नारायण उवाच
श्रीकृष्णस्मरणं कृत्वा गमनोन्मुखमुद्धवम् ।
नतं राधापदाम्भोजे शिरसा पुलकाञ्चितम्
nārāyaṇa uvāca
śrīkṛṣṇasmaraṇaṃ kṛtvā gamanonmukhamuddhavam |
nataṃ rādhāpadāmbhoje śirasā pulakāñcitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उवाच माधवी गोपी रुदती प्रेमविह्वला ।
भक्तं रुदन्तमुच्छैश्च राधाविच्छेदकातरम्
uvāca mādhavī gopī rudatī premavihvalā |
bhaktaṃ rudantamucchaiśca rādhāvicchedakātaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माधव्युवाच
उद्धव शृणु वक्ष्यामि क्षणं तिष्ठ यथोचितम् ।
निगूढं परमं ज्ञानं यत्ते मनसि वाञ्छितम्
mādhavyuvāca
uddhava śṛṇu vakṣyāmi kṣaṇaṃ tiṣṭha yathocitam |
nigūḍhaṃ paramaṃ jñānaṃ yatte manasi vāñchitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुदुर्लभं पुराणेषु वेदेषु गोपनीयकम् ।
प्रश्नं कुरु महाभाग राधिकां त्रिजगत्प्रसूम्
sudurlabhaṃ purāṇeṣu vedeṣu gopanīyakam |
praśnaṃ kuru mahābhāga rādhikāṃ trijagatprasūm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा सा च गोपीशा समुवास मुसंसदि ।
उवाच मधुरं शान्तामुद्धवश्चापि राधिकाम्
ityuktvā sā ca gopīśā samuvāsa musaṃsadi |
uvāca madhuraṃ śāntāmuddhavaścāpi rādhikām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उद्धवउवाच
एकाकी भवमायाति यात्येकाकी पुनः पुनः ।
प्राणी कर्मानुरोधेन स्वकर्मफलभुक्पुमान्
uddhavauvāca
ekākī bhavamāyāti yātyekākī punaḥ punaḥ |
prāṇī karmānurodhena svakarmaphalabhukpumān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मणा जायते जन्तुः कर्मणौव प्रलीयते ।
सुखं दुःखं भयं शोकं कर्मणैवाभिपद्यते
karmaṇā jāyate jantuḥ karmaṇauva pralīyate |
sukhaṃ duḥkhaṃ bhayaṃ śokaṃ karmaṇaivābhipadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जन्तुर्भोगावशेषेण भोगं भुङ्क्ते भवेषु च ।
पुनश्च कर्मणो भोगात्समायाति च याति च
janturbhogāvaśeṣeṇa bhogaṃ bhuṅkte bhaveṣu ca |
punaśca karmaṇo bhogātsamāyāti ca yāti ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रत्नादिकं च यत्किचिन्मह्यं दत्तं त्वया सति ।
मया सार्ध न यात्येव तेन मे किं प्रयोजनम्
ratnādikaṃ ca yatkicinmahyaṃ dattaṃ tvayā sati |
mayā sārdha na yātyeva tena me kiṃ prayojanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवाब्थितारणे देवि भवती तरणिर्वरा ।
कर्णधारः स्वयं कृष्णः सर्वेषां पारकारकः
bhavābthitāraṇe devi bhavatī taraṇirvarā |
karṇadhāraḥ svayaṃ kṛṣṇaḥ sarveṣāṃ pārakārakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किंचिद्यानं देहि मह्यं भवाब्धिपारकारणम् ।
प्राप्य प्रसातं यास्यामि मथुरां कृष्ममूलकम्
kiṃcidyānaṃ dehi mahyaṃ bhavābdhipārakāraṇam |
prāpya prasātaṃ yāsyāmi mathurāṃ kṛṣmamūlakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यां यां कालगतिं मातः सुराणां च नृणामपि ।
पितॄणां ब्रह्मलोकस्य तदूर्ध्वस्य च तां वद
yāṃ yāṃ kālagatiṃ mātaḥ surāṇāṃ ca nṛṇāmapi |
pitṝṇāṃ brahmalokasya tadūrdhvasya ca tāṃ vada
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तामेव दुस्तरां घोरां तीर्त्वा यामि हरेः पदम् ।
एवंभूतमुपायं च देहि मे कमलालये
tāmeva dustarāṃ ghorāṃ tīrtvā yāmi hareḥ padam |
evaṃbhūtamupāyaṃ ca dehi me kamalālaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दूरतो यत्पदाम्भोजं ध्यायन्ते च दिवानिशम् ।
देवा ब्रह्मेशशेषाद्यास्त्वं तद्वक्षः स्थलस्थिता
dūrato yatpadāmbhojaṃ dhyāyante ca divāniśam |
devā brahmeśaśeṣādyāstvaṃ tadvakṣaḥ sthalasthitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उद्धवस्य वचः श्रुत्वा जहास कमलालया ।
वाससा नेत्रनीरं च संभार्ज्य तमुवाच सा
uddhavasya vacaḥ śrutvā jahāsa kamalālayā |
vāsasā netranīraṃ ca saṃbhārjya tamuvāca sā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राधोवाच
माधवीवचनेनैव करोषि प्रश्नमुद्धव ।
स्त्रीजातिरबला लोके किं वा ज्ञानं ददामि ते
rādhovāca
mādhavīvacanenaiva karoṣi praśnamuddhava |
strījātirabalā loke kiṃ vā jñānaṃ dadāmi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुद्धां कालगतिं वत्स जानाति भगवान्हरिः ।
ब्रह्म महेशः शेषश्च वेदाश्चत्वार एव च
śuddhāṃ kālagatiṃ vatsa jānāti bhagavānhariḥ |
brahma maheśaḥ śeṣaśca vedāścatvāra eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किंचिद्वेदानुसारेण सन्तो जानन्ति पुत्रक ।
श्रूयतां कुष्णवक्त्रेण गोलोके रासमण़्डले
kiṃcidvedānusāreṇa santo jānanti putraka |
śrūyatāṃ kuṣṇavaktreṇa goloke rāsamaṇa़ḍale
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोलोके चापि वैकुण्ठे ब्रह्मलोके च सांप्रतम् ।
या च दृष्टा कालगतिस्तामेव कथयामि ते
goloke cāpi vaikuṇṭhe brahmaloke ca sāṃpratam |
yā ca dṛṣṭā kālagatistāmeva kathayāmi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नृणां पितॄणां देवानां ब्रह्मलोकादिकस्य च ।
बहिर्लोकस्य ब्रह्माण्डात्पातालानां च निश्चितम्
nṛṇāṃ pitṝṇāṃ devānāṃ brahmalokādikasya ca |
bahirlokasya brahmāṇḍātpātālānāṃ ca niścitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुरत्ययां कालगतिं येनोपायेन पण्डिताः ।
निस्तरन्ति बुधश्रेष्ठ कथयामि निशामय
duratyayāṃ kālagatiṃ yenopāyena paṇḍitāḥ |
nistaranti budhaśreṣṭha kathayāmi niśāmaya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भजन्ति जगतां नाथं कालकालं जगद्गुरुम् ।
निर्गुणं च निरीहं च परमात्मानमीश्वरम्
bhajanti jagatāṃ nāthaṃ kālakālaṃ jagadgurum |
nirguṇaṃ ca nirīhaṃ ca paramātmānamīśvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सद्यः पतति देहोऽयं विना येन सदात्मना ।
तं निषेव्य कालगतिं तरत्येव हि केवलम्
sadyaḥ patati deho'yaṃ vinā yena sadātmanā |
taṃ niṣevya kālagatiṃ taratyeva hi kevalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आयुर्हरति सर्वेषां प्राणिनां रविरेव च ।
श्रीहरेः शुद्धभक्तानां सतां पुण्यवतां विना
āyurharati sarveṣāṃ prāṇināṃ ravireva ca |
śrīhareḥ śuddhabhaktānāṃ satāṃ puṇyavatāṃ vinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विधेर्मानसिकान्पुत्रांश्चतुरः पश्य पुत्रक ।
सनकादीन्भागवतान्येषां च सुस्थिरं वमः
vidhermānasikānputrāṃścaturaḥ paśya putraka |
sanakādīnbhāgavatānyeṣāṃ ca susthiraṃ vamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रुद्राद्यान्वयसा नित्याञ्ज्ञातिनां च गुरोर्गुरून् ।
बालाननुपनीतांश्च पञ्चवर्षशिशून्यथा
rudrādyānvayasā nityāñjñātināṃ ca gurorgurūn |
bālānanupanītāṃśca pañcavarṣaśiśūnyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अम्यन्तरे महास्फीतान्सस्मितांश्च दिगम्बरान् ।
श्रीकृष्णध्यानपूताश्च तीर्थपूतांश्च वैष्णवान्
amyantare mahāsphītānsasmitāṃśca digambarān |
śrīkṛṣṇadhyānapūtāśca tīrthapūtāṃśca vaiṣṇavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदवेदाङ्गशास्त्राणां चिन्ताहीनान्प्रफुल्लितान् ।
भक्त्या दिवानिशं शश्वद्धरिभावेन तत्परान्
vedavedāṅgaśāstrāṇāṃ cintāhīnānpraphullitān |
bhaktyā divāniśaṃ śaśvaddharibhāvena tatparān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बाह्यपूजाविहीनांश्च पूतान्मानसिकांस्तथा ।
मृत्युञ्जयान्महाभागान्कालव्यालजितस्तथा
bāhyapūjāvihīnāṃśca pūtānmānasikāṃstathā |
mṛtyuñjayānmahābhāgānkālavyālajitastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सनकं च सनन्दं च तृतीयं च सनातनम् ।
परं सनत्कुमारं च ये स्मरन्ति च सर्वशः
sanakaṃ ca sanandaṃ ca tṛtīyaṃ ca sanātanam |
paraṃ sanatkumāraṃ ca ye smaranti ca sarvaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तीर्थस्नानफलं लब्ध्वा मुच्यते कृतपातकात् ।
हरिभक्तिर्भवेत्तेषां हरिदास्यं लभन्ति च
tīrthasnānaphalaṃ labdhvā mucyate kṛtapātakāt |
haribhaktirbhavetteṣāṃ haridāsyaṃ labhanti ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृकण्डुबालकं पश्य कर्मणा च द्विजोत्तमम् ।
दशवर्षायुषं तीव्रं ज्वलन्तं ब्रह्मतेजसा
mṛkaṇḍubālakaṃ paśya karmaṇā ca dvijottamam |
daśavarṣāyuṣaṃ tīvraṃ jvalantaṃ brahmatejasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हरिसेवनतः पश्चात्सप्तकल्पान्तजीविनम् ।
वोढुं पञ्चशिखं पश्य लोमशं चाऽऽसुरिं तथा
harisevanataḥ paścātsaptakalpāntajīvinam |
voḍhuṃ pañcaśikhaṃ paśya lomaśaṃ cā''suriṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वकर्मविहीनं च हरिसेवनतत्परम् ।
शतकल्पायुषं चैव ध्यायमानं हरेः पदम्
sarvakarmavihīnaṃ ca harisevanatatparam |
śatakalpāyuṣaṃ caiva dhyāyamānaṃ hareḥ padam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जमदग्नेः सुतं पश्य रामं तं चिरजीविनम् ।
हनुमन्तं बलिं व्यासमश्वत्थामानमेव च
jamadagneḥ sutaṃ paśya rāmaṃ taṃ cirajīvinam |
hanumantaṃ baliṃ vyāsamaśvatthāmānameva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विभीषणं कृपं विप्रं जाम्बवन्तं च भल्लुकम् ।
हरिभावनया चैते शुद्धाः सुचिरजीविनः
vibhīṣaṇaṃ kṛpaṃ vipraṃ jāmbavantaṃ ca bhallukam |
haribhāvanayā caite śuddhāḥ sucirajīvinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सिद्धेन्द्रेषु मुनीन्द्रेषु नरेष्वन्येषु चोद्धव ।
हरिभावनशुद्धाश्च सर्वे ते चिरजीविनः
siddhendreṣu munīndreṣu nareṣvanyeṣu coddhava |
haribhāvanaśuddhāśca sarve te cirajīvinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रह्लादं पश्य दैत्येषु हिरण्यकशिपोः सुतम् ।
हरिद्विषो दुरन्तस्य हरिभावनतत्परम्
prahlādaṃ paśya daityeṣu hiraṇyakaśipoḥ sutam |
haridviṣo durantasya haribhāvanatatparam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरायुषं कालजितं पश्यान्यं चाप्यसंख्यकम् ।
अनेकजन्मतपसा लब्ध्वा जन्म च भारते
cirāyuṣaṃ kālajitaṃ paśyānyaṃ cāpyasaṃkhyakam |
anekajanmatapasā labdhvā janma ca bhārate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये हरिं तं न सेवन्ते ते मूढाः कृतपापिनः ।
वासुदेवं परित्यज्य विषये निरतो जनः
ye hariṃ taṃ na sevante te mūḍhāḥ kṛtapāpinaḥ |
vāsudevaṃ parityajya viṣaye nirato janaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्यक्त्वाऽमृतं महामूढो विषं भुङ्क्ते निजेच्छया ।
कस्य स्त्री कस्य वा पुत्रः कस्य वा बान्धवास्तथा
tyaktvā'mṛtaṃ mahāmūḍho viṣaṃ bhuṅkte nijecchayā |
kasya strī kasya vā putraḥ kasya vā bāndhavāstathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कः कस्य बन्धुर्विपदि श्रीकृष्णेन विना भुवि ।
तस्मात्सन्तः सदा कृष्णं भजन्त्येव दिवानिशम्
kaḥ kasya bandhurvipadi śrīkṛṣṇena vinā bhuvi |
tasmātsantaḥ sadā kṛṣṇaṃ bhajantyeva divāniśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जन्ममृत्युजराव्याधिहरं सर्वहरं परम् ।
कालस्य तरणोपायं भजनं परमात्मनः
janmamṛtyujarāvyādhiharaṃ sarvaharaṃ param |
kālasya taraṇopāyaṃ bhajanaṃ paramātmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आनन्दनन्दनस्यैव परिपूर्णतमस्य च ।
शृणु कालगतिं वत्स मदीयज्ञानगोचराम्
ānandanandanasyaiva paripūrṇatamasya ca |
śṛṇu kālagatiṃ vatsa madīyajñānagocarām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नराणां च पितॄणां च सुराणां चापि ब्रह्मणः ।
नागानां राक्षसादीनां तत्परेषां च पुत्रक
narāṇāṃ ca pitṝṇāṃ ca surāṇāṃ cāpi brahmaṇaḥ |
nāgānāṃ rākṣasādīnāṃ tatpareṣāṃ ca putraka
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथयामि निगूढार्थं सावधानं निशामय ।
सर्वस्माच्च परं स्थानं सर्वाधारो महान्विराट्
kathayāmi nigūḍhārthaṃ sāvadhānaṃ niśāmaya |
sarvasmācca paraṃ sthānaṃ sarvādhāro mahānvirāṭ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्य लोमसु विश्वानि चासंख्यानि च तानि च ।
सर्वस्माच्च परं सूक्ष्मं परमाणुं निशामय
yasya lomasu viśvāni cāsaṃkhyāni ca tāni ca |
sarvasmācca paraṃ sūkṣmaṃ paramāṇuṃ niśāmaya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालारम्भात्मकं सर्वमनूरं परमीप्सितम् ।
चरमः सद्विशेषाणामनेकोऽसंयुतः सदा
kālārambhātmakaṃ sarvamanūraṃ paramīpsitam |
caramaḥ sadviśeṣāṇāmaneko'saṃyutaḥ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परमाणुः स विज्ञेयो नृपामैक्यभ्रमो यतः ।
परमाणुद्वयेनाणुस्त्रसरेणुस्तु ते त्रयः
paramāṇuḥ sa vijñeyo nṛpāmaikyabhramo yataḥ |
paramāṇudvayenāṇustrasareṇustu te trayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रसरेणुत्रिकेणापि त्रुटिरुक्ता मनीषिभिः ।
वेधस्त्रुटिशतेनैव त्रिवेधेन लवस्तथा
trasareṇutrikeṇāpi truṭiruktā manīṣibhiḥ |
vedhastruṭiśatenaiva trivedhena lavastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रिलवेन निमेषश्च त्रि निमेषेण च क्षणः ।
काष्ठा पञ्चक्षणेनैव लघुश्च दशकाष्ठया
trilavena nimeṣaśca tri nimeṣeṇa ca kṣaṇaḥ |
kāṣṭhā pañcakṣaṇenaiva laghuśca daśakāṣṭhayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लघुपञ्चदशं दण्डस्तत्प्रमाणं निशामय ।
द्वादशार्धपलोन्मानं चतुर्भिश्चतुरङ्गुलैः
laghupañcadaśaṃ daṇḍastatpramāṇaṃ niśāmaya |
dvādaśārdhapalonmānaṃ caturbhiścaturaṅgulaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वर्णमाषैः कृतच्छिद्रं यावत्प्रस्थजलप्लुतम् ।
दण्डद्वये मुहूर्तः स्यात्वष्टिदण्डात्मिका तिथिः
svarṇamāṣaiḥ kṛtacchidraṃ yāvatprasthajalaplutam |
daṇḍadvaye muhūrtaḥ syātvaṣṭidaṇḍātmikā tithiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदष्टभागः प्रहरः प्रमाणं च निरूपणम् ।
चतुर्भिः प्रहरै रात्रिश्चतुर्भिर्दिनमुच्यते
tadaṣṭabhāgaḥ praharaḥ pramāṇaṃ ca nirūpaṇam |
caturbhiḥ praharai rātriścaturbhirdinamucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिथिपञ्चदशेनैव पक्षमानं प्रकीर्तितम् ।
पक्षद्वयेन मासः स्याच्छुक्लकृष्णाभिधेन च
tithipañcadaśenaiva pakṣamānaṃ prakīrtitam |
pakṣadvayena māsaḥ syācchuklakṛṣṇābhidhena ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋतुर्मासद्वयेनैव तत्षट्केनैव वत्सरः ।
वसन्तग्रीष्मवर्षाश्च शरद्धेमन्तशीतकाः
ṛturmāsadvayenaiva tatṣaṭkenaiva vatsaraḥ |
vasantagrīṣmavarṣāśca śaraddhemantaśītakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्षाः पञ्चविधा ज्ञेयाः कालविद्भिर्निरूपिताः ।
संवत्सरः प्रवत्सर इलावत्सर एव च
varṣāḥ pañcavidhā jñeyāḥ kālavidbhirnirūpitāḥ |
saṃvatsaraḥ pravatsara ilāvatsara eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुवत्सरो वत्सरोऽयमिति कालविदो विदुः ।
अब्दो द्विषट्कमासैश्च तन्नाम शुणु चोद्धव
anuvatsaro vatsaro'yamiti kālavido viduḥ |
abdo dviṣaṭkamāsaiśca tannāma śuṇu coddhava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैशाखो ज्येष्ठ आषाढः श्रावणो भाद्र एव च ।
आश्विनः कार्तिको मार्गः पौषो माघस्तु फाल्गुनः
vaiśākho jyeṣṭha āṣāḍhaḥ śrāvaṇo bhādra eva ca |
āśvinaḥ kārtiko mārgaḥ pauṣo māghastu phālgunaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सैत्रस्तु चरमो ज्ञेयो वर्षशेषी निरूपितः ।
वसन्तश्चैत्रवैशाखमासयुग्मेन कीर्तितः
saitrastu caramo jñeyo varṣaśeṣī nirūpitaḥ |
vasantaścaitravaiśākhamāsayugmena kīrtitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्येष्ठावाढद्वयेनैव ग्रीष्मस्तु परिकीर्तितः ।
वर्षा श्रावणभद्रे च ह्याश्विने कार्तिके शरत्
jyeṣṭhāvāḍhadvayenaiva grīṣmastu parikīrtitaḥ |
varṣā śrāvaṇabhadre ca hyāśvine kārtike śarat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मार्गे पौषे च हेमन्तः शिशिरो माघफाल्गुने ।
अब्दस्तु चायनै द्वे वै चोत्तरे दक्षिणायने
mārge pauṣe ca hemantaḥ śiśiro māghaphālgune |
abdastu cāyanai dve vai cottare dakṣiṇāyane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माघादिषड्विनिर्मितमुत्तरायणमीप्सितम् ।
श्रावणादिमासषट्कं दक्षिणायनमेव च
māghādiṣaḍvinirmitamuttarāyaṇamīpsitam |
śrāvaṇādimāsaṣaṭkaṃ dakṣiṇāyanameva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माघादाषाढपर्यन्तं दिनं वृद्धं क्रमेण वै ।
नक्तं वृद्धं श्रावणश्च पौषपर्यन्तमेव च
māghādāṣāḍhaparyantaṃ dinaṃ vṛddhaṃ krameṇa vai |
naktaṃ vṛddhaṃ śrāvaṇaśca pauṣaparyantameva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रतिपत्पूर्णिमान्तश्च शुक्लपक्षः प्रकीर्तितः ।
पूर्णिमायाः प्रतिपदश्चामावास्यान्त एव च
pratipatpūrṇimāntaśca śuklapakṣaḥ prakīrtitaḥ |
pūrṇimāyāḥ pratipadaścāmāvāsyānta eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णपक्षस्तु विज्ञेयो वेदविद्भिर्निरूपितः ।
द्वितीया च तृतीया च चतुर्थी पञ्चमी तथा
kṛṣṇapakṣastu vijñeyo vedavidbhirnirūpitaḥ |
dvitīyā ca tṛtīyā ca caturthī pañcamī tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षष्ठी च सप्तमी चैव ह्यष्टमी नवमी तथा ।
दशम्येकादशी चापि द्वादशी च त्रयोदशी
ṣaṣṭhī ca saptamī caiva hyaṣṭamī navamī tathā |
daśamyekādaśī cāpi dvādaśī ca trayodaśī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुर्दशी कुहूर्यावद्दिनं तु गणनं स्मृतम् ।
अश्विनी भरणी चापि कृत्तिका रोहिणी तथा
caturdaśī kuhūryāvaddinaṃ tu gaṇanaṃ smṛtam |
aśvinī bharaṇī cāpi kṛttikā rohiṇī tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृगशिरस्त्थाऽऽर्द्रा च नक्षत्रे द्वे पुनर्वसू ।
पुष्याश्लेषे मघा चैव पूर्वा चोत्तरफाल्गुनी
mṛgaśirastthā''rdrā ca nakṣatre dve punarvasū |
puṣyāśleṣe maghā caiva pūrvā cottaraphālgunī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हस्तचित्रे तथा स्वाती विशाखा चानुराधिका ।
ज्येष्ठा मूलं तथा ज्ञेया पूर्वाषाढोत्तरा तथा
hastacitre tathā svātī viśākhā cānurādhikā |
jyeṣṭhā mūlaṃ tathā jñeyā pūrvāṣāḍhottarā tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रवणाभिजिती चैव धनिष्ठा च प्रकीर्तिता ।
ततः शतभिषा ज्ञेय पूर्वाभाद्रपदा तथा
śravaṇābhijitī caiva dhaniṣṭhā ca prakīrtitā |
tataḥ śatabhiṣā jñeya pūrvābhādrapadā tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथोत्तरा तु विज्ञेया रेवती चरमा स्मृता ।
अष्टाविंशति नक्षत्रं कलत्रं शशिनस्तथा
tathottarā tu vijñeyā revatī caramā smṛtā |
aṣṭāviṃśati nakṣatraṃ kalatraṃ śaśinastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रमेण ताभिः सार्ध च चन्द्रस्तिष्ठति नित्यशः ।
सप्तविंशति नक्षत्रं कलत्रं च श्रुतौ श्रुतम्
krameṇa tābhiḥ sārdha ca candrastiṣṭhati nityaśaḥ |
saptaviṃśati nakṣatraṃ kalatraṃ ca śrutau śrutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभिजिच्छूवणच्छाया तेनाष्टाविंशतिः स्मृता ।
एकदा च मधौ चन्द्रो रोहिण्या वामया सह
abhijicchūvaṇacchāyā tenāṣṭāviṃśatiḥ smṛtā |
ekadā ca madhau candro rohiṇyā vāmayā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रेमे दिवानिशं नित्यं श्रवणा च चुकोप सा ।
छायां च दत्त्वा चन्द्राय ययौ तातान्तिकं भिया
reme divāniśaṃ nityaṃ śravaṇā ca cukopa sā |
chāyāṃ ca dattvā candrāya yayau tātāntikaṃ bhiyā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः पितरमादाय सा चक्रे च विभागकम् ।
बभूव तेन नक्षत्रमभिजिन्नामकं पुरा
tataḥ pitaramādāya sā cakre ca vibhāgakam |
babhūva tena nakṣatramabhijinnāmakaṃ purā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतच्छ्रुत्वा कृष्णमुखाच्छतश्रृङ्गे च पर्वते ।
नक्षत्रं कथितं वत्स तिथ्या भ्रमति नित्यशः
etacchrutvā kṛṣṇamukhācchataśrṛṅge ca parvate |
nakṣatraṃ kathitaṃ vatsa tithyā bhramati nityaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योगं च करणं चैव मद्वक्त्रेण निशामय ।
विष्कम्भः प्रीतिरायुष्मान्सौभाग्यः शोभनस्तथा
yogaṃ ca karaṇaṃ caiva madvaktreṇa niśāmaya |
viṣkambhaḥ prītirāyuṣmānsaubhāgyaḥ śobhanastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतिगण्डः सुकर्मा च घृतिः शूलस्तथैव च ।
गण्डो वृद्धिर्ध्रुवश्चैव व्याघातो हर्षणास्तथा
atigaṇḍaḥ sukarmā ca ghṛtiḥ śūlastathaiva ca |
gaṇḍo vṛddhirdhruvaścaiva vyāghāto harṣaṇāstathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वज्रं सिद्धिर्व्यतीपातो वरीयान्परिघः शिवः ।
सिद्धिः साध्यः शुभः शुक्लो ब्रह्मेन्द्रो वैधृतिस्तथा
vajraṃ siddhirvyatīpāto varīyānparighaḥ śivaḥ |
siddhiḥ sādhyaḥ śubhaḥ śuklo brahmendro vaidhṛtistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कीर्तितस्ते योगगणः करणं श्रूयतामिति ।
बवश्च बालवश्चैव कौलवस्तैतिलस्तथा
kīrtitaste yogagaṇaḥ karaṇaṃ śrūyatāmiti |
bavaśca bālavaścaiva kaulavastaitilastathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गरश्च वणिजश्चापि विष्टिश्च शकुनिस्तथा ।
चतुष्पाच्चापि नागश्च किंस्तुघ्न इति कीर्तितम्
garaśca vaṇijaścāpi viṣṭiśca śakunistathā |
catuṣpāccāpi nāgaśca kiṃstughna iti kīrtitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नराणां चापि मासेन पितॄणां च दिवानिशम् ।
शुक्ले चापि दिनं तेषां कृष्णे नक्तं प्रकीर्तितम्
narāṇāṃ cāpi māsena pitṝṇāṃ ca divāniśam |
śukle cāpi dinaṃ teṣāṃ kṛṣṇe naktaṃ prakīrtitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वत्सरेण नाराणां च सुराणां च दिवानिशम् ।
दिनं तेषामुत्तरे च नक्तं च दक्षिणायने
vatsareṇa nārāṇāṃ ca surāṇāṃ ca divāniśam |
dinaṃ teṣāmuttare ca naktaṃ ca dakṣiṇāyane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्वन्तरं तु दिव्यानां युगानामेकसप्ततिः ।
मनोरायुः परिमितं शक्रस्याऽऽयुः प्रकीर्तितम्
manvantaraṃ tu divyānāṃ yugānāmekasaptatiḥ |
manorāyuḥ parimitaṃ śakrasyā''yuḥ prakīrtitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पञ्चविंशत्सहस्रं च तथा पञ्चशतं परम् ।
तत्र सूर्यगतिर्नास्ति शक्रपातानुसारतः
pañcaviṃśatsahasraṃ ca tathā pañcaśataṃ param |
tatra sūryagatirnāsti śakrapātānusārataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिवानिशं च जानन्ति ब्रह्मलोकनिवासिनः ।
दण्डद्वयं नरपलं शक्रपातेन तत्पलम्
divāniśaṃ ca jānanti brahmalokanivāsinaḥ |
daṇḍadvayaṃ narapalaṃ śakrapātena tatpalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं त्रिशद्दिनेनैव धातुर्मासः प्रकीर्तितः ।
अब्दो द्वादशभिर्मासैरेवं तस्य शतायुषः
evaṃ triśaddinenaiva dhāturmāsaḥ prakīrtitaḥ |
abdo dvādaśabhirmāsairevaṃ tasya śatāyuṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मणः पतनेनैव निमेषाच्छ्रीहरेरपि ।
धातुः पातानुसारेण वैकुण्ठे न दिवानिशम्
brahmaṇaḥ patanenaiva nimeṣācchrīharerapi |
dhātuḥ pātānusāreṇa vaikuṇṭhe na divāniśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र सूर्यगतिर्नास्ति चैवं गोलोकतः स्मृतम् ।
वैकुण्ठवासिनः सर्वे न वै जानन्त्यहर्निशम्
tatra sūryagatirnāsti caivaṃ golokataḥ smṛtam |
vaikuṇṭhavāsinaḥ sarve na vai jānantyaharniśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चन्द्रस्यापि ग्रहाणां च गतिर्नास्ति च तत्र वै ।
चक्रं नैव भ्रमत्येव राशीनामिच्छया हरेः
candrasyāpi grahāṇāṃ ca gatirnāsti ca tatra vai |
cakraṃ naiva bhramatyeva rāśīnāmicchayā hareḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिनं च तेजसा दीप्तं कृष्णस्य परमात्मनः ।
नक्तं तेजोविहीनं च हरौ च मन्दिरं गते
dinaṃ ca tejasā dīptaṃ kṛṣṇasya paramātmanaḥ |
naktaṃ tejovihīnaṃ ca harau ca mandiraṃ gate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं कालगतिस्तत्र विष्णुलोकेऽस्ति संततम् ।
कालस्वरूपो भगवान्परमात्मा निराकृतिः
evaṃ kālagatistatra viṣṇuloke'sti saṃtatam |
kālasvarūpo bhagavānparamātmā nirākṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चन्द्रसूर्यगतिर्नास्चि पातालेषु च सप्तषु ।
,द्वासिनश्च जानन्ति शङ्कन्ते न दिवानिशम्
candrasūryagatirnāsci pātāleṣu ca saptaṣu |
,dvāsinaśca jānanti śaṅkante na divāniśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दिने च मूर्ध्निनागानां मणिर्ज्वलति नित्यशः ।
संध्यायां दीप्तमग्निश्च रात्रिश्च तमसाऽऽवृता
dine ca mūrdhnināgānāṃ maṇirjvalati nityaśaḥ |
saṃdhyāyāṃ dīptamagniśca rātriśca tamasā''vṛtā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालं ताम्रीप्रमाणेन जानन्ति तन्निवासिनः ।
यथा भुवि तथा तत्र परिमाणं प्रकीर्तितम्
kālaṃ tāmrīpramāṇena jānanti tannivāsinaḥ |
yathā bhuvi tathā tatra parimāṇaṃ prakīrtitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृतं त्रेता द्वापरं च कलिश्चेति चतुर्युगम् ।
दिव्यैर्द्वादशसाहस्रैर्वत्सरैश्चापि तन्मितम्
kṛtaṃ tretā dvāparaṃ ca kaliśceti caturyugam |
divyairdvādaśasāhasrairvatsaraiścāpi tanmitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टौ शतान्यप्यधिकं सहस्राणां चतुष्टयम् ।
दिव्यैर्वर्षैः कृतयुगं कालविद्भिर्निरूपितम्
aṣṭau śatānyapyadhikaṃ sahasrāṇāṃ catuṣṭayam |
divyairvarṣaiḥ kṛtayugaṃ kālavidbhirnirūpitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टाविंशत्सहस्राण्यप्यधिकं परिमाणकम् ।
लक्षाणां च सप्तदशं नृमानं परिकीन्तितम्
aṣṭāviṃśatsahasrāṇyapyadhikaṃ parimāṇakam |
lakṣāṇāṃ ca saptadaśaṃ nṛmānaṃ parikīntitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधिकं षट्शतान्येव सहस्राणां त्रयं तथा ।
दिव्यैर्वर्षैश्च त्रेतेति वत्स कालविदो विदुः
adhikaṃ ṣaṭśatānyeva sahasrāṇāṃ trayaṃ tathā |
divyairvarṣaiśca treteti vatsa kālavido viduḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षण्णवतिसहस्राणि लक्षैर्द्वादशभिः सह ।
नृणां वर्षैश्च त्रेतेति कालविद्भिः प्रकीर्तितः
ṣaṇṇavatisahasrāṇi lakṣairdvādaśabhiḥ saha |
nṛṇāṃ varṣaiśca treteti kālavidbhiḥ prakīrtitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुष्टयं शतानां चाप्यधिकं द्विसहस्रकम् ।
वर्ष दिव्यं द्वापरं च कालज्ञैः परिकीर्तितम्
catuṣṭayaṃ śatānāṃ cāpyadhikaṃ dvisahasrakam |
varṣa divyaṃ dvāparaṃ ca kālajñaiḥ parikīrtitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुःषष्टिसहस्राणि लक्षैरष्टभिरेव च ।
नृणां वर्षैर्द्वापरं च कालज्ञैः परिकीर्तितम्
catuḥṣaṣṭisahasrāṇi lakṣairaṣṭabhireva ca |
nṛṇāṃ varṣairdvāparaṃ ca kālajñaiḥ parikīrtitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधिकं द्विशतं चैव दिव्यं वर्षसहस्रकम् ।
एवंमितं कलियुगं वत्स प्राज्ञैर्निरूपितम्
adhikaṃ dviśataṃ caiva divyaṃ varṣasahasrakam |
evaṃmitaṃ kaliyugaṃ vatsa prājñairnirūpitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वात्रिंशच्च सहस्रं च चतुर्लक्षं नृमानकम् ।
वर्ष चेति कलियुगे चकार कालकोविदः
dvātriṃśacca sahasraṃ ca caturlakṣaṃ nṛmānakam |
varṣa ceti kaliyuge cakāra kālakovidaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लक्षैर्द्विचत्वारिंशद्भिः सह विंशत्सहस्रकैः ।
नृमानवर्षैः कालज्ञैर्व्यक्तमेव चतुर्युगम्
lakṣairdvicatvāriṃśadbhiḥ saha viṃśatsahasrakaiḥ |
nṛmānavarṣaiḥ kālajñairvyaktameva caturyugam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति ते कथितं वत्स कालसंख्यानिरूपणम् ।
यथाश्रुतं यथाज्ञानं गच्छ वत्स हरेः पुरम्
iti te kathitaṃ vatsa kālasaṃkhyānirūpaṇam |
yathāśrutaṃ yathājñānaṃ gaccha vatsa hareḥ puram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.