Library·Divyāvadāna·229

Divyāvadāna 229

तद्यथा हि विनीतकामधात्वीश्वरे द्वितीयशास्तृकल्पे महात्मनि स्थविरोपगुप्ते सुरमनुजमहोरगासुरगरुडयक्षगन्धर्वविद्याधरार्चितपादयुग्मे पूर्वबुद्धक्षोत्रावरोपितकुशलबीजसंततीनामनेकेषां सत्त्वशतसहस्राणां सद्धर्मसलिलवर्षधारानिपातेन मोक्षाङ्कुरानभिवर्धयन्नुरुमुण्डे शैले॥

tadyathā hi vinītakāmadhātvīśvare dvitīyaśāstṛkalpe mahātmani sthaviropagupte suramanujamahoragāsuragaruḍayakṣagandharvavidyādharārcitapādayugme pūrvabuddhakṣotrāvaropitakuśalabījasaṃtatīnāmanekeṣāṃ sattvaśatasahasrāṇāṃ saddharmasalilavarṣadhārānipātena mokṣāṅkurānabhivardhayannurumuṇḍe śaile//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कार्यानुरोधात् प्रणतसकलसामन्तचूडामणिमयूखोद्भासितपादपीठस्याशोकस्य राज्ञः पूर्वं पांशुप्रदानं समनुस्मरिष्यामः।

kāryānurodhāt praṇatasakalasāmantacūḍāmaṇimayūkhodbhāsitapādapīṭhasyāśokasya rājñaḥ pūrvaṃ pāṃśupradānaṃ samanusmariṣyāmaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येवमनुश्रूयते--

ityevamanuśrūyate--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवान् राजगृहे विहरति वेणुवने कलिन्दकनिवापे। अथ भगवान् पूर्वाह्णे निवास्य पात्रचीवरमादाय भिक्षुगणपरिवृतो भिक्षुसंघपुरस्कृतो राजगृहं पिण्डाय प्राविक्षत्।

bhagavān rājagṛhe viharati veṇuvane kalindakanivāpe/ atha bhagavān pūrvāhṇe nivāsya pātracīvaramādāya bhikṣugaṇaparivṛto bhikṣusaṃghapuraskṛto rājagṛhaṃ piṇḍāya prāvikṣat/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वक्ष्यति च--

vakṣyati ca--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कनकाचलसंनिभाग्रदेहो द्विरदेन्द्रप्रतिमः सलीलगामी।

kanakācalasaṃnibhāgradeho dviradendrapratimaḥ salīlagāmī/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पारिपूर्णशशाङ्कसौम्यवक्त्रो भगवान् भिक्षुगणैर्वृतो जगाम॥५५॥

pāripūrṇaśaśāṅkasaumyavaktro bhagavān bhikṣugaṇairvṛto jagāma//55//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावद्भगवता साभिसंस्कारं नगरद्वारे पादं प्रतिष्ठापितम्। धर्मता खलु यस्मिन् समये बुद्धा भगवन्तः साभिसंस्कारं नगरद्वारमिन्द्रकीले पादौ व्यवस्थापयन्ति, तदा चित्राण्यद्भुतानि प्रादुर्भवन्ति।

yāvadbhagavatā sābhisaṃskāraṃ nagaradvāre pādaṃ pratiṣṭhāpitam/ dharmatā khalu yasmin samaye buddhā bhagavantaḥ sābhisaṃskāraṃ nagaradvāramindrakīle pādau vyavasthāpayanti, tadā citrāṇyadbhutāni prādurbhavanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्धाश्चक्षूंषि प्रतिलभन्ते। बधिराः श्रोत्रग्रहणसमर्था भवन्ति।

andhāścakṣūṃṣi pratilabhante/ badhirāḥ śrotragrahaṇasamarthā bhavanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पङ्गवो गमनसमर्था भवन्ति।

paṅgavo gamanasamarthā bhavanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जन्मजन्मवैरानुबद्धाः सत्त्वास्तदनन्तरं मैत्रचित्रतां लभन्ते। वत्सा दामानि च्छित्त्वा मातृभिः सार्धं समागच्छन्ति।

janmajanmavairānubaddhāḥ sattvāstadanantaraṃ maitracitratāṃ labhante/ vatsā dāmāni cchittvā mātṛbhiḥ sārdhaṃ samāgacchanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हस्तिनस् त्रोशन्ति, अश्वा हेषन्ते, ऋषभा गर्जन्ति, शुकशारिककोकिलजीवंजीवकबर्हिणो मधुरान् शब्दान् निकूजन्ति।

hastinas trośanti, aśvā heṣante, ṛṣabhā garjanti, śukaśārikakokilajīvaṃjīvakabarhiṇo madhurān śabdān nikūjanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पेडागता अलंकारा मधुरशब्दं निश्चारयन्ति।

peḍāgatā alaṃkārā madhuraśabdaṃ niścārayanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपराहतानि च वादित्रभाण्डानि मधुरं शब्दं निश्चारयन्ति। उन्नतोन्नताः पृथिवीप्रदेशा अवनमन्ति।

aparāhatāni ca vāditrabhāṇḍāni madhuraṃ śabdaṃ niścārayanti/ unnatonnatāḥ pṛthivīpradeśā avanamanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवनताश्चोन्नमन्ति, अपगतपाषाणशर्करकपालाश्चावतिष्ठन्ते। इयं च तस्मिन् समये पृथिवी षडनिकारं प्रकम्पते।

avanatāśconnamanti, apagatapāṣāṇaśarkarakapālāścāvatiṣṭhante/ iyaṃ ca tasmin samaye pṛthivī ṣaḍanikāraṃ prakampate/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्यथा--पूर्वो दिग्भाग उन्नमति पश्चिमो ऽवनमति, अन्तो ऽवनमति मध्य उन्नमति, चलितः प्रचलितो वेधितः प्रवेधितः।

tadyathā--pūrvo digbhāga unnamati paścimo 'vanamati, anto 'vanamati madhya unnamati, calitaḥ pracalito vedhitaḥ pravedhitaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इतीमे चान्ये चाद्भुतधर्माः प्रादुर्भवन्ति भगवतो नगरप्रवेशे।

itīme cānye cādbhutadharmāḥ prādurbhavanti bhagavato nagarapraveśe/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वक्ष्यति च--

vakṣyati ca--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लवणजलनिवासिनी ततो वा नगरनिगममण्डिता सशैला।

lavaṇajalanivāsinī tato vā nagaranigamamaṇḍitā saśailā/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुनिचरणनिपीडिता च भूमी पवनबलाभिहतेव यावपात्रम्॥५६॥

municaraṇanipīḍitā ca bhūmī pavanabalābhihateva yāvapātram//56//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ बुद्धप्रवेशकालनियतैः प्रातिहार्यैरावर्ह्जिताः स्त्रीमनुष्यास्तन्नगरमनिलबलचलितभिन्नवीचीतरङ्गक्षुभितमिव महासमुद्रं विमुक्तोच्चनादं बभूव।

atha buddhapraveśakālaniyataiḥ prātihāryairāvarhjitāḥ strīmanuṣyāstannagaramanilabalacalitabhinnavīcītaraṅgakṣubhitamiva mahāsamudraṃ vimuktoccanādaṃ babhūva/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न हि बुद्धप्रवेशतुल्यं नाम जगत्यद्भुतमुपलभ्यते।

na hi buddhapraveśatulyaṃ nāma jagatyadbhutamupalabhyate/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरप्रवेशसमये हि भगवतश्चित्राण्यद्भुतानि दृश्यन्ते। वक्ष्यति च--

purapraveśasamaye hi bhagavataścitrāṇyadbhutāni dṛśyante/ vakṣyati ca--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.