इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाक्ये आचारकाण्डे पराशरोक्तधर्मनिरूपणं नाम सप्तोत्तरशततमो ऽध्यायः श्रीगरुडमहापुराणम्- १०८ सूत उवाच । नीतिसारं प्रवक्ष्यामि अर्थशास्त्रादिसंश्रितम् । राजादिभ्यो हितं पुण्यमायुः स्वर्गादिदायकम्
iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākye ācārakāṇḍe parāśaroktadharmanirūpaṇaṃ nāma saptottaraśatatamo 'dhyāyaḥ śrīgaruḍamahāpurāṇam- 108 sūta uvāca / nītisāraṃ pravakṣyāmi arthaśāstrādisaṃśritam / rājādibhyo hitaṃ puṇyamāyuḥ svargādidāyakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सद्भिः सङ्गं प्रकुर्वीत सिद्धिकामः सदा नरः । नासद्भिरिहलोकाय परलोकाय वा हितम्
sadbhiḥ saṅgaṃ prakurvīta siddhikāmaḥ sadā naraḥ / nāsadbhirihalokāya paralokāya vā hitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्जयेत्क्षुद्रसंवादमदुष्टस्य तु दर्शनम् । विरोधं सह मित्रेण संप्रीतिं शत्रुसेविना
varjayetkṣudrasaṃvādamaduṣṭasya tu darśanam / virodhaṃ saha mitreṇa saṃprītiṃ śatrusevinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूर्खशिष्योपदेशेन दुष्टस्त्रीभरणेन च । दुष्टानां संप्रयोगेण पण्डितो ऽप्यवसीदति
mūrkhaśiṣyopadeśena duṣṭastrībharaṇena ca / duṣṭānāṃ saṃprayogeṇa paṇḍito 'pyavasīdati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणं बालिशं क्षत्त्रमयोद्धारं विशं जडम् । शूद्रमक्षरसंयुक्तं दूरतः परिवर्जयेत्
brāhmaṇaṃ bāliśaṃ kṣattramayoddhāraṃ viśaṃ jaḍam / śūdramakṣarasaṃyuktaṃ dūrataḥ parivarjayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालेन रिपुणासन्धिः काले मित्रेण विग्रहः । कार्यकारणमाश्रित्य कालं क्षिपति पण्डितः
kālena ripuṇāsandhiḥ kāle mitreṇa vigrahaḥ / kāryakāraṇamāśritya kālaṃ kṣipati paṇḍitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालः पचति भूतानि कालः संहरते प्रजाः । कालः सुप्तेषु जागर्ति कालो हि दुरतिक्रमः
kālaḥ pacati bhūtāni kālaḥ saṃharate prajāḥ / kālaḥ supteṣu jāgarti kālo hi duratikramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालेषु हरते वीर्यं काले गर्भे च वर्तते । कालो जनयते सृष्टिं पुनः कालो ऽपि संहरेत्
kāleṣu harate vīryaṃ kāle garbhe ca vartate / kālo janayate sṛṣṭiṃ punaḥ kālo 'pi saṃharet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालः सूक्ष्मगतिर्नित्यं द्विविधश्चेह भाव्यते । स्थूलसंग्रहचारेण सूक्ष्मचारान्तरेण च
kālaḥ sūkṣmagatirnityaṃ dvividhaśceha bhāvyate / sthūlasaṃgrahacāreṇa sūkṣmacārāntareṇa ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नीतिसारं सुरेन्द्राय इममूच बृहस्पतिः । सर्वज्ञो येन चेन्द्रो ऽभूद्दैत्यान्हत्वाप्नुयाद्दिवम्
nītisāraṃ surendrāya imamūca bṛhaspatiḥ / sarvajño yena cendro 'bhūddaityānhatvāpnuyāddivam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजर्षिब्राह्मणैः कार्यं देवविप्रादिपूजनम् । अश्वमेधेन यष्टब्यं महापातकनाशनम्
rājarṣibrāhmaṇaiḥ kāryaṃ devaviprādipūjanam / aśvamedhena yaṣṭabyaṃ mahāpātakanāśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तमैः सह साङ्गत्यं पण्डितैः सह सत्कथाम् । अलुब्धैः सह मित्रत्वं कुर्वाणो नावसीदति
uttamaiḥ saha sāṅgatyaṃ paṇḍitaiḥ saha satkathām / alubdhaiḥ saha mitratvaṃ kurvāṇo nāvasīdati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परीवादं परार्थं च परिहासं परस्त्रियम् । परवेश्मनि वासं च न कुर्वीत कदाचन
parīvādaṃ parārthaṃ ca parihāsaṃ parastriyam / paraveśmani vāsaṃ ca na kurvīta kadācana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परो ऽपि हितवाबन्धुर्बन्धुरप्यहितः परः । अहितो देहजो व्याधिर्हितमारण्यमौषधम्
paro 'pi hitavābandhurbandhurapyahitaḥ paraḥ / ahito dehajo vyādhirhitamāraṇyamauṣadham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स बन्धुर्यो हिते युक्तः स पिता यस्तु पोषकः । तन्मित्रं यत्र विश्वासः स देशो यत्र जीव्यते
sa bandhuryo hite yuktaḥ sa pitā yastu poṣakaḥ / tanmitraṃ yatra viśvāsaḥ sa deśo yatra jīvyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स भृत्यो यो विधेयस्तु तद्बीजं यत्प्ररोहति । सा भार्या या प्रियं ब्रूते स पुत्रो यस्तु जीवति
sa bhṛtyo yo vidheyastu tadbījaṃ yatprarohati / sā bhāryā yā priyaṃ brūte sa putro yastu jīvati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स जीवति गुणा यस्य धर्मो यस्य स जीवति । गुणधर्मविहीनो यो निष्फल तस्य जीवनम्
sa jīvati guṇā yasya dharmo yasya sa jīvati / guṇadharmavihīno yo niṣphala tasya jīvanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा भार्या या गृहे दक्षा सा भार्याया प्रियंवदा । सा भार्या या पतिप्राणा सा भार्या या पतिव्रता
sā bhāryā yā gṛhe dakṣā sā bhāryāyā priyaṃvadā / sā bhāryā yā patiprāṇā sā bhāryā yā pativratā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्य स्नाता सुगन्धा च नित्यं च प्रियवादिनी । अल्पभुक्ताल्पभाषी च सततं मङ्गलैर्युता
nitya snātā sugandhā ca nityaṃ ca priyavādinī / alpabhuktālpabhāṣī ca satataṃ maṅgalairyutā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सततं धर्मबहुला सततं च पतिप्रिया । सततं प्रियवक्री च सततं त्वृतुकामिनी
satataṃ dharmabahulā satataṃ ca patipriyā / satataṃ priyavakrī ca satataṃ tvṛtukāminī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतदादिक्रियायुक्ता सर्वसौ भाग्यवर्धिनी । यस्येदृशी भवेद्भाय्या स देवेन्द्रोन मानुषः
etadādikriyāyuktā sarvasau bhāgyavardhinī / yasyedṛśī bhavedbhāyyā sa devendrona mānuṣaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्य भार्या विरूपाक्षी कश्मला कलहप्रिया । उत्तरोत्तरवादा स्या सा जरा न जरा जरा
yasya bhāryā virūpākṣī kaśmalā kalahapriyā / uttarottaravādā syā sā jarā na jarā jarā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्य भार्या श्रितान्यञ्च परवेश्माभिकाङ्क्षिणी । कुक्रिया त्यक्तलज्जा च सा जरा न जरा जरा
yasya bhāryā śritānyañca paraveśmābhikāṅkṣiṇī / kukriyā tyaktalajjā ca sā jarā na jarā jarā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्य भार्या गुणज्ञा च भर्तारमनुगामिनी । अल्पाल्पेन तु सन्तुष्टा सा प्रिया न प्रिया प्रिया
yasya bhāryā guṇajñā ca bhartāramanugāminī / alpālpena tu santuṣṭā sā priyā na priyā priyā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुष्टा भार्या शठं मित्रं भृत्यश्चोत्तरदायकः । ससर्पे च गृहे वासोमृत्युरेव न संशयः
duṣṭā bhāryā śaṭhaṃ mitraṃ bhṛtyaścottaradāyakaḥ / sasarpe ca gṛhe vāsomṛtyureva na saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्यज दुर्जनसंसर्गं भज साधुसमागमम् । कुरु पुण्यमहोरात्र स्मर नित्यमनित्यताम्
tyaja durjanasaṃsargaṃ bhaja sādhusamāgamam / kuru puṇyamahorātra smara nityamanityatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यालीकण्ठप्रदेशाह्यपि च फणभृद्भाषणा या च रौद्री या कृष्णा व्याकुलागी रुधिरनयनसंव्याकुला व्याघ्रकल्पा । क्रोधे यैवोग्रवक्त्रा स्फुरदनलशिखा काकजिह्वा कराला सेव्या न स्त्री विदग्धा परपुरगमना भ्रान्तचित्ता विराक्त
vyālīkaṇṭhapradeśāhyapi ca phaṇabhṛdbhāṣaṇā yā ca raudrī yā kṛṣṇā vyākulāgī rudhiranayanasaṃvyākulā vyāghrakalpā / krodhe yaivogravaktrā sphuradanalaśikhā kākajihvā karālā sevyā na strī vidagdhā parapuragamanā bhrāntacittā virākta
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सक्तिः सुतोके सुकृतं कृतघ्ने शतिं च वह्नौ (सीतापहौ ह्यतपयैव)?हैमे । उत्पद्यते दैववशात्कदाचिद्वेश्यासु रागो न भवेत्कदाचित्
saktiḥ sutoke sukṛtaṃ kṛtaghne śatiṃ ca vahnau (sītāpahau hyatapayaiva)?haime / utpadyate daivavaśātkadācidveśyāsu rāgo na bhavetkadācit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भुजङ्गमे वेश्मनि दृष्टिदृष्टे व्याधौ चिकित्साविनिवर्तिते च । देहे च बाल्यादिवयो ऽन्विते च काला वृतो ऽसौ लभते धृतिं कः
bhujaṅgame veśmani dṛṣṭidṛṣṭe vyādhau cikitsāvinivartite ca / dehe ca bālyādivayo 'nvite ca kālā vṛto 'sau labhate dhṛtiṃ kaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
A library of Sanskrit texts, held as their editions give them, with a search and a study companion that quote only what is held.
532 texts, 7,62,517 verses.
© 2026 HREEM. Sanskrit from GRETIL (CC BY-NC-SA 4.0, or the terms of the individual file), Sanskrit Wikisource (public-domain texts; page markup CC BY-SA 4.0) and the Digital Corpus of Sanskrit (CC BY 4.0). Translations are public domain unless a verse says otherwise.