Library·Divyāvadāna·100

Divyāvadāna 100

<१००>अथ लोकोत्तरचित्तमुत्पादयन्ति, तत्रागतिर्भवति प्रत्येकबुद्धानामपि, कः पुनर्वादः श्रावकाणाम्? अथ शक्रब्रह्मादीनां देवानामेतदभवत्--किमर्थं भगवता लौकिकं चित्तमुत्पादितम्? तेषामेतदभवत्--श्रावस्त्यां महाप्रातिहार्यं विदर्शयितुकामो हिताय प्राणिनाम्।

<100>atha lokottaracittamutpādayanti, tatrāgatirbhavati pratyekabuddhānāmapi, kaḥ punarvādaḥ śrāvakāṇām? atha śakrabrahmādīnāṃ devānāmetadabhavat--kimarthaṃ bhagavatā laukikaṃ cittamutpāditam? teṣāmetadabhavat--śrāvastyāṃ mahāprātihāryaṃ vidarśayitukāmo hitāya prāṇinām/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ शक्रब्रह्मादयो देवा अनेकानि च देवताशतसहस्राणि भगवतश्चेतसा चित्तमाज्ञाय तद्यथा बलवान् पुरुषः संकुञ्चितं वा बाहुं प्रसारयेत्, प्रसारितं वा संकुञ्चयेत्, एवमेव शक्रब्रह्मादयो देवा अनेकानि च देवताशतसहस्राणि च देवलोके ऽन्तर्हितानि, भगवतः पुरतस्तस्थुः।

atha śakrabrahmādayo devā anekāni ca devatāśatasahasrāṇi bhagavataścetasā cittamājñāya tadyathā balavān puruṣaḥ saṃkuñcitaṃ vā bāhuṃ prasārayet, prasāritaṃ vā saṃkuñcayet, evameva śakrabrahmādayo devā anekāni ca devatāśatasahasrāṇi ca devaloke 'ntarhitāni, bhagavataḥ puratastasthuḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ ब्रह्मादयो देवा भगवन्तं त्रिः प्रदक्षिणीकृत्य भगवतः पादौ शिरसा वन्दित्वा दक्षिणं पार्श्वं निश्रित्य निषण्णाः।

atha brahmādayo devā bhagavantaṃ triḥ pradakṣiṇīkṛtya bhagavataḥ pādau śirasā vanditvā dakṣiṇaṃ pārśvaṃ niśritya niṣaṇṇāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शक्रादयो देवा भगवन्तं त्रिः प्रदक्षिणीक्त्य भगवतः पादौ शिरसा वन्दित्वा वामं पार्श्वं निश्रित्य निषण्णाः।

śakrādayo devā bhagavantaṃ triḥ pradakṣiṇīktya bhagavataḥ pādau śirasā vanditvā vāmaṃ pārśvaṃ niśritya niṣaṇṇāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नन्दोपनन्दाभ्यां नागराजाभ्यां भगवत उपनामितं निर्मितं सहस्रपत्रं शकटचक्रमात्रं सर्वसौवर्णं रत्नदण्डं पद्मम्।

nandopanandābhyāṃ nāgarājābhyāṃ bhagavata upanāmitaṃ nirmitaṃ sahasrapatraṃ śakaṭacakramātraṃ sarvasauvarṇaṃ ratnadaṇḍaṃ padmam/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवांश्च पद्मकर्णिकायां निषण्णः पर्यङ्कमाभुज्य ऋजुं कायं प्रणिधाय प्रतिमुखं स्मृतिमुपस्थाप्य।

bhagavāṃśca padmakarṇikāyāṃ niṣaṇṇaḥ paryaṅkamābhujya ṛjuṃ kāyaṃ praṇidhāya pratimukhaṃ smṛtimupasthāpya/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पद्मस्योपरि पद्मं निर्मितम्।

padmasyopari padmaṃ nirmitam/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रापि भगवान् पर्यङ्कनिषण्णः। एवमग्रतः पृष्ठतः पार्श्वतः। एवं भगवता बुद्धपिण्डी निर्मिता यावदकनिष्ठभवनमुपादाय बुद्धा भगवन्तो पर्षन्निर्मितम्(?)।

tatrāpi bhagavān paryaṅkaniṣaṇṇaḥ/ evamagrataḥ pṛṣṭhataḥ pārśvataḥ/ evaṃ bhagavatā buddhapiṇḍī nirmitā yāvadakaniṣṭhabhavanamupādāya buddhā bhagavanto parṣannirmitam(?)/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केचिद्बुद्धनिर्माणाश्चंक्रम्यन्ते, केचित् तिष्ठन्ति, केचिन्निषीदन्ति, केचिच्छायां कल्पयन्ति, तेजोधातुमपि समापद्यन्ते, ज्वलनतपनवर्षणविद्योतनप्रातिहार्याणि कुर्वन्ति।

kecidbuddhanirmāṇāścaṃkramyante, kecit tiṣṭhanti, kecinniṣīdanti, kecicchāyāṃ kalpayanti, tejodhātumapi samāpadyante, jvalanatapanavarṣaṇavidyotanaprātihāryāṇi kurvanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्ये प्रश्नान् पृच्छन्ति, अन्ये विसर्जयन्ति।

anye praśnān pṛcchanti, anye visarjayanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गाथाद्वयं भाषन्ते--

gāthādvayaṃ bhāṣante--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आरभध्वं निष्क्रामत युज्यध्वं बुद्धशासने।

ārabhadhvaṃ niṣkrāmata yujyadhvaṃ buddhaśāsane/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धुनीत मृत्युनः सैन्यं नडागारमिव कुञ्जरः॥३॥

dhunīta mṛtyunaḥ sainyaṃ naḍāgāramiva kuñjaraḥ//3//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो ह्यस्मिन् धर्मविनये अप्रमत्तश्चरिष्यति।

yo hyasmin dharmavinaye apramattaścariṣyati/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रहाय जातिसंसारं दुःखस्यान्तं करिष्यति॥४॥

prahāya jātisaṃsāraṃ duḥkhasyāntaṃ kariṣyati//4//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवता तथा अधिष्ठितम् यथा सर्वलोको ऽनावृतमद्राक्षीद्बुद्धावतंसकं यावदकनिष्ठभवनमुपादाय अन्ततो बालदारका अपि, यथापि तद्बुद्धस्य बुद्धानुभावेन देवतानां च देवतानुभावेन॥

bhagavatā tathā adhiṣṭhitam yathā sarvaloko 'nāvṛtamadrākṣīdbuddhāvataṃsakaṃ yāvadakaniṣṭhabhavanamupādāya antato bāladārakā api, yathāpi tadbuddhasya buddhānubhāvena devatānāṃ ca devatānubhāvena//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र भगवान् भिक्षूनामन्त्रयते स्म--तावत् प्रतिगृह्णीत भिक्षवो ऽनुपूर्वे स्थिताया बुद्धपिण्ड्या निमित्तम्।

tatra bhagavān bhikṣūnāmantrayate sma--tāvat pratigṛhṇīta bhikṣavo 'nupūrve sthitāyā buddhapiṇḍyā nimittam/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकपदे ऽन्तर्धास्यन्ति। यावदेकपदे ऽन्तर्हिता। अथ भगवांस्तम् ऋद्ध्यभिसंस्कारं प्रतिप्रस्रभ्य प्रज्ञप्त एवासने निषण्णः।

ekapade 'ntardhāsyanti/ yāvadekapade 'ntarhitā/ atha bhagavāṃstam ṛddhyabhisaṃskāraṃ pratiprasrabhya prajñapta evāsane niṣaṇṇaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निषद्य भगवांस्तस्यां वेलायां गाथां भाषते--

niṣadya bhagavāṃstasyāṃ velāyāṃ gāthāṃ bhāṣate--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावदवभासते कृमिर्यावन्नोदयते दिवाकरः।

tāvadavabhāsate kṛmiryāvannodayate divākaraḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विरोचन उद्गते तु वैरव्यार्तो(?) भवति न चावभासते॥५॥

virocana udgate tu vairavyārto(?) bhavati na cāvabhāsate//5//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावदवभासितमास तार्किकैर्यावन्नोदितवांस्तथागतः।

tāvadavabhāsitamāsa tārkikairyāvannoditavāṃstathāgataḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संबुद्धावभासिते तु लोके न तार्किको भासते न चास्य श्रावकः॥६॥

saṃbuddhāvabhāsite tu loke na tārkiko bhāsate na cāsya śrāvakaḥ//6//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ राजा प्रसेनजित् कौशलस्तीर्थ्यानिदमवोचत्--विदर्शितं भगवता उत्तरे मनुष्यधर्मे रिद्धिप्रातिहार्यम्।

atha rājā prasenajit kauśalastīrthyānidamavocat--vidarśitaṃ bhagavatā uttare manuṣyadharme riddhiprātihāryam/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यूयमपि विदर्शयध्वम्। एवमुक्ते तीर्थ्यास्तूष्णींभूता यावत् <१०१>प्रयाणपरमाः स्थिताः।

yūyamapi vidarśayadhvam/ evamukte tīrthyāstūṣṇīṃbhūtā yāvat <101>prayāṇaparamāḥ sthitāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.