Divyāvadāna 255

<२५५>यत्रोपविष्टेन तथागतेन कृत्स्नं जगद्बुद्धमिदम् यथावत्।

<255>yatropaviṣṭena tathāgatena kṛtsnaṃ jagadbuddhamidam yathāvat/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वज्ञता चाधिगता नरेन्द्र बोधिद्रुमो ऽसौ निधनं प्रयाति॥७४॥

sarvajñatā cādhigatā narendra bodhidrumo 'sau nidhanaṃ prayāti//74//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुत्वा च राजा मूर्च्छितो भूमौ पतितः। यावज्जलसेकं दत्त्वोत्थापितः। अथ राजा कथंचित् संज्ञामुपलभ्य प्ररुदन्नुवाच--

śrutvā ca rājā mūrcchito bhūmau patitaḥ/ yāvajjalasekaṃ dattvotthāpitaḥ/ atha rājā kathaṃcit saṃjñāmupalabhya prarudannuvāca--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वान्वहं तं द्रुमराजमूलं जानामि दृष्टो ऽद्य मया स्वयम्भूः।

dṛṣṭvānvahaṃ taṃ drumarājamūlaṃ jānāmi dṛṣṭo 'dya mayā svayambhūḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाथद्रुमे चैव गते प्रणाशं प्राणाः प्रयास्यन्ति ममापि नाशम्॥५९॥

nāthadrume caiva gate praṇāśaṃ prāṇāḥ prayāsyanti mamāpi nāśam//59//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तिष्यरक्षिता राजानं शोकार्तमवेक्ष्योवाच--देव, यदि बोधिर् न भविष्यति, अहं देवस्य रतिमुत्पादयिष्यामि।

atha tiṣyarakṣitā rājānaṃ śokārtamavekṣyovāca--deva, yadi bodhir na bhaviṣyati, ahaṃ devasya ratimutpādayiṣyāmi/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजा आह--न सा स्त्री, अपि तु बोधिवृक्षः सः। तत्र भगवता अनुत्तरा सम्यक्सम्बोधिरधिगता।

rājā āha--na sā strī, api tu bodhivṛkṣaḥ saḥ/ tatra bhagavatā anuttarā samyaksambodhiradhigatā/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिष्यरक्षिता मातङ्गीमुवाच--शक्यसि त्वं बोधिवृक्षम् यथापौराणमवस्थापितुम्? मातङ्गी आह--यदि तावत् प्राणान्तिकावशिष्टा भविष्यति, यथापौराणमवस्थापयिष्यामीति।

tiṣyarakṣitā mātaṅgīmuvāca--śakyasi tvaṃ bodhivṛkṣam yathāpaurāṇamavasthāpitum? mātaṅgī āha--yadi tāvat prāṇāntikāvaśiṣṭā bhaviṣyati, yathāpaurāṇamavasthāpayiṣyāmīti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विस्तरेण यावतया सूत्रं मुक्त्वा वृक्षसामन्तेन खनित्वा दिवसे क्षीरकुम्भसहस्रेण पाययति।

vistareṇa yāvatayā sūtraṃ muktvā vṛkṣasāmantena khanitvā divase kṣīrakumbhasahasreṇa pāyayati/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावदल्पैरहोभिर्यथापौराणः संवृत्तः। ततो राजपुरुषै राज्ञे निवेदितम्--देव, दिष्ट्या वर्धस्व, यथापौराणः संवृत्तः।

yāvadalpairahobhiryathāpaurāṇaḥ saṃvṛttaḥ/ tato rājapuruṣai rājñe niveditam--deva, diṣṭyā vardhasva, yathāpaurāṇaḥ saṃvṛttaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुत्वा च प्रीतमना बोधिवृक्षं निरीक्षमाण उवाच--

śrutvā ca prītamanā bodhivṛkṣaṃ nirīkṣamāṇa uvāca--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बिम्बिसारप्रभृतिभिः पार्थिवेन्द्रैर्द्युतिंधरैः।

bimbisāraprabhṛtibhiḥ pārthivendrairdyutiṃdharaiḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न कृतं तत्करिष्यामि सत्कारद्वयमुत्तमम्॥७६॥

na kṛtaṃ tatkariṣyāmi satkāradvayamuttamam//76//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बोधिं च स्नापयिष्यामि कुम्भैर्गन्धोदकाकुलैः।

bodhiṃ ca snāpayiṣyāmi kumbhairgandhodakākulaiḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्यसंघस्य च करिष्यामि सत्कारं पञ्चवार्षिकम्॥७७॥

āryasaṃghasya ca kariṣyāmi satkāraṃ pañcavārṣikam//77//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ राजा सौवर्णरूप्यवैडूर्यस्फटिकमयानां कुम्भानां सहस्रं गन्धोदकेन पूरयित्वा प्रभूतं चान्नपानं समुद्रानीय गन्धमाल्यपुष्पसंचयं कृत्वा स्नात्वा आहतानि वासांसि नवानि दीर्घदशानि प्रावृत्य अष्टाङ्गसमन्वागतमुपवासमुपोष्य धूपकटच्छुकमादाय शरणतलमभिरुह्य चतुर्दिशमायाचितुमारब्धह्--ये भगवतो बुद्धस्य श्रावकास्ते ममानुग्रहायागच्छन्तु।

atha rājā sauvarṇarūpyavaiḍūryasphaṭikamayānāṃ kumbhānāṃ sahasraṃ gandhodakena pūrayitvā prabhūtaṃ cānnapānaṃ samudrānīya gandhamālyapuṣpasaṃcayaṃ kṛtvā snātvā āhatāni vāsāṃsi navāni dīrghadaśāni prāvṛtya aṣṭāṅgasamanvāgatamupavāsamupoṣya dhūpakaṭacchukamādāya śaraṇatalamabhiruhya caturdiśamāyācitumārabdhah--ye bhagavato buddhasya śrāvakāste mamānugrahāyāgacchantu/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि च--

api ca--

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम्यग्गता ये सुगतस्य शिष्याः शान्तेन्द्रिया निर्जितकामदोषाः।

samyaggatā ye sugatasya śiṣyāḥ śāntendriyā nirjitakāmadoṣāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संमाननार्हा नरदेवपूजिता आयान्तु ते ऽस्मिन्ननुकम्पया मम॥७८॥

saṃmānanārhā naradevapūjitā āyāntu te 'sminnanukampayā mama//78//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.