दिव्२० कनकवर्णावदानम्। एवं मया श्रुतम्। एकस्मिन् समये भगवाञ् श्रावस्त्यां विहरति स्म जेतवने ऽनाथपिण्डददस्यारामे महता भिक्षुसंघेन सार्धमर्धत्रयोदशभिर्भिक्षुशतैः।
div20 kanakavarṇāvadānam/ evaṃ mayā śrutam/ ekasmin samaye bhagavāñ śrāvastyāṃ viharati sma jetavane 'nāthapiṇḍadadasyārāme mahatā bhikṣusaṃghena sārdhamardhatrayodaśabhirbhikṣuśataiḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्कृतो भगवान् गुरुकृतो मानितः पूजितो भिक्षुभिर्भिक्षुणीभिरुपासकैरुपासिकाभी राजभी राजमात्रैर् नानातीर्थिकश्रमणब्राहमणचरकपरिब्राजकैर्देवैर् नागैर्यक्षैरसुरैर्गरुडैर्गन्धर्वैः किन्नरैर्महोरहैः।
satkṛto bhagavān gurukṛto mānitaḥ pūjito bhikṣubhirbhikṣuṇībhirupāsakairupāsikābhī rājabhī rājamātrair nānātīrthikaśramaṇabrāhamaṇacarakaparibrājakairdevair nāgairyakṣairasurairgaruḍairgandharvaiḥ kinnarairmahorahaiḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लाभी भगवान् प्रभूतानां प्रणीतानां चीवरपिण्डपातशयनासनग्लानप्रत्ययभैषज्यपरिष्काराणां दिव्यानां मानुषाणां च।
lābhī bhagavān prabhūtānāṃ praṇītānāṃ cīvarapiṇḍapātaśayanāsanaglānapratyayabhaiṣajyapariṣkārāṇāṃ divyānāṃ mānuṣāṇāṃ ca/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैश्च भगवाननुपलिप्तः पद्ममिव वारिणा। भगवतश्चायमेवम्रूपो दिग्विदिक्षु उदारकल्याणकीर्तिशब्दश्लोको ऽभ्युद्गतह्--इत्यपि स भगवांस्तथागतो ऽर्हन् सम्यक्सम्बुद्धो विद्याचरणसम्पन्नः सुगतो लोकविदनुत्तरः पुरुषदम्यसारथिः शास्ता देवमनुष्याणां बुद्धो भगवान्।
taiśca bhagavānanupaliptaḥ padmamiva vāriṇā/ bhagavataścāyamevamrūpo digvidikṣu udārakalyāṇakīrtiśabdaśloko 'bhyudgatah--ityapi sa bhagavāṃstathāgato 'rhan samyaksambuddho vidyācaraṇasampannaḥ sugato lokavidanuttaraḥ puruṣadamyasārathiḥ śāstā devamanuṣyāṇāṃ buddho bhagavān/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स इमं सदेवकं लोकं समारकं सब्रह्मकं सश्रमणब्राह्मणीं प्रजां सदेवमानुषीं दृष्ट एव धर्मे स्वयमभिज्ञाय साक्षात्कृत्वोपसम्पद्य प्रवेदयते।
sa imaṃ sadevakaṃ lokaṃ samārakaṃ sabrahmakaṃ saśramaṇabrāhmaṇīṃ prajāṃ sadevamānuṣīṃ dṛṣṭa eva dharme svayamabhijñāya sākṣātkṛtvopasampadya pravedayate/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स धर्मं देशयति आदौ कल्याणं मध्ये पर्यवसाने कल्याणम्।
sa dharmaṃ deśayati ādau kalyāṇaṃ madhye paryavasāne kalyāṇam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वर्थं सुव्यञ्जनं केवलं परिपूर्णं परिशुद्धं पर्यवदातं ब्रह्मचर्यं संप्रकाशयति।
svarthaṃ suvyañjanaṃ kevalaṃ paripūrṇaṃ pariśuddhaṃ paryavadātaṃ brahmacaryaṃ saṃprakāśayati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र भगवान् भिक्षूनामन्त्रयते स्म--सचेद्भिक्षवः सत्त्वा जानीयुर्दानस्य फलं दानसंविभागस्य च फलविपाकम् यथाहं जानामि दानस्य फलं दानसंविभागस्य च फलविपाकम्, अपीदानीम् यो ऽसौ अपश्चिमः कवलश्चरम आलोपः, ततो ऽप्यदत्वा असंविभज्य न परिभुञ्जीरन्, सचेल्लभेरन् दक्षिणीयं प्रतिग्राहकम्।
tatra bhagavān bhikṣūnāmantrayate sma--sacedbhikṣavaḥ sattvā jānīyurdānasya phalaṃ dānasaṃvibhāgasya ca phalavipākam yathāhaṃ jānāmi dānasya phalaṃ dānasaṃvibhāgasya ca phalavipākam, apīdānīm yo 'sau apaścimaḥ kavalaścarama ālopaḥ, tato 'pyadatvā asaṃvibhajya na paribhuñjīran, sacellabheran dakṣiṇīyaṃ pratigrāhakam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न चैषामुत्पन्नं मात्सर्यं चित्तं पर्यादाय तिष्ठेत्।
na caiṣāmutpannaṃ mātsaryaṃ cittaṃ paryādāya tiṣṭhet/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मात् तर्हि भिक्षवः सत्त्वा न जानन्ते दानस्य फलं दानसंविभागस्य च फलविपाकम् यथाहं जानामि दानस्य फलं दानसंविभागस्य च फलविपाकम्, तस्माद्धेतोरदत्त्वा असंविभज्य परिभुज्यन्ते आगृहीतेंश् चेतसा।
yasmāt tarhi bhikṣavaḥ sattvā na jānante dānasya phalaṃ dānasaṃvibhāgasya ca phalavipākam yathāhaṃ jānāmi dānasya phalaṃ dānasaṃvibhāgasya ca phalavipākam, tasmāddhetoradattvā asaṃvibhajya paribhujyante āgṛhīteṃś cetasā/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्पन्नं चैषां मात्सर्यं चित्तं पर्यादाय तिष्ठति।
utpannaṃ caiṣāṃ mātsaryaṃ cittaṃ paryādāya tiṣṭhati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्कस्य हेतोह्?
tatkasya hetoh?
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूतपूर्वं भिक्षवो ऽतीते ऽध्वनि राजाभूत् कनकवर्णो नाम अभिरूपो दर्शनीयः प्रासादिकः परमया सुवर्णपुष्कलतया समन्वागतः।
bhūtapūrvaṃ bhikṣavo 'tīte 'dhvani rājābhūt kanakavarṇo nāma abhirūpo darśanīyaḥ prāsādikaḥ paramayā suvarṇapuṣkalatayā samanvāgataḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजा भिक्षवः कनकवर्ण आढ्यो महाधनो महाभोगः।
rājā bhikṣavaḥ kanakavarṇa āḍhyo mahādhano mahābhogaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रभूतसत्त्वस्वापतेयः प्रभूवित्तोपकरणः प्रभूतधनधान्यहिरण्यसुवर्णमणिमुक्तावैडूर्यशङ्खशिलाप्रवालरजतजातरूपः प्रभूतहस्त्यश्वगवेडकः परिपूणकोशकोष्ठागारः।
prabhūtasattvasvāpateyaḥ prabhūvittopakaraṇaḥ prabhūtadhanadhānyahiraṇyasuvarṇamaṇimuktāvaiḍūryaśaṅkhaśilāpravālarajatajātarūpaḥ prabhūtahastyaśvagaveḍakaḥ paripūṇakośakoṣṭhāgāraḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञः कनकवर्णस्य खलु भिक्षवः कनकावती नाम राजधानी बभूव पूर्वेण पश्चिमेन च द्वादश योजयान्यामेन, दक्षिणेनोत्तरेण च सप्त योजनानि च विस्तारेण।
rājñaḥ kanakavarṇasya khalu bhikṣavaḥ kanakāvatī nāma rājadhānī babhūva pūrveṇa paścimena ca dvādaśa yojayānyāmena, dakṣiṇenottareṇa ca sapta yojanāni ca vistāreṇa/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋद्धा च स्फीता च क्षेमा च सुभिक्षा च आकीर्णबहुजनमनुष्या च रमणीया च।
ṛddhā ca sphītā ca kṣemā ca subhikṣā ca ākīrṇabahujanamanuṣyā ca ramaṇīyā ca/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञः कनकवर्णस्याशीतिर् नगरसहस्राण्यभूवन्।
rājñaḥ kanakavarṇasyāśītir nagarasahasrāṇyabhūvan/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टादश कुलकोटी ऋद्धानि स्फीतानि क्षेमाणि सुभिक्षाण्याकीर्णबहुजनमनुष्याणि।
aṣṭādaśa kulakoṭī ṛddhāni sphītāni kṣemāṇi subhikṣāṇyākīrṇabahujanamanuṣyāṇi/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्तपञ्चाशद्ग्रामकोट्य ऋद्धाः स्फीताः क्षेमाः सुभिक्षा रमणीया महाजनाकीर्णमनुष्याः।
saptapañcāśadgrāmakoṭya ṛddhāḥ sphītāḥ kṣemāḥ subhikṣā ramaṇīyā mahājanākīrṇamanuṣyāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षष्टिः कर्वटसहस्राण्यभूवन्न् ऋद्धानि स्फीतानि क्षेमाणि सुभिक्षाण्याकीर्णबहुजनमनुष्याणि।
ṣaṣṭiḥ karvaṭasahasrāṇyabhūvann ṛddhāni sphītāni kṣemāṇi subhikṣāṇyākīrṇabahujanamanuṣyāṇi/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञः कनकवर्णस्याष्टादशामात्यसहस्राण्यभूवन्। विंशतिस्त्रीसहस्राण्यन्तःपुरमभूत्।
rājñaḥ kanakavarṇasyāṣṭādaśāmātyasahasrāṇyabhūvan/ viṃśatistrīsahasrāṇyantaḥpuramabhūt/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजा भिक्षवः कनकवर्णो धार्मिको बभूव। धर्मेण राज्यं कारयति॥
rājā bhikṣavaḥ kanakavarṇo dhārmiko babhūva/ dharmeṇa rājyaṃ kārayati//
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.