शुद्धाशुद्धदानपरिभाषा गुणद्वादशसंयुक्तं मलैर्द्वादशभिर्विना । दानं भवति शुद्धं तद् विपरीतं सकल्मषम्
śuddhāśuddhadānaparibhāṣā guṇadvādaśasaṃyuktaṃ malairdvādaśabhirvinā / dānaṃ bhavati śuddhaṃ tad viparītaṃ sakalmaṣam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानरहिता एव पुरुषाधमाः देवानामथ (वा) नृणां धनस्य बलमुत्तमम् । दानेन रहिता पादे पतन्ति पुरुषाधमाः
dānarahitā eva puruṣādhamāḥ devānāmatha (vā) nṛṇāṃ dhanasya balamuttamam / dānena rahitā pāde patanti puruṣādhamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोभमात्सर्यमलिनाः पुत्रदारवशानुगाः । मनुजा निधनं यान्ति केवलाहारकांक्षिणः
lobhamātsaryamalināḥ putradāravaśānugāḥ / manujā nidhanaṃ yānti kevalāhārakāṃkṣiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोभग्रन्थिविमोक्षाय याञ्चावृक्षक्षयाय च । तमोनिचयनाशाय प्रदानमिह दीयते
lobhagranthivimokṣāya yāñcāvṛkṣakṣayāya ca / tamonicayanāśāya pradānamiha dīyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दाता परलोकं गच्छति अघतां चरते दानं दातापि तदनन्तरम् । मार्गसन्दर्शवद् दानं परलोकं समृच्छति
dātā paralokaṃ gacchati aghatāṃ carate dānaṃ dātāpi tadanantaram / mārgasandarśavad dānaṃ paralokaṃ samṛcchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानाम्भसि नराः स्नात्वा शीलोर्मिपरिभाविते । ज्ञानविस्तीर्ण(विमलं) पारं दुःखस्य यान्ति वै
dānāmbhasi narāḥ snātvā śīlormiparibhāvite / jñānavistīrṇa(vimalaṃ) pāraṃ duḥkhasya yānti vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दोषनाशकाः त्रयो दीपाः पुरुषेण त्रयो दीपाः प्रज्वाल्या हितमिच्छता । दानं शीलं तथा ज्ञानमेते दोषविनाशकाः
doṣanāśakāḥ trayo dīpāḥ puruṣeṇa trayo dīpāḥ prajvālyā hitamicchatā / dānaṃ śīlaṃ tathā jñānamete doṣavināśakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तृष्णाविवर्णा दुर्गन्धिवितर्कोर्मिझषाकुले । दुःखार्णवे प्लुता ह्येते ज्ञानशीलेषु रक्षिताः
tṛṣṇāvivarṇā durgandhivitarkormijhaṣākule / duḥkhārṇave plutā hyete jñānaśīleṣu rakṣitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्लेशस्य भेषजं दानं, शीलं, ज्ञानम् क्लेशव्याधिनिहन्तारस्त्रयो वै भेषजाः स्मृताः । दानं शीलं तथा ज्ञानमेते नित्यं सुखावहाः
kleśasya bheṣajaṃ dānaṃ, śīlaṃ, jñānam kleśavyādhinihantārastrayo vai bheṣajāḥ smṛtāḥ / dānaṃ śīlaṃ tathā jñānamete nityaṃ sukhāvahāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रमादविषमं (चित्तं) संकल्पकुटिलं लघु । वध्यते बन्धनैरेतैस्त्रिभिर्ज्ञानादिभिर्नृणाम्
pramādaviṣamaṃ (cittaṃ) saṃkalpakuṭilaṃ laghu / vadhyate bandhanairetaistribhirjñānādibhirnṛṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दोषाग्निभिः (सदा) प्लुष्टो यैरिदं दह्यते तदा । दानादिज्ञानयोगेन हत्वा गच्छति निर्वृतिम्
doṣāgnibhiḥ (sadā) pluṣṭo yairidaṃ dahyate tadā / dānādijñānayogena hatvā gacchati nirvṛtim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न दानज्ञान शीलेषु येषां सम्मिश्रिता मतिः । ते नित्यदुःखिताः सत्त्वाः सुखं तेषां न विद्यते
na dānajñāna śīleṣu yeṣāṃ sammiśritā matiḥ / te nityaduḥkhitāḥ sattvāḥ sukhaṃ teṣāṃ na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दातारो मात्सर्यमलवर्जिता भवन्ति अदानव्रीडितसुखाश्चित्तदोषेण वञ्चिताः । भवन्ति विबुधाः हित्वा तस्माद् दानपरो भवेत्
dātāro mātsaryamalavarjitā bhavanti adānavrīḍitasukhāścittadoṣeṇa vañcitāḥ / bhavanti vibudhāḥ hitvā tasmād dānaparo bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानोत्कर्षक्रमैर्युक्ताः मात्सर्यमलवर्जिताः । भवन्ति हृष्टमनसो देवाः क्रीडापरायणाः
dānotkarṣakramairyuktāḥ mātsaryamalavarjitāḥ / bhavanti hṛṣṭamanaso devāḥ krīḍāparāyaṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षुत्पिपासामयो वह्निर्य प्रधानं प्रधावति । मात्सर्य वै फलं सर्व तदुक्तं तत्त्वबुद्धिभिः
kṣutpipāsāmayo vahnirya pradhānaṃ pradhāvati / mātsarya vai phalaṃ sarva taduktaṃ tattvabuddhibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानप्रशंसा यो ददाति सुखं तस्य नीयते जायते सुखम् । सुखं भवति दानाद्धि तस्माद् दानं प्रशस्यते
dānapraśaṃsā yo dadāti sukhaṃ tasya nīyate jāyate sukham / sukhaṃ bhavati dānāddhi tasmād dānaṃ praśasyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोकालोककरं दानं गच्छन्तमनुगच्छति । गतं च मन्त्रदानेन युज्यते भद्रवत्सलैः
lokālokakaraṃ dānaṃ gacchantamanugacchati / gataṃ ca mantradānena yujyate bhadravatsalaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अविसंवादकं स्थानमेतदुक्तं तथागतैः । अविसंवादकत्वाच्च नित्यं दानपरो भवेत्
avisaṃvādakaṃ sthānametaduktaṃ tathāgataiḥ / avisaṃvādakatvācca nityaṃ dānaparo bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानी भवार्णवं तरति मात्सर्यारिं विनिर्जित्य कृत्वा चित्तं शुभान्वितम् । ये प्रयच्छन्ति दानानि ते तरन्ति भवार्णवम्
dānī bhavārṇavaṃ tarati mātsaryāriṃ vinirjitya kṛtvā cittaṃ śubhānvitam / ye prayacchanti dānāni te taranti bhavārṇavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षयैस्तु त्रिविधैर्दानं त्रिषुकारं त्रिधार्जितम् । तस्य क्षतान्वितस्यैवं फलं दृष्टं त्रिचक्षुषा
kṣayaistu trividhairdānaṃ triṣukāraṃ tridhārjitam / tasya kṣatānvitasyaivaṃ phalaṃ dṛṣṭaṃ tricakṣuṣā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कः मार्गः सुखावहः? दानमादौ सदा देयं शीलं लभ्यं प्रयत्नतः । तृष्णा ज्ञानेन हन्तव्या मार्ग एष सुखावहः
kaḥ mārgaḥ sukhāvahaḥ? dānamādau sadā deyaṃ śīlaṃ labhyaṃ prayatnataḥ / tṛṣṇā jñānena hantavyā mārga eṣa sukhāvahaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनित्या पापिका तृष्णा लोकस्याहितकारिका । न शक्यं तद्विना श्रेयः प्राप्तुं पदमनुत्तमम्
anityā pāpikā tṛṣṇā lokasyāhitakārikā / na śakyaṃ tadvinā śreyaḥ prāptuṃ padamanuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अदानस्य परिणामः अदाने न मनः कार्य नित्यं दानरतो भवेत् । अदानात् क्षुत्पिपासाभ्यां दह्यते प्रेतभूमिषु
adānasya pariṇāmaḥ adāne na manaḥ kārya nityaṃ dānarato bhavet / adānāt kṣutpipāsābhyāṃ dahyate pretabhūmiṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानेन शीलरक्षा सदा कार्या राजा भवति दानेन चक्रवर्ती सुधार्मिकः । दानभूमिं समाश्रित्य शीलं रक्षन्ति पण्डिताः
dānena śīlarakṣā sadā kāryā rājā bhavati dānena cakravartī sudhārmikaḥ / dānabhūmiṃ samāśritya śīlaṃ rakṣanti paṇḍitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शीलवानपि कालज्ञो ऽज्ञानाद् (वै) परिमुच्यते । दुःखनैर्याणिको मार्गः शस्तो ऽयं मुनिपुंगवैः
śīlavānapi kālajño 'jñānād (vai) parimucyate / duḥkhanairyāṇiko mārgaḥ śasto 'yaṃ munipuṃgavaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं विदित्वा महावीरो नित्यं दानरतो भवेत् । अदा(ना)दपि देवेषु देवा हि न सुखा मताः
taṃ viditvā mahāvīro nityaṃ dānarato bhavet / adā(nā)dapi deveṣu devā hi na sukhā matāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानी यत्र कुत्रापि वसन् सुखी भवति आजन्मविपिने मर्त्या भवन्ति सुखभागिनः । दानस्य तत्फलं सर्वचेतनाभावितस्य हि
dānī yatra kutrāpi vasan sukhī bhavati ājanmavipine martyā bhavanti sukhabhāginaḥ / dānasya tatphalaṃ sarvacetanābhāvitasya hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिर्यक्ष्वपि समुत्पन्ना भवन्ति सुखभागिनः । तत्सर्व दानजं सौख्यं कथयन्ति मनीषिणः
tiryakṣvapi samutpannā bhavanti sukhabhāginaḥ / tatsarva dānajaṃ saukhyaṃ kathayanti manīṣiṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत् प्रेताः प्रेतभवने भवत्याकारभोजिनः । स्वयं कृतस्य दानस्य फलं भवति तादृशम्
yat pretāḥ pretabhavane bhavatyākārabhojinaḥ / svayaṃ kṛtasya dānasya phalaṃ bhavati tādṛśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वदा न तपस्ताभ्यां फलं भवति शीतलम्
sarvadā na tapastābhyāṃ phalaṃ bhavati śītalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रमादी मृत्युसमये दाहं प्राप्नोति पूर्व प्रमादचारी यो न दानादिषु वर्तते । स पश्चान्मृत्युसमये दह्यते स्वेन चेतसा
pramādī mṛtyusamaye dāhaṃ prāpnoti pūrva pramādacārī yo na dānādiṣu vartate / sa paścānmṛtyusamaye dahyate svena cetasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानस्य फलम् प्रियो भवति दानेन चेतसामपि तुष्यति । पश्चाद् भवति स श्रीमान् दानस्य फलमीदृशम्
dānasya phalam priyo bhavati dānena cetasāmapi tuṣyati / paścād bhavati sa śrīmān dānasya phalamīdṛśam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र दानादि चित्तस्यास्त्युपभोगाय सर्वदा । तत्र निर्धनतैषा वा दयया परिरक्षितम्
yatra dānādi cittasyāstyupabhogāya sarvadā / tatra nirdhanataiṣā vā dayayā parirakṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद् भुज्यते सदा चित्तं गुरुभ्यश्चापि दीयते । यद् वनं शोभनं दृष्टं विपरीतं यथा तृणम्
yad bhujyate sadā cittaṃ gurubhyaścāpi dīyate / yad vanaṃ śobhanaṃ dṛṣṭaṃ viparītaṃ yathā tṛṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुर्बलानां सदार्तानां सत्त्वानां चक्षुरन्वितम् । दानं निःकल्पसंयन्त्रमस्मिंल्लोके परत्र च
durbalānāṃ sadārtānāṃ sattvānāṃ cakṣuranvitam / dānaṃ niḥkalpasaṃyantramasmiṃlloke paratra ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनुष्यभूमौ दानस्य फलम् मनुष्यभूमौ दानानि दत्त्वा यान्ति शुभां गतिम् । न देवा दानपतयः फलभूमिरसौ मता
manuṣyabhūmau dānasya phalam manuṣyabhūmau dānāni dattvā yānti śubhāṃ gatim / na devā dānapatayaḥ phalabhūmirasau matā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्ममाहात्म्यम् कर्मभूमिर्मनुष्याणां फलभूमिः सुरालयः । कर्मायत्तं फलं सर्व न फलं स्यादहेतुकम्
karmamāhātmyam karmabhūmirmanuṣyāṇāṃ phalabhūmiḥ surālayaḥ / karmāyattaṃ phalaṃ sarva na phalaṃ syādahetukam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
को मृतैः समः? ध्यानाध्ययननिर्मुक्तो दानशीलविवर्जितः । सुवर्णकंकणैर्युक्तो जीवन्नपि मृतैः समः
ko mṛtaiḥ samaḥ? dhyānādhyayananirmukto dānaśīlavivarjitaḥ / suvarṇakaṃkaṇairyukto jīvannapi mṛtaiḥ samaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स जीवति हि लोके ऽस्मिन् यो धर्ममनुवर्तते । धर्ममूढः सदा मूढो जीवन्नपि मृतैः समः
sa jīvati hi loke 'smin yo dharmamanuvartate / dharmamūḍhaḥ sadā mūḍho jīvannapi mṛtaiḥ samaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अज्ञानी तु बालिश एव मनुष्यचर्मणा छन्नस्तिर्यग् भवति बालिशः । यस्य ज्ञानप्रदीपेन हृदयं नावभासितम्
ajñānī tu bāliśa eva manuṣyacarmaṇā channastiryag bhavati bāliśaḥ / yasya jñānapradīpena hṛdayaṃ nāvabhāsitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवत्येतावता पुरुषः यः शीलमनुवर्तते । शीलभ्रष्टः पुमान् सर्वश्चाभिस्तुत्यो ऽपराक्रमः
bhavatyetāvatā puruṣaḥ yaḥ śīlamanuvartate / śīlabhraṣṭaḥ pumān sarvaścābhistutyo 'parākramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानहीनः प्रेतविग्रहवान् दानहीनः प्रमादी (च) पापचारी चलेन्द्रियः । नासौ मर्त्य इति ज्ञेयः प्रेतो विग्रहवानयम्
dānahīnaḥ pretavigrahavān dānahīnaḥ pramādī (ca) pāpacārī calendriyaḥ / nāsau martya iti jñeyaḥ preto vigrahavānayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञानेन हीनो मृत एव ज्ञानशीलविनिर्मुक्तो दानरत्नविवर्जितः । जीवमानो ऽपि पुरुषो मृत इत्यभिधीयते
jñānena hīno mṛta eva jñānaśīlavinirmukto dānaratnavivarjitaḥ / jīvamāno 'pi puruṣo mṛta ityabhidhīyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
को देवः? दानशीलतपोध्यानाद् वीर्यस्मृतिसमाधिमान् । पुरुषः पुरुषैरेजे देवैरपि स वन्द्यते
ko devaḥ? dānaśīlatapodhyānād vīryasmṛtisamādhimān / puruṣaḥ puruṣaireje devairapi sa vandyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुणवांस्तु नरो वन्द्यः निर्गुणः पशुभिः समः । गुणागुणविधिज्ञो यः स देव इति कथ्यते
guṇavāṃstu naro vandyaḥ nirguṇaḥ paśubhiḥ samaḥ / guṇāguṇavidhijño yaḥ sa deva iti kathyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
केषां सफलं जीवनम्? सुजीवितं भवेत्तस्य यस्य त्यागे स्थितं मनः । नहि त्यागविनिर्मुक्तं जीवितं जीवनं मतम्
keṣāṃ saphalaṃ jīvanam? sujīvitaṃ bhavettasya yasya tyāge sthitaṃ manaḥ / nahi tyāgavinirmuktaṃ jīvitaṃ jīvanaṃ matam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानं नित्यं सुखावहम् पञ्चगत्युपपन्नानां सत्त्वानां स्वेन कर्मणा । मातृवत् पितृवद् दृष्टं दानं नित्यं सुखावहम्
dānaṃ nityaṃ sukhāvaham pañcagatyupapannānāṃ sattvānāṃ svena karmaṇā / mātṛvat pitṛvad dṛṣṭaṃ dānaṃ nityaṃ sukhāvaham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दानरता भवसङ्कटान्मुच्यन्ते एतां भूमिमवस्थाप्य सत्त्वो दानरतो भवेत् । दानशीलरता नित्यं मुच्यन्ते भवसङ्कटात्
dānaratā bhavasaṅkaṭānmucyante etāṃ bhūmimavasthāpya sattvo dānarato bhavet / dānaśīlaratā nityaṃ mucyante bhavasaṅkaṭāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.