इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे ज्वरनिदानादिकं नाम सप्तचत्वारिंशदुत्तरशततमो ऽध्यायः श्रीगरुडमहापुराणम्- १४८ धन्वन्तरिरुवाच । अथातो रक्तपित्तस्य निदानं प्रवदाम्यहम् । भृशोष्णतिक्तकट्वम्ललवणादिविदाहिभिः
iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākhye ācārakāṇḍe jvaranidānādikaṃ nāma saptacatvāriṃśaduttaraśatatamo 'dhyāyaḥ śrīgaruḍamahāpurāṇam- 148 dhanvantariruvāca / athāto raktapittasya nidānaṃ pravadāmyaham / bhṛśoṣṇatiktakaṭvamlalavaṇādividāhibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कोद्रवोद्दालकैश्चान्यैस्तदुक्तैरति सेवितैः । कुपितं पैत्तिकैः पित्तं द्रवं रक्तञ्च मूर्छति
kodravoddālakaiścānyaistaduktairati sevitaiḥ / kupitaṃ paittikaiḥ pittaṃ dravaṃ raktañca mūrchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैर्मिथस्तुल्यरूपत्वमागम्य व्याप्नुवंस्तनुम् । पित्तरक्तस्य विकृतेः संसर्गाद्दषणादपि
tairmithastulyarūpatvamāgamya vyāpnuvaṃstanum / pittaraktasya vikṛteḥ saṃsargāddaṣaṇādapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धवर्णानुवृत्तेषु रक्तेन व्यपदिश्यते । प्रभवत्यसृजः स्थानात्प्लीहतो यकृतश्च सः
gandhavarṇānuvṛtteṣu raktena vyapadiśyate / prabhavatyasṛjaḥ sthānātplīhato yakṛtaśca saḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिरोगुरुत्वमरुचिः शीतेच्छा धूमको ऽम्लकः । छर्धितश्छर्दिबै भत्स्यं कासः श्वासो भ्रमः क्लमः
śirogurutvamaruciḥ śītecchā dhūmako 'mlakaḥ / chardhitaśchardibai bhatsyaṃ kāsaḥ śvāso bhramaḥ klamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोहितो न हितो मत्स्यगन्धास्यात्वञ्च विज्वरे । रक्तहारिद्रहरितवर्णता नयनादिषु
lohito na hito matsyagandhāsyātvañca vijvare / raktahāridraharitavarṇatā nayanādiṣu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नीललोहित पीतानां वर्णानामविवेचनम् । स्वप्ने इन्मादधर्मित्वं भवत्यस्मिन्भविष्यति
nīlalohita pītānāṃ varṇānāmavivecanam / svapne inmādadharmitvaṃ bhavatyasminbhaviṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उर्ध्वं नासाक्षिकर्णास्यैर्मेढ्रयोनिगुदैरधः । कुपितं रोमकूपैश्च समस्तैस्तत्प्रवर्तते
urdhvaṃ nāsākṣikarṇāsyairmeḍhrayonigudairadhaḥ / kupitaṃ romakūpaiśca samastaistatpravartate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊर्ध्वं साध्यं कफाद्यस्मात्तद्विरेचनसाधितम् । बह्वौषधानि पित्तस्य विरेको हि वरौषधम्
ūrdhvaṃ sādhyaṃ kaphādyasmāttadvirecanasādhitam / bahvauṣadhāni pittasya vireko hi varauṣadham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुबन्धी कफो यत्र तत्र तस्यापि शुद्धिकृत् । कषायाः स्वादवो यस्य विशुद्धौ श्लेष्मला हिताः
anubandhī kapho yatra tatra tasyāpi śuddhikṛt / kaṣāyāḥ svādavo yasya viśuddhau śleṣmalā hitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कटुतिक्तकषाया वा ये निसर्गात्कफावहाः । अधो याप्यञ्च नायुष्मांस्तत्प्रच्छर्दनसाधकम्
kaṭutiktakaṣāyā vā ye nisargātkaphāvahāḥ / adho yāpyañca nāyuṣmāṃstatpracchardanasādhakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अल्पौषधञ्च पित्तस्य वमनं नावमौषधम् । अनुबन्धि बलं यस्य शान्तपित्तनरस्य च
alpauṣadhañca pittasya vamanaṃ nāvamauṣadham / anubandhi balaṃ yasya śāntapittanarasya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कषायश्च हितस्तस्य मधुरा एव केवलम् । कफमारुतसंस्पृष्टमसाध्यमुपनामनम्
kaṣāyaśca hitastasya madhurā eva kevalam / kaphamārutasaṃspṛṣṭamasādhyamupanāmanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असह्यं प्रतिलोमत्वादसाध्यादौषधस्य च । न हि संशोधनं किञ्चिदस्य च प्रतिलोमिनः
asahyaṃ pratilomatvādasādhyādauṣadhasya ca / na hi saṃśodhanaṃ kiñcidasya ca pratilominaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शोधनं प्रतिलोमञ्च रक्तपित्ते ऽभिसर्जितम् । एवमेवोपशमनं संशोधनमिहेष्यते
śodhanaṃ pratilomañca raktapitte 'bhisarjitam / evamevopaśamanaṃ saṃśodhanamiheṣyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संसृष्टेषु हि दोषेषु सर्वथा छर्दनं हितम् । तत्र दोषो ऽत्र गमनं शिवास्त्र इव लक्ष्यते
saṃsṛṣṭeṣu hi doṣeṣu sarvathā chardanaṃ hitam / tatra doṣo 'tra gamanaṃ śivāstra iva lakṣyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपद्रवाश्च विकृतिं फलतस्तेषु साधितम्
upadravāśca vikṛtiṃ phalatasteṣu sādhitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.