तत्र कुलपुत्र कतमद्बोधिसत्त्वानां समन्तावभासप्रभागर्भं नाम पञ्चमं बोधिसत्त्वजन्म? इह कुलपुत्र बोधिसत्त्वः प्रयोगसंपन्नो भवति सर्वजगत्परिपाकविनयप्रतिपन्नः । सर्ववस्तुसंज्ञो च्चलितो भवति प्रमुक्तत्यागः । अत्यन्तविशुद्धो भवति अनन्तशीलः तथागतविषयसंवसनः । क्षान्तिसंपन्नो भवति सर्वबुद्धधर्मक्षान्त्यवभासप्रतिलब्धः । महावीर्यो भवति सर्वत उदारनिःशरणप्रतिपन्नः । ध्यानप्रमुक्तो भवति समन्तमुखसमाधिज्ञानमण्डलविशुद्धः । प्रज्ञावीर्यप्रभो भवति सर्वधर्मावभासप्रतिलब्धः । असङ्गचक्षुर्भवति बुद्धदर्शनसमुद्रविज्ञप्त्यवतीर्णः । सर्वधर्मतत्त्वविभुत्वप्रभावितो भवति सर्वलोकं परितोषयित्वा । सुप्रयुक्तो भवति यथावद्धर्मनयप्रतिलाभेषु । इदं कुलपुत्र बोधिसत्त्वानां समन्तावभासप्रभागर्भं नाम पञ्चमं बोधिसत्त्वजन्म ॥ तत्र कुलपुत्र कतमद्बोधिसत्त्वानां सर्वतथागतकुलगोत्रसंभवगर्भं नाम षष्ठं बोधिसत्त्वजन्म? इह कुलपुत्र बोधिसत्त्वो जातो भवति तथागतकुले ऽनुजातो भवति, तथागतवंशे निष्पन्नो भवति सर्वबुद्धधर्मनयमुखेषु, विशुद्धो भवत्यतीतानागतप्रत्युत्पन्नतथागतमहाप्रणिधानेषु । एकधनकुशलमूलो भवति सर्वतथागतकुशलमूलेषु । एकशरीरो भवति सर्वबुद्धैः । लोकोत्तरगामी शुक्लधर्मैः । महात्मधर्मविहारी भवति बुद्धाधिष्ठानदर्शनसमाधौ । सत्त्वविशुद्धिधर्मप्रतिपन्नो भवति यथाकाले । अप्रतिप्रस्रब्धप्रतिभानो भवति बुद्धधर्मपरिपृच्छासु । इदं कुलपुत्र बोधिसत्त्वानां सर्वतथागतकुलगोत्रसंभवगर्भं नाम षष्ठं बोधिसत्त्वजन्म ॥ तत्र कुलपुत्र कतमद्बोधिसत्त्वानां तथागतबलावभासालोकालंकारगर्भं नाम सप्तमं बोधिसत्त्वजन्म? इह कुलपुत्र बोधिसत्त्वो बुद्धबलप्रवेशावभासे न निवर्तते बुद्धक्षेत्रगमनेषु । न प्रत्युदावर्तते नानाबोधिसत्त्वगुणसमुद्रोपस्थानाय । न परित्रस्यति सर्वधर्ममायागतयथाभूतज्ञानेन । स्वप्नोपमं सर्वलोकं प्रतिविध्यति । प्रतिभासोपमं सर्वरूपविज्ञप्त्यधिष्ठानमभिनिर्हरति । निर्मितोपमाभिज्ञाविकुर्वितवशिताप्राप्तो भवति । छायोपमं सर्वभवगत्युपपत्तिषु मुखं संदर्शयति । प्रतिश्रुत्कोपमानि सर्वतथागतधर्मचक्राणि प्रजानाति । धर्मधातुनयनिर्देशपरमपारमिताप्राप्तो भवति नानार्थोपायनयनिर्देशप्रयुक्तः । इदं कुलपुत्र बोधिसत्त्वानां तथागतबलावभासालोकालंकारगर्भं नाम सप्तमं बोधिसत्त्वजन्म ॥ तत्र कुलपुत्र कतमद्बोधिसत्त्वानां समन्तज्ञानमुखव्यवचारपरिनिष्पत्तिसंभवगर्भं नामाष्टमं बोधिसत्त्वजन्म? इह कुलपुत्र बोधिसत्त्वः कुमारभूत एव बोधिसत्त्वव्यवस्थानव्यवस्थितो भवति, यत्र प्रतिष्ठाय सर्वज्ञज्ञाननयं व्यवचारयति । एकैकत्र ज्ञाननयमुखे ऽप्रमेयाः कल्पाः क्षयं व्रजेयुरप्रमेयं बोधिसत्त्वगोचरं निर्दिशतः । सर्वबोधिसत्त्वसमाधिषु च वशी भवति परमपारमिताप्राप्तः । प्रतिचित्तक्षणं सर्वचित्तक्षणेषु दशदिगनभिलाप्यबुद्धक्षेत्रगतानां तथागतानां पादमूलेषूपपद्यते । असंभिन्नैश्चारम्बणैरसंभिन्नान् समाधीन् समापद्यते । असंभिन्नेषु च धर्मेषु असंभिन्नज्ञानवशितां संदर्शयति । अपर्यन्तानि चारम्बणानि अनारम्बणे धाताववक्रामति । परीत्तैश्चारम्बणैरनन्तनिर्देशभूमिमवतरति । अप्रमेयां च धर्मतां परीत्तां महद्गतां वा प्रतिविध्यति । विज्ञप्तिसमं च सर्वलोकमवतरति । सर्वधर्मारम्बणानि (ग्व् २८८) सर्वविज्ञप्तिपथांश्च भावनया अनुगच्छति । इदं कुलपुत्र बोधिसत्त्वानां समन्तज्ञानमुखव्यवचारणपरिनिष्पत्तिसंभवगर्भं नामाष्टमं बोधिसत्त्वजन्म ॥ तत्र कुलपुत्र कतमद्बोधिसत्त्वानां धर्मधातुनिर्माणव्यूहगर्भं नाम बोधिसत्त्वजन्म? इह कुलपुत्र बोधिसत्त्वः सर्वत्र चित्तक्षणे नानाव्यूहानि बुद्धक्षेत्राणि अधितिष्ठति । सत्त्वनिर्माणे वैशारद्यपरमपारमिताप्राप्तश्च भवति । बुद्धनिर्माणकौशल्यप्राप्तश्च भवति । धर्मनिर्माणवैशारद्यविशुद्धश्च भवति । असङ्गवरधर्मधातुगोचरश्च भवति । यथाशयसर्वकायविज्ञप्त्यधिष्ठानकुशलश्च भवति । अचिन्त्यसत्त्वविनयकौशल्यगतश्च भवति । नानाचर्याभिसंबोधिसंदर्शकश्च भवति । अनावरणसर्वज्ञतामार्गाभिनिर्हारकुशलश्च भवति । तदनन्तरं धर्मचक्रप्रवर्तनकौशल्यं संदर्शयति । अनन्तमध्यसत्त्वविनयोपायाभिनिर्हारकुशलश्च भवति । कालप्राप्ते सत्त्वविनये सदासमाहितश्च भवति वैरोचनज्ञानगर्भकोशः । इदं कुलपुत्र बोधिसत्त्वानां धर्मधातुनिर्माणव्यूहगर्भं नाम नवमं बोधिसत्त्वजन्म ॥ तत्र कुलपुत्र कतमद्बोधिसत्त्वानां तथागतभूम्याक्रमणवेगगर्भं नाम दशमं बोधिसत्त्वजन्म? इह कुलपुत्र बोधिसत्त्वो विविक्तो भवति सर्वत्र्यध्वतथागतैकीभावविषये । सर्वलोकधात्वानन्तर्यविषयं चावतरति । सर्वसत्त्वानां पूर्वान्तापरान्तच्युत्युपपत्तिषु चित्तानन्तर्योत्पादं जानाति । सर्वबोधिसत्त्वानां चर्याज्ञानानन्तर्यविषयं प्रजानाति । अतीतानागतप्रत्युत्पन्नानां च सर्वबुद्धानामभिसंबोधानन्तर्यं प्रजानाति । सर्वधर्माणां चोपकारकौशल्यानन्तर्यं प्रजानाति । सर्वकल्पसंवर्तविवर्तकल्पानां च पूर्वान्तापरान्तप्रत्युअत्पन्नानां सनाम्नां सोपदेशानामानन्तर्यं प्रजानाति । यथापरिपाचितेषु च सत्त्वेषु यथाकालप्राप्तेषु अभिसंबोधिव्यूहविबुद्ध्यनविषयसंदर्शनाधिष्ठानज्ञानमभिनिर्हरति । सर्वबुद्धोत्पादेषु चाभिसंबोध्युपनयनधर्मचक्रप्रवर्तनकौशल्यनयानन्तर्यतां संदर्शयति अनन्तसत्त्वधातुविनयोपायाभिनिर्हारकौशल्येन । इदं कुलपुत्र बोधिसत्त्वानां तथागतभूम्याक्रमणवेगगर्भं नाम दशमं बोधिसत्त्वजन्म ॥ इमानि कुलपुत्र बोधिसत्त्वानां दश बोधिसत्त्वजन्मानि येषु बोधिसत्त्वा जायन्ते उपपद्यन्ते समर्जयन्ति संवर्धयन्ति प्रतिपूरयन्ति संभवन्ति परिसंभवन्ति परिनिष्पद्यन्ते । सर्वक्षेत्रनिरवशेषानुबोधायैकव्यूहालंकारसमुदाचारानधितिष्ठन्ति । सत्त्वधातुनयाप्रतिप्रस्रम्भणाय अपरान्तकोटीगतकल्पाधिष्ठानानधितिष्ठन्ते । सर्वधर्मसमुद्रनानारम्बणानेकविचित्रनानापरंपरानिर्देशानन्तधर्मपरंपरास्रोतो ऽभिसंबुध्यन्ते । अचिन्त्यां बुद्धवृषभितां धर्मधातुपरमाकाशधातुपर्यवसानां संदर्शयन्ति । अप्रमेयसत्त्वचर्यानानात्वसमुद्रेषु परिपाकविनयसंगृहीतेषु धर्मचक्रप्रवर्तनं संदर्शयन्ति । सर्वलोकधातून् बुद्धोत्पादाविरहितानधितिष्ठन्ति । सर्वधर्ममेघाननभिलाप्यस्वराङ्गसमुद्रविशुद्धिं सर्वारम्बणेषु प्रवर्तमानां विज्ञपयन्ति । अप्रमेयविहारितायामनावरणगतिं गताः सर्वधर्मरुचिरव्यूहानि बोधिसत्त्वमण्डलानि प्रभावयन्ति । यथाशयाधिमुक्तिषु (ग्व् २८९) सत्त्वेषु अप्रमेयबुद्धभूम्यनुगतसर्वलोकपरिनिष्पादनार्थमनन्तमध्यं धर्मकोषं संप्रकाशयन्ति ॥ अथ खलु सुतेजोमण्डलरतिश्रीर्लुम्बिनीवनदेवता तस्यां वेलायामेतमेव बोधिसत्त्वजन्मार्थमभिद्योतयन्ती बुद्धाधिष्ठानेन दश दिशो व्यवलोक्य सुधनं श्रेष्ठिदारकं गाथाभिरध्यभाषत - अध्याशयेन विमलेन अनाविलेन पश्यन्ति ये जिन न जातु भवन्ति तृप्ताः । सर्वान् जिनान अपरान्तवियूहमेघान् प्रणिध्येन्ति ते प्रथमजन्मस्थिताः सुमेधाः
tatra kulaputra katamadbodhisattvānāṃ samantāvabhāsaprabhāgarbhaṃ nāma pañcamaṃ bodhisattvajanma? iha kulaputra bodhisattvaḥ prayogasaṃpanno bhavati sarvajagatparipākavinayapratipannaḥ / sarvavastusaṃjño ccalito bhavati pramuktatyāgaḥ / atyantaviśuddho bhavati anantaśīlaḥ tathāgataviṣayasaṃvasanaḥ / kṣāntisaṃpanno bhavati sarvabuddhadharmakṣāntyavabhāsapratilabdhaḥ / mahāvīryo bhavati sarvata udāraniḥśaraṇapratipannaḥ / dhyānapramukto bhavati samantamukhasamādhijñānamaṇḍalaviśuddhaḥ / prajñāvīryaprabho bhavati sarvadharmāvabhāsapratilabdhaḥ / asaṅgacakṣurbhavati buddhadarśanasamudravijñaptyavatīrṇaḥ / sarvadharmatattvavibhutvaprabhāvito bhavati sarvalokaṃ paritoṣayitvā / suprayukto bhavati yathāvaddharmanayapratilābheṣu / idaṃ kulaputra bodhisattvānāṃ samantāvabhāsaprabhāgarbhaṃ nāma pañcamaṃ bodhisattvajanma // tatra kulaputra katamadbodhisattvānāṃ sarvatathāgatakulagotrasaṃbhavagarbhaṃ nāma ṣaṣṭhaṃ bodhisattvajanma? iha kulaputra bodhisattvo jāto bhavati tathāgatakule 'nujāto bhavati, tathāgatavaṃśe niṣpanno bhavati sarvabuddhadharmanayamukheṣu, viśuddho bhavatyatītānāgatapratyutpannatathāgatamahāpraṇidhāneṣu / ekadhanakuśalamūlo bhavati sarvatathāgatakuśalamūleṣu / ekaśarīro bhavati sarvabuddhaiḥ / lokottaragāmī śukladharmaiḥ / mahātmadharmavihārī bhavati buddhādhiṣṭhānadarśanasamādhau / sattvaviśuddhidharmapratipanno bhavati yathākāle / apratiprasrabdhapratibhāno bhavati buddhadharmaparipṛcchāsu / idaṃ kulaputra bodhisattvānāṃ sarvatathāgatakulagotrasaṃbhavagarbhaṃ nāma ṣaṣṭhaṃ bodhisattvajanma // tatra kulaputra katamadbodhisattvānāṃ tathāgatabalāvabhāsālokālaṃkāragarbhaṃ nāma saptamaṃ bodhisattvajanma? iha kulaputra bodhisattvo buddhabalapraveśāvabhāse na nivartate buddhakṣetragamaneṣu / na pratyudāvartate nānābodhisattvaguṇasamudropasthānāya / na paritrasyati sarvadharmamāyāgatayathābhūtajñānena / svapnopamaṃ sarvalokaṃ pratividhyati / pratibhāsopamaṃ sarvarūpavijñaptyadhiṣṭhānamabhinirharati / nirmitopamābhijñāvikurvitavaśitāprāpto bhavati / chāyopamaṃ sarvabhavagatyupapattiṣu mukhaṃ saṃdarśayati / pratiśrutkopamāni sarvatathāgatadharmacakrāṇi prajānāti / dharmadhātunayanirdeśaparamapāramitāprāpto bhavati nānārthopāyanayanirdeśaprayuktaḥ / idaṃ kulaputra bodhisattvānāṃ tathāgatabalāvabhāsālokālaṃkāragarbhaṃ nāma saptamaṃ bodhisattvajanma // tatra kulaputra katamadbodhisattvānāṃ samantajñānamukhavyavacārapariniṣpattisaṃbhavagarbhaṃ nāmāṣṭamaṃ bodhisattvajanma? iha kulaputra bodhisattvaḥ kumārabhūta eva bodhisattvavyavasthānavyavasthito bhavati, yatra pratiṣṭhāya sarvajñajñānanayaṃ vyavacārayati / ekaikatra jñānanayamukhe 'prameyāḥ kalpāḥ kṣayaṃ vrajeyuraprameyaṃ bodhisattvagocaraṃ nirdiśataḥ / sarvabodhisattvasamādhiṣu ca vaśī bhavati paramapāramitāprāptaḥ / praticittakṣaṇaṃ sarvacittakṣaṇeṣu daśadiganabhilāpyabuddhakṣetragatānāṃ tathāgatānāṃ pādamūleṣūpapadyate / asaṃbhinnaiścārambaṇairasaṃbhinnān samādhīn samāpadyate / asaṃbhinneṣu ca dharmeṣu asaṃbhinnajñānavaśitāṃ saṃdarśayati / aparyantāni cārambaṇāni anārambaṇe dhātāvavakrāmati / parīttaiścārambaṇairanantanirdeśabhūmimavatarati / aprameyāṃ ca dharmatāṃ parīttāṃ mahadgatāṃ vā pratividhyati / vijñaptisamaṃ ca sarvalokamavatarati / sarvadharmārambaṇāni (Gv 288) sarvavijñaptipathāṃśca bhāvanayā anugacchati / idaṃ kulaputra bodhisattvānāṃ samantajñānamukhavyavacāraṇapariniṣpattisaṃbhavagarbhaṃ nāmāṣṭamaṃ bodhisattvajanma // tatra kulaputra katamadbodhisattvānāṃ dharmadhātunirmāṇavyūhagarbhaṃ nāma bodhisattvajanma? iha kulaputra bodhisattvaḥ sarvatra cittakṣaṇe nānāvyūhāni buddhakṣetrāṇi adhitiṣṭhati / sattvanirmāṇe vaiśāradyaparamapāramitāprāptaśca bhavati / buddhanirmāṇakauśalyaprāptaśca bhavati / dharmanirmāṇavaiśāradyaviśuddhaśca bhavati / asaṅgavaradharmadhātugocaraśca bhavati / yathāśayasarvakāyavijñaptyadhiṣṭhānakuśalaśca bhavati / acintyasattvavinayakauśalyagataśca bhavati / nānācaryābhisaṃbodhisaṃdarśakaśca bhavati / anāvaraṇasarvajñatāmārgābhinirhārakuśalaśca bhavati / tadanantaraṃ dharmacakrapravartanakauśalyaṃ saṃdarśayati / anantamadhyasattvavinayopāyābhinirhārakuśalaśca bhavati / kālaprāpte sattvavinaye sadāsamāhitaśca bhavati vairocanajñānagarbhakośaḥ / idaṃ kulaputra bodhisattvānāṃ dharmadhātunirmāṇavyūhagarbhaṃ nāma navamaṃ bodhisattvajanma // tatra kulaputra katamadbodhisattvānāṃ tathāgatabhūmyākramaṇavegagarbhaṃ nāma daśamaṃ bodhisattvajanma? iha kulaputra bodhisattvo vivikto bhavati sarvatryadhvatathāgataikībhāvaviṣaye / sarvalokadhātvānantaryaviṣayaṃ cāvatarati / sarvasattvānāṃ pūrvāntāparāntacyutyupapattiṣu cittānantaryotpādaṃ jānāti / sarvabodhisattvānāṃ caryājñānānantaryaviṣayaṃ prajānāti / atītānāgatapratyutpannānāṃ ca sarvabuddhānāmabhisaṃbodhānantaryaṃ prajānāti / sarvadharmāṇāṃ copakārakauśalyānantaryaṃ prajānāti / sarvakalpasaṃvartavivartakalpānāṃ ca pūrvāntāparāntapratyuatpannānāṃ sanāmnāṃ sopadeśānāmānantaryaṃ prajānāti / yathāparipāciteṣu ca sattveṣu yathākālaprāpteṣu abhisaṃbodhivyūhavibuddhyanaviṣayasaṃdarśanādhiṣṭhānajñānamabhinirharati / sarvabuddhotpādeṣu cābhisaṃbodhyupanayanadharmacakrapravartanakauśalyanayānantaryatāṃ saṃdarśayati anantasattvadhātuvinayopāyābhinirhārakauśalyena / idaṃ kulaputra bodhisattvānāṃ tathāgatabhūmyākramaṇavegagarbhaṃ nāma daśamaṃ bodhisattvajanma // imāni kulaputra bodhisattvānāṃ daśa bodhisattvajanmāni yeṣu bodhisattvā jāyante upapadyante samarjayanti saṃvardhayanti pratipūrayanti saṃbhavanti parisaṃbhavanti pariniṣpadyante / sarvakṣetraniravaśeṣānubodhāyaikavyūhālaṃkārasamudācārānadhitiṣṭhanti / sattvadhātunayāpratiprasrambhaṇāya aparāntakoṭīgatakalpādhiṣṭhānānadhitiṣṭhante / sarvadharmasamudranānārambaṇānekavicitranānāparaṃparānirdeśānantadharmaparaṃparāsroto 'bhisaṃbudhyante / acintyāṃ buddhavṛṣabhitāṃ dharmadhātuparamākāśadhātuparyavasānāṃ saṃdarśayanti / aprameyasattvacaryānānātvasamudreṣu paripākavinayasaṃgṛhīteṣu dharmacakrapravartanaṃ saṃdarśayanti / sarvalokadhātūn buddhotpādāvirahitānadhitiṣṭhanti / sarvadharmameghānanabhilāpyasvarāṅgasamudraviśuddhiṃ sarvārambaṇeṣu pravartamānāṃ vijñapayanti / aprameyavihāritāyāmanāvaraṇagatiṃ gatāḥ sarvadharmaruciravyūhāni bodhisattvamaṇḍalāni prabhāvayanti / yathāśayādhimuktiṣu (Gv 289) sattveṣu aprameyabuddhabhūmyanugatasarvalokapariniṣpādanārthamanantamadhyaṃ dharmakoṣaṃ saṃprakāśayanti // atha khalu sutejomaṇḍalaratiśrīrlumbinīvanadevatā tasyāṃ velāyāmetameva bodhisattvajanmārthamabhidyotayantī buddhādhiṣṭhānena daśa diśo vyavalokya sudhanaṃ śreṣṭhidārakaṃ gāthābhiradhyabhāṣata - adhyāśayena vimalena anāvilena paśyanti ye jina na jātu bhavanti tṛptāḥ / sarvān jināna aparāntaviyūhameghān praṇidhyenti te prathamajanmasthitāḥ sumedhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.