Library·Divyāvadāna·310
तस्ये त ब्राह्मणा लक्षणनैमित्तिका विपञ्चिका भूम्यन्तरीक्षमन्त्रकुशला नक्षत्रशुक्रग्रहचतितेषु कोविदा दारकमुपगताः।
tasye ta brāhmaṇā lakṣaṇanaimittikā vipañcikā bhūmyantarīkṣamantrakuśalā nakṣatraśukragrahacatiteṣu kovidā dārakamupagatāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्य जातमात्रस्य तादृशी कायात्प्रभा मुक्ता यया चन्द्रप्रभा निष्प्रभीकृता।
asya jātamātrasya tādṛśī kāyātprabhā muktā yayā candraprabhā niṣprabhīkṛtā/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्भवत्वस्य चन्द्रप्रभ इति नाम।
tadbhavatvasya candraprabha iti nāma/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ श्रेष्ठी गृहपतिस्तान् ब्राह्मणान् भोजयित्वा विसर्ज्य चन्द्रप्रभस्य दारकस्य चतस्रो धात्रीरनुप्रयच्छति अङ्कधात्री मलधात्री स्तनधात्री करीडापणिला धात्री।
atha śreṣṭhī gṛhapatistān brāhmaṇān bhojayitvā visarjya candraprabhasya dārakasya catasro dhātrīranuprayacchati aṅkadhātrī maladhātrī stanadhātrī karīḍāpaṇilā dhātrī/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अङ्कधात्रीत्युच्यते या दारकमङ्केन परिकर्षयति, अङ्कप्रत्यङ्गानि च संस्थापयति।
aṅkadhātrītyucyate yā dārakamaṅkena parikarṣayati, aṅkapratyaṅgāni ca saṃsthāpayati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मलधात्रीत्युच्यते या दारकं स्नाअपयति, चीवरकान्मलं प्रपातयति।
maladhātrītyucyate yā dārakaṃ snāapayati, cīvarakānmalaṃ prapātayati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्तन्यधात्र्युच्यते या दारकं स्तन्यं पाययति।
stanyadhātryucyate yā dārakaṃ stanyaṃ pāyayati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रूडापनिका धात्र्युच्यते यानि तानि दारकाणां दक्षकाणां तरुणकानां क्तीडापनिकानि भवन्ति, यद्यथा--अकायिका सकायिका वित्कोडिका(?) स्यपेटारिका वंशघटिका संधावणिका हस्तिविग्रहा अश्वविग्रहा बलीवर्दविग्रहाः कथयन्ति धनुर्ग्रहाः काण्डकटच्छुपूरकूर्चभैषज्यस्थविकाश्च पुरतः पतिकृष्यन्ते।
krūḍāpanikā dhātryucyate yāni tāni dārakāṇāṃ dakṣakāṇāṃ taruṇakānāṃ ktīḍāpanikāni bhavanti, yadyathā--akāyikā sakāyikā vitkoḍikā(?) syapeṭārikā vaṃśaghaṭikā saṃdhāvaṇikā hastivigrahā aśvavigrahā balīvardavigrahāḥ kathayanti dhanurgrahāḥ kāṇḍakaṭacchupūrakūrcabhaiṣajyasthavikāśca purataḥ patikṛṣyante/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स आभिश्चतसृभिरुन्नीयते वर्ध्यते महता श्रीसौभाग्येन। यदा चन्द्रप्रभो दारको ऽष्टवर्षो जात्या संवृत्तः, तदैनं मातापितरौ सुस्नातं सुविलिप्तं सर्वालंकारविभूषितं कृत्वा संबहुलैर्दारकैः परिवृत्तं लिपिं प्रापयन्ते।
sa ābhiścatasṛbhirunnīyate vardhyate mahatā śrīsaubhāgyena/ yadā candraprabho dārako 'ṣṭavarṣo jātyā saṃvṛttaḥ, tadainaṃ mātāpitarau susnātaṃ suviliptaṃ sarvālaṃkāravibhūṣitaṃ kṛtvā saṃbahulairdārakaiḥ parivṛttaṃ lipiṃ prāpayante/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन खलु समयेन तस्यां लिपिशालायां पञ्चमात्रकदारकशतानि लिपिं शिक्षन्ति।
tena khalu samayena tasyāṃ lipiśālāyāṃ pañcamātrakadārakaśatāni lipiṃ śikṣanti/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ चन्द्रप्रभो दारकस्तान् दारकानेतदवोचत्--एतद्दारका वयं सर्वे ऽनुत्तरां सम्यक्सम्बोधिमभिसम्बोधौ चित्तमुत्पादयेम।
atha candraprabho dārakastān dārakānetadavocat--etaddārakā vayaṃ sarve 'nuttarāṃ samyaksambodhimabhisambodhau cittamutpādayema/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते आहुह्--किं चन्द्रप्रभ बोधिसत्त्वेन करणीयम्? स आह--षट् पारमिताः परिपूरयितव्याः।
te āhuh--kiṃ candraprabha bodhisattvena karaṇīyam? sa āha--ṣaṭ pāramitāḥ paripūrayitavyāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कतमाः षट्? तद्यथा--दानपारमिता शीलपारमिता क्षान्तिपारमिता वीर्यपारमिता ध्यानपारमिता प्रज्ञापारमिता।
katamāḥ ṣaṭ? tadyathā--dānapāramitā śīlapāramitā kṣāntipāramitā vīryapāramitā dhyānapāramitā prajñāpāramitā/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदहं दानं ददामि, यन्न्वहं तिर्यग्योनिगतेभ्यो ऽपि दानं दद्याम्।३१०।१९। स तीक्ष्णं शस्त्रमादाय मधुसर्पिश्च येनान्यतरं महाश्मशानं तेनोपसंक्रान्तः।
tadahaṃ dānaṃ dadāmi, yannvahaṃ tiryagyonigatebhyo 'pi dānaṃ dadyām/310.19. sa tīkṣṇaṃ śastramādāya madhusarpiśca yenānyataraṃ mahāśmaśānaṃ tenopasaṃkrāntaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शस्त्रेणात्मनः कायं क्षणित्वा मधुसर्पिषा म्रक्षयित्वा तस्मिन् स महाश्मशाने आत्मानं वधायोत्सृजति।
śastreṇātmanaḥ kāyaṃ kṣaṇitvā madhusarpiṣā mrakṣayitvā tasmin sa mahāśmaśāne ātmānaṃ vadhāyotsṛjati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन च समयेन तस्मिन् महाश्मशाने उच्चंगमः पक्षी प्रतिवसति।
tena ca samayena tasmin mahāśmaśāne uccaṃgamaḥ pakṣī prativasati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स चन्द्रप्रभस्य दारकस्याङ्गे स्थित्वा दक्षिणं नयनं गृहीत्वा उत्पाटयति, पुनर्मुञ्चति।
sa candraprabhasya dārakasyāṅge sthitvā dakṣiṇaṃ nayanaṃ gṛhītvā utpāṭayati, punarmuñcati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विरपि त्रिरपि उच्चंगमः प्राणी चन्द्रप्रभस्य दारकस्य दक्षिणं नयनं गृहीत्वा उत्पाटयित्वा पुनर्मुञ्चति।
dvirapi trirapi uccaṃgamaḥ prāṇī candraprabhasya dārakasya dakṣiṇaṃ nayanaṃ gṛhītvā utpāṭayitvā punarmuñcati/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ चन्द्रप्रभो दारक उच्चंगमं पक्षिणमिदमवोचत्--किमिदं पक्षि मम नयनं गृहीत्वा उत्पाटयित्वा उत्पाटयित्वा पुनः प्रमुञ्चसि? स आह--न मम चन्द्रप्रभ किंचिदेवामिष्ये(?) यथा मनुष्याक्षि।
atha candraprabho dāraka uccaṃgamaṃ pakṣiṇamidamavocat--kimidaṃ pakṣi mama nayanaṃ gṛhītvā utpāṭayitvā utpāṭayitvā punaḥ pramuñcasi? sa āha--na mama candraprabha kiṃcidevāmiṣye(?) yathā manuṣyākṣi/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं मन्ये चन्द्रप्रभ वारयिष्यसि? चन्द्रप्रभ आह--सचेन्मम पक्षी सहस्रकृत्वो नयनं गृहीत्वा उत्पाटयतु, पुनर्मुञ्च (तु), न त्वेवाहं वारयेयम्।
taṃ manye candraprabha vārayiṣyasi? candraprabha āha--sacenmama pakṣī sahasrakṛtvo nayanaṃ gṛhītvā utpāṭayatu, punarmuñca (tu), na tvevāhaṃ vārayeyam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा तावन्तः पक्षिणः संनिपतिताः। येन चन्द्रप्रभो निर्मांसो ऽस्थिशकलीकृतः।
ityuktvā tāvantaḥ pakṣiṇaḥ saṃnipatitāḥ/ yena candraprabho nirmāṃso 'sthiśakalīkṛtaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स कालमकार्षीत्। तस्यामेवोत्पलावत्यां राजधान्यामन्यतरस्य ब्राह्मणमहाशालस्याग्रमहिष्याः कुक्षौ उपपन्नः।
sa kālamakārṣīt/ tasyāmevotpalāvatyāṃ rājadhānyāmanyatarasya brāhmaṇamahāśālasyāgramahiṣyāḥ kukṣau upapannaḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा पूर्णानां नवानां मासानामत्ययाद्दारकं जनयति, अभिरूपं दर्शनीयं प्रासादिकां शुभया वर्णपुष्कलतया समन्वागतम्।
sā pūrṇānāṃ navānāṃ māsānāmatyayāddārakaṃ janayati, abhirūpaṃ darśanīyaṃ prāsādikāṃ śubhayā varṇapuṣkalatayā samanvāgatam/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य मातापितरौ ब्राह्मप्रभ इति नाम स्थापितवन्तौ।
tasya mātāpitarau brāhmaprabha iti nāma sthāpitavantau/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा ब्राह्मप्रभो नाम माणवको ऽष्टवर्षजातीयः संवृत्तः, तेन सर्वे ब्राह्मणका <३११>मन्त्रा अधीताः।
yadā brāhmaprabho nāma māṇavako 'ṣṭavarṣajātīyaḥ saṃvṛttaḥ, tena sarve brāhmaṇakā <311>mantrā adhītāḥ/
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.