दिव्२४ नागकुमारावदानम्।
div24 nāgakumārāvadānam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Divyāvadāna·213
Divyāvadāna 213
भिक्षुवः संशयजाताः सर्वसंशयच्छेत्तारं बुद्धं भगवन्तं पृच्छन्ति--कुतो भदन्त तेन नागकुमारेण तत्प्रथमतः श्रद्धा प्रतिलब्धा? भगवानाह--भूतपूर्वं भिक्षुवो ऽस्मिन्नेव भद्रकल्पे विंशतिवर्षसहस्रायुषि प्रजायां काश्यपो नाम शास्ता लोकम् उत्पन्नस्तथागतो ऽर्हन् सम्यक्सम्बुद्धो विद्याचरणसम्पन्नः सुगतो लोकविदनुत्तरः पुरुषदम्यसारथिः शास्ता देवमनुष्याणां बुद्धो भगवान्।
bhikṣuvaḥ saṃśayajātāḥ sarvasaṃśayacchettāraṃ buddhaṃ bhagavantaṃ pṛcchanti--kuto bhadanta tena nāgakumāreṇa tatprathamataḥ śraddhā pratilabdhā? bhagavānāha--bhūtapūrvaṃ bhikṣuvo 'sminneva bhadrakalpe viṃśativarṣasahasrāyuṣi prajāyāṃ kāśyapo nāma śāstā lokam utpannastathāgato 'rhan samyaksambuddho vidyācaraṇasampannaḥ sugato lokavidanuttaraḥ puruṣadamyasārathiḥ śāstā devamanuṣyāṇāṃ buddho bhagavān/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स एवं श्रावकाणां धर्मं देशयति--एतानि भिक्षवो ऽरण्यानि शून्यागाराणि पर्वतकन्दरगिरिगुहापलालपुञ्जाभ्यवकाशश्मशानवनप्रस्थानि प्रान्तानि शयनासनानि ध्यायत।
sa evaṃ śrāvakāṇāṃ dharmaṃ deśayati--etāni bhikṣavo 'raṇyāni śūnyāgārāṇi parvatakandaragiriguhāpalālapuñjābhyavakāśaśmaśānavanaprasthāni prāntāni śayanāsanāni dhyāyata/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भिक्षवो मा प्रमादत।
bhikṣavo mā pramādata/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मा पश्चाद्विप्रतिसारिणो भूत। इदमस्माकमनुशासनम्। तत्र केचिद्भिक्षवः सुमेरुपरिषण्डायां गत्वा ध्यायन्ति, केचिन्मन्दाकिन्याः पुष्करिण्यास्तीरे, केचिदनवतप्ते महासरसि, केचित् सप्तसु काञ्चनमयेषु पर्वतेषु, केचित् तासु तासु ग्रामनिगमराजराष्ट्रधानीषु गत्वा ध्यायन्ति॥
mā paścādvipratisāriṇo bhūta/ idamasmākamanuśāsanam/ tatra kecidbhikṣavaḥ sumerupariṣaṇḍāyāṃ gatvā dhyāyanti, kecinmandākinyāḥ puṣkariṇyāstīre, kecidanavatapte mahāsarasi, kecit saptasu kāñcanamayeṣu parvateṣu, kecit tāsu tāsu grāmanigamarājarāṣṭradhānīṣu gatvā dhyāyanti//
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यतमश्च चिरजातको नागकुमारः सुपर्णिना पक्षिराजेन सुमेरुपरिषण्डायामुपरिष्टादपह्रियते।
anyatamaśca cirajātako nāgakumāraḥ suparṇinā pakṣirājena sumerupariṣaṇḍāyāmupariṣṭādapahriyate/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावत् तेन भिक्षवो ध्यानाध्ययनयोगमनसिकारयुक्ता विहरन्तो दृष्टाः। दृष्ट्वा चास्य चित्तमभिप्रसन्नम्।
yāvat tena bhikṣavo dhyānādhyayanayogamanasikārayuktā viharanto dṛṣṭāḥ/ dṛṣṭvā cāsya cittamabhiprasannam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रसादजातः संलक्षयति--मुक्ता ह्येते आर्यका एवंविधाद् दुःखात्।
prasādajātaḥ saṃlakṣayati--muktā hyete āryakā evaṃvidhād duḥkhāt/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
च्युतः कालगतो वाराणस्यां षट्कर्मनिरते ब्राह्मणकुले जातः। उन्नीतो वर्धितो महान् संवृत्तः।
cyutaḥ kālagato vārāṇasyāṃ ṣaṭkarmanirate brāhmaṇakule jātaḥ/ unnīto vardhito mahān saṃvṛttaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽपरेण समयेन काश्यपस्य सम्यक्सम्बुद्धस्य शासने प्रव्रजितः। तेनोद्यता घटता व्यायच्छता सर्वक्लेशप्रहाणादर्हत्त्वं साक्षात्कृतम्।
so 'pareṇa samayena kāśyapasya samyaksambuddhasya śāsane pravrajitaḥ/ tenodyatā ghaṭatā vyāyacchatā sarvakleśaprahāṇādarhattvaṃ sākṣātkṛtam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्हन् संवृत्तः पूर्ववद्यावन्मान्यश्च पूज्यश्चाभिवन्द्यश्च संवृत्तः।
arhan saṃvṛttaḥ pūrvavadyāvanmānyaśca pūjyaścābhivandyaśca saṃvṛttaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स संलक्षयति--कुतो ऽहं च्युतह्? तिर्यक्षु। कुत्रोपपन्नह्? मनुष्येषु। कुत्र मम मातापितरौ? यावत् पश्यति नागभवने रुदन्तौ तिष्ठतः।
sa saṃlakṣayati--kuto 'haṃ cyutah? tiryakṣu/ kutropapannaH? manuṣyeṣu/ kutra mama mātāpitarau? yāvat paśyati nāgabhavane rudantau tiṣṭhataḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तत्र गतः। गत्वा पृच्छितुमारब्धह्--अम्ब तात कस्यार्थे रुदितह्? तौ कथयतह्--आर्य, सुचिरजातको ऽस्माकं नागकुमारः सुपर्णिना पक्षिराजेनापहृतः।
sa tatra gataḥ/ gatvā pṛcchitumārabdhah--amba tāta kasyārthe ruditah? tau kathayatah--ārya, sucirajātako 'smākaṃ nāgakumāraḥ suparṇinā pakṣirājenāpahṛtaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कथयति--अहमेवासौ। आर्य, तादृशः स दुष्टानागो यद्वयं सुगतिगमनमपि न संभावयामः, प्रागेवेदृशानां धर्माणां लाभी भविष्यति।
sa kathayati--ahamevāsau/ ārya, tādṛśaḥ sa duṣṭānāgo yadvayaṃ sugatigamanamapi na saṃbhāvayāmaḥ, prāgevedṛśānāṃ dharmāṇāṃ lābhī bhaviṣyati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन तौ स्मारितौ। पादयोर् निपत्य कथयतह्--आर्य, एवंविधास्त्वया गुणगणा अधिगताः।
tena tau smāritau/ pādayor nipatya kathayatah--ārya, evaṃvidhāstvayā guṇagaṇā adhigatāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आर्य त्वं पिण्डकेनार्थी, वयं पुण्येनार्थिकाः।
ārya tvaṃ piṇḍakenārthī, vayaṃ puṇyenārthikāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इहैव त्वमागम्य दिवसे दिवसे भक्तकृत्यं कृत्वा गच्छ। स नागभवने दिव्यां सुधां परिभुक्त्वा आगच्छति।
ihaiva tvamāgamya divase divase bhaktakṛtyaṃ kṛtvā gaccha/ sa nāgabhavane divyāṃ sudhāṃ paribhuktvā āgacchati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य श्रामणेरकः सार्धविहारी। स भिक्षुभिरुक्तह्--श्रामणेरक, अयं ते उपाध्यायः कुत्र भुक्त्वा आगच्छति? स कथयति--नाहं जाने।
tasya śrāmaṇerakaḥ sārdhavihārī/ sa bhikṣubhiruktah--śrāmaṇeraka, ayaṃ te upādhyāyaḥ kutra bhuktvā āgacchati? sa kathayati--nāhaṃ jāne/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते कथयन्ति--नागभवने दिव्यां सुधां परिभुज्य पारिभुज्यागच्छति।
te kathayanti--nāgabhavane divyāṃ sudhāṃ paribhujya pāribhujyāgacchati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वं कस्यार्थे न गच्छति? स कथयति--अयं महर्द्धिको महानुभावो येन गच्छति।
tvaṃ kasyārthe na gacchati? sa kathayati--ayaṃ maharddhiko mahānubhāvo yena gacchati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथमहं गच्छामि? ते कथयन्ति--यदा अयम् ऋद्ध्या गच्छति, तदा त्वमस्य चीवरकर्णिकं गृहाण।
kathamahaṃ gacchāmi? te kathayanti--yadā ayam ṛddhyā gacchati, tadā tvamasya cīvarakarṇikaṃ gṛhāṇa/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कथयति--मा पतेयम्। ते कथयन्ति--भद्रमुख, यदि सुमेरुः पर्वतराजा चीवरकर्णिकमवलम्बते, नासौ पतेत्, प्रागेव त्वं पतिष्यसीति।
sa kathayati--mā pateyam/ te kathayanti--bhadramukha, yadi sumeruḥ parvatarājā cīvarakarṇikamavalambate, nāsau patet, prāgeva tvaṃ patiṣyasīti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो यस्मिन् स्थाने ऽन्तर्धास्यति, तेन तत्र निमित्तमुद्गृहीतम्। स तत्प्रदेशं पूर्वमेव गत्वा अवस्थितः।
yo yasmin sthāne 'ntardhāsyati, tena tatra nimittamudgṛhītam/ sa tatpradeśaṃ pūrvameva gatvā avasthitaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स चान्तर्धास्यतीति तेन चीवरकर्णिकं गृहीतम्। तौ उपरि विहायसा <२१४>प्रक्रान्तौ यावत् तौ नागैर्दृष्टौ।
sa cāntardhāsyatīti tena cīvarakarṇikaṃ gṛhītam/ tau upari vihāyasā <214>prakrāntau yāvat tau nāgairdṛṣṭau/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.