वैस्तारिकं च ते ब्रह्मचर्यं बाहुजन्यं पृथुभूतम् यावद्देवमनुष्येभ्यः सम्यक्सम्प्रकाशितम्।
vaistārikaṃ ca te brahmacaryaṃ bāhujanyaṃ pṛthubhūtam yāvaddevamanuṣyebhyaḥ samyaksamprakāśitam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Divyāvadāna·126
Divyāvadāna 126
तस्मादहमेवं वदामि--परिनिर्वातु भगवान्, परिनिर्वाणकालसमयः सुगतस्य।
tasmādahamevaṃ vadāmi--parinirvātu bhagavān, parinirvāṇakālasamayaḥ sugatasya/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अल्पोत्सुकस्त्वं पापीयन् भव। निचिरस्येदानीं तथागतस्य त्रयाणां वर्षिकाणां मासानामत्ययान्निरुपधिशेषे निर्वाणधातौ परिनिर्वाणं भविष्यति।
alpotsukastvaṃ pāpīyan bhava/ nicirasyedānīṃ tathāgatasya trayāṇāṃ varṣikāṇāṃ māsānāmatyayānnirupadhiśeṣe nirvāṇadhātau parinirvāṇaṃ bhaviṣyati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ मारस्य पापीयस एतदभवत्--परिनिर्वास्यते बत श्रमणो गौतमः॥
atha mārasya pāpīyasa etadabhavat--parinirvāsyate bata śramaṇo gautamaḥ//
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति विदित्वा हृष्टस्तुष्टः प्रमुदित उदग्रः प्रीतिसौमनस्यजातस्तत्रैवान्तर्हितः॥
iti viditvā hṛṣṭastuṣṭaḥ pramudita udagraḥ prītisaumanasyajātastatraivāntarhitaḥ//
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ भगवत एतदभवत्--कस्तथागतस्य संमुखं वैनेयह्? सुप्रियो गन्धर्वराजा सुभद्रश्च परिव्राजकः।
atha bhagavata etadabhavat--kastathāgatasya saṃmukhaṃ vaineyah? supriyo gandharvarājā subhadraśca parivrājakaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तयोस्त्रयाणां वर्षिकाणां मासानामत्ययादिन्द्रियपरिपाको भविष्यति सुखाधिष्ठानं वा।
tayostrayāṇāṃ varṣikāṇāṃ māsānāmatyayādindriyaparipāko bhaviṣyati sukhādhiṣṭhānaṃ vā/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शक्यं श्रावकवैनेयस्तथागतेन विनयितुं न तु तथागतवैनेयः श्रावकेण॥
śakyaṃ śrāvakavaineyastathāgatena vinayituṃ na tu tathāgatavaineyaḥ śrāvakeṇa//
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ भगवत एतदभवत्--यन्न्वहं तद्रूपं समाधिं समापद्येयम् यथा समाहिते चित्ते जीवितसंस्कारानधिष्ठाय आयुःसंस्कारानुत्सृजेयम्।
atha bhagavata etadabhavat--yannvahaṃ tadrūpaṃ samādhiṃ samāpadyeyam yathā samāhite citte jīvitasaṃskārānadhiṣṭhāya āyuḥsaṃskārānutsṛjeyam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ भगवांस्तद्रूपं समाधिं समापन्नो यथा समाहिते चित्ते जीवितसंस्कारानधिष्ठाय आयुःसंस्कारानुत्स्रष्टुमारब्धः।
atha bhagavāṃstadrūpaṃ samādhiṃ samāpanno yathā samāhite citte jīvitasaṃskārānadhiṣṭhāya āyuḥsaṃskārānutsraṣṭumārabdhaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समनन्तराधिष्ठितेषु जीवितसंस्कारेषु महापृथिवीचालो ऽभूदुल्कापाता दिशोदाहाः।
samanantarādhiṣṭhiteṣu jīvitasaṃskāreṣu mahāpṛthivīcālo 'bhūdulkāpātā diśodāhāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तरिक्षे देवदुन्दुभयो ऽभिनदन्ति।
antarikṣe devadundubhayo 'bhinadanti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समनन्तरोत्सृष्टेष्वायुःसंस्कारेषु कामावचरेषु देवेषु षण्निमित्तानि प्रादुर्भूतानिपुष्पवृक्षः शीर्णाः, रत्नवृक्षाः शीर्णाः, आभरणवृक्षाः शीर्णाः, भवनसहस्राणि प्रकम्पितानि, सुमेरुशृङ्गानि विशीर्णानि, दैवतानि वादित्रभाण्डानि पराहतानि।
samanantarotsṛṣṭeṣvāyuḥsaṃskāreṣu kāmāvacareṣu deveṣu ṣaṇnimittāni prādurbhūtānipuṣpavṛkṣaḥ śīrṇāḥ, ratnavṛkṣāḥ śīrṇāḥ, ābharaṇavṛkṣāḥ śīrṇāḥ, bhavanasahasrāṇi prakampitāni, sumeruśṛṅgāni viśīrṇāni, daivatāni vāditrabhāṇḍāni parāhatāni/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ भगवांस्तस्मात् समाधेर्व्युत्थाय तस्या वेलायां गाथां भाषते--
atha bhagavāṃstasmāt samādhervyutthāya tasyā velāyāṃ gāthāṃ bhāṣate--
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तुल्यमतुल्यं च संभवं बवसंस्कारमपोत्सृजन्मुनिः।
tulyamatulyaṃ ca saṃbhavaṃ bavasaṃskāramapotsṛjanmuniḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अध्यात्मरतः समाहितो ह्यभिनित्कोशमिवाण्डसम्भवः॥१॥
adhyātmarataḥ samāhito hyabhinitkośamivāṇḍasambhavaḥ//1//
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समनन्तरोत्सृष्टेष्वायुःसंस्कारेषु षट् कामावचरा देवाः क्रियाकारं कृत्वा भगवतो ऽन्तिकं प्रक्रान्ता दर्शनाय वन्दनाय।
samanantarotsṛṣṭeṣvāyuḥsaṃskāreṣu ṣaṭ kāmāvacarā devāḥ kriyākāraṃ kṛtvā bhagavato 'ntikaṃ prakrāntā darśanāya vandanāya/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवता तादृशी धर्मदेशना कृता यदनेकैर्देवताशतसहस्रैः सत्यानि दृष्टानि, दृष्टसत्याः स्वभवनमनुप्राप्ताः।
bhagavatā tādṛśī dharmadeśanā kṛtā yadanekairdevatāśatasahasraiḥ satyāni dṛṣṭāni, dṛṣṭasatyāḥ svabhavanamanuprāptāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समनन्तरोत्सृष्टेष्वायुःसंस्कारेष्वनेकानि पर्वतकन्दरगिरिगुहाभ्यो ऽनेकानि ऋषिशतसहस्राण्यागतानि।
samanantarotsṛṣṭeṣvāyuḥsaṃskāreṣvanekāni parvatakandaragiriguhābhyo 'nekāni ṛṣiśatasahasrāṇyāgatāni/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते भगवता ऽएत भिक्षवश्चरत ब्रह्मचर्यम्ऽ प्रव्रजिताः।
te bhagavatā 'eta bhikṣavaścarata brahmacaryam' pravrajitāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैर्योजयद्भिर्घटद्भिः सर्वक्लेशप्रहाणादर्हत्त्वं साक्षात्कृतम्। समनन्तरोत्सृष्टेष्वायुःसंस्कारोष्वनेका नागयक्षगन्धर्वकिन्नरमहोरगा भगवतः सकाशमुपसंक्रान्ता भगवतो दर्शनाय।
tairyojayadbhirghaṭadbhiḥ sarvakleśaprahāṇādarhattvaṃ sākṣātkṛtam/ samanantarotsṛṣṭeṣvāyuḥsaṃskāroṣvanekā nāgayakṣagandharvakinnaramahoragā bhagavataḥ sakāśamupasaṃkrāntā bhagavato darśanāya/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवता तेषामेवंविधा धर्मदेशना कृता यदनेकैर् नागयक्षगन्धर्वकिन्नरैर्महोरगैः शरणगमनशिक्षापदानि गृहीतानि यावत् स्वभवनमनुप्राप्ताः॥
bhagavatā teṣāmevaṃvidhā dharmadeśanā kṛtā yadanekair nāgayakṣagandharvakinnarairmahoragaiḥ śaraṇagamanaśikṣāpadāni gṛhītāni yāvat svabhavanamanuprāptāḥ//
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथायुष्मानानन्दः सायाह्णे ऽभिसम्लयनाद्व्युत्थाय येन भगवांस्तेनोपसंक्रान्तः। उपसंक्रम्य भगवतः पादौ शिरसा वन्दित्वा एकान्ते ऽस्थाद्।
athāyuṣmānānandaḥ sāyāhṇe 'bhisamlayanādvyutthāya yena bhagavāṃstenopasaṃkrāntaḥ/ upasaṃkramya bhagavataḥ pādau śirasā vanditvā ekānte 'sthād/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकान्तस्थित आयुष्मानानन्दो भगवन्तमिदमवोचत्--को भदन्त हेतुः कः प्रत्ययो महतः पृथिवीचालस्य? अष्टौ इमे आनन्द अष्टौ प्रत्यया महतः पृथिवीचालस्य।
ekāntasthita āyuṣmānānando bhagavantamidamavocat--ko bhadanta hetuḥ kaḥ pratyayo mahataḥ pṛthivīcālasya? aṣṭau ime ānanda aṣṭau pratyayā mahataḥ pṛthivīcālasya/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कतमे ऽष्टौ? इयमानन्द महापृथिवी अप्सु प्रतिष्ठिता, आपो वायौ प्रतिष्ठिताः, वायुराकाशे प्रतिष्ठितः।
katame 'ṣṭau? iyamānanda mahāpṛthivī apsu pratiṣṭhitā, āpo vāyau pratiṣṭhitāḥ, vāyurākāśe pratiṣṭhitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवत्यानन्द समयो यदाकाशे यदाकाशे विषमा <१२७>वायवो वान्ति, आपः क्षोभयन्ति, आपः क्षुब्धाः पृथिवीं चालयन्ति।
bhavatyānanda samayo yadākāśe yadākāśe viṣamā <127>vāyavo vānti, āpaḥ kṣobhayanti, āpaḥ kṣubdhāḥ pṛthivīṃ cālayanti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.