Library·Brahmavaivarta Purāṇa·2·2.50
पार्वत्युवाच ।। को वा सुयज्ञो नृपतिः कुत्र वंशे बभूव सः ।। कथं विप्राभिशप्तश्च कथं संप्राप राधिकाम्
pārvatyuvāca || ko vā suyajño nṛpatiḥ kutra vaṃśe babhūva saḥ || kathaṃ viprābhiśaptaśca kathaṃ saṃprāpa rādhikām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वात्मनश्च कृष्णस्य पत्नीं श्रीकृष्णपूजिताम् ।। कथं विण्मूत्रधारी च सिषेवे परमेश्वरीम्
sarvātmanaśca kṛṣṇasya patnīṃ śrīkṛṣṇapūjitām || kathaṃ viṇmūtradhārī ca siṣeve parameśvarīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षष्टिवर्षसहस्राणि तपस्तेपे पुरा विधिः ।। यत्पादाम्भोजरेणूनां लब्धये पुष्करे विभुः
ṣaṣṭivarṣasahasrāṇi tapastepe purā vidhiḥ || yatpādāmbhojareṇūnāṃ labdhaye puṣkare vibhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथं ददर्श तां देवो महालक्ष्मीं पुरा सतीम् ।। दुर्दर्शामपि युष्माकं दृश्या साऽभूत्कथं नृणाम्
kathaṃ dadarśa tāṃ devo mahālakṣmīṃ purā satīm || durdarśāmapi yuṣmākaṃ dṛśyā sā'bhūtkathaṃ nṛṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथं त्रिजगतां धाता तस्मै तत्कवचं ददौ ।। ध्यानं पूजाविधिं स्तोत्रं तस्या व्याख्यातुमर्हसि
kathaṃ trijagatāṃ dhātā tasmai tatkavacaṃ dadau || dhyānaṃ pūjāvidhiṃ stotraṃ tasyā vyākhyātumarhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रीमहादेव उवाच ।। स्वायम्भुवो मनुर्देवि मनूनामादिरेव च ।। ब्रह्मात्मजस्तपस्वी च शतरूपापतिः प्रभुः
śrīmahādeva uvāca || svāyambhuvo manurdevi manūnāmādireva ca || brahmātmajastapasvī ca śatarūpāpatiḥ prabhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तानपादस्तत्पुत्रस्तत्पुत्रो ध्रुव एव च ।। ध्रुवस्य कीर्तिर्विख्यातस्त्रैलोक्ये शैलकन्यके
uttānapādastatputrastatputro dhruva eva ca || dhruvasya kīrtirvikhyātastrailokye śailakanyake
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्कलस्तस्य पुत्रश्च नारायणपरायणः ।। सहस्रं राजसूयानां पुष्करे स चकार ह
utkalastasya putraśca nārāyaṇaparāyaṇaḥ || sahasraṃ rājasūyānāṃ puṣkare sa cakāra ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वाणि रत्नपात्राणि ब्राह्मणेभ्यो ददौ मुदा ।। अमूल्यरत्नराशीनां सहस्रं तेजसा वृतम्
sarvāṇi ratnapātrāṇi brāhmaṇebhyo dadau mudā || amūlyaratnarāśīnāṃ sahasraṃ tejasā vṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणेभ्यो ददौ राजा यज्ञान्ते स महोत्सवे ।। दृष्ट्वा तच्छोभनं यज्ञं विधाता जगतां प्रिये
brāhmaṇebhyo dadau rājā yajñānte sa mahotsave || dṛṣṭvā tacchobhanaṃ yajñaṃ vidhātā jagatāṃ priye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुयज्ञं नाम नृपतिं चकार सुरसंसदि ।। स च राजा सुयज्ञश्च मनुवंशसमुद्भवः
suyajñaṃ nāma nṛpatiṃ cakāra surasaṃsadi || sa ca rājā suyajñaśca manuvaṃśasamudbhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्नदाता रत्नदाता दाता वै सर्वसम्पदाम् ।। दशलक्षं गवां चैव रत्नशृङ्गपरिच्छदम्
annadātā ratnadātā dātā vai sarvasampadām || daśalakṣaṃ gavāṃ caiva ratnaśṛṅgaparicchadam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्यं ददौ स विप्रेभ्यो मुदायुक्तः सदक्षिणम् ।। गवां द्वादशलक्षाणां ददौ नित्यं मुदाऽन्वितः
nityaṃ dadau sa viprebhyo mudāyuktaḥ sadakṣiṇam || gavāṃ dvādaśalakṣāṇāṃ dadau nityaṃ mudā'nvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुपक्वानि च मांसानि ब्राह्मणेभ्यश्च पार्वति ।। षट्कोटीर्ब्राह्मणानां च भोजयामास नित्यशः
supakvāni ca māṃsāni brāhmaṇebhyaśca pārvati || ṣaṭkoṭīrbrāhmaṇānāṃ ca bhojayāmāsa nityaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चोष्यैश्चर्व्यैर्लेह्यपेयैरतितृप्तं दिने दिने ।। विप्रलक्षं सूपकारं भोजयामास तत्परम्
coṣyaiścarvyairlehyapeyairatitṛptaṃ dine dine || vipralakṣaṃ sūpakāraṃ bhojayāmāsa tatparam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्णमन्नं च सूपाक्तं सगव्यं मांसवर्जितम् ।। विप्रा भोजनकाले च मनुवंशसमुद्भवम्
pūrṇamannaṃ ca sūpāktaṃ sagavyaṃ māṃsavarjitam || viprā bhojanakāle ca manuvaṃśasamudbhavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तुष्टुवुः सुयज्ञं च तुष्टुवुस्तत्पितॄंश्च ते ।। दिने सुयज्ञयज्ञान्ते षट्त्रिंशल्लक्षकोटयः
na tuṣṭuvuḥ suyajñaṃ ca tuṣṭuvustatpitṝṃśca te || dine suyajñayajñānte ṣaṭtriṃśallakṣakoṭayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्रुः सुभोजनं विप्राश्चातितृप्ताश्च सुन्दरि ।। गृहीतानि च रत्नानि स्वगृहं वोढुमक्षमाः
cakruḥ subhojanaṃ viprāścātitṛptāśca sundari || gṛhītāni ca ratnāni svagṛhaṃ voḍhumakṣamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृषलेभ्यो ददुः किञ्चित्किञ्चित्पथि च तत्यजुः ।। विप्राणां भोजनान्ते च विप्रान्येभ्यो ददौ नृपः
vṛṣalebhyo daduḥ kiñcitkiñcitpathi ca tatyajuḥ || viprāṇāṃ bhojanānte ca viprānyebhyo dadau nṛpaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथाप्युर्वरितं तत्र चान्नराशिसहस्रकम् ।। कृत्वा यज्ञं महाबाहुः समुवास स्वसंसदि ।।
tathāpyurvaritaṃ tatra cānnarāśisahasrakam || kṛtvā yajñaṃ mahābāhuḥ samuvāsa svasaṃsadi ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रत्नेन्द्रसारसंक्लृप्तच्छत्रकोटिसमन्विते ।। रत्नसिंहासने रम्ये पट्टवस्त्रैः सुसंस्कृते
ratnendrasārasaṃklṛptacchatrakoṭisamanvite || ratnasiṃhāsane ramye paṭṭavastraiḥ susaṃskṛte
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चन्दनादिसुसंसृष्टे रम्ये चन्दनपल्लवैः ।। शाखायुक्तैः पूर्णकुम्भै रम्भावृक्षैश्च शोभिते
candanādisusaṃsṛṣṭe ramye candanapallavaiḥ || śākhāyuktaiḥ pūrṇakumbhai rambhāvṛkṣaiśca śobhite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चन्दनागुरुकस्तूरीवनसिन्दूरसंस्कृते ।। वसुवासवचन्द्रेन्द्ररुद्रादित्य समन्विते
candanāgurukastūrīvanasindūrasaṃskṛte || vasuvāsavacandrendrarudrāditya samanvite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनिनारदमन्वादिब्रह्मविष्णुशिवान्विते ।। एतस्मिन्नन्तरे तत्र विप्र एकः समाययौ
munināradamanvādibrahmaviṣṇuśivānvite || etasminnantare tatra vipra ekaḥ samāyayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रूक्षो मलिनवासाश्च शुष्ककण्ठौष्ठतालुकः ।। रत्नसिंहासनस्थं च माल्यचन्दनचर्चितम्
rūkṣo malinavāsāśca śuṣkakaṇṭhauṣṭhatālukaḥ || ratnasiṃhāsanasthaṃ ca mālyacandanacarcitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजानमाशिषं चक्रे सस्मितः सम्पुटाञ्जलिः ।। प्रणनाम नृपस्तं च नोत्तस्थौ किंचिदेव हि
rājānamāśiṣaṃ cakre sasmitaḥ sampuṭāñjaliḥ || praṇanāma nṛpastaṃ ca nottasthau kiṃcideva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सभासदश्च नोत्तस्थुर्जहसुः स्वल्पमेव च ।। मुनिभ्योऽपि च देवेभ्यो नमस्कृत्य द्विजोत्तमः
sabhāsadaśca nottasthurjahasuḥ svalpameva ca || munibhyo'pi ca devebhyo namaskṛtya dvijottamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शशाप नृपतिं क्रोधात्तत्रातिष्ठन्निरंकुशः ।। गच्छ दूरमतो राज्याद्भ्रष्टश्रीर्भव पामर
śaśāpa nṛpatiṃ krodhāttatrātiṣṭhanniraṃkuśaḥ || gaccha dūramato rājyādbhraṣṭaśrīrbhava pāmara
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवाचिरं गलत्कुष्ठी बुद्धिहीनोऽप्युपद्रुतः ।। इत्युक्त्वा कम्पितः क्रोधात्सभास्थाञ्छप्तुमुद्यतः
bhavāciraṃ galatkuṣṭhī buddhihīno'pyupadrutaḥ || ityuktvā kampitaḥ krodhātsabhāsthāñchaptumudyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये यत्र जहसुः सर्वे समुत्तस्थुः सभासदः ।। सर्वे चक्रुः प्रणामं ते क्रोधं तत्याज वाडवः
ye yatra jahasuḥ sarve samuttasthuḥ sabhāsadaḥ || sarve cakruḥ praṇāmaṃ te krodhaṃ tatyāja vāḍavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणम्यागत्य राजा तं रुरोद भयकातरः ।। निस्ससार सभामध्याद्धृदयेन विदूयता
praṇamyāgatya rājā taṃ ruroda bhayakātaraḥ || nissasāra sabhāmadhyāddhṛdayena vidūyatā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणो गूढरूपी च प्रज्वलन्ब्रह्मतेजसा ।। तत्पश्चान्मुनयः सर्वे प्रययुर्भयकातराः
brāhmaṇo gūḍharūpī ca prajvalanbrahmatejasā || tatpaścānmunayaḥ sarve prayayurbhayakātarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हे विप्र तिष्ठ तिष्ठेति समुच्चार्य्य पुनः पुनः ।। पुलहश्च पुलस्त्यश्च प्रचेता भृगुरंगिराः
he vipra tiṣṭha tiṣṭheti samuccāryya punaḥ punaḥ || pulahaśca pulastyaśca pracetā bhṛguraṃgirāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मरीचिः कश्यपश्चैव वसिष्ठः क्रतुरेव च ।। शुक्रो बृहस्पति श्चैव दुर्वासा लोमशस्तथा
marīciḥ kaśyapaścaiva vasiṣṭhaḥ kratureva ca || śukro bṛhaspati ścaiva durvāsā lomaśastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गौतमश्च कणादश्च कण्वः कात्यायनः कठः ।। पाणिनिर्जाजलिश्चैव ऋष्यशृंगो विभाण्डकः
gautamaśca kaṇādaśca kaṇvaḥ kātyāyanaḥ kaṭhaḥ || pāṇinirjājaliścaiva ṛṣyaśṛṃgo vibhāṇḍakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैत्तिरिश्चाप्यापिशलिर्मार्कण्डेयो महातपाः ।। सनकश्च सनन्दश्च वोढुः पैलः सनातनः
taittiriścāpyāpiśalirmārkaṇḍeyo mahātapāḥ || sanakaśca sanandaśca voḍhuḥ pailaḥ sanātanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सनत्कुमारो भगवान्नरनारायणावृषी ।। पराशरो जरत्कारुः संवर्त्तः करभस्तथा
sanatkumāro bhagavānnaranārāyaṇāvṛṣī || parāśaro jaratkāruḥ saṃvarttaḥ karabhastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भरद्वाजश्च वाल्मीकिरौर्वश्च च्यवनस्तथा ।। अगस्त्यो ऽत्रिरुतथ्यश्च सङ्कर्ताऽऽस्तीक आसुरिः
bharadvājaśca vālmīkiraurvaśca cyavanastathā || agastyo 'trirutathyaśca saṅkartā''stīka āsuriḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिलालिर्लाङ्गलिश्चैव शाकल्यः शाकटायनः ।। गर्गो वत्सः पञ्चशिखो जमदग्निश्च देवलः
śilālirlāṅgaliścaiva śākalyaḥ śākaṭāyanaḥ || gargo vatsaḥ pañcaśikho jamadagniśca devalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जैगीषव्यो वामदेवो वालखिल्यादयस्तथा ।। शक्तिर्दक्षः कर्दमश्च प्रस्कन्नः कपिलस्तथा
jaigīṣavyo vāmadevo vālakhilyādayastathā || śaktirdakṣaḥ kardamaśca praskannaḥ kapilastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विश्वामित्रश्च कौत्सश्चाप्यृचीकोऽप्यघमर्षणः ।। एते चान्ये च मुनयः पितरोऽग्निर्हरिप्रिया
viśvāmitraśca kautsaścāpyṛcīko'pyaghamarṣaṇaḥ || ete cānye ca munayaḥ pitaro'gnirharipriyā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिक्पाला देवताः सर्वा विप्रं पश्चात्समाययुः।। ब्राह्मणं बोधयामासुर्वासयामासुरीश्वरि
dikpālā devatāḥ sarvā vipraṃ paścātsamāyayuḥ|| brāhmaṇaṃ bodhayāmāsurvāsayāmāsurīśvari
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समूचुस्तं क्रमेणैव नीतिं नीतिविशारदाः
samūcustaṃ krameṇaiva nītiṃ nītiviśāradāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.