Library·Dasabhumikasutram·6

Dasabhumikasutram 6

उपक्रमगाथाः । चरणमथ श्रुणित्वा भूमिश्रेष्ठां विदूनां जिनसुत परितुष्टा हर्षिता धर्महेतोः । गगनि कुसुमवर्षं उत्सृजन्ती उदग्राः साधु सुगतपुत्र व्याहृतं ते महात्मा

upakramagāthāḥ / caraṇamatha śruṇitvā bhūmiśreṣṭhāṃ vidūnāṃ jinasuta parituṣṭā harṣitā dharmahetoḥ / gagani kusumavarṣaṃ utsṛjantī udagrāḥ sādhu sugataputra vyāhṛtaṃ te mahātmā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मरुपति वशवर्ती सार्ध देवागणेन स्वगगत सुगतस्य पूजानार्थं उदग्रा । विविधरुचिरमेघाः स्निग्ध-आभा मनोज्ञाः अभिकिर सुगतस्य हर्षिताः प्रीणिताश्च

marupati vaśavartī sārdha devāgaṇena svagagata sugatasya pūjānārthaṃ udagrā / vividharucirameghāḥ snigdha-ābhā manojñāḥ abhikira sugatasya harṣitāḥ prīṇitāśca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गीतरुत मनोज्ञा वाद्यतूर्याभिनादा देववधुप्रयुक्ताः शास्तु संपूजनार्थम् । जिन पुन तथरूपं दर्शयन्ति स्म स्थानं सर्वरुतस्वरेभी एव शब्दः प्रयुक्तः

gītaruta manojñā vādyatūryābhinādā devavadhuprayuktāḥ śāstu saṃpūjanārtham / jina puna tatharūpaṃ darśayanti sma sthānaṃ sarvarutasvarebhī eva śabdaḥ prayuktaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुचिरेण आशयु प्रपूर्ण मुनेः सुचिरेण बोधि शिव प्राप्त जिनः । सुचिरेण दृष्ट नरदेवहितः संप्राप्त देवपुरि शाक्यमुनिः

sucireṇa āśayu prapūrṇa muneḥ sucireṇa bodhi śiva prāpta jinaḥ / sucireṇa dṛṣṭa naradevahitaḥ saṃprāpta devapuri śākyamuniḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुचिरेण सागरजलाः क्षुभिताः सुचिरेण आभ शुभ मुन्नि जने । सुचिरेण सत्त्व सुखिताः सुचिरेण शासु श्रुत कारुणिकः

sucireṇa sāgarajalāḥ kṣubhitāḥ sucireṇa ābha śubha munni jane / sucireṇa sattva sukhitāḥ sucireṇa śāsu śruta kāruṇikaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुचिरेण संगमु महामुनिना संप्राप्त सर्वगूणपारमितः । मद मान दर्प प्रजहित्व तमं पूजार्हु पूजिम महाश्रमणम्

sucireṇa saṃgamu mahāmuninā saṃprāpta sarvagūṇapāramitaḥ / mada māna darpa prajahitva tamaṃ pūjārhu pūjima mahāśramaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इह पूजि कृत्व दुखसर्वक्षये इह पूजि कृत्व जिन ज्ञानवरम्

iha pūji kṛtva dukhasarvakṣaye iha pūji kṛtva jina jñānavaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्युद्गतो उदधि मेरुरिव हर्षित्व चित्तु जिन पूजयथा

abhyudgato udadhi meruriva harṣitva cittu jina pūjayathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाब्रवीद्वज्रगर्भं विमुक्तिचन्द्रो विशारदः । पञ्चम्या भूम्य आकरान् निर्दिशस्व विशारद

athābravīdvajragarbhaṃ vimukticandro viśāradaḥ / pañcamyā bhūmya ākarān nirdiśasva viśārada

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपसंहारगाथाः । एवं विशोधित चतुर्षु जिनचरीषु बुद्धया त्रियाध्वसमता अनुचिन्तयन्ति । शीलं च चित्तप्रतिपत्तितु मार्गशुद्धिः काङ्क्षाविनीत विदु पञ्चमि आक्रमन्ति

upasaṃhāragāthāḥ / evaṃ viśodhita caturṣu jinacarīṣu buddhayā triyādhvasamatā anucintayanti / śīlaṃ ca cittapratipattitu mārgaśuddhiḥ kāṅkṣāvinīta vidu pañcami ākramanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्मृति चाप इन्द्रिय इषु अनिवर्तिताश्च सम्यक्प्रहाण हय वाहन ऋद्धिपादाः । पञ्च बलाः कवच सर्वपिपू-अभेब्याः शूराणिवर्ति विदु पञ्चमि आक्रमन्ति

smṛti cāpa indriya iṣu anivartitāśca samyakprahāṇa haya vāhana ṛddhipādāḥ / pañca balāḥ kavaca sarvapipū-abhebyāḥ śūrāṇivarti vidu pañcami ākramanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ह्यपत्राप्यवस्त्रविदुनां शुचिशीलगन्धो बोध्यङ्गमाल्यवरध्यानविलेपनं च । प्रज्ञाविचारणविभूषणुपायश्रेष्ठम् उद्यानधारणित पञ्चमिमाक्रमन्ति

hyapatrāpyavastravidunāṃ śuciśīlagandho bodhyaṅgamālyavaradhyānavilepanaṃ ca / prajñāvicāraṇavibhūṣaṇupāyaśreṣṭham udyānadhāraṇita pañcamimākramanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुऋद्धिपादचरणाः स्मृतिशुद्धिग्रीवाः कृपमैत्रश्रेष्ठनयना वरप्रज्ञदंष्ट्रा । नैरात्म्यनाद रिपुक्लेश प्रधर्षमाणा नरसिंह सम्य विदु पञ्चमिमाक्रमन्ति

catuṛddhipādacaraṇāḥ smṛtiśuddhigrīvāḥ kṛpamaitraśreṣṭhanayanā varaprajñadaṃṣṭrā / nairātmyanāda ripukleśa pradharṣamāṇā narasiṃha samya vidu pañcamimākramanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते पञ्चमीमुपगता वरभूमिश्रेष्ठां परिशुद्धमार्ग शुभमुत्तरि भावयन्ति । शुद्धाशया विदु जिनत्वनुप्रापणार्थी कृपमैत्रखेदविगता अनुचिन्तयन्ति

te pañcamīmupagatā varabhūmiśreṣṭhāṃ pariśuddhamārga śubhamuttari bhāvayanti / śuddhāśayā vidu jinatvanuprāpaṇārthī kṛpamaitrakhedavigatā anucintayanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संभारपुण्युपचया तथ ज्ञान श्रेष्ठं नैका उपाय अभिरोचनभूम्य भासान् । बुद्धधिष्ठान स्मृतिमां मतिबुद्धिप्राप्ता चत्त्वारि सत्य निखिलाननुचिन्तयन्ति

saṃbhārapuṇyupacayā tatha jñāna śreṣṭhaṃ naikā upāya abhirocanabhūmya bhāsān / buddhadhiṣṭhāna smṛtimāṃ matibuddhiprāptā cattvāri satya nikhilānanucintayanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परमार्थसत्यमपि संवृतिलक्षणं च सत्यविभागमथ सत्यनितीरणं च । तथ वस्तु सास्रव क्षयं अपि मार्गसत्यं यावन्तनावरणसत्य समोसरन्ति

paramārthasatyamapi saṃvṛtilakṣaṇaṃ ca satyavibhāgamatha satyanitīraṇaṃ ca / tatha vastu sāsrava kṣayaṃ api mārgasatyaṃ yāvantanāvaraṇasatya samosaranti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं च सत्य परिमार्गति सूक्ष्मबुद्धिः न च तावदनावरणप्राप्तु विमोक्षं श्रेष्ठम् । ज्ञानाधिमुक्तिविपुलात्तु गुणाकराणाम् अतिभोन्ति सर्वजगतो अर्हप्रत्ययानाम्

evaṃ ca satya parimārgati sūkṣmabuddhiḥ na ca tāvadanāvaraṇaprāptu vimokṣaṃ śreṣṭham / jñānādhimuktivipulāttu guṇākarāṇām atibhonti sarvajagato arhapratyayānām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो एव सत्य-अभिनिर्हृत तत्त्वबुद्धिः जानाति संस्कृत मृषाप्रकृती असारम् । कृपमैत्र-आभ लभते सुगतान भूयः सत्त्वार्थिकः सुगतज्ञान गवेषमाणः

so eva satya-abhinirhṛta tattvabuddhiḥ jānāti saṃskṛta mṛṣāprakṛtī asāram / kṛpamaitra-ābha labhate sugatāna bhūyaḥ sattvārthikaḥ sugatajñāna gaveṣamāṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वापरे विदु निरीक्षतु संस्कृतस्य मोहान्धकारतमसावृत दुःखलग्ना । अभ्युद्धरोति जगतो दुखस्कन्धवृद्धान् नैरात्म्यजीवरहितांस्तृणकाष्ठतुल्यान्

pūrvāpare vidu nirīkṣatu saṃskṛtasya mohāndhakāratamasāvṛta duḥkhalagnā / abhyuddharoti jagato dukhaskandhavṛddhān nairātmyajīvarahitāṃstṛṇakāṣṭhatulyān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्लेशाद्वयेन युगपत्पुनर्भासि त्र्यध्वं छेदो दुखस्य न च अन्त समोसरन्तः । हन्तो प्रणष्ट जन ते ऽतिदयाभिजाता संसारस्रोत न निवर्तति निःस्वभावम्

kleśādvayena yugapatpunarbhāsi tryadhvaṃ chedo dukhasya na ca anta samosarantaḥ / hanto praṇaṣṭa jana te 'tidayābhijātā saṃsārasrota na nivartati niḥsvabhāvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्कन्धालया उरगधातु कुदृष्टिशल्याः संतप्त अग्निहृदयावृत अन्धकारे । तृष्णार्णवप्रपतिता अवलोकनत्वात् जिनसार्थवाहविरहा दुख-अर्णवस्थाः

skandhālayā uragadhātu kudṛṣṭiśalyāḥ saṃtapta agnihṛdayāvṛta andhakāre / tṛṣṇārṇavaprapatitā avalokanatvāt jinasārthavāhavirahā dukha-arṇavasthāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं विदित्व पुनरारभते ऽप्रमत्तो तच्चैव आरभति सर्वजगद्विमोक्षी । स्मृतिमन्तु भोन्ति मतिमान् गतिमान् धृतीं च ह्रीमांश्च भोन्ति तथ बुद्धिन प्रज्ञवांश्च

evaṃ viditva punarārabhate 'pramatto taccaiva ārabhati sarvajagadvimokṣī / smṛtimantu bhonti matimān gatimān dhṛtīṃ ca hrīmāṃśca bhonti tatha buddhina prajñavāṃśca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवितृप्तु पुण्युपचये तथ ज्ञान श्रेष्ठं नो खेदवान्न शिथिलो बलमेषमाणः । क्षेत्रं विधाय जिनलक्षणबुद्धघोषम् अवितृप्तसर्वक्रिय सत्त्वहितार्थयुक्तः

avitṛptu puṇyupacaye tatha jñāna śreṣṭhaṃ no khedavānna śithilo balameṣamāṇaḥ / kṣetraṃ vidhāya jinalakṣaṇabuddhaghoṣam avitṛptasarvakriya sattvahitārthayuktaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिपाचनाय जगतो विदु शिल्पस्थानान् लिपिमुद्रसंख्यगणधातुचिकित्सतन्त्रान् । भूतग्रहाविषमरोगनिवर्तनार्थं स्थापेन्ति शस्त्र रुचिरान् कृपमैत्रबुद्धी

paripācanāya jagato vidu śilpasthānān lipimudrasaṃkhyagaṇadhātucikitsatantrān / bhūtagrahāviṣamaroganivartanārthaṃ sthāpenti śastra rucirān kṛpamaitrabuddhī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वरकाव्यनाटकमतिं विविधप्रहर्षान् नद्योदियानफलपुष्पनिपद्यस्थानान् । स्थापेन्ति नेकक्रिय सत्त्वसुखापनार्थं रत्नाकरांश्च उपदर्शयि नैकरूपान्

varakāvyanāṭakamatiṃ vividhapraharṣān nadyodiyānaphalapuṣpanipadyasthānān / sthāpenti nekakriya sattvasukhāpanārthaṃ ratnākarāṃśca upadarśayi naikarūpān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूमीचलं च ग्रह ज्योतिष चन्द्रसूर्यौ सर्वाङ्गलक्षणविचारणराज्यस्थानम् । आरूप्यध्यान तथभिज्ञ अथाप्रमाणा अभिनिर्हरन्ति हितसौख्यजगार्थकामाः

bhūmīcalaṃ ca graha jyotiṣa candrasūryau sarvāṅgalakṣaṇavicāraṇarājyasthānam / ārūpyadhyāna tathabhijña athāpramāṇā abhinirharanti hitasaukhyajagārthakāmāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इह दुर्जयामुपजता वरप्रज्ञचारी पूजेन्ति बुद्ध नयुता शृणुवन्ति धर्मम् । तेषां शुभं पुनरुत्तप्यति आशयश्च स्वर्णं यथा मुसरगल्वयसंविमृष्टम्

iha durjayāmupajatā varaprajñacārī pūjenti buddha nayutā śṛṇuvanti dharmam / teṣāṃ śubhaṃ punaruttapyati āśayaśca svarṇaṃ yathā musaragalvayasaṃvimṛṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नामया ग्रहविमान् वहन्ति वाता ते येहि तेहि तु वहन्ति असंहृताश्च । तथ लोकधर्मि चरमान जगार्थचारी असंहार्य भोन्ति यथ पद्म जले अलिप्तम्

ratnāmayā grahavimān vahanti vātā te yehi tehi tu vahanti asaṃhṛtāśca / tatha lokadharmi caramāna jagārthacārī asaṃhārya bhonti yatha padma jale aliptam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्र स्थिता तुषित ईश्वर ते कृतावी नाशेन्ति तीर्थ्यचरणान् पृथुदृष्टिस्थानान् । यच्चाचरन्ति कुशलं जिनज्ञानहेतोः सत्त्वान त्रात भवमो दशभिर्बलाढ्यैः

atra sthitā tuṣita īśvara te kṛtāvī nāśenti tīrthyacaraṇān pṛthudṛṣṭisthānān / yaccācaranti kuśalaṃ jinajñānahetoḥ sattvāna trāta bhavamo daśabhirbalāḍhyaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते वीर्यमुत्तरि समारभि अरमत्ताः कोटिसहस्र सुगतानभिपूजयन्ति । लब्ध्वा समाधि विदु कम्पयि क्षेत्रकोटी प्रणिधीविशेषु अनुभूय गुणाकरानाम्

te vīryamuttari samārabhi aramattāḥ koṭisahasra sugatānabhipūjayanti / labdhvā samādhi vidu kampayi kṣetrakoṭī praṇidhīviśeṣu anubhūya guṇākarānām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येषा पञ्चमी भूमिर्विचित्रोपायकोटिभिः । निर्दिष्टा सत्त्वसाराणामुत्तमा सुगतात्मजाः

ityeṣā pañcamī bhūmirvicitropāyakoṭibhiḥ / nirdiṣṭā sattvasārāṇāmuttamā sugatātmajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.