उदात्तः इति वर्तते । यस्मिन्न् अनुदात्ते परतः उदात्तो लुप्यते तस्य अनुदात्तस्यादिरुदात्तो भवति । कुमार ई कुमारी । कुमारशब्दो ऽन्तोदात्तः, तस्य ङीप्य् अनुदाते उदात्तो लुप्यते । अनुदात्तो ङीप् उदात्तः । भस्य टेर्लोपः (*७,१।८८) । पथः । पथा । पथे । पथिन्शब्दो ऽन्तोदात्तः । कुमुदनडवेतसेभ्यो ड्मतुप् । कुमुद्वान् । नड्वान् । वेतस्वान् । कुमुदादयो ऽन्तोदात्ताः । ड्मतुबनुदात्तः । अनुदात्तस्य इति किम् ? प्रासङ्गं वहति प्रासङ्ग्यः । प्रासङ्गशब्दस्थाथादिस्वरेण अन्तोदात्तः । तस्य यति तित्स्वरितम् इति स्वरिते उदात्तो लुप्यते ? न+एतद् अस्ति, स्वरिते हि विधीयमाने परिशिष्टम् अनुदात्तम्, तत् कुत उदात्तलोपः । तद् एतद् अनुदात्तग्रहणमादेर् अनुदात्तस्य+उदात्तार्थम् । अन्तः इति हि प्रकृतत्वाद् अन्तस्य स्यात्, मा हि धुक्षाताम्, मा हि धुक्षाथाम् । यत्र इति किम् ? भर्गवः, भार्गवौ, भृगवः । प्राक् सुबुत्पत्तेर् गोत्रप्रत्ययस्य लुक् । उदात्तग्रहणं किम् ? बैदी और्वी ॥ धातोः
udāttaḥ iti vartate / yasminn anudātte parataḥ udātto lupyate tasya anudāttasyādirudātto bhavati / kumāra ī kumārī / kumāraśabdo 'ntodāttaḥ, tasya ṅīpy anudāte udātto lupyate / anudātto ṅīp udāttaḥ / bhasya ṭerlopaḥ (*7,1.88) / pathaḥ / pathā / pathe / pathinśabdo 'ntodāttaḥ / kumudanaḍavetasebhyo ḍmatup / kumudvān / naḍvān / vetasvān / kumudādayo 'ntodāttāḥ / ḍmatubanudāttaḥ / anudāttasya iti kim ? prāsaṅgaṃ vahati prāsaṅgyaḥ / prāsaṅgaśabdasthāthādisvareṇa antodāttaḥ / tasya yati titsvaritam iti svarite udātto lupyate ? na+etad asti, svarite hi vidhīyamāne pariśiṣṭam anudāttam, tat kuta udāttalopaḥ / tad etad anudāttagrahaṇamāder anudāttasya+udāttārtham / antaḥ iti hi prakṛtatvād antasya syāt, mā hi dhukṣātām, mā hi dhukṣāthām / yatra iti kim ? bhargavaḥ, bhārgavau, bhṛgavaḥ / prāk subutpatter gotrapratyayasya luk / udāttagrahaṇaṃ kim ? baidī aurvī // dhātoḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.