Library·Brahmavaivarta Purāṇa·2·2.21

Brahmavaivarta Purāṇa 2.21

नारद उवाच ।। नारायणश्च भगवान्वीर्य्याधानं चकार ह ।। तुलस्या केन रूपेण तन्मे व्याख्यातुमर्हसि

nārada uvāca || nārāyaṇaśca bhagavānvīryyādhānaṃ cakāra ha || tulasyā kena rūpeṇa tanme vyākhyātumarhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारायण उवाच ।। नारायणश्च भगवान्देवानां साधनेन च ।। शंखचूडस्य रूपेण रेमे तद्रामया सह

nārāyaṇa uvāca || nārāyaṇaśca bhagavāndevānāṃ sādhanena ca || śaṃkhacūḍasya rūpeṇa reme tadrāmayā saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शंखचूडस्य कवचं गृहीत्वा मायया हरिः ।। पुनर्विधाय तद्रूपं जगाम तुलसीगृहम्

śaṃkhacūḍasya kavacaṃ gṛhītvā māyayā hariḥ || punarvidhāya tadrūpaṃ jagāma tulasīgṛham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुन्दुभिं वादयामास तुलसीद्वारसन्निधौ ।। जयशब्दरवद्वारा बोधयामास सुन्दरीम्

dundubhiṃ vādayāmāsa tulasīdvārasannidhau || jayaśabdaravadvārā bodhayāmāsa sundarīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छ्रुत्वा सा च साध्वी च परमानन्दसंयुता ।। राजमार्गगवाक्षेण ददर्श परमादरात्

tacchrutvā sā ca sādhvī ca paramānandasaṃyutā || rājamārgagavākṣeṇa dadarśa paramādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणेभ्यो धनं दत्त्वा कारयामास मङ्गलम् ।। बन्दिभ्यो भिक्षुकेभ्यश्च वाचिकेभ्यो धनं ददौ

brāhmaṇebhyo dhanaṃ dattvā kārayāmāsa maṅgalam || bandibhyo bhikṣukebhyaśca vācikebhyo dhanaṃ dadau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवरुह्य रथाद्देवो देव्याश्च भवनं ययौ ।। अमूल्यरत्नसंक्लृप्तं सुन्दरं सुमनोहरम्

avaruhya rathāddevo devyāśca bhavanaṃ yayau || amūlyaratnasaṃklṛptaṃ sundaraṃ sumanoharam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा च पुरतः कान्तं शान्तं कान्ता मुदाऽन्विता ।। तत्पादं क्षालयामास ननाम च रुरोद च

dṛṣṭvā ca purataḥ kāntaṃ śāntaṃ kāntā mudā'nvitā || tatpādaṃ kṣālayāmāsa nanāma ca ruroda ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नसिंहा सने रम्ये वासयामास कामुकी ।। ताम्बूलं च ददौ तस्मै कर्पूरादिसुवासितम्

ratnasiṃhā sane ramye vāsayāmāsa kāmukī || tāmbūlaṃ ca dadau tasmai karpūrādisuvāsitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अद्य मे सफलं जन्म ह्यद्य मे सफलाः क्रियाः ।। रणागतं च प्राणेशं पश्यन्त्याश्च पुनर्गृहे

adya me saphalaṃ janma hyadya me saphalāḥ kriyāḥ || raṇāgataṃ ca prāṇeśaṃ paśyantyāśca punargṛhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सस्मिता सकटाक्षं च सकामा पुलकाञ्चिता ।। पप्रच्छ रणवृत्तान्तं कान्तं मधुरया गिरा

sasmitā sakaṭākṣaṃ ca sakāmā pulakāñcitā || papraccha raṇavṛttāntaṃ kāntaṃ madhurayā girā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलस्युवाच ।। असंख्यविश्वसंहर्त्रा सार्द्धमाजौ तव प्रभो ।। कथं बभूव विजयस्तन्मे ब्रूहि कृपानिधे

tulasyuvāca || asaṃkhyaviśvasaṃhartrā sārddhamājau tava prabho || kathaṃ babhūva vijayastanme brūhi kṛpānidhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीवचनं श्रुत्वा प्रहस्य कमलापतिः ।। शंखचूडस्य रूपेण तामुवाचानृतं वचः

tulasīvacanaṃ śrutvā prahasya kamalāpatiḥ || śaṃkhacūḍasya rūpeṇa tāmuvācānṛtaṃ vacaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीहरिरुवाच ।। आवयोः समरं कान्ते पूर्णमब्दं बभूव ह ।। नाशो बभूव सर्वेषां दानवानां च कामिनि

śrīhariruvāca || āvayoḥ samaraṃ kānte pūrṇamabdaṃ babhūva ha || nāśo babhūva sarveṣāṃ dānavānāṃ ca kāmini

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रीतिं च कारयामास ब्रह्मा च स्वयमावयोः ।। देवानामधिकारश्च प्रदत्तो ब्रह्मणा पुरा

prītiṃ ca kārayāmāsa brahmā ca svayamāvayoḥ || devānāmadhikāraśca pradatto brahmaṇā purā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मयाऽऽगतं स्वभवनं शिवलोकं शिवो गतः ।। इत्युक्त्वा जगतां नाथः शयनं च चकार ह

mayā''gataṃ svabhavanaṃ śivalokaṃ śivo gataḥ || ityuktvā jagatāṃ nāthaḥ śayanaṃ ca cakāra ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रेमे रमापतिस्तत्र रामया सह नारद ।। सा साध्वी सुखसम्भोगादाकर्षणव्यतिक्रमात् ।। सर्वं वितर्कयामास कस्त्वमेवेत्युवाच ह

reme ramāpatistatra rāmayā saha nārada || sā sādhvī sukhasambhogādākarṣaṇavyatikramāt || sarvaṃ vitarkayāmāsa kastvamevetyuvāca ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलस्युवाच ।। को वा त्वं वद मायेशो भुक्ताऽहं मायया त्वया

tulasyuvāca || ko vā tvaṃ vada māyeśo bhuktā'haṃ māyayā tvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दूरीकृतं मत्सतीत्वमथवा त्वां शपामहे ।। तुलसीवचनं श्रुत्वा हरिः शापभयेन च

dūrīkṛtaṃ matsatītvamathavā tvāṃ śapāmahe || tulasīvacanaṃ śrutvā hariḥ śāpabhayena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दधार लीलया ब्रह्मन्स्वां मूर्तिं सुमनोहराम् ।। ददर्श पुरतो देवी देवदेवं सनातनम् ।। नवीननीरद श्यामं शरत्पङ्कजलोचनम्

dadhāra līlayā brahmansvāṃ mūrtiṃ sumanoharām || dadarśa purato devī devadevaṃ sanātanam || navīnanīrada śyāmaṃ śaratpaṅkajalocanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कोटिकन्दर्पलीलाभं रत्नभूषणभूषितम् ।। ईषद्धास्यं प्रसन्नास्यं शोभितं पीतवाससा

koṭikandarpalīlābhaṃ ratnabhūṣaṇabhūṣitam || īṣaddhāsyaṃ prasannāsyaṃ śobhitaṃ pītavāsasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वा कामिनी कामान्मूर्छां संप्राप लीलया ।। पुनश्च चेतनां प्राप्य पुनः सा तमुवाच ह

taṃ dṛṣṭvā kāminī kāmānmūrchāṃ saṃprāpa līlayā || punaśca cetanāṃ prāpya punaḥ sā tamuvāca ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हे नाथ ते दया नास्ति पाषाण सदृशस्य च।। छलेन धर्मभङ्गेन मम स्वामी त्वया हतः

he nātha te dayā nāsti pāṣāṇa sadṛśasya ca|| chalena dharmabhaṅgena mama svāmī tvayā hataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाषाणसदृशस्त्वं च दयाहीनो यतः प्रभो ।। तस्मात्पाषाणरूप स्त्वं भुवि देव भवाधुना

pāṣāṇasadṛśastvaṃ ca dayāhīno yataḥ prabho || tasmātpāṣāṇarūpa stvaṃ bhuvi deva bhavādhunā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये वदन्ति दयासिन्धुं त्वां ते भ्रान्ता न संशयः ।। भक्तो विनाऽपराधेन परार्थे च कथं हतः

ye vadanti dayāsindhuṃ tvāṃ te bhrāntā na saṃśayaḥ || bhakto vinā'parādhena parārthe ca kathaṃ hataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुर्वृत्तस्त्वं च सर्वज्ञो न जानासि परव्यथाम् ।। अतस्त्वमेकजनुषि स्वमेव विस्मरिष्यसि

durvṛttastvaṃ ca sarvajño na jānāsi paravyathām || atastvamekajanuṣi svameva vismariṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा च महासाध्वी निपत्य चरणे हरेः ।। भृशं रुरोद शोकार्त्ता विललाप मुहुर्मुहुः

ityuktvā ca mahāsādhvī nipatya caraṇe hareḥ || bhṛśaṃ ruroda śokārttā vilalāpa muhurmuhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याश्च करुणां दृष्ट्वा करुणामयसागरः ।। नारायणस्तां बोधयितुमुवाच कमलापतिः

tasyāśca karuṇāṃ dṛṣṭvā karuṇāmayasāgaraḥ || nārāyaṇastāṃ bodhayitumuvāca kamalāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीभगवानुवाच ।। तपस्त्वया कृतं साध्वि मदर्थे भारते चिरम् ।। त्वदर्थे शङ्खचूडश्च चकार सुचिरं तपः

śrībhagavānuvāca || tapastvayā kṛtaṃ sādhvi madarthe bhārate ciram || tvadarthe śaṅkhacūḍaśca cakāra suciraṃ tapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्वा त्वां कामिनीं कामी विजहार च तत्फलात् ।। अधुना दातुमुचितं तवैव तपसः फलम्

kṛtvā tvāṃ kāminīṃ kāmī vijahāra ca tatphalāt || adhunā dātumucitaṃ tavaiva tapasaḥ phalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं शरीरं त्यक्त्वा च दिव्यं देहं विधाय च ।। रासे मे रमया सार्द्धं त्वं रमासदृशी भव

idaṃ śarīraṃ tyaktvā ca divyaṃ dehaṃ vidhāya ca || rāse me ramayā sārddhaṃ tvaṃ ramāsadṛśī bhava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इयं तनुर्नदीरूपा गण्डकीति च विश्रुता ।। पूता सुपुण्यदा नृणां पुण्या भवतु भारते

iyaṃ tanurnadīrūpā gaṇḍakīti ca viśrutā || pūtā supuṇyadā nṛṇāṃ puṇyā bhavatu bhārate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तव केशसमूहाश्च पुण्यवृक्षा भवन्त्विति ।। तुलसीकेशसम्भूता तुलसीति च विश्रुता

tava keśasamūhāśca puṇyavṛkṣā bhavantviti || tulasīkeśasambhūtā tulasīti ca viśrutā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिलोकेषु च पुष्पाणां पत्राणां देवपूजने ।। प्रधानरूपा तुलसी भविष्यति वरानने

trilokeṣu ca puṣpāṇāṃ patrāṇāṃ devapūjane || pradhānarūpā tulasī bhaviṣyati varānane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्गे मर्त्ये च पाताले वैकुण्ठे मम सन्निधौ।। भवन्तु तुलसीवृक्षा वराः पुष्पेषु सुन्दरि

svarge martye ca pātāle vaikuṇṭhe mama sannidhau|| bhavantu tulasīvṛkṣā varāḥ puṣpeṣu sundari

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोलोके विरजातीरे रासे वृन्दावने भुवि ।। भाण्डीरे चम्पकवने रम्ये चन्दनकानने

goloke virajātīre rāse vṛndāvane bhuvi || bhāṇḍīre campakavane ramye candanakānane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माधवीकेतकीकुन्दमल्लिकामालतीवने ।। भवन्तु तरवस्तत्र पुष्पस्थानेषु पुण्यदा

mādhavīketakīkundamallikāmālatīvane || bhavantu taravastatra puṣpasthāneṣu puṇyadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीतरुमूले च पुण्यदेशे सुपुण्यदे ।। अधिष्ठानं तु तीर्थानां सर्वेषां च भविष्यति

tulasītarumūle ca puṇyadeśe supuṇyade || adhiṣṭhānaṃ tu tīrthānāṃ sarveṣāṃ ca bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रैव सर्वदेवानां समधिष्ठानमेव च ।। तुलसीपत्रपतनं प्रायो यत्र वरानने

tatraiva sarvadevānāṃ samadhiṣṭhānameva ca || tulasīpatrapatanaṃ prāyo yatra varānane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स स्नातः सर्वतीर्थेषु सर्वयज्ञेषु दीक्षितः ।। तुलसीपत्रतोयेन योऽभिषेकं समाचरेत्

sa snātaḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitaḥ || tulasīpatratoyena yo'bhiṣekaṃ samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुधाघटसहस्रेण सा तुष्टिर्न भवेद्धरेः ।। या च तुष्टिर्भवेन्नॄणां तुलसीपत्रदानतः

sudhāghaṭasahasreṇa sā tuṣṭirna bhaveddhareḥ || yā ca tuṣṭirbhavennṝṇāṃ tulasīpatradānataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गवामयुतदानेन यत्फलं लभते नरः ।। तुलसीपत्रदानेन तत्फलं लभते सति

gavāmayutadānena yatphalaṃ labhate naraḥ || tulasīpatradānena tatphalaṃ labhate sati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीपत्रतोयं च मृत्युकाले च यो लभेत् ।। स मुच्यते सर्वपापाद्विष्णुलोकं स गच्छति

tulasīpatratoyaṃ ca mṛtyukāle ca yo labhet || sa mucyate sarvapāpādviṣṇulokaṃ sa gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यं यस्तुलसी तोयं भुङ्क्ते भक्त्या च यो नरः ।। स एव जीवन्मुक्तश्च गंगास्नानफलं लभेत्

nityaṃ yastulasī toyaṃ bhuṅkte bhaktyā ca yo naraḥ || sa eva jīvanmuktaśca gaṃgāsnānaphalaṃ labhet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यं यस्तुलसीं दत्त्वा पूजयेन्मां च मानवः।। लक्षाश्वमेधजं पुण्यं लभते नात्र संशयः

nityaṃ yastulasīṃ dattvā pūjayenmāṃ ca mānavaḥ|| lakṣāśvamedhajaṃ puṇyaṃ labhate nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीं स्वकरे धृत्वा देहे धृत्वा च मानवः ।। प्राणांस्त्यजति तीर्थेषु विष्णु लोकं स गच्छति

tulasīṃ svakare dhṛtvā dehe dhṛtvā ca mānavaḥ || prāṇāṃstyajati tīrtheṣu viṣṇu lokaṃ sa gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीकाष्ठनिर्माणमालां गृह्णाति यो नरः ।। पदे पदेऽश्वमेधस्य लभते निश्चितं फलम्

tulasīkāṣṭhanirmāṇamālāṃ gṛhṇāti yo naraḥ || pade pade'śvamedhasya labhate niścitaṃ phalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीं स्वकरे धृत्वा स्वीकारं यो न रक्षति ।। स याति कालसूत्रं च यावच्चन्द्रदिवाकरौ

tulasīṃ svakare dhṛtvā svīkāraṃ yo na rakṣati || sa yāti kālasūtraṃ ca yāvaccandradivākarau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करोति मिथ्याशपथं तुलस्या यो हि मानवः ।। स याति कुम्भीपाकं च यावदिन्द्राश्चतुर्दश

karoti mithyāśapathaṃ tulasyā yo hi mānavaḥ || sa yāti kumbhīpākaṃ ca yāvadindrāścaturdaśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीतोयकणिकां मृत्युकाले च यो लभेत् ।। रत्नयानं समारुह्य वैकुण्ठं स प्रयाति च।।2.21.५०। पूर्णिमायाममायां च द्वादश्यां रविसंक्रमे ।। तैलाभ्यंगे चास्नाते च मध्याह्ने निशि सन्ध्ययोः

tulasītoyakaṇikāṃ mṛtyukāle ca yo labhet || ratnayānaṃ samāruhya vaikuṇṭhaṃ sa prayāti ca||2.21.50| pūrṇimāyāmamāyāṃ ca dvādaśyāṃ ravisaṃkrame || tailābhyaṃge cāsnāte ca madhyāhne niśi sandhyayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आशौचेऽशुचिकाले वा रात्रिवासान्विते नराः ।। तुलसीं ये च छिन्दन्ति ते छिन्दन्ति हरेः शिरः

āśauce'śucikāle vā rātrivāsānvite narāḥ || tulasīṃ ye ca chindanti te chindanti hareḥ śiraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिरात्रं तुलसीपत्रं शुद्धं पर्युषितं सति ।। श्राद्धे व्रते वा दाने वा प्रतिष्ठायां सुरार्चने

trirātraṃ tulasīpatraṃ śuddhaṃ paryuṣitaṃ sati || śrāddhe vrate vā dāne vā pratiṣṭhāyāṃ surārcane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूगतं तोयपतितं यद्दत्तं विष्णवे सति ।। शुद्धं तु तुल सीपत्रं क्षालनादन्यकर्मणि

bhūgataṃ toyapatitaṃ yaddattaṃ viṣṇave sati || śuddhaṃ tu tula sīpatraṃ kṣālanādanyakarmaṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृक्षाधिष्ठात्री देवी या गोलोके च निरामये ।। कृष्णेन सार्द्धं रहसि नित्यं क्रीडां करिष्यति।५५।। नद्यधिष्ठातृदेवी या भारते च सुपुण्यदा ।। लवणोदस्य पत्नी च मदंशस्य भविष्यति

vṛkṣādhiṣṭhātrī devī yā goloke ca nirāmaye || kṛṣṇena sārddhaṃ rahasi nityaṃ krīḍāṃ kariṣyati|55|| nadyadhiṣṭhātṛdevī yā bhārate ca supuṇyadā || lavaṇodasya patnī ca madaṃśasya bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वं च स्वयं महासाध्वी वैकुण्ठे मम सन्निधौ ।। रमासमा च रासे च भविष्यसि न संशयः

tvaṃ ca svayaṃ mahāsādhvī vaikuṇṭhe mama sannidhau || ramāsamā ca rāse ca bhaviṣyasi na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं च शैलरूपी च गण्डकीतीरसन्निधौ ।। अधिष्ठानं करि ष्यामि भारते तव शापतः

ahaṃ ca śailarūpī ca gaṇḍakītīrasannidhau || adhiṣṭhānaṃ kari ṣyāmi bhārate tava śāpataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वज्रकीटाश्च कृमयो वज्रदंष्ट्राश्च तत्र वै ।। तच्छिलाकुहरे चक्रं करिष्यन्ति मदीयकम

vajrakīṭāśca kṛmayo vajradaṃṣṭrāśca tatra vai || tacchilākuhare cakraṃ kariṣyanti madīyakama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकद्वारे चतुश्चक्रं वनमालाविभूषितम् ।। नवीननीरदश्यामं लक्ष्मीनारायणाभिधम्

ekadvāre catuścakraṃ vanamālāvibhūṣitam || navīnanīradaśyāmaṃ lakṣmīnārāyaṇābhidham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकद्वारे चतुश्चक्रं नवीननीरदोपमम्।। लक्ष्मीजनार्दनं ज्ञेयं रहितं वनमालया

ekadvāre catuścakraṃ navīnanīradopamam|| lakṣmījanārdanaṃ jñeyaṃ rahitaṃ vanamālayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वारद्वये चतुश्चक्रं गोष्पदेन समन्वितम् ।। रघुनाथाभिधं ज्ञेयं रहितं वनमालया ।।

dvāradvaye catuścakraṃ goṣpadena samanvitam || raghunāthābhidhaṃ jñeyaṃ rahitaṃ vanamālayā ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिक्षुद्रं द्विचक्रं च नवीनजलदप्रभम् ।। दधिवामनाभिधं ज्ञेयं गृहिणां च सुखप्रदम्

atikṣudraṃ dvicakraṃ ca navīnajaladaprabham || dadhivāmanābhidhaṃ jñeyaṃ gṛhiṇāṃ ca sukhapradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिक्षुद्रं द्विचक्रं च वनमा लाविभूषितम् ।। विज्ञेयं श्रीधरं देवं श्रीप्रदं गृहिणां सदा

atikṣudraṃ dvicakraṃ ca vanamā lāvibhūṣitam || vijñeyaṃ śrīdharaṃ devaṃ śrīpradaṃ gṛhiṇāṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थूलं च वर्तुलाकारं रहितं वनमालया ।। द्विचकं स्फुटमत्यन्तं ज्ञेयं दामोदराभिधम्

sthūlaṃ ca vartulākāraṃ rahitaṃ vanamālayā || dvicakaṃ sphuṭamatyantaṃ jñeyaṃ dāmodarābhidham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मध्यमं वर्तुलाकारं द्विचक्रं बाणविक्षतम् ।। रणरामाभिधं ज्ञेयं शरतूणसमन्वितम्

madhyamaṃ vartulākāraṃ dvicakraṃ bāṇavikṣatam || raṇarāmābhidhaṃ jñeyaṃ śaratūṇasamanvitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मध्यमं सप्तचक्रं च छत्रतूणसमन्वितम् ।। राजराजेश्वरं ज्ञेयं राजसम्पत्प्रदं नृणाम्

madhyamaṃ saptacakraṃ ca chatratūṇasamanvitam || rājarājeśvaraṃ jñeyaṃ rājasampatpradaṃ nṛṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विसप्तचक्रं स्थूलं च नवीनजलदप्रभम् ।। अनन्ताख्यं च विज्ञेयं चतुर्वर्गफलप्रदम्

dvisaptacakraṃ sthūlaṃ ca navīnajaladaprabham || anantākhyaṃ ca vijñeyaṃ caturvargaphalapradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चक्राकारं द्विचक्रं च सश्रीकं जलदप्रभम् ।। सगोष्पदं मध्यमं च विज्ञेयं मधुसूद नम्

cakrākāraṃ dvicakraṃ ca saśrīkaṃ jaladaprabham || sagoṣpadaṃ madhyamaṃ ca vijñeyaṃ madhusūda nam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुदर्शनं चैकचक्रं गुप्तचक्रं गदाधरम् ।। द्विचक्रं हयवक्त्राभं हयग्रीवं प्रकीर्त्तितम्

sudarśanaṃ caikacakraṃ guptacakraṃ gadādharam || dvicakraṃ hayavaktrābhaṃ hayagrīvaṃ prakīrttitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतीव विस्तृतास्यं च द्विचक्रं विकटं सति ।। नरसिंहाभिधं ज्ञेयं सद्यो वैराग्यदं नृणाम्

atīva vistṛtāsyaṃ ca dvicakraṃ vikaṭaṃ sati || narasiṃhābhidhaṃ jñeyaṃ sadyo vairāgyadaṃ nṛṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विचक्रं विस्तृतास्यं च वनमालासमन्वितम् ।। लक्ष्मीनृसिंहं विज्ञेयं गृहिणां सुखदं सदा

dvicakraṃ vistṛtāsyaṃ ca vanamālāsamanvitam || lakṣmīnṛsiṃhaṃ vijñeyaṃ gṛhiṇāṃ sukhadaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वारदेशे द्विचक्रं च सश्रीकं च समं स्फुटम् ।। वासुदेवं च विज्ञेयं सर्वकामफलप्रदम्

dvāradeśe dvicakraṃ ca saśrīkaṃ ca samaṃ sphuṭam || vāsudevaṃ ca vijñeyaṃ sarvakāmaphalapradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रद्युम्नं सूक्ष्मचक्रं च नवीननीरदप्रभम् ।। सुषिरे च्छिद्रबहुलं गृहिणां च सुखप्रदम्

pradyumnaṃ sūkṣmacakraṃ ca navīnanīradaprabham || suṣire cchidrabahulaṃ gṛhiṇāṃ ca sukhapradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वे चक्रे चैकलग्ने च पृष्ठे यत्र तु पुष्कलम् ।। संकर्षणं तु विज्ञेयं सुखदं गृहिणां सदा

dve cakre caikalagne ca pṛṣṭhe yatra tu puṣkalam || saṃkarṣaṇaṃ tu vijñeyaṃ sukhadaṃ gṛhiṇāṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनिरुद्धं तु पीताभं वर्तुलं चातिशोभनम् ।। सुखप्रदं गृहस्थानां प्रवदन्ति मनी षिणः

aniruddhaṃ tu pītābhaṃ vartulaṃ cātiśobhanam || sukhapradaṃ gṛhasthānāṃ pravadanti manī ṣiṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शालग्रामशिला यत्र तत्र सन्निहितो हरिः ।। तत्रैव लक्ष्मीर्वसति सर्वतीर्थसमन्विता

śālagrāmaśilā yatra tatra sannihito hariḥ || tatraiva lakṣmīrvasati sarvatīrthasamanvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यानि कानि च पापानि ब्रह्महत्यादिकानि च ।। तानि सर्वाणि नश्यंति शालग्रामशिलार्च्चनात्

yāni kāni ca pāpāni brahmahatyādikāni ca || tāni sarvāṇi naśyaṃti śālagrāmaśilārccanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

छत्राकारं भवेद्राज्यं वर्तुले च महाश्रियः ।। दुःखं च शकटाकारे शूलाग्रे मरणं धुवम्

chatrākāraṃ bhavedrājyaṃ vartule ca mahāśriyaḥ || duḥkhaṃ ca śakaṭākāre śūlāgre maraṇaṃ dhuvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विकृतास्ये च दारिद्र्यं पिङ्गले हानिरेव च ।। लग्नचक्रे भवेद्व्याधिर्विदीर्णे मरणं धुवम्

vikṛtāsye ca dāridryaṃ piṅgale hānireva ca || lagnacakre bhavedvyādhirvidīrṇe maraṇaṃ dhuvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्रतं दानं प्रतिष्ठा च श्राद्धं च देवपूजनम् ।। शालग्रामशिलायाश्चैवाधिष्ठानात्प्रशस्तकम्

vrataṃ dānaṃ pratiṣṭhā ca śrāddhaṃ ca devapūjanam || śālagrāmaśilāyāścaivādhiṣṭhānātpraśastakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स स्नातः सर्वतीर्थेषु सर्वयज्ञेषु दीक्षितः ।। शालग्रामशिलातोयैर्योऽभिषेकं समाचरेत्

sa snātaḥ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu dīkṣitaḥ || śālagrāmaśilātoyairyo'bhiṣekaṃ samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वदानेषु यत्पुण्यं प्रादक्षिण्ये भुवो यथा ।। सर्वयज्ञेषु तीर्थेषु व्रतेष्वनशनेषु च

sarvadāneṣu yatpuṇyaṃ prādakṣiṇye bhuvo yathā || sarvayajñeṣu tīrtheṣu vrateṣvanaśaneṣu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य स्पर्शं च वाञ्छन्ति तीर्थानि निखिलानि च ।। जीवन्मुक्तो महापूतो भवेदेव न संशयः

tasya sparśaṃ ca vāñchanti tīrthāni nikhilāni ca || jīvanmukto mahāpūto bhavedeva na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाठे चतुर्णां वेदानां तपसां करणे सति ।। तत्पुण्यं लभते नृनं शालग्रामशिलार्चनात्

pāṭhe caturṇāṃ vedānāṃ tapasāṃ karaṇe sati || tatpuṇyaṃ labhate nṛnaṃ śālagrāmaśilārcanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शालग्रामशिलातोयं नित्यं भुङ्क्ते च यो नरः ।। सुरेप्सितं प्रसादं च जन्ममृत्युजराहरम्

śālagrāmaśilātoyaṃ nityaṃ bhuṅkte ca yo naraḥ || surepsitaṃ prasādaṃ ca janmamṛtyujarāharam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य स्पर्शं च वाञ्छन्ति तीर्थानि निखि लानि च ।। जीवन्मुक्तो महापूतोऽप्यन्ते याति हरेः पदम्

tasya sparśaṃ ca vāñchanti tīrthāni nikhi lāni ca || jīvanmukto mahāpūto'pyante yāti hareḥ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रैव हरिणा सार्द्धमसंख्यं प्राकृतं लयम् ।। पश्यत्येव हि दास्ये च निर्मुक्तो दास्यकर्मणि

tatraiva hariṇā sārddhamasaṃkhyaṃ prākṛtaṃ layam || paśyatyeva hi dāsye ca nirmukto dāsyakarmaṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यानि कानि च पापानि ब्रह्महत्यादिकानि च ।। तं च दृष्ट्वा भिया यान्ति वैनतेयमिवो रगाः

yāni kāni ca pāpāni brahmahatyādikāni ca || taṃ ca dṛṣṭvā bhiyā yānti vainateyamivo ragāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्पादपद्मरजसा सद्यः पूता वसुन्धरा ।। पुंसां लक्षं तत्पितॄणां निस्तारस्तस्य जन्मनः

tatpādapadmarajasā sadyaḥ pūtā vasundharā || puṃsāṃ lakṣaṃ tatpitṝṇāṃ nistārastasya janmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शालग्रामशिला तोयं मृत्युकाल च यो लभेत् ।। सर्वपापाद्विनिर्मुक्तो विष्णुलोकं स गच्छति

śālagrāmaśilā toyaṃ mṛtyukāla ca yo labhet || sarvapāpādvinirmukto viṣṇulokaṃ sa gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्वाणमुक्तिं लभते कर्मभोगाद्विमुच्यते ।। विष्णुपादे प्रलीनश्च भविष्यति न संशयः

nirvāṇamuktiṃ labhate karmabhogādvimucyate || viṣṇupāde pralīnaśca bhaviṣyati na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शालग्रामशिलां धृत्वा मिथ्यावादं वदेत्तु यः।। स याति कूर्मदंष्ट्रं च यावद्वै ब्रह्मणो वयः

śālagrāmaśilāṃ dhṛtvā mithyāvādaṃ vadettu yaḥ|| sa yāti kūrmadaṃṣṭraṃ ca yāvadvai brahmaṇo vayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शालग्रामशिलां स्पृष्ट्वा स्वीकारं यो न पालयेत् ।। स प्रयात्यसिपत्रं च लक्षमन्वन्तराधिकम्

śālagrāmaśilāṃ spṛṣṭvā svīkāraṃ yo na pālayet || sa prayātyasipatraṃ ca lakṣamanvantarādhikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीपत्र विच्छेदं शालग्रामे करोति यः ।। तस्य जन्मान्तरे काले स्त्रीविच्छेदो भविष्यति

tulasīpatra vicchedaṃ śālagrāme karoti yaḥ || tasya janmāntare kāle strīvicchedo bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुलसीपत्रविच्छेदं शंखे यो हि करोति च ।। भार्य्याहीनो भवेत्सोऽपि रोगी च सप्तजन्मसु

tulasīpatravicchedaṃ śaṃkhe yo hi karoti ca || bhāryyāhīno bhavetso'pi rogī ca saptajanmasu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शालग्रामं च तुलसीं शंखमेकत्र एव च ।। यो रक्षति महाज्ञानी स भवे च्छ्रीहरिप्रियः

śālagrāmaṃ ca tulasīṃ śaṃkhamekatra eva ca || yo rakṣati mahājñānī sa bhave cchrīharipriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सकृदेव हि यो यस्यां वीर्य्याधानं करोति यः ।। तद्विच्छेदे तस्य दुःखं भवेदेव परस्परम्

sakṛdeva hi yo yasyāṃ vīryyādhānaṃ karoti yaḥ || tadvicchede tasya duḥkhaṃ bhavedeva parasparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वं प्रिया शंखचूडस्य चैकमन्वन्तरावधि ।। शंखेन सार्द्ध त्वद्भेदः केवलं दुःखदस्तव

tvaṃ priyā śaṃkhacūḍasya caikamanvantarāvadhi || śaṃkhena sārddha tvadbhedaḥ kevalaṃ duḥkhadastava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा श्रीहरिस्तां च विरराम च सादरम् ।। स च देहं परित्यज्य दिव्यरूपं दधार ह

ityuktvā śrīharistāṃ ca virarāma ca sādaram || sa ca dehaṃ parityajya divyarūpaṃ dadhāra ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा श्रीश्च तथा सा चाप्युवास हरिवक्षसि ।। प्रजगाम तया सार्द्धं वैकुण्ठं कमला पतिः

yathā śrīśca tathā sā cāpyuvāsa harivakṣasi || prajagāma tayā sārddhaṃ vaikuṇṭhaṃ kamalā patiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लक्ष्मीः सरस्वती गङ्गा तुलसी चापि नारद ।। हरेः प्रियाश्चतस्रश्च वभूवुरीश्वरस्य च

lakṣmīḥ sarasvatī gaṅgā tulasī cāpi nārada || hareḥ priyāścatasraśca vabhūvurīśvarasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सद्यस्तद्देहजाता च बभूव गण्डकी नदी ।। हरेरंशेन शैलश्च तत्तीरे पुण्यदो नृणाम्

sadyastaddehajātā ca babhūva gaṇḍakī nadī || hareraṃśena śailaśca tattīre puṇyado nṛṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुर्वन्ति तत्र कीटाश्च शिलां बहुविधां मुने ।। जले पतन्ति या याश्च जलदाभाश्च निश्चितम्

kurvanti tatra kīṭāśca śilāṃ bahuvidhāṃ mune || jale patanti yā yāśca jaladābhāśca niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थलस्थाः पिङ्गला ज्ञेयाश्चोपतापाद्धरेरिति ।। इत्येवं कथितं सर्वं किं भूयः श्रोतुमिच्छसि

sthalasthāḥ piṅgalā jñeyāścopatāpāddhareriti || ityevaṃ kathitaṃ sarvaṃ kiṃ bhūyaḥ śrotumicchasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.