तेन काष्ठविक्रयो ऽनुज्ञातः। अनङ्गणेन गृहपतिना श्रुतम्--राज्ञा काष्ठविक्रयो ऽनुज्ञात इति।
tena kāṣṭhavikrayo 'nujñātaḥ/ anaṅgaṇena gṛhapatinā śrutam--rājñā kāṣṭhavikrayo 'nujñāta iti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Divyāvadāna·177
Divyāvadāna 177
तेन चित्तं प्रदूष्य खरा वाग् निश्चारित--तावन्मे भक्तकाष्ठमस्ति, येनाहम् एनं सहामात्यं चितामारोप्य ध्मापयामीति।
tena cittaṃ pradūṣya kharā vāg niścārita--tāvanme bhaktakāṣṭhamasti, yenāham enaṃ sahāmātyaṃ citāmāropya dhmāpayāmīti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजा करे कपोलं दत्त्वा चिन्तापरो व्यवस्थितः।
rājā kare kapolaṃ dattvā cintāparo vyavasthitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अमात्याः कथयन्ति--देव, किमर्थं करे कपोलं दत्त्वा चिन्तापरिस्तिष्ठसीति? तेन विस्तरेण समाख्यातम्।
amātyāḥ kathayanti--deva, kimarthaṃ kare kapolaṃ dattvā cintāparistiṣṭhasīti? tena vistareṇa samākhyātam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते कथयन्ति--देव, अलं विषादेन। वयं तथा करिष्यामो यथा देवश्चानङ्गणं गृहपतिं पराजयतीति।
te kathayanti--deva, alaṃ viṣādena/ vayaṃ tathā kariṣyāmo yathā devaścānaṅgaṇaṃ gṛhapatiṃ parājayatīti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैरपरस्मिन् दिवसे बन्धुमती राजधानी अपगतपाषाणशर्करकठल्या व्यवस्थापिता चन्दनवारिपरिषिक्ता सुरभिधूपघटिकोपनिबन्द्धा आमुक्तपट्टदामकलापा उच्छ्रितध्वजपताका नानापुष्पावकीर्णा नन्दनवनोद्यानसदृशा।
tairaparasmin divase bandhumatī rājadhānī apagatapāṣāṇaśarkarakaṭhalyā vyavasthāpitā candanavāripariṣiktā surabhidhūpaghaṭikopanibanddhā āmuktapaṭṭadāmakalāpā ucchritadhvajapatākā nānāpuṣpāvakīrṇā nandanavanodyānasadṛśā/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्प्रतिस्पर्धशोभाविभूषितो मण्डवाटः कारितः।
tatpratispardhaśobhāvibhūṣito maṇḍavāṭaḥ kāritaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन् नानारत्नविभूषितासनवसनसम्पन्नशोभासनप्रज्ञप्तिः कारिता।
tasmin nānāratnavibhūṣitāsanavasanasampannaśobhāsanaprajñaptiḥ kāritā/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृदुविशदसुरभिगन्धसम्पन्नो विविधभक्तव्यञ्जनसहितो दिव्यसुधामनोज्ञसंकाशस्रैलोक्यगुरोरनुरूप आहार उपसमन्वाहृतः।
mṛduviśadasurabhigandhasampanno vividhabhaktavyañjanasahito divyasudhāmanojñasaṃkāśasrailokyaguroranurūpa āhāra upasamanvāhṛtaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो बन्धुमान् राजा दृष्ट्वा परं विस्मयमापन्नः।
tato bandhumān rājā dṛṣṭvā paraṃ vismayamāpannaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो विस्मयावर्जितचित्तसंततिर्विपश्यिनः सम्यक्सम्बुद्धस्य दूतेन कालमारोचयति--समये भदन्त, सज्जं भक्तम् यस्येदानीं भगवान् कालं मन्यत इति।
tato vismayāvarjitacittasaṃtatirvipaśyinaḥ samyaksambuddhasya dūtena kālamārocayati--samaye bhadanta, sajjaṃ bhaktam yasyedānīṃ bhagavān kālaṃ manyata iti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ विपश्यी सम्यक्सम्बुद्धः पूर्वाह्णे निवास्य पात्रचीवरमादाय भिक्षुगणपरिवृतो भिक्षुसंघपुरस्कृतो येन बन्धुमतो राज्ञो भक्ताभिसारस्तेनोपसंक्रान्तः।
atha vipaśyī samyaksambuddhaḥ pūrvāhṇe nivāsya pātracīvaramādāya bhikṣugaṇaparivṛto bhikṣusaṃghapuraskṛto yena bandhumato rājño bhaktābhisārastenopasaṃkrāntaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपसंक्रम्य पुरस्ताद्भिक्षुसंघस्य प्रज्ञप्त एवासने निषण्णः।
upasaṃkramya purastādbhikṣusaṃghasya prajñapta evāsane niṣaṇṇaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बन्धुमतो राज्ञो मङ्गल्याभिषेको हस्तिनागो विपश्यिनः सम्यक्सम्बुद्धस्य शतशलाकं छत्रमुपरि मूर्ध्नो धारयति, अवशिष्टा हस्तिनाहा भिक्षूणाम्।
bandhumato rājño maṅgalyābhiṣeko hastināgo vipaśyinaḥ samyaksambuddhasya śataśalākaṃ chatramupari mūrdhno dhārayati, avaśiṣṭā hastināhā bhikṣūṇām/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बन्धुमतो राज्ञो ऽग्रमहिषी विपश्यिनं सम्यक्सम्बुद्धं सौवर्णेन मणिवालव्यजनेन वीजयति, अवशिष्टा अन्तःपुरिका अवशिष्टानां भिक्षूणाम्।
bandhumato rājño 'gramahiṣī vipaśyinaṃ samyaksambuddhaṃ sauvarṇena maṇivālavyajanena vījayati, avaśiṣṭā antaḥpurikā avaśiṣṭānāṃ bhikṣūṇām/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनङ्गणेन गृहपतिना अवचरकः पुरुषः प्रेषितह्--गच्छ भोः पुरुष, पश्य कीदृशेनाहारेण बन्धुमान् राजा बुद्धप्रमुखं भिक्षुसंघं भोजयतीति।
anaṅgaṇena gṛhapatinā avacarakaḥ puruṣaḥ preṣitah--gaccha bhoḥ puruṣa, paśya kīdṛśenāhāreṇa bandhumān rājā buddhapramukhaṃ bhikṣusaṃghaṃ bhojayatīti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स गतस्तां विभूतिं दृष्ट्वा विस्मयावर्जितमनास्तत्रैवावस्थितः।
sa gatastāṃ vibhūtiṃ dṛṣṭvā vismayāvarjitamanāstatraivāvasthitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं द्वितीयः, तृतीयः प्रेषितः।
evaṃ dvitīyaḥ, tṛtīyaḥ preṣitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽपि तत्रैव गत्वा अवस्थितः। ततो ऽनङ्गणो गृहपतिः स्वयमेव गतः। सो ऽपि तां विभूतिं दृष्ट्वा परं विषादमापन्नः संलक्षयति--शक्यमन्यत् संपादयितुम्।
so 'pi tatraiva gatvā avasthitaḥ/ tato 'naṅgaṇo gṛhapatiḥ svayameva gataḥ/ so 'pi tāṃ vibhūtiṃ dṛṣṭvā paraṃ viṣādamāpannaḥ saṃlakṣayati--śakyamanyat saṃpādayitum/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं तु हस्तिनामन्तःपुरस्य च कुतो मम विभवह्? इति विदित्वा निवेशनं गतो दौवारिकं पुरुषमामन्त्रयते--भोः पुरुष, यदि कश्चिद्याचनक आगच्छति, स यत् प्रार्थयते तद्दातव्यम्, नो तु प्रवेशः।
kiṃ tu hastināmantaḥpurasya ca kuto mama vibhavah? iti viditvā niveśanaṃ gato dauvārikaṃ puruṣamāmantrayate--bhoḥ puruṣa, yadi kaścidyācanaka āgacchati, sa yat prārthayate taddātavyam, no tu praveśaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा शोकागारं प्रविश्य अवस्थितः।
ityuktvā śokāgāraṃ praviśya avasthitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शक्रस्य देवेन्द्रस्याधस्तात् ज्ञानदर्शनं प्रवर्तते। स संलक्षयति--ये केचिल्लोके दक्षिणीयाः, विपश्यी सम्यक्सम्बुद्धस्तेषामग्रः, दानपतीनामप्यनङ्गणो गृहपतिः।
śakrasya devendrasyādhastāt jñānadarśanaṃ pravartate/ sa saṃlakṣayati--ye kecilloke dakṣiṇīyāḥ, vipaśyī samyaksambuddhasteṣāmagraḥ, dānapatīnāmapyanaṅgaṇo gṛhapatiḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साहाय्यमस्य कल्पयितव्यम्। इति विदित्वा कौशिको ब्राह्मणवेषमभिनिर्माय येनानङ्गणस्य गृहपतेर् निवेशनं तेनोपसंक्रान्तः।
sāhāyyamasya kalpayitavyam/ iti viditvā kauśiko brāhmaṇaveṣamabhinirmāya yenānaṅgaṇasya gṛhapater niveśanaṃ tenopasaṃkrāntaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपसंक्रम्य दौवारिकं पुरुषमामन्त्रयते--गच्छ भोः पुरुष, अनङ्गणस्य गृहपतेः कथय--कौशिकगोत्रो ब्राह्मणो द्वारे तिष्ठति भवन्तं द्रष्टुकाम इति।
upasaṃkramya dauvārikaṃ puruṣamāmantrayate--gaccha bhoḥ puruṣa, anaṅgaṇasya gṛhapateḥ kathaya--kauśikagotro brāhmaṇo dvāre tiṣṭhati bhavantaṃ draṣṭukāma iti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कथयति--ब्राह्मण, गृहपतिना अहं स्थापितह्--यः कश्चिद् याचनक आगच्छति, स यत् प्राथयते<१७८>, तद्दातव्यं न तु प्रवेश इति।
sa kathayati--brāhmaṇa, gṛhapatinā ahaṃ sthāpitah--yaḥ kaścid yācanaka āgacchati, sa yat prāthayate<178>, taddātavyaṃ na tu praveśa iti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.