Library·Divyāvadāna·171
शोभनेन कुविन्देन कार्षापणसहस्रमूल्या यमली वायिता। तया ब्राह्मण उक्तह्--ब्राह्मण, अस्या यमल्याः कार्षापणसहस्रं मूल्यम्।
śobhanena kuvindena kārṣāpaṇasahasramūlyā yamalī vāyitā/ tayā brāhmaṇa uktah--brāhmaṇa, asyā yamalyāḥ kārṣāpaṇasahasraṃ mūlyam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहीत्वा वीथीं गच्छ। यदि कश्चित् याचति, कार्षापणसहस्रेण दातव्या, नो चेदपत्तनं घोषयित्वा अन्यत्र गन्तव्यमिति।
gṛhītvā vīthīṃ gaccha/ yadi kaścit yācati, kārṣāpaṇasahasreṇa dātavyā, no cedapattanaṃ ghoṣayitvā anyatra gantavyamiti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तां गृहीत्वा वीथीं गतः।
sa tāṃ gṛhītvā vīthīṃ gataḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न कश्चित् कार्षापणसहस्रेण गृहणाति। सो ऽपत्तनं घोषयित्वा ताम् यमलीं छत्रदण्डे प्रक्षिप्य सार्थेन सार्धं राजगृहं संप्रस्थितो यावदनुपूर्वेण शुल्कशालामनुप्राप्तः।
na kaścit kārṣāpaṇasahasreṇa gṛhaṇāti/ so 'pattanaṃ ghoṣayitvā tām yamalīṃ chatradaṇḍe prakṣipya sārthena sārdhaṃ rājagṛhaṃ saṃprasthito yāvadanupūrveṇa śulkaśālāmanuprāptaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुल्काशालिकेन सार्थः शुल्कितः। स शुल्कं दत्त्वा संप्रस्थितः। घण्टा रटितुमारब्धा।
śulkāśālikena sārthaḥ śulkitaḥ/ sa śulkaṃ dattvā saṃprasthitaḥ/ ghaṇṭā raṭitumārabdhā/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शैल्किकाः कथयन्ति--भवन्तः, यथेयं घण्टा रणति, नूनं सार्थो न निपुणं शुल्कितः।
śailkikāḥ kathayanti--bhavantaḥ, yatheyaṃ ghaṇṭā raṇati, nūnaṃ sārtho na nipuṇaṃ śulkitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूयः शुल्कयाम इति। तैरसौ सार्थः पुनः प्रतिनिवर्त्य शुल्कितः। नास्ति किंचिदशुल्कितम्।
bhūyaḥ śulkayāma iti/ tairasau sārthaḥ punaḥ pratinivartya śulkitaḥ/ nāsti kiṃcidaśulkitam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
घण्टा रटत्येव। तैरसौ सार्थो भूयः प्रतिनिवर्त्य प्रत्यवेक्षितः। नास्त्येवकिंचित्।
ghaṇṭā raṭatyeva/ tairasau sārtho bhūyaḥ pratinivartya pratyavekṣitaḥ/ nāstyevakiṃcit/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सार्थिका अवध्यातुमारब्धाह्--किम् यूयमसमान् भूषितुकामा येन भूयो भूयः प्रतिनिवर्तयध्वमिति? तैरसौ द्विधा कृत्वा मुक्तः।
sārthikā avadhyātumārabdhāh--kim yūyamasamān bhūṣitukāmā yena bhūyo bhūyaḥ pratinivartayadhvamiti? tairasau dvidhā kṛtvā muktaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
येषां मध्ये स ब्राह्मणो नास्ति, ते ऽतिक्रान्ताः।
yeṣāṃ madhye sa brāhmaṇo nāsti, te 'tikrāntāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्येषां गच्छतां सा घण्टा तथैव रटितुमारब्धा। तैस्ते पुनः प्रत्यवेक्षिताः।
anyeṣāṃ gacchatāṃ sā ghaṇṭā tathaiva raṭitumārabdhā/ taiste punaḥ pratyavekṣitāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं तावत् द्विधाकृताः, यावत् स चैको ब्राह्मणो ऽवस्थित इति। स तैर्गृहीतः।
evaṃ tāvat dvidhākṛtāḥ, yāvat sa caiko brāhmaṇo 'vasthita iti/ sa tairgṛhītaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कथयति--प्रत्यवेक्षत यदि मम किंचिदस्तीति। तैः सर्वतः प्रत्यवेक्ष्य मुक्तः। सा घण्टा रटत्येव।
sa kathayati--pratyavekṣata yadi mama kiṃcidastīti/ taiḥ sarvataḥ pratyavekṣya muktaḥ/ sā ghaṇṭā raṭatyeva/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैरसौ ब्राह्मणः प्रतिनिवर्त्योक्तह्--भो ब्राह्मण कथय, नैव शुल्कं दापयामः।
tairasau brāhmaṇaḥ pratinivartyoktah--bho brāhmaṇa kathaya, naiva śulkaṃ dāpayāmaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं तु देवस्यैव सान्निध्यं ज्ञातं भवतीति। कथयति--सत्यं न दापयथ? न दापयामः।
kiṃ tu devasyaiva sānnidhyaṃ jñātaṃ bhavatīti/ kathayati--satyaṃ na dāpayatha? na dāpayāmaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन च्छत्रदण्डादपनीय सा यमली दर्शिता। ते परं विस्मयमापन्नाह्--भवन्तः, ईदृशमपि देवस्य सान्निध्यमिति।
tena cchatradaṇḍādapanīya sā yamalī darśitā/ te paraṃ vismayamāpannāh--bhavantaḥ, īdṛśamapi devasya sānnidhyamiti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैस्तत् एकं वस्त्रमुद्धाट्य देवः प्रावृतः। ब्राह्मणः कथयति--यूयं कथयथ शुल्कं न दापयाम इति।
taistat ekaṃ vastramuddhāṭya devaḥ prāvṛtaḥ/ brāhmaṇaḥ kathayati--yūyaṃ kathayatha śulkaṃ na dāpayāma iti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इदानीं सर्वस्वमपहरथ इति। ते कथयन्ति--ब्राह्मण, नास्माभिर्गृहीतम्।
idānīṃ sarvasvamapaharatha iti/ te kathayanti--brāhmaṇa, nāsmābhirgṛhītam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि देवस्यैतत् सान्निध्यमिति कृत्वा अस्माभिः प्रावृतः। गृहीत्वा गच्छेति।
api devasyaitat sānnidhyamiti kṛtvā asmābhiḥ prāvṛtaḥ/ gṛhītvā gaccheti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तं पुनर्गृहीत्वा पुनश्छत्रनाडिकायां प्रक्षिप्य प्रक्रान्तः। अनुपूर्वेण राजगृहमनुप्राप्तः।
sa taṃ punargṛhītvā punaśchatranāḍikāyāṃ prakṣipya prakrāntaḥ/ anupūrveṇa rājagṛhamanuprāptaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स वीथ्यां प्रसार्यावस्थितः। तत्रापि तां न कश्चित् कार्षापणसहस्रेण याचते।
sa vīthyāṃ prasāryāvasthitaḥ/ tatrāpi tāṃ na kaścit kārṣāpaṇasahasreṇa yācate/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स राजगृहमप्यपत्तनं घोषयितुमारब्धः। ज्योतिष्कश्च कुमारो राजकुलान्निष्क्रम्य हस्तिस्कन्धाभिरूढो वीथीमध्येन स्वगृहं गच्छति।
sa rājagṛhamapyapattanaṃ ghoṣayitumārabdhaḥ/ jyotiṣkaśca kumāro rājakulānniṣkramya hastiskandhābhirūḍho vīthīmadhyena svagṛhaṃ gacchati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन श्रुतम्। स तैः शब्दितः।
tena śrutam/ sa taiḥ śabditaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्योतिष्केणोक्तह्--भो ब्राह्मण, किमर्थं त्वम् अपत्तनं घोषयसि? गृहपते, अस्या यमल्याः कार्षापणसहस्रं मूल्यम्।
jyotiṣkeṇoktah--bho brāhmaṇa, kimarthaṃ tvam apattanaṃ ghoṣayasi? gṛhapate, asyā yamalyāḥ kārṣāpaṇasahasraṃ mūlyam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न च कश्चिद्याचत इति।
na ca kaścidyācata iti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कथयति--आनय, पश्यामः। तेनोपदर्शिता। ज्योतिष्कः कथयति--अस्त्येतदेव।
sa kathayati--ānaya, paśyāmaḥ/ tenopadarśitā/ jyotiṣkaḥ kathayati--astyetadeva/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं तु अत्रैकं वस्त्रं परिभुक्तकम्। एकमपरिभुक्तकम्। यदपरिभुक्तम्, अस्य पञ्चकार्षापणशतानि मूल्यम्।
kiṃ tu atraikaṃ vastraṃ paribhuktakam/ ekamaparibhuktakam/ yadaparibhuktam, asya pañcakārṣāpaṇaśatāni mūlyam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्तु परिभुक्तकम्, अस्यार्धतृतीयानि। ब्राह्मणः कथयति--किमेतदेवं भविष्यति? ज्योतिष्कः कथयति--ब्राह्मण, तव प्रत्यक्षीकरोमि।
yattu paribhuktakam, asyārdhatṛtīyāni/ brāhmaṇaḥ kathayati--kimetadevaṃ bhaviṣyati? jyotiṣkaḥ kathayati--brāhmaṇa, tava pratyakṣīkaromi/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्येति। तेनासौ अपरिभुक्त उपरिविहायसा क्षिप्तः।
paśyeti/ tenāsau aparibhukta uparivihāyasā kṣiptaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वितानं कृत्वा अवस्थितः। परिभुक्तः क्षिप्तः। क्षिप्तमात्रक एव पतितः।
vitānaṃ kṛtvā avasthitaḥ/ paribhuktaḥ kṣiptaḥ/ kṣiptamātraka eva patitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणो दृष्ट्वा परं विस्मयमापन्नः। कथयति--गृहपते, महर्द्धिकस्त्वम् <१७२>महानुभाव इति।
brāhmaṇo dṛṣṭvā paraṃ vismayamāpannaḥ/ kathayati--gṛhapate, maharddhikastvam <172>mahānubhāva iti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.