Divyāvadāna 439

दैवारिकेण चास्य गत्वा आरोचितम्--मूषिकाहैरण्यिको द्वारितिष्ठति।

daivārikeṇa cāsya gatvā ārocitam--mūṣikāhairaṇyiko dvāritiṣṭhati/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स कथयति--प्रविशतु, मूषिकाहैरण्यकं वा आनयेति। स प्रविश्य कथयति--इदं ते मूलम्, अयं लाभः।

sa kathayati--praviśatu, mūṣikāhairaṇyakaṃ vā ānayeti/ sa praviśya kathayati--idaṃ te mūlam, ayaṃ lābhaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिगृह्यताम्। स आह--विस्मरामि, सत्यम् यत्त्व किंचिद्दत्तकमिति। अहं ते स्मारयिष्यामि।

pratigṛhyatām/ sa āha--vismarāmi, satyam yattva kiṃciddattakamiti/ ahaṃ te smārayiṣyāmi/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन स्मारितम्। स पृच्छति--कस्य त्वं पुत्र इति। अमुकस्य गृहपतेः। श्रेष्ठी कथयति--त्वं मम वयस्यपुत्रो भवसि।

tena smāritam/ sa pṛcchati--kasya tvaṃ putra iti/ amukasya gṛhapateḥ/ śreṣṭhī kathayati--tvaṃ mama vayasyaputro bhavasi/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मयैव तव दातव्यम्। तव पित्रा गच्छता मम हस्तो कार्षापणाः स्थापिताः।

mayaiva tava dātavyam/ tava pitrā gacchatā mama hasto kārṣāpaṇāḥ sthāpitāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन श्रेष्ठिना दुहिता सर्व्लम्लारविभूषिता तस्य भार्यार्थमनुप्रदत्ता॥

tena śreṣṭhinā duhitā sarvlamlāravibhūṣitā tasya bhāryārthamanupradattā//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं मन्यध्वे भिक्षवो यो ऽसौ श्रेष्ठी, अहमेव तेन कालेन तेन समयेन। यो ऽसौ मूषिकाहैरण्यकः, एष एव पन्थकस्तेन कालेन तेन समयेन।

kiṃ manyadhve bhikṣavo yo 'sau śreṣṭhī, ahameva tena kālena tena samayena/ yo 'sau mūṣikāhairaṇyakaḥ, eṣa eva panthakastena kālena tena samayena/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदाप्येष मया परीत्तेनाववादेनाचोद्य महत्यैश्वर्ये प्रतिष्ठपितः।

tadāpyeṣa mayā parīttenāvavādenācodya mahatyaiśvarye pratiṣṭhapitaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतर्ह्यप्येष मया परित्तेनाववादेनाववाद्य संसारकान्तारादुत्तार्य अत्यन्तनिष्ठे ऽनुत्तरे योगक्षेमे निर्वाणे प्रतिष्ठापिताः॥

etarhyapyeṣa mayā parittenāvavādenāvavādya saṃsārakāntārāduttārya atyantaniṣṭhe 'nuttare yogakṣeme nirvāṇe pratiṣṭhāpitāḥ//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिक्षवो बुद्धं भगवन्तं पृच्छन्ति--किं भदन्त पन्थकेन कर्म कृतम् यस्य कर्मणो विपाकेन धन्वः परमधन्वश्चूडः परमचूडो जातह्? पन्थकेनैव भिक्षवः कर्माणि कृतानि।

bhikṣavo buddhaṃ bhagavantaṃ pṛcchanti--kiṃ bhadanta panthakena karma kṛtam yasya karmaṇo vipākena dhanvaḥ paramadhanvaścūḍaḥ paramacūḍo jātah? panthakenaiva bhikṣavaḥ karmāṇi kṛtāni/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न भिक्षवः कर्माणि कृतान्युपचितानि बाह्ये विपच्यन्ते, नाब्धातौ, न तेजोधातौ, न वायुधातौ, अपि तूपात्तेष्वेव स्कन्धधात्वायतनेषु विपच्यन्ते शुभान्यशुभानि च।

na bhikṣavaḥ karmāṇi kṛtānyupacitāni bāhye vipacyante, nābdhātau, na tejodhātau, na vāyudhātau, api tūpātteṣveva skandhadhātvāyataneṣu vipacyante śubhānyaśubhāni ca/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न प्रणश्यन्ति कर्मणि कल्पकोटिशतैरपि।

na praṇaśyanti karmaṇi kalpakoṭiśatairapi/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सामग्रीं प्राप्य कालं च फलन्ति खलु देहिनाम्॥७॥

sāmagrīṃ prāpya kālaṃ ca phalanti khalu dehinām//7//

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूतपूर्वं भिक्षवो विंशतिवर्षसहस्रायुषि प्रजायां काश्यपो नाम शस्ता लोक उत्पन्नस्तथागतो ऽर्हन् सम्यक्सम्बुद्धो विद्याचिरणसम्पन्नः सुगतो लोकविदनुत्तरः पुरुषदम्यसारथिः शास्ता देवानां च मनुष्याणां च बुद्धो भगवान्।

bhūtapūrvaṃ bhikṣavo viṃśativarṣasahasrāyuṣi prajāyāṃ kāśyapo nāma śastā loka utpannastathāgato 'rhan samyaksambuddho vidyāciraṇasampannaḥ sugato lokavidanuttaraḥ puruṣadamyasārathiḥ śāstā devānāṃ ca manuṣyāṇāṃ ca buddho bhagavān/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स विंशतिभिर्भिक्षुसहस्रैः परिवारो वाराणसीमुपनिश्रित्य विहरति स्म।

sa viṃśatibhirbhikṣusahasraiḥ parivāro vārāṇasīmupaniśritya viharati sma/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्यैव प्रवचने भिक्षुरासीत् त्रिपिटः। अनेन तत्र मात्सर्येण न कस्यचिच्चतुष्पदिकापि गाथा उद्दिष्टो।

tasyaiva pravacane bhikṣurāsīt tripiṭaḥ/ anena tatra mātsaryeṇa na kasyaciccatuṣpadikāpi gāthā uddiṣṭo/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूयो ऽन्यस्मिन् कर्पटके सौकरिक आसीत्।

bhūyo 'nyasmin karpaṭake saukarika āsīt/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात् कर्पटकान्नदीपारे द्वितीयं कर्पटकम्। तत्र पर्वणी प्रत्युपस्थिता। स संलक्षयति--यदि सूकरान् प्रघात्य नयिष्यामि, मांसस्य क्रयिको न भविष्यति, क्लेदं गमिष्यति।

tasmāt karpaṭakānnadīpāre dvitīyaṃ karpaṭakam/ tatra parvaṇī pratyupasthitā/ sa saṃlakṣayati--yadi sūkarān praghātya nayiṣyāmi, māṃsasya krayiko na bhaviṣyati, kledaṃ gamiṣyati/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जीवन्तमेव गृहीत्वा गच्छामि।

jīvantameva gṛhītvā gacchāmi/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तत्र प्रघात्य नेष्यामि, यत्र यत्र क्रायिको ऽस्ति।

tatra tatra praghātya neṣyāmi, yatra yatra krāyiko 'sti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स प्रभूतान् सूकराञ् जानुषु बुद्ध्वा नावमारोप्य संप्रस्थितः। सा नैस्तैः परिस्पन्दमानैर्बाडिता। तत्रैवानयेन व्यसनमापन्नः।

sa prabhūtān sūkarāñ jānuṣu buddhvā nāvamāropya saṃprasthitaḥ/ sā naistaiḥ parispandamānairbāḍitā/ tatraivānayena vyasanamāpannaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽपि सौकरिको ऽत्र स्नोतेनोह्यमानः। तस्या नद्यास्तीरे पञ्चप्रत्येकबुद्धशतानि प्रतिवसन्ति।

so 'pi saukariko 'tra snotenohyamānaḥ/ tasyā nadyāstīre pañcapratyekabuddhaśatāni prativasanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषामेकः प्रत्येकबुद्धः पानीयस्यार्थे नदीं गतः। तेन स दृष्टः।

teṣāmekaḥ pratyekabuddhaḥ pānīyasyārthe nadīṃ gataḥ/ tena sa dṛṣṭaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स संलक्षयति--किं तावदयं मृतह् आहोस्विज्जीवतीति? पश्यति यावज्जीवति। स तेन गजमुजसदृशं बाहुमभिप्रसार्य उद्धृत्य वालुकायाः स्हलं कृत्वा तत्रावमूर्धकः स्थापिताः।

sa saṃlakṣayati--kiṃ tāvadayaṃ mṛtah āhosvijjīvatīti? paśyati yāvajjīvati/ sa tena gajamujasadṛśaṃ bāhumabhiprasārya uddhṛtya vālukāyāḥ shalaṃ kṛtvā tatrāvamūrdhakaḥ sthāpitāḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य कायात् पानीयं निःसृतम्। स व्युत्थितः। मनुष्यपदानि पश्यति। स तेन पादानुसारेण गतो यावत्पश्यति पञ्चमात्राणि प्रत्येकबुद्धशतानि।

tasya kāyāt pānīyaṃ niḥsṛtam/ sa vyutthitaḥ/ manuṣyapadāni paśyati/ sa tena pādānusāreṇa gato yāvatpaśyati pañcamātrāṇi pratyekabuddhaśatāni/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तेषां पत्रेण पुष्पेण फलेन दन्तकाष्ठेन चोपस्थानं कर्तुमारब्धः।

sa teṣāṃ patreṇa puṣpeṇa phalena dantakāṣṭhena copasthānaṃ kartumārabdhaḥ/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते तस्य पात्रशोषमनुप्रयच्छन्ति। तेन भुक्तम्। अथ <४४०>ते प्रत्येकबुद्धाः पर्यङ्क बुद्ध्वा ध्यायन्ति।

te tasya pātraśoṣamanuprayacchanti/ tena bhuktam/ atha <440>te pratyekabuddhāḥ paryaṅka buddhvā dhyāyanti/

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.