Library·Brahmavaivarta Purāṇa·4·4.53
।। नारद उवाच ।। समतीते पूर्णरासे किं चकार जगत्पतिः ।। रहस्यं किं बभूवाथ तद्भवान्वक्तुमर्हति
|| nārada uvāca || samatīte pūrṇarāse kiṃ cakāra jagatpatiḥ || rahasyaṃ kiṃ babhūvātha tadbhavānvaktumarhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रीनारायण उवाच ।। रासं निवर्त्य रासे च रासेश्वर्या समन्वितः ।। स्वयं रासेश्वरस्तस्माद्यमुनापुलिनं ययौ
śrīnārāyaṇa uvāca || rāsaṃ nivartya rāse ca rāseśvaryā samanvitaḥ || svayaṃ rāseśvarastasmādyamunāpulinaṃ yayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र स्नात्वा जलं पीत्वा निर्मलं निर्मले जले ।। सार्द्धं गोपाङ्गनाभिश्च जलक्रीडां चकार सः
tatra snātvā jalaṃ pītvā nirmalaṃ nirmale jale || sārddhaṃ gopāṅganābhiśca jalakrīḍāṃ cakāra saḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो जगाम भगवान्भाण्डीरं राधया सह ।। गोपाङ्गनाश्च स्वगृहान्प्रययुर्विरहातुराः
tato jagāma bhagavānbhāṇḍīraṃ rādhayā saha || gopāṅganāśca svagṛhānprayayurvirahāturāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रीडां चकार रहसि भाण्डीरे मालतीवने ।। मालतीपुष्पशय्यायां रम्यायां रमणोत्सुकः
krīḍāṃ cakāra rahasi bhāṇḍīre mālatīvane || mālatīpuṣpaśayyāyāṃ ramyāyāṃ ramaṇotsukaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृत्वा क्रीडां च तत्रैव वासन्तीकाननं ययौ ।। रेमे तत्रैव रासेशो वसन्ते सुमनोहरे
kṛtvā krīḍāṃ ca tatraiva vāsantīkānanaṃ yayau || reme tatraiva rāseśo vasante sumanohare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रम्ये चन्दनतल्पे च स्निग्धे चन्दनपल्लवे ।। पूर्णचन्द्रे समुदिते विजहार तया सह
ramye candanatalpe ca snigdhe candanapallave || pūrṇacandre samudite vijahāra tayā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृत्वा विहारं तत्रैव ययौ चम्पककाननम् ।। रम्ये चम्पकतल्पे च चकार रतिमीश्वरी
kṛtvā vihāraṃ tatraiva yayau campakakānanam || ramye campakatalpe ca cakāra ratimīśvarī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रतिं निर्वर्त्य तत्रैव ययौ पद्मवनं प्रभुः ।। पद्मपत्रसमाकीर्णे तल्पेऽतिसुमनोहरे
ratiṃ nirvartya tatraiva yayau padmavanaṃ prabhuḥ || padmapatrasamākīrṇe talpe'tisumanohare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सार्धं तत्र पद्ममुख्या शीतेन पद्मवायुना।। चकार सुखसंभोगं ययौ निद्रां तया सह
sārdhaṃ tatra padmamukhyā śītena padmavāyunā|| cakāra sukhasaṃbhogaṃ yayau nidrāṃ tayā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विहाय निद्रां निद्रेशो ददर्श निद्रितां प्रियाम् ।। शयानां पद्मतल्पे च सुखसंभोगमात्रतः
vihāya nidrāṃ nidreśo dadarśa nidritāṃ priyām || śayānāṃ padmatalpe ca sukhasaṃbhogamātrataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वा मुखं च घर्माक्तं शरच्चन्द्रविनिंदितम् ।। अतिसंलुप्तसिन्दूरं लुप्तं कज्जलमुल्बणम्
dṛṣṭvā mukhaṃ ca gharmāktaṃ śaraccandraviniṃditam || atisaṃluptasindūraṃ luptaṃ kajjalamulbaṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संलुप्ताधररागं च संलुप्तगण्डपत्रकम् ।। विस्रस्तकबरीभारं नेत्रोत्पलविमुद्रितम्
saṃluptādhararāgaṃ ca saṃluptagaṇḍapatrakam || visrastakabarībhāraṃ netrotpalavimudritam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रत्नकुण्डलयुग्मेनामूल्येन परिशोभितम् ।। राजितं मौक्तिकेनैव गजराजोद्भवेन च
ratnakuṇḍalayugmenāmūlyena pariśobhitam || rājitaṃ mauktikenaiva gajarājodbhavena ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रेम्णा स्वसूक्ष्मवस्त्रेण वह्निशुद्धेन माधवः ।। चकार मार्जनं भक्त्या तद्वक्त्रं भक्तवत्सलः
premṇā svasūkṣmavastreṇa vahniśuddhena mādhavaḥ || cakāra mārjanaṃ bhaktyā tadvaktraṃ bhaktavatsalaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रैव रमणं कृत्वा ययौ चन्दनकाननम् ।। चन्दनोक्षितसर्वांगो गृहीत्वा चन्दनोक्षितम्
tatraiva ramaṇaṃ kṛtvā yayau candanakānanam || candanokṣitasarvāṃgo gṛhītvā candanokṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रत्नपट्टसूत्रबद्धां वामवक्त्रां मनोहराम् ।। अतीव वर्तुलाकारां कुन्दपुष्पसुशोभिताम्
ratnapaṭṭasūtrabaddhāṃ vāmavaktrāṃ manoharām || atīva vartulākārāṃ kundapuṣpasuśobhitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ददौ सिन्दूरतिलकमधश्चन्दनमुज्ज्वलम् ।। कस्तूरीबिन्दुना सार्द्धं परितः परिशोभिताम्
dadau sindūratilakamadhaścandanamujjvalam || kastūrībindunā sārddhaṃ paritaḥ pariśobhitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चकार पत्रकं गण्डयुग्मे चित्रविचित्रितम् ।। प्रददौ कज्जलं भक्त्या नेत्रोत्पलसमुज्ज्वलम् ।।
cakāra patrakaṃ gaṇḍayugme citravicitritam || pradadau kajjalaṃ bhaktyā netrotpalasamujjvalam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चकाराधररागं च राधायाश्चानुरागतः ।। कर्णभूषणयुग्मं च चकारातीव निर्मलम्
cakārādhararāgaṃ ca rādhāyāścānurāgataḥ || karṇabhūṣaṇayugmaṃ ca cakārātīva nirmalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अमूल्यरत्नहारं च स्तनभार युगोज्ज्वलम् ।। ददौ कण्ठे च वैकुण्ठो मणिराजिविराजितम्
amūlyaratnahāraṃ ca stanabhāra yugojjvalam || dadau kaṇṭhe ca vaikuṇṭho maṇirājivirājitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वह्निशुद्धांशुकं दिव्यममूल्यं विश्वरत्नतः ।। वासयामास वसनं कस्तूरीकुङ्कुमाक्तकम्
vahniśuddhāṃśukaṃ divyamamūlyaṃ viśvaratnataḥ || vāsayāmāsa vasanaṃ kastūrīkuṅkumāktakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रददौ पादयुगले रत्नमञ्जीररञ्जितम् ।। चकारालक्तकं भक्त्या पादुङ्गुलिनखेषु च
pradadau pādayugale ratnamañjīrarañjitam || cakārālaktakaṃ bhaktyā pāduṅgulinakheṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चकार सेवां सेव्यायाः सेव्यस्त्रिजगतां सताम् ।। अहो सेवकसंभक्त्या श्वेतेन चामरेण च
cakāra sevāṃ sevyāyāḥ sevyastrijagatāṃ satām || aho sevakasaṃbhaktyā śvetena cāmareṇa ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वभावविदां श्रेष्ठो बोधज्ञः कामशास्त्रवित् ।। कामिनीं बोधयामास वासयामास वक्षसि
sarvabhāvavidāṃ śreṣṭho bodhajñaḥ kāmaśāstravit || kāminīṃ bodhayāmāsa vāsayāmāsa vakṣasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रेम्णा च प्रददौ तस्यै सद्रत्नदर्पणं शुभम् ।। सुवेषदर्शनार्थं च मुखचन्द्रं च मार्जितुम्
premṇā ca pradadau tasyai sadratnadarpaṇaṃ śubham || suveṣadarśanārthaṃ ca mukhacandraṃ ca mārjitum
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नानापुष्पैर्विरचितामम्लानां चन्दनोक्षिताम् ।। गण्डे सौभाग्ययुक्तायाः सौभाग्येन ददौ हरिः
nānāpuṣpairviracitāmamlānāṃ candanokṣitām || gaṇḍe saubhāgyayuktāyāḥ saubhāgyena dadau hariḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कस्तूरीकुङ्कमाक्तं च सुगन्धिचन्दनं ततः ।। ददौ प्रियायाः सर्वाङ्गे प्रियः प्रेमभरेण च
kastūrīkuṅkamāktaṃ ca sugandhicandanaṃ tataḥ || dadau priyāyāḥ sarvāṅge priyaḥ premabhareṇa ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पारिजातस्य कुसुमं दत्तं रहसि ब्रह्मणा ।। प्रददौ तत्कबर्यां च ललितायां च नारद
pārijātasya kusumaṃ dattaṃ rahasi brahmaṇā || pradadau tatkabaryāṃ ca lalitāyāṃ ca nārada
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कमलं निर्मलं दिव्यं सहस्रदलमुज्ज्वलम् ।। शिवेन दत्तं रहसि ददौ तद्दक्षिणे करे
kamalaṃ nirmalaṃ divyaṃ sahasradalamujjvalam || śivena dattaṃ rahasi dadau taddakṣiṇe kare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतिसारं मणीन्द्राणां मणिरत्नं च कौस्तुभम् ।। दत्तं रहसि धर्मेण तस्यै सुप्रीतये ददौ
atisāraṃ maṇīndrāṇāṃ maṇiratnaṃ ca kaustubham || dattaṃ rahasi dharmeṇa tasyai suprītaye dadau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आसवं रत्नपात्रस्थं दस्रदत्तं च निर्जने ।। पानार्थं प्रददौ तस्यै कामोन्मादकरं परम्
āsavaṃ ratnapātrasthaṃ dasradattaṃ ca nirjane || pānārthaṃ pradadau tasyai kāmonmādakaraṃ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मालतीमाधवीकुन्दमन्दारचम्पकादिकम्।। पुष्पं सद्रत्नपात्रस्थं तस्यै सुप्रीतये ददौ
mālatīmādhavīkundamandāracampakādikam|| puṣpaṃ sadratnapātrasthaṃ tasyai suprītaye dadau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुदुर्लभं च ताम्बूलं कर्पूरादिसुसंस्कृतम् ।। भक्षणं कारयामास समयज्ञश्च तां प्रियाम्
sudurlabhaṃ ca tāmbūlaṃ karpūrādisusaṃskṛtam || bhakṣaṇaṃ kārayāmāsa samayajñaśca tāṃ priyām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुदुर्लभं च विश्वेषु वाक्पतेः परिनिर्मितम् ।। अनुत्तमममूल्यं च वरुणेन रहःस्थले
sudurlabhaṃ ca viśveṣu vākpateḥ parinirmitam || anuttamamamūlyaṃ ca varuṇena rahaḥsthale
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतिसूक्ष्ममनुपमं दत्तं भक्त्या विराजितम् ।। वासयामास वसनं कृत्वा नग्नां च कौतुकात्
atisūkṣmamanupamaṃ dattaṃ bhaktyā virājitam || vāsayāmāsa vasanaṃ kṛtvā nagnāṃ ca kautukāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवराजेन दत्तं च गजराजेन्द्रमौक्तिकम् ।। नासिकाभूषणं चारु तस्यै सुप्रीतये ददौ
devarājena dattaṃ ca gajarājendramauktikam || nāsikābhūṣaṇaṃ cāru tasyai suprītaye dadau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतस्मिन्नन्तरे तत्र सुशीलाद्याश्च गोपिकाः ।। षष्टिः सत्सहचर्यश्च राधायाः सुप्रतिष्ठिताः
etasminnantare tatra suśīlādyāśca gopikāḥ || ṣaṣṭiḥ satsahacaryaśca rādhāyāḥ supratiṣṭhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षष्टिसत्कोटिगोपीभिः सार्धं संहृष्टमानसाः ।। आययुः पादचिह्नेन प्रियस्य वहतः प्रियाम्
ṣaṣṭisatkoṭigopībhiḥ sārdhaṃ saṃhṛṣṭamānasāḥ || āyayuḥ pādacihnena priyasya vahataḥ priyām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काश्चिच्चंदनहस्ताश्च काश्चिच्चामरवाहिकाः ।। काश्चित्कस्तूरिहस्ताश्च मालाहस्ताश्च काश्चन
kāściccaṃdanahastāśca kāściccāmaravāhikāḥ || kāścitkastūrihastāśca mālāhastāśca kāścana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काश्चित्सिंदूरहस्ताश्च काश्चित्कंकतिकाकराः ।। काश्चिदलक्तककरा वस्त्रहस्ताश्च काश्चन
kāścitsiṃdūrahastāśca kāścitkaṃkatikākarāḥ || kāścidalaktakakarā vastrahastāśca kāścana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काश्चिद्दर्पणहस्ताश्च पुष्पपात्रधरा वराः ।। काश्चित्क्रीडापद्महस्ता मालाहस्ताश्च काश्चन
kāściddarpaṇahastāśca puṣpapātradharā varāḥ || kāścitkrīḍāpadmahastā mālāhastāśca kāścana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काश्चिदासवहस्ताश्च काश्चिद्भूषणवाहिकाः ।। करतालकराः काश्चिन्मृदंगवाहिकाः पराः
kāścidāsavahastāśca kāścidbhūṣaṇavāhikāḥ || karatālakarāḥ kāścinmṛdaṃgavāhikāḥ parāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वरयंत्रकराः काश्चिद्वीणाहस्ताश्च काश्चन ।। षट्त्रिंशद्रागरागिण्यो गोपिकारूपधारिकाः
svarayaṃtrakarāḥ kāścidvīṇāhastāśca kāścana || ṣaṭtriṃśadrāgarāgiṇyo gopikārūpadhārikāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोलोकादागतायाश्च भारतं राधया सह ।। काश्चिज्जगुश्च ननृतुस्तत्रागत्य च काश्चन
golokādāgatāyāśca bhārataṃ rādhayā saha || kāścijjaguśca nanṛtustatrāgatya ca kāścana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काश्चिच्चक्रुश्च सेवां च राधायाः श्वेतचामरैः ।। काश्चिच्चक्रुश्च देव्याश्च पादसंवाहनं मुदा
kāściccakruśca sevāṃ ca rādhāyāḥ śvetacāmaraiḥ || kāściccakruśca devyāśca pādasaṃvāhanaṃ mudā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काचिद्ददौ च ताम्बूलं भक्षणार्थे महामुने ।। एवं कौतुकयुक्तश्च पुण्ये वृन्दावने वने ।।
kāciddadau ca tāmbūlaṃ bhakṣaṇārthe mahāmune || evaṃ kautukayuktaśca puṇye vṛndāvane vane ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रतस्थौ गोपिकासार्द्धं राधावक्षःस्थलस्थितः ।। क्षणं पपौ च माध्वीकं प्रियया सह माधवः
pratasthau gopikāsārddhaṃ rādhāvakṣaḥsthalasthitaḥ || kṣaṇaṃ papau ca mādhvīkaṃ priyayā saha mādhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षणं चखाद ताम्बूलं क्षणं निद्रां ययौ मुदा ।। क्षणं चकार शृङ्गारं रत्ननिर्मितमन्दिरे
kṣaṇaṃ cakhāda tāmbūlaṃ kṣaṇaṃ nidrāṃ yayau mudā || kṣaṇaṃ cakāra śṛṅgāraṃ ratnanirmitamandire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षणं जलविहारं च चकार यमुनाजले ।। इत्येवं कथिता वत्स रासक्रीडा हरेरहो
kṣaṇaṃ jalavihāraṃ ca cakāra yamunājale || ityevaṃ kathitā vatsa rāsakrīḍā hareraho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वेच्छामयस्यात्मनश्च परिपूर्णतमस्य च ।। निर्गुणस्य स्वतन्त्रस्य परस्य प्रकृतेः प्रभोः
svecchāmayasyātmanaśca paripūrṇatamasya ca || nirguṇasya svatantrasya parasya prakṛteḥ prabhoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मविष्णुशिवादीनामीश्वरस्य परस्य च ।। कृष्णजन्मरहस्यं च बालक्रीडनमीप्सितम्
brahmaviṣṇuśivādīnāmīśvarasya parasya ca || kṛṣṇajanmarahasyaṃ ca bālakrīḍanamīpsitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उक्तं किशोरचरितं किं भूयः श्रोतुमिच्छसि
uktaṃ kiśoracaritaṃ kiṃ bhūyaḥ śrotumicchasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.