Library·Divyāvadāna·196
<१९६>तेन खलु समयेनास्मिञ् जम्बुद्वीपे ऽष्डषष्टिनगरसहस्राणि बभूवुर्भद्रशिलाराजधानीप्रभुखानि ऋद्धानि स्फीतानि क्षेमाणि सुभिक्षाण्याकीर्णबहुजनमनुष्याणि।
<196>tena khalu samayenāsmiñ jambudvīpe 'ṣḍaṣaṣṭinagarasahasrāṇi babhūvurbhadraśilārājadhānīprabhukhāni ṛddhāni sphītāni kṣemāṇi subhikṣāṇyākīrṇabahujanamanuṣyāṇi/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपीदानीं जम्बुद्वीपका अकरा अभूवन्न् अशुल्का अतरपण्याः।
apīdānīṃ jambudvīpakā akarā abhūvann aśulkā atarapaṇyāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृषिसम्पन्नाः सौम्या जनपदा बभूवुः। कुक्कुटसम्पातमात्राश्च ग्रामनिगमराष्ट्रराजधान्यो बभूवुः।
kṛṣisampannāḥ saumyā janapadā babhūvuḥ/ kukkuṭasampātamātrāśca grāmanigamarāṣṭrarājadhānyo babhūvuḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन खलु समयेन चतुश्चत्वारिंशद्वर्षसहस्राणि जम्बुद्वीपे मनुष्याणामायुषः प्रमाणमभूत्।
tena khalu samayena catuścatvāriṃśadvarṣasahasrāṇi jambudvīpe manuṣyāṇāmāyuṣaḥ pramāṇamabhūt/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजा चन्द्रप्रभो बोधिसत्त्वो ऽभूत् सर्वंददः सर्वपरित्यागी निःसङ्गपरित्यागी च।
rājā candraprabho bodhisattvo 'bhūt sarvaṃdadaḥ sarvaparityāgī niḥsaṅgaparityāgī ca/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महति त्यागे वर्तते। तेन भद्रशिलायां राजधान्यां निर्गत्य बहिर्धा नगरस्य चतुर्षु नगरद्वारेषु चत्वारो चत्वारो महायज्ञवाटा मापिताश्छत्रध्वजयूपपताकात्युच्छ्रिताः।
mahati tyāge vartate/ tena bhadraśilāyāṃ rājadhānyāṃ nirgatya bahirdhā nagarasya caturṣu nagaradvāreṣu catvāro catvāro mahāyajñavāṭā māpitāśchatradhvajayūpapatākātyucchritāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः सुवर्णभेरीः संताड्य दानानि दीयन्ते, पुण्यानि क्रियन्ते, तद्यथा--अन्नमन्नार्थिभ्यः, पानं पानार्थिभ्यः, स्वाद्यभोज्यमाल्यविलेपनवस्त्रशयनासनापाश्रयावासप्रदीपच्छत्राणि रथा आभरणान्यलंकाराः, सुवर्णपात्र्यो रूप्यचूर्णपरिपूर्णाः, रूप्यपात्र्यः सुवर्णपरिपूर्णाः, सुवर्णशृङ्गाश्च गावः कामदोहिन्यः।
tataḥ suvarṇabherīḥ saṃtāḍya dānāni dīyante, puṇyāni kriyante, tadyathā--annamannārthibhyaḥ, pānaṃ pānārthibhyaḥ, svādyabhojyamālyavilepanavastraśayanāsanāpāśrayāvāsapradīpacchatrāṇi rathā ābharaṇānyalaṃkārāḥ, suvarṇapātryo rūpyacūrṇaparipūrṇāḥ, rūpyapātryaḥ suvarṇaparipūrṇāḥ, suvarṇaśṛṅgāśca gāvaḥ kāmadohinyaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुमाराः कुमारिकाश्च सर्वालंकारविभूषिताः कृत्वा प्रदानानि दीयन्ते। वस्त्राणि नानारङ्गानि नानादेशसमुच्छ्रितानि नानाविचित्राणि, तस्यथा--पट्टांशुकचीनकौशेयधौतपट्टवस्त्राण्यूर्णादुकूलमयशोभनवस्त्राण्यपरान्तकफलकहर्यणिकम्बलरत्नसुवर्णप्रावरकाकाशिकांशुक्षोमकाद्याः।
kumārāḥ kumārikāśca sarvālaṃkāravibhūṣitāḥ kṛtvā pradānāni dīyante/ vastrāṇi nānāraṅgāni nānādeśasamucchritāni nānāvicitrāṇi, tasyathā--paṭṭāṃśukacīnakauśeyadhautapaṭṭavastrāṇyūrṇādukūlamayaśobhanavastrāṇyaparāntakaphalakaharyaṇikambalaratnasuvarṇaprāvarakākāśikāṃśukṣomakādyāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञा चन्द्रप्रभेण तावन्तं दानमनुदत्तम्, येन सर्वे जम्बुद्वीपका मनुष्या आढ्या महाधना महाभोगाः संवृत्ताः।
rājñā candraprabheṇa tāvantaṃ dānamanudattam, yena sarve jambudvīpakā manuṣyā āḍhyā mahādhanā mahābhogāḥ saṃvṛttāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञा चन्द्रप्रभेण तावन्ति हस्त्यश्वरथच्छत्राणि प्रदानमनुप्रदत्तानि, यथा अस्मिञ् जम्बुद्वीपे एकमनुष्यो ऽपि पद्भ्यां न गच्छति।
rājñā candraprabheṇa tāvanti hastyaśvarathacchatrāṇi pradānamanupradattāni, yathā asmiñ jambudvīpe ekamanuṣyo 'pi padbhyāṃ na gacchati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वे जम्बुद्वीपका मनुष्या हस्तिपृष्ठैश्च चतुरश्वयुक्तैश्च रथैरुपरिसुवर्णमयै रूप्यमयैश्चातपत्रैरुद्यानेनोद्यानं ग्रामेण ग्राममनुविचरन्ति स्म।
sarve jambudvīpakā manuṣyā hastipṛṣṭhaiśca caturaśvayuktaiśca rathairuparisuvarṇamayai rūpyamayaiścātapatrairudyānenodyānaṃ grāmeṇa grāmamanuvicaranti sma/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो राज्ञश्चन्द्रप्रभस्यैतदभवत्--किं पुनर्मे इत्वरेण दानेन प्रदत्तेन? यन्न्वहम् यादृशान्येव मम वस्त्रालंकाराण्याभरणानि, तादृशान्येव दानमनुप्रयच्छेयम्, यत् सर्वे जम्बुद्वीपका मनुष्या राजक्रीडया क्रीडेयुः।
tato rājñaścandraprabhasyaitadabhavat--kiṃ punarme itvareṇa dānena pradattena? yannvaham yādṛśānyeva mama vastrālaṃkārāṇyābharaṇāni, tādṛśānyeva dānamanuprayaccheyam, yat sarve jambudvīpakā manuṣyā rājakrīḍayā krīḍeyuḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ राजा चन्द्रप्रभो जम्बुद्वीपकेभ्यो मनुष्येभ्यो मौलिपट्टवस्त्रालंकाराभरणाण्यनुप्रयच्छति, तद्यथा--हर्षकटककेयूराहारार्धहारादीन् प्रदानमनुप्रयच्छति स्म।
atha rājā candraprabho jambudvīpakebhyo manuṣyebhyo maulipaṭṭavastrālaṃkārābharaṇāṇyanuprayacchati, tadyathā--harṣakaṭakakeyūrāhārārdhahārādīn pradānamanuprayacchati sma/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञा चन्द्रप्रभेण तावन्ति राजार्हाणि वस्त्राण्यलंकाराणि मौलयः पट्टाश्चानुप्रदत्ताः, येन सर्वे जम्बुद्वीपका मनुष्या मौलिधराः पट्टधराश्च संवृत्ताः।
rājñā candraprabheṇa tāvanti rājārhāṇi vastrāṇyalaṃkārāṇi maulayaḥ paṭṭāścānupradattāḥ, yena sarve jambudvīpakā manuṣyā maulidharāḥ paṭṭadharāśca saṃvṛttāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
या राज्ञश्चन्द्रप्रभस्याकृतिस्तादृशा एव सर्वे जम्बुद्वीपका मनुष्याः संवृत्ताः।
yā rājñaścandraprabhasyākṛtistādṛśā eva sarve jambudvīpakā manuṣyāḥ saṃvṛttāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो राज्ञा चन्द्रप्रभेणाष्टषष्टिषु नगरसहस्रेषु घण्टावघोषणं कारितम्--सर्वे भवन्तो जम्बुद्वीपका मनुष्या राजक्रीडया, क्रीडन्तु, यावदहं जीवामीति।
tato rājñā candraprabheṇāṣṭaṣaṣṭiṣu nagarasahasreṣu ghaṇṭāvaghoṣaṇaṃ kāritam--sarve bhavanto jambudvīpakā manuṣyā rājakrīḍayā, krīḍantu, yāvadahaṃ jīvāmīti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ जम्बुद्वीपका मनुष्या राज्ञश्चन्द्रप्रभस्य घण्टावघोषणां श्रुत्वा सर्व एव राजक्रीडया क्रीडितुमारब्धाः।
atha jambudvīpakā manuṣyā rājñaścandraprabhasya ghaṇṭāvaghoṣaṇāṃ śrutvā sarva eva rājakrīḍayā krīḍitumārabdhāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वीणावेणुपणवसुघोषकवल्लरीभेरीपटहमृदङ्गतालशङ्खसहस्रैस्तूर्यशब्दशतैश्च वाद्यमानैः केयूरहारमणिमुक्ताभरणकुण्डलधराः सर्वालंकारविभूषितप्रमदागणपरिवृता राजश्रियमनुभवन्ति स्म।
vīṇāveṇupaṇavasughoṣakavallarībherīpaṭahamṛdaṅgatālaśaṅkhasahasraistūryaśabdaśataiśca vādyamānaiḥ keyūrahāramaṇimuktābharaṇakuṇḍaladharāḥ sarvālaṃkāravibhūṣitapramadāgaṇaparivṛtā rājaśriyamanubhavanti sma/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन खलु समयेन जम्बुद्वीपकानां मनुष्याणां राजलीलया क्रीडताम् यश्च वीणावेणुपणवसुघोषकवल्लरीभेरीमृदङ्गपटहशब्दो यश्चाष्टषष्टिषु तालवंशनिर्घोषो यश्चन्द्रप्रभस्य चतुर्षु महायज्ञवाटेषु सुवर्णभेरीणां ताड्यमानानां वर्णमनोज्ञशब्दो निश्चरति, तेन सर्वो जम्बुद्वीपो मनोज्ञशब्दनादितो ऽभूत् तद्यथा देवानां त्रायस्त्रिंशानामभ्यन्तरं देवपुतम् <१९७>नृत्तगीतवादितशब्देन निर्नादितम्।
tena khalu samayena jambudvīpakānāṃ manuṣyāṇāṃ rājalīlayā krīḍatām yaśca vīṇāveṇupaṇavasughoṣakavallarībherīmṛdaṅgapaṭahaśabdo yaścāṣṭaṣaṣṭiṣu tālavaṃśanirghoṣo yaścandraprabhasya caturṣu mahāyajñavāṭeṣu suvarṇabherīṇāṃ tāḍyamānānāṃ varṇamanojñaśabdo niścarati, tena sarvo jambudvīpo manojñaśabdanādito 'bhūt tadyathā devānāṃ trāyastriṃśānāmabhyantaraṃ devaputam <197>nṛttagītavāditaśabdena nirnāditam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.