Library·Brahmavaivarta Purāṇa·1·1.14
सौतिरुवाच ।। तत्र स्थित्वा क्षणं देवा ब्रह्मेशानपुरोगमाः ।। ययुर्मालावतीमूलं परं मङ्गलदायकाः
sautiruvāca || tatra sthitvā kṣaṇaṃ devā brahmeśānapurogamāḥ || yayurmālāvatīmūlaṃ paraṃ maṅgaladāyakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मालावती सुरान्दृष्ट्वा प्रणनाम प्रतिव्रता ।। रुरोद कान्तं संस्थाप्य देवानां सन्निधौ मुने
mālāvatī surāndṛṣṭvā praṇanāma prativratā || ruroda kāntaṃ saṃsthāpya devānāṃ sannidhau mune
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतस्मिन्नन्तरे तत्र कश्चिद्ब्राह्मणबालकः ।। आजगाम सुराणां च सभामतिमनोहरः
etasminnantare tatra kaścidbrāhmaṇabālakaḥ || ājagāma surāṇāṃ ca sabhāmatimanoharaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दण्डी छत्री शुक्लवासा बिभ्रत्तिलकमुज्ज्वलम् ।। दीर्घपुस्तकहस्तश्च सुप्रशान्तश्च सुस्मितः
daṇḍī chatrī śuklavāsā bibhrattilakamujjvalam || dīrghapustakahastaśca supraśāntaśca susmitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चन्दनोक्षितसर्वाङ्गः प्रज्वलन्ब्रह्मतेजसा ।। सुरान्संभाष्य तत्रैव विस्मितान्विष्णुमायया
candanokṣitasarvāṅgaḥ prajvalanbrahmatejasā || surānsaṃbhāṣya tatraiva vismitānviṣṇumāyayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रोवास सभामध्ये तारामध्ये यथा शशी ।। उवाच देवान्सर्वांश्च मालतीं च विचक्षणः
tatrovāsa sabhāmadhye tārāmadhye yathā śaśī || uvāca devānsarvāṃśca mālatīṃ ca vicakṣaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मण उवाच।। कथमत्र सुराः सर्वे ब्रह्मेशानपुरोगमाः ।। स्वयं विधाता जगतां स्रष्टा वै केन कर्मणा
brāhmaṇa uvāca|| kathamatra surāḥ sarve brahmeśānapurogamāḥ || svayaṃ vidhātā jagatāṃ sraṣṭā vai kena karmaṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वब्रह्माण्डसंहर्त्ता शम्भुरत्र स्वयं विभुः।। अहो त्रिजगतां साक्षी धर्मो वै सर्वकर्मणाम्
sarvabrahmāṇḍasaṃharttā śambhuratra svayaṃ vibhuḥ|| aho trijagatāṃ sākṣī dharmo vai sarvakarmaṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथं रविः कथं चन्द्रः कथमत्र हुताशनः ।। कथं कालो मृत्युकन्या कथं वाऽत्र यमादयः।।
kathaṃ raviḥ kathaṃ candraḥ kathamatra hutāśanaḥ || kathaṃ kālo mṛtyukanyā kathaṃ vā'tra yamādayaḥ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हे मालावति ते क्रोडे कोऽतिशुष्कश्शवोऽनघे ।। जीवितायाः कथं मूले योषितश्च पुमाञ्छवः
he mālāvati te kroḍe ko'tiśuṣkaśśavo'naghe || jīvitāyāḥ kathaṃ mūle yoṣitaśca pumāñchavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा तांश्च तां विप्रो विरराम सभातले ।। मालावती तं प्रणम्य समुवाच विचक्षणम्
ityuktvā tāṃśca tāṃ vipro virarāma sabhātale || mālāvatī taṃ praṇamya samuvāca vicakṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मालावत्युवाच ।। आनन्दपूर्वकं वन्दे विप्ररूपं जनार्दनम् ।। तुष्टा देवा हरिस्तुष्टो यस्य पुष्पजलेन च
mālāvatyuvāca || ānandapūrvakaṃ vande viprarūpaṃ janārdanam || tuṣṭā devā haristuṣṭo yasya puṣpajalena ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवधानं कुरु विभो शोकार्ताया निवेदने ।। समा कृपा सतां शश्वद्योग्या योग्ये कृपावताम्
avadhānaṃ kuru vibho śokārtāyā nivedane || samā kṛpā satāṃ śaśvadyogyā yogye kṛpāvatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपबर्हणभार्य्याऽहं कन्या चित्ररथस्य च ।। सर्वे मालावतीं कृत्वा वदन्ते विप्रपुङ्गव
upabarhaṇabhāryyā'haṃ kanyā citrarathasya ca || sarve mālāvatīṃ kṛtvā vadante viprapuṅgava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिव्यं लक्षयुगं रम्ये स्थाने स्थाने मनोहरे ।। कृता स्वच्छन्दतः क्रीडा चानेन स्वामिना सह
divyaṃ lakṣayugaṃ ramye sthāne sthāne manohare || kṛtā svacchandataḥ krīḍā cānena svāminā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रिये स्नेहो हि साध्वीनां यावान्विप्रेन्द्र योषिताम् ।। सर्व शास्त्रानुसारेण जानासि त्वं विचक्षण
priye sneho hi sādhvīnāṃ yāvānviprendra yoṣitām || sarva śāstrānusāreṇa jānāsi tvaṃ vicakṣaṇa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अकस्माद्ब्रह्मणः शापात्प्राणांस्तत्याज मत्पतिः।। देवानुद्दिश्य विलपे यथा जीवति मत्पतिः
akasmādbrahmaṇaḥ śāpātprāṇāṃstatyāja matpatiḥ|| devānuddiśya vilape yathā jīvati matpatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वकार्य्यसाधने सर्वे व्यग्राश्च जगतीतले ।। भावाभावं न जानन्ति केवलं स्वार्थतत्पराः ।।
svakāryyasādhane sarve vyagrāśca jagatītale || bhāvābhāvaṃ na jānanti kevalaṃ svārthatatparāḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुखं दुःखं भयं शोकं सन्तापः कर्मणां नृणाम् ।। ऐश्वर्य्यं परमानन्दो जन्म मृत्युश्च मोक्षणम्
sukhaṃ duḥkhaṃ bhayaṃ śokaṃ santāpaḥ karmaṇāṃ nṛṇām || aiśvaryyaṃ paramānando janma mṛtyuśca mokṣaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवाश्च सर्वज नका दातारः कर्मणां फलम्।। कर्त्तारः कर्मवृक्षाणां मूलच्छेदं च लीलया
devāśca sarvaja nakā dātāraḥ karmaṇāṃ phalam|| karttāraḥ karmavṛkṣāṇāṃ mūlacchedaṃ ca līlayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न हि देवात्परो बन्धुर्न हि देवात्परो बली।। दयावान्न हि देवाच्च न च दाता ततः परः
na hi devātparo bandhurna hi devātparo balī|| dayāvānna hi devācca na ca dātā tataḥ paraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वान्देवानहं याचे पतिदानं ममेप्सितम् ।। धर्मार्थकाममोक्षाणां फलदांश्च सुरद्रुमान्
sarvāndevānahaṃ yāce patidānaṃ mamepsitam || dharmārthakāmamokṣāṇāṃ phaladāṃśca suradrumān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि दास्यन्ति देवा मे कान्तदानं यथेप्सितम् ।। भद्रं तदाऽन्यथा तेभ्यो दास्यामि स्त्रीवधं ध्रुवम्
yadi dāsyanti devā me kāntadānaṃ yathepsitam || bhadraṃ tadā'nyathā tebhyo dāsyāmi strīvadhaṃ dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शपिष्यामि च सर्वांश्च दारुणं दुर्निवारकम् ।। दुर्निवार्य्यः सतीशापस्तपसा केन वार्य्यते
śapiṣyāmi ca sarvāṃśca dāruṇaṃ durnivārakam || durnivāryyaḥ satīśāpastapasā kena vāryyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा मालती साध्वी शोकार्ता सुरसंसदि ।। विरराम द्विजश्रेष्ठस्तामुवाच च शौनक
ityuktvā mālatī sādhvī śokārtā surasaṃsadi || virarāma dvijaśreṣṭhastāmuvāca ca śaunaka
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मण उवाच ।। कर्मणां फलदातारो देवाः सत्यं च मालति ।। न सद्यः सुचिरेणैव धान्यं कृषकवन्नृणाम्
brāhmaṇa uvāca || karmaṇāṃ phaladātāro devāḥ satyaṃ ca mālati || na sadyaḥ sucireṇaiva dhānyaṃ kṛṣakavannṛṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृही च कृषकद्वारा क्षत्रे धान्यं वपेत्सति ।। तदङ्कुरो भवेत्काले काले वृक्षः फलत्यपि
gṛhī ca kṛṣakadvārā kṣatre dhānyaṃ vapetsati || tadaṅkuro bhavetkāle kāle vṛkṣaḥ phalatyapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काले सुपक्वं भवति काले प्राप्नोति तद्गृही ।। एवं सर्वं समुन्नेयं चिरेण कर्मणः फलम्
kāle supakvaṃ bhavati kāle prāpnoti tadgṛhī || evaṃ sarvaṃ samunneyaṃ cireṇa karmaṇaḥ phalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्ठी वपति संसारे गृहस्थो विष्णुमायया ।। काले तदङ्कुरो वृक्षः काले प्राप्नोति तत्फलम्
aṣṭhī vapati saṃsāre gṛhastho viṣṇumāyayā || kāle tadaṅkuro vṛkṣaḥ kāle prāpnoti tatphalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुण्यवान्पुण्यभूमौ च करोति सुचिरं तपः ।। तेषां च फलदातारो देवाः सत्यं न संशयः
puṇyavānpuṇyabhūmau ca karoti suciraṃ tapaḥ || teṣāṃ ca phaladātāro devāḥ satyaṃ na saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणानां मुखे क्षेत्रे श्रेष्ठेऽनूषर एव च ।। यो यज्जुहोति भक्त्या च स तत्प्राप्नोति निश्चितम्
brāhmaṇānāṃ mukhe kṣetre śreṣṭhe'nūṣara eva ca || yo yajjuhoti bhaktyā ca sa tatprāpnoti niścitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न बलं न च सौन्दर्यं नैश्वर्यं न धनं सुतः ।। नैव स्त्री न च सत्कान्तः किं भवेत्तपसा विना
na balaṃ na ca saundaryaṃ naiśvaryaṃ na dhanaṃ sutaḥ || naiva strī na ca satkāntaḥ kiṃ bhavettapasā vinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सेवते प्रकृतिं यो हि भक्त्या जन्मनि जन्मनि।। स लभेत्सुन्दरीं कान्तां विनीतां च गुणान्विताम्
sevate prakṛtiṃ yo hi bhaktyā janmani janmani|| sa labhetsundarīṃ kāntāṃ vinītāṃ ca guṇānvitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रियं च निश्चलां पुत्रं पौत्रं भूमिं धनं प्रजाम् ।। प्रकृतेश्च वरेणैव लभेद्भक्तोऽवलीलया
śriyaṃ ca niścalāṃ putraṃ pautraṃ bhūmiṃ dhanaṃ prajām || prakṛteśca vareṇaiva labhedbhakto'valīlayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिवं शिवस्वरूपं च शिवदं शिवकारणम् ।। ज्ञानानन्दं महात्मानं परं मृत्युंजयं परम्
śivaṃ śivasvarūpaṃ ca śivadaṃ śivakāraṇam || jñānānandaṃ mahātmānaṃ paraṃ mṛtyuṃjayaṃ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तमीशं सेवते यो हि भक्त्या जन्मनि जन्मनि ।। पुमान्प्राप्नोति सत्कान्तां कामिनी चापि सत्पतिम्
tamīśaṃ sevate yo hi bhaktyā janmani janmani || pumānprāpnoti satkāntāṃ kāminī cāpi satpatim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विद्यां ज्ञानं सुकवितां पुत्रं पौत्रं परां श्रियम् ।। बलं धनं विक्रमं च लभेद्धरवरेण सः
vidyāṃ jñānaṃ sukavitāṃ putraṃ pautraṃ parāṃ śriyam || balaṃ dhanaṃ vikramaṃ ca labheddharavareṇa saḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्माणं भजते यो हि लभेत्सोऽपि प्रजां श्रियम् ।। विद्यामैश्वर्य्यमानन्दं वरेण ब्रह्मणो नरः
brahmāṇaṃ bhajate yo hi labhetso'pi prajāṃ śriyam || vidyāmaiśvaryyamānandaṃ vareṇa brahmaṇo naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो नरो भजते भक्त्या दीननाथं दिनेश्वरम् ।। विद्यामारोग्यमानन्दं धनं पुत्रं लभेद् धुवम्
yo naro bhajate bhaktyā dīnanāthaṃ dineśvaram || vidyāmārogyamānandaṃ dhanaṃ putraṃ labhed dhuvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गणेश्वरं यो भजते देवदेवं सनातनम् ।। सर्वाग्रपूज्यं सर्वेशं भक्त्या जन्मनि जन्मनि
gaṇeśvaraṃ yo bhajate devadevaṃ sanātanam || sarvāgrapūjyaṃ sarveśaṃ bhaktyā janmani janmani
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विघ्ननाशो भवेत्तस्य स्वप्ने जागरणेऽनिशम् ।। परमानन्दमैश्वर्य्यं पुत्रं पौत्रं धनं प्रजाः
vighnanāśo bhavettasya svapne jāgaraṇe'niśam || paramānandamaiśvaryyaṃ putraṃ pautraṃ dhanaṃ prajāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञानं विद्यां सुकवितां लभते तद्वरेण च ।। भजते यो हि विष्णुं च लक्ष्मीकान्तं सुरेश्वरम्
jñānaṃ vidyāṃ sukavitāṃ labhate tadvareṇa ca || bhajate yo hi viṣṇuṃ ca lakṣmīkāntaṃ sureśvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरार्थी चेल्लभेत्सर्वं निर्वाणमन्यथा ध्रुवम् ।। शान्तं निषेव्य पातारं सत्यं सत्यं लभेन्नरः
varārthī cellabhetsarvaṃ nirvāṇamanyathā dhruvam || śāntaṃ niṣevya pātāraṃ satyaṃ satyaṃ labhennaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वं तपः सर्वधर्मं यशः कीर्तिमनुत्तमाम् ।। विष्णुं निषेव्य सर्वेशं यो मूढो लभते वरम्
sarvaṃ tapaḥ sarvadharmaṃ yaśaḥ kīrtimanuttamām || viṣṇuṃ niṣevya sarveśaṃ yo mūḍho labhate varam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विडम्बितो विधात्राऽसौ मोहितो विष्णुमायया ।। माया नारायणीशाना सर्वप्रकृतिरीश्वरी
viḍambito vidhātrā'sau mohito viṣṇumāyayā || māyā nārāyaṇīśānā sarvaprakṛtirīśvarī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा कृपां कुरुते यं च विष्णुमन्त्रं ददाति तम् ।। धर्मं यो भजते धर्मी सर्वधर्मं लभेद् ध्रुवम्
sā kṛpāṃ kurute yaṃ ca viṣṇumantraṃ dadāti tam || dharmaṃ yo bhajate dharmī sarvadharmaṃ labhed dhruvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इह लोके सुखं भुक्त्वा याति विष्णोः परं पदम् ।। यो यं देवं भजेद्भक्त्या स चादौ लभते च तम्
iha loke sukhaṃ bhuktvā yāti viṣṇoḥ paraṃ padam || yo yaṃ devaṃ bhajedbhaktyā sa cādau labhate ca tam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काले पश्चात्तेन सार्द्धं परं विष्णोः पदं लभेत् ।। श्रीकृष्णं भजते यो हि निर्गुणं प्रकृतेः परम्
kāle paścāttena sārddhaṃ paraṃ viṣṇoḥ padaṃ labhet || śrīkṛṣṇaṃ bhajate yo hi nirguṇaṃ prakṛteḥ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मविष्णुशिवादीनां सेव्यं बीजं परात्परम् ।। अक्षरं परमं ब्रह्म भगवन्तं सनातनम्
brahmaviṣṇuśivādīnāṃ sevyaṃ bījaṃ parātparam || akṣaraṃ paramaṃ brahma bhagavantaṃ sanātanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साकारं च निराकारं ज्योतिः स्वेच्छामयं विभुम् ।। सर्वाधारं च सर्वेशं परमानन्दमीश्वरम्
sākāraṃ ca nirākāraṃ jyotiḥ svecchāmayaṃ vibhum || sarvādhāraṃ ca sarveśaṃ paramānandamīśvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्लिप्तसाक्षिरूपं च भक्तानुग्रहविग्रहम् ।। जीवन्मुक्तः स सत्यं हि न वरं लभते सुधीः
nirliptasākṣirūpaṃ ca bhaktānugrahavigraham || jīvanmuktaḥ sa satyaṃ hi na varaṃ labhate sudhīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स सर्वं मन्यते तुच्छं सालोक्यादिचतुष्टयम् ।। ब्रह्मत्वममरत्वं वा मोक्षं यत्तुच्छवत्सति
sa sarvaṃ manyate tucchaṃ sālokyādicatuṣṭayam || brahmatvamamaratvaṃ vā mokṣaṃ yattucchavatsati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जल बुद्बुदवद् बुद्ध्या चातितुच्छं न गण्यते ।। स्वप्ने जागरणे वाऽपि शश्वत्सेवां च वाच्छति
jala budbudavad buddhyā cātitucchaṃ na gaṇyate || svapne jāgaraṇe vā'pi śaśvatsevāṃ ca vācchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परिपूर्णतमं ब्रह्म निषेव्यं सुस्थिरः सदा ।। आत्मनः कुलकोटिं च शतं मातामहस्य च
paripūrṇatamaṃ brahma niṣevyaṃ susthiraḥ sadā || ātmanaḥ kulakoṭiṃ ca śataṃ mātāmahasya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्वशुरस्य शतं पूर्वमुद्धृत्य चावलीलया ।। दासं दासीं प्रसूं भार्यां पुत्रादपि परं शतम्।।
śvaśurasya śataṃ pūrvamuddhṛtya cāvalīlayā || dāsaṃ dāsīṃ prasūṃ bhāryāṃ putrādapi paraṃ śatam||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उद्धरेत्कृष्णभक्तश्च गोलोकं याति निश्चितम् ।। तावद्गर्भे वसेत्कामी तावती यमयातना
uddharetkṛṣṇabhaktaśca golokaṃ yāti niścitam || tāvadgarbhe vasetkāmī tāvatī yamayātanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दास्यं विना न याचेत श्रीकृष्णस्य पदं परम् ।। तत्पादाब्जे दृढां भक्तिं लब्ध्वा पूर्णो निरन्तरम्
dāsyaṃ vinā na yāceta śrīkṛṣṇasya padaṃ param || tatpādābje dṛḍhāṃ bhaktiṃ labdhvā pūrṇo nirantaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यमस्तल्लिखनं दूरं करोति तत्क्षणं भिया ।। मधुपर्कादिकं ब्रह्मा पुरैव तन्नियोजयेत्
yamastallikhanaṃ dūraṃ karoti tatkṣaṇaṃ bhiyā || madhuparkādikaṃ brahmā puraiva tanniyojayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अहो विलङ्घ्य मल्लोकं मार्गेणानेन यास्यति।। तस्य वै निष्कृतिर्नास्ति कल्पकोटिशतैरपि
aho vilaṅghya mallokaṃ mārgeṇānena yāsyati|| tasya vai niṣkṛtirnāsti kalpakoṭiśatairapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुरितानि च भीतानि कोटिजन्मकृतानि च ।। तं विहाय पलायन्ते वैनतेयं यथोरगाः
duritāni ca bhītāni koṭijanmakṛtāni ca || taṃ vihāya palāyante vainateyaṃ yathoragāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरातनं कृतं कर्म यद्यत्तस्य शुभाशुभम् ।। छिनत्ति कृष्णश्चक्रेण तीक्ष्णधारेण सन्ततम्
purātanaṃ kṛtaṃ karma yadyattasya śubhāśubham || chinatti kṛṣṇaścakreṇa tīkṣṇadhāreṇa santatam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं विहाय जरा मृत्युर्याति चक्रभिया सति ।। अन्यथा शतखण्डं तां कुरुते च सुदर्शनः
taṃ vihāya jarā mṛtyuryāti cakrabhiyā sati || anyathā śatakhaṇḍaṃ tāṃ kurute ca sudarśanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निःशङ्को याति गोलोकं विहाय मानवीं तनुम् ।। गत्वा दिव्यां तनुं धृत्वा श्रीकृष्णं सेवते सदा
niḥśaṅko yāti golokaṃ vihāya mānavīṃ tanum || gatvā divyāṃ tanuṃ dhṛtvā śrīkṛṣṇaṃ sevate sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावत्कृष्णो हि गोलोके तावद्भक्तो वसेत्सदा ।। निमेषं मन्यते दासो नश्वरं ब्रह्मणो वयः
yāvatkṛṣṇo hi goloke tāvadbhakto vasetsadā || nimeṣaṃ manyate dāso naśvaraṃ brahmaṇo vayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऐश्वर्यं लोष्टतुल्यं च नश्वरं चैव मन्यते ।। इन्द्रत्वं च मनुत्वं च चिरजीवित्वमेव वा
aiśvaryaṃ loṣṭatulyaṃ ca naśvaraṃ caiva manyate || indratvaṃ ca manutvaṃ ca cirajīvitvameva vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.