Library·Divyāvadāna·134
तस्य तत्र स्वकं भटबलाग्रं समनुशासतः षट् चक्राश्च्युताः। अथ राजा मान्धाता दिवौकसम् यक्षमामन्त्रयते--अस्ति किंचिदन्यद्वीपमनाज्ञापितमिति? नास्ति देव।
tasya tatra svakaṃ bhaṭabalāgraṃ samanuśāsataḥ ṣaṭ cakrāścyutāḥ/ atha rājā māndhātā divaukasam yakṣamāmantrayate--asti kiṃcidanyadvīpamanājñāpitamiti? nāsti deva/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रूयन्ते देवास्त्रायस्त्रिंशा दीर्घायुषो वर्णवन्तः सुखबहुला उच्चेषु विमानेषु चिरस्थितिकाः।
śrūyante devāstrāyastriṃśā dīrghāyuṣo varṇavantaḥ sukhabahulā ucceṣu vimāneṣu cirasthitikāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यन्नु देवो देवांस्त्रायस्त्रिंशान् दर्शनायोपसंक्रमेत्।
yannu devo devāṃstrāyastriṃśān darśanāyopasaṃkramet/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ राज्ञो मूर्धातस्यैतदभवत्--अस्ति मे जम्बुद्वीपम्, ऋद्धं च स्फीतं च क्षेमं च सुभिक्षं च आकीर्णबहुजनमनुष्यं च।
atha rājño mūrdhātasyaitadabhavat--asti me jambudvīpam, ṛddhaṃ ca sphītaṃ ca kṣemaṃ ca subhikṣaṃ ca ākīrṇabahujanamanuṣyaṃ ca/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्ति मे सप्त रत्नानि।
asti me sapta ratnāni/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्णं च मे सहस्रं पुत्राणां शूराणां वीराणां वराङ्गरूपिणां परसैन्यप्रमर्दकानाम्। वृष्टं मे सप्ताहमन्तःपुरे हिरण्यवर्षम्।
pūrṇaṃ ca me sahasraṃ putrāṇāṃ śūrāṇāṃ vīrāṇāṃ varāṅgarūpiṇāṃ parasainyapramardakānām/ vṛṣṭaṃ me saptāhamantaḥpure hiraṇyavarṣam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समनुशिष्टो मे अपरगोदानीयो द्वीपः।
samanuśiṣṭo me aparagodānīyo dvīpaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समनुशिष्टं मे उत्तरकुरुद्वीपे स्वकं भटबलाग्रम्। श्रूयन्ते देवास्त्रायंस्त्रिशा दीर्घायुषो वर्णवन्तः सुखबहुला उच्चेषु विमानेषु चिरस्थितिकाः।
samanuśiṣṭaṃ me uttarakurudvīpe svakaṃ bhaṭabalāgram/ śrūyante devāstrāyaṃstriśā dīrghāyuṣo varṇavantaḥ sukhabahulā ucceṣu vimāneṣu cirasthitikāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यन्न्वहं देवांस्त्रायास्त्रिंशान् दर्शनायोपसंक्रमेयम्।
yannvahaṃ devāṃstrāyāstriṃśān darśanāyopasaṃkrameyam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहचित्तोत्पादादेव राजा मान्धाता उपरिविहायसमभ्युद्गतः सार्धमष्टादशभिर्भटबलाग्रकोटिभिः सप्तरत्नपुरोजवः पुत्रसहस्रपरिवृतः।
sahacittotpādādeva rājā māndhātā uparivihāyasamabhyudgataḥ sārdhamaṣṭādaśabhirbhaṭabalāgrakoṭibhiḥ saptaratnapurojavaḥ putrasahasraparivṛtaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुमेरुः पर्वतराजा सप्तकाञ्चनपर्वतपरिवृतः।
sumeruḥ parvatarājā saptakāñcanaparvataparivṛtaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ राजा निमिंधरे पर्वते प्रत्यष्ठात् काञ्चनमये। तस्य तत्र स्वकं भटबलाग्रं समनुशासतः षट् चक्राश्च्युताः।
atha rājā nimiṃdhare parvate pratyaṣṭhāt kāñcanamaye/ tasya tatra svakaṃ bhaṭabalāgraṃ samanuśāsataḥ ṣaṭ cakrāścyutāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निमिंधरात् पर्वतात् विनतके पर्वते प्रत्यष्ठात् काञ्चनमये। तस्य तत्र स्वकं भटबलाग्रं समनुशासतः षट् चक्राश्च्युताः।
nimiṃdharāt parvatāt vinatake parvate pratyaṣṭhāt kāñcanamaye/ tasya tatra svakaṃ bhaṭabalāgraṃ samanuśāsataḥ ṣaṭ cakrāścyutāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विनतकात् पर्वतादश्वकर्णगिरौ पर्वते प्रत्यष्ठात् काञ्चनमये।
vinatakāt parvatādaśvakarṇagirau parvate pratyaṣṭhāt kāñcanamaye/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य तत्र स्वकं भटबलाग्रं समनुशासतः षट् चक्राश्च्युताः। अश्वकर्णगिरेरपि पर्वतात् सुदर्शने पर्वते प्रत्यष्ठात् काञ्चनमये।
tasya tatra svakaṃ bhaṭabalāgraṃ samanuśāsataḥ ṣaṭ cakrāścyutāḥ/ aśvakarṇagirerapi parvatāt sudarśane parvate pratyaṣṭhāt kāñcanamaye/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य तत्र स्वकं भटबलाग्रं समनुशासतः षट् चक्राश्च्युताः।
tasya tatra svakaṃ bhaṭabalāgraṃ samanuśāsataḥ ṣaṭ cakrāścyutāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुदर्शनात् पर्वतात् खदिरके पर्वते प्रत्यष्ठात् काञ्चनमये। तस्य तत्र स्वकं भटबलाग्रं समनुशासतः षट् चक्राश्च्युताः।
sudarśanāt parvatāt khadirake parvate pratyaṣṭhāt kāñcanamaye/ tasya tatra svakaṃ bhaṭabalāgraṃ samanuśāsataḥ ṣaṭ cakrāścyutāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
खदिरकात् पर्वतादीषाधारे पर्वते प्रत्यष्ठात् काञ्चनमये। तस्य तत्र स्वकं भटबलाग्रं समनुशासतः षट् चक्राश्च्युताः।
khadirakāt parvatādīṣādhāre parvate pratyaṣṭhāt kāñcanamaye/ tasya tatra svakaṃ bhaṭabalāgraṃ samanuśāsataḥ ṣaṭ cakrāścyutāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईषाअधारात् पर्वताद्युगंधरे पर्वते प्रत्यष्ठात् काञ्चनमये।
īṣāadhārāt parvatādyugaṃdhare parvate pratyaṣṭhāt kāñcanamaye/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य तत्र स्वकं भटबलाग्रं समनुशासतः षट् चक्राश्च्युताः।
tasya tatra svakaṃ bhaṭabalāgraṃ samanuśāsataḥ ṣaṭ cakrāścyutāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
युगंधरात् पर्वतादुपरिविहायसमभ्युद्गतः। तत्र सुमेरुपरिषण्डायां पञ्च ऋषिशतानि ध्यापयन्ति। तैः स राजा दृष्ट आगच्छन्।
yugaṃdharāt parvatāduparivihāyasamabhyudgataḥ/ tatra sumerupariṣaṇḍāyāṃ pañca ṛṣiśatāni dhyāpayanti/ taiḥ sa rājā dṛṣṭa āgacchan/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते कथयन्ति--अयमसौ भवन्तः कलिराजा आगच्छति। तत्र दुर्मुखो नाम ऋषिः।
te kathayanti--ayamasau bhavantaḥ kalirājā āgacchati/ tatra durmukho nāma ṛṣiḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन गृह्योदकस्याञ्जलिः क्षिप्तः। विष्कम्भितं भटबलाग्रम्। तस्य चाग्रतः परिणायकरत्नमनुयाति।
tena gṛhyodakasyāñjaliḥ kṣiptaḥ/ viṣkambhitaṃ bhaṭabalāgram/ tasya cāgrataḥ pariṇāyakaratnamanuyāti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन ऋषयो ऽभिहिताह्--
tena ṛṣayo 'bhihitāh--
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गच्छथ ब्राह्मण्यको ऽयं नैतत् सर्वत्र सिध्यति।
gacchatha brāhmaṇyako 'yaṃ naitat sarvatra sidhyati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूर्धाता नृपतिर्ह्येषो नैते वैशालिका बकाः॥३॥
mūrdhātā nṛpatirhyeṣo naite vaiśālikā bakāḥ//3//
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ राजा तस्मिञ् शासने ऽभ्यागतः कथयति--केनैतद्विष्कम्भितं भटबलाग्रम्? तेनोक्तम्--ऋषिभिर्देव तं भटबलाग्रं विष्कम्भितम्।
atha rājā tasmiñ śāsane 'bhyāgataḥ kathayati--kenaitadviṣkambhitaṃ bhaṭabalāgram? tenoktam--ṛṣibhirdeva taṃ bhaṭabalāgraṃ viṣkambhitam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्चाद् राज्ञा अभिहितम्--किमेषाम् ऋषीणां सर्वं प्रियमिति? परिणायकरत्नेनोक्तम्--जटा ऋषीणां सर्वेष्टाः।
paścād rājñā abhihitam--kimeṣām ṛṣīṇāṃ sarvaṃ priyamiti? pariṇāyakaratnenoktam--jaṭā ṛṣīṇāṃ sarveṣṭāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो राज्ञा अभिहितम्--ऋषीणां जटाः शीर्यन्ताम्, मम च भटबलाग्रं विहायसा गच्छतु।
tato rājñā abhihitam--ṛṣīṇāṃ jaṭāḥ śīryantām, mama ca bhaṭabalāgraṃ vihāyasā gacchatu/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषाम् ऋषीणां जटाः शीर्णाः, राज्ञश्च मूर्धातस्य भटबलाग्रं विहायसेन प्रस्थितम्।
teṣām ṛṣīṇāṃ jaṭāḥ śīrṇāḥ, rājñaśca mūrdhātasya bhaṭabalāgraṃ vihāyasena prasthitam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुमेरुः पर्वतराजा अशीतियोजनसहस्राण्यधस्तात् काञ्चनमय्यां भूमौ प्रतिष्ठितो ऽशीतियोजनसहस्राण्युदकादभ्युद्गत<१३५> ऊर्ध्वमधश्च षष्टियोजनशतसहस्रं पार्श्वं पार्श्वमषीतियोजनसहसराणि तद्भवति समन्तपरिक्षेपेण विंशत्यधिकानि त्रीणि योजनशतसहस्राणि।
sumeruḥ parvatarājā aśītiyojanasahasrāṇyadhastāt kāñcanamayyāṃ bhūmau pratiṣṭhito 'śītiyojanasahasrāṇyudakādabhyudgata<135> ūrdhvamadhaśca ṣaṣṭiyojanaśatasahasraṃ pārśvaṃ pārśvamaṣītiyojanasahasarāṇi tadbhavati samantaparikṣepeṇa viṃśatyadhikāni trīṇi yojanaśatasahasrāṇi/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.