Khandadeva: Bhattadipika 10.8

प्रतिषेधः प्रदेशे ऽनारभ्यविधाने च प्राप्तप्रतिषिद्धत्वाद् विकल्पः स्यात्

pratiṣedhaḥ pradeśe 'nārabhyavidhāne ca prāptapratiṣiddhatvād vikalpaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्थप्राप्तवद् इति चेत्

arthaprāptavad iti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न तुल्यहेतुत्वाद् उभयं शब्दलक्षणम्

na tulyahetutvād ubhayaṃ śabdalakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि तु वाक्यशेषः स्याद् अन्याय्यत्वाद् विकल्पस्य विधीनाम् एकदेशः स्यात्

api tu vākyaśeṣaḥ syād anyāyyatvād vikalpasya vidhīnām ekadeśaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपूर्वे चार्थवादः स्यात्

apūrve cārthavādaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिष्ट्वा तु प्रतिषेधः स्यात्

śiṣṭvā tu pratiṣedhaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चेद् अन्यं प्रकल्पयेत् प्रकॢप्ताव् अर्थवादः स्याद् आनर्थक्यात् परसामर्थ्याच् च

na ced anyaṃ prakalpayet prakḷptāv arthavādaḥ syād ānarthakyāt parasāmarthyāc ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वैश् च तुल्यकालत्वात्

pūrvaiś ca tulyakālatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपवादश् च तद्वत्

upavādaś ca tadvat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषेधाद् अकर्मेति चेत्

pratiṣedhād akarmeti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न शब्दपूर्वत्वात्

na śabdapūrvatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीक्षितस्य दानहोमपाकप्रतिषेधो ऽविशेषात् सर्वदानहोमपाकप्रतिषेधः स्यात्

dīkṣitasya dānahomapākapratiṣedho 'viśeṣāt sarvadānahomapākapratiṣedhaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अक्रतुयुक्तानां वा धर्मः स्यात् क्रतोः प्रत्यक्षशिष्टत्वात्

akratuyuktānāṃ vā dharmaḥ syāt kratoḥ pratyakṣaśiṣṭatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य वाप्य् आनुमानिकम् अविशेषात्

tasya vāpy ānumānikam aviśeṣāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि तु वाक्यशेषत्वाद् इतरपर्युदासः स्यात् प्रतिषेधे विकल्पः स्यात्

api tu vākyaśeṣatvād itaraparyudāsaḥ syāt pratiṣedhe vikalpaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अविशेषेण यच् छास्त्रम् अन्याय्यत्वाद् विकल्पस्य तत् सन्दिग्धम् आराद् विशेषशिष्टं स्यात्

aviśeṣeṇa yac chāstram anyāyyatvād vikalpasya tat sandigdham ārād viśeṣaśiṣṭaṃ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्रकरणे तु यच् छास्त्रं विशेषे श्रुयमाणम् अविकृतम् आज्यभागवत् प्राकृतप्रतिषेधार्थम्

aprakaraṇe tu yac chāstraṃ viśeṣe śruyamāṇam avikṛtam ājyabhāgavat prākṛtapratiṣedhārtham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विकारे तु तदर्थं स्यात्

vikāre tu tadarthaṃ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वाक्यशेषो वा क्रतुना ग्रहणात् स्याद् अनारभ्यविधानस्य

vākyaśeṣo vā kratunā grahaṇāt syād anārabhyavidhānasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रेष्व् अवाक्यशेषत्वं गुणोपदेशात् स्यात्

mantreṣv avākyaśeṣatvaṃ guṇopadeśāt syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनाम्नाते च दर्शनात्

anāmnāte ca darśanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषेधाच् च

pratiṣedhāc ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्न्यतिग्राह्यस्य विकृताव् उपदेशाद् अप्रवृत्तिः स्यात्

agnyatigrāhyasya vikṛtāv upadeśād apravṛttiḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मासि ग्रहणञ् च तद्वात्

māsi grahaṇañ ca tadvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रहणं वा तुल्यत्वात्

grahaṇaṃ vā tulyatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लिङ्गदर्शनाच् च

liṅgadarśanāc ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रहणं समानविधानं स्यात्

grahaṇaṃ samānavidhānaṃ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मासिग्रहणम् अभ्यासप्रतिषेधार्थम्

māsigrahaṇam abhyāsapratiṣedhārtham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्पत्तितादर्थ्याच् चतुरवत्तम प्रधानस्य होमसंयोगाद् अधिकम् आज्यम् अतुल्यत्वाल् लोकवद् उत्पत्तेर् गुणभूतत्वात्

utpattitādarthyāc caturavattama pradhānasya homasaṃyogād adhikam ājyam atulyatvāl lokavad utpatter guṇabhūtatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्संस्कारश्रुतेश् च

tatsaṃskāraśruteś ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ताभ्यां वा सह स्विष्टकृतः सकृत्त्वे द्विपभिघारणेन तदाप्तिवचनात्

tābhyāṃ vā saha sviṣṭakṛtaḥ sakṛttve dvipabhighāraṇena tadāptivacanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुल्यवच् चाभिधाय सर्वेषु भक्त्यनुक्रमणात्

tulyavac cābhidhāya sarveṣu bhaktyanukramaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साप्तदश्यवन् नियम्येत

sāptadaśyavan niyamyeta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हविषो वा गुणभूतत्वात् तथाभूतविवक्षा स्यात्

haviṣo vā guṇabhūtatvāt tathābhūtavivakṣā syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरोडाशाभ्याम् इत्य धिकृतानां पुरोडाशयोर् उपदेशस् तच्छ्रुतित्वाद् वैश्यस्तोमवत्

puroḍāśābhyām itya dhikṛtānāṃ puroḍāśayor upadeśas tacchrutitvād vaiśyastomavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न त्व् अनित्याधिकारो ऽस्ति विधौ नित्येन सम्बन्धस् तस्माद् अवाक्यशेषत्वम्

na tv anityādhikāro 'sti vidhau nityena sambandhas tasmād avākyaśeṣatvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सति च नैकदेशेन कर्तुः प्रधानभूतत्वात्

sati ca naikadeśena kartuḥ pradhānabhūtatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्स्नत्वात् तु तथा स्तोमे

kṛtsnatvāt tu tathā stome

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्तुः स्याद् इति चेत्

kartuḥ syād iti cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न गुणार्थत्वात् प्राप्ते न चोपदेशार्थः

na guṇārthatvāt prāpte na copadeśārthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्मणोस् तु प्रकरणे तन्न्यायत्वाद् गुणानां लिङ्गेन कालशास्त्रं स्यात्

karmaṇos tu prakaraṇe tannyāyatvād guṇānāṃ liṅgena kālaśāstraṃ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि तु सान्नाय्यं सोमयाजिनो न ताभ्यां समवायो ऽस्ति विभक्तकालत्वात्

yadi tu sānnāyyaṃ somayājino na tābhyāṃ samavāyo 'sti vibhaktakālatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि वा विहितत्वाद् गुणार्थायां पुनः श्रुतौ सन्देहे श्रुतिर् द्विदेवतार्था स्याद् यथानभिप्रेतस् तथाग्नेयो दर्शनाद् एकदेवते

api vā vihitatvād guṇārthāyāṃ punaḥ śrutau sandehe śrutir dvidevatārthā syād yathānabhipretas tathāgneyo darśanād ekadevate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विधिं तु बादरायणः

vidhiṃ tu bādarāyaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषिद्धविज्ञानाद् वा

pratiṣiddhavijñānād vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा चान्यार्थदर्शनम्

tathā cānyārthadarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपांशुयाजम् अन्तरा यजतीति हविर्लिङ्गाश्रुतित्वाद् यथाकामी प्रतीयेत

upāṃśuyājam antarā yajatīti havirliṅgāśrutitvād yathākāmī pratīyeta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्रौवाद् वा सर्वसंयोगात्

dhrauvād vā sarvasaṃyogāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्वच् च देवतायां स्यात्

tadvac ca devatāyāṃ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तान्द्रीणां प्रकरणात्

tāndrīṇāṃ prakaraṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्माद् वा स्यात् प्रजापतिः

dharmād vā syāt prajāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवतायास् त्व् अनिर्वचनं तत्र शब्दस्येह मृदुत्वं तस्माद् इहाधिकारेण

devatāyās tv anirvacanaṃ tatra śabdasyeha mṛdutvaṃ tasmād ihādhikāreṇa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णुर् वा स्याद् धौत्राम्नानाद् अमावास्याहविश् च स्याद् धौत्रस्य तत्र दर्शनात्

viṣṇur vā syād dhautrāmnānād amāvāsyāhaviś ca syād dhautrasya tatra darśanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि वा पौर्णमास्यां स्यात् प्रधानशब्दसंयोगाद् गुणत्वान् मन्त्रो यथा प्रधानं स्यात्

api vā paurṇamāsyāṃ syāt pradhānaśabdasaṃyogād guṇatvān mantro yathā pradhānaṃ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आनन्तर्यञ् च सान्नाय्यस्य पुरोडाशेन दर्शयत्य् अमावास्याविकारे

ānantaryañ ca sānnāyyasya puroḍāśena darśayaty amāvāsyāvikāre

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्नीषोमविधानात् तु पौर्णमास्याम् उभयत्र विधीयते

agnīṣomavidhānāt tu paurṇamāsyām ubhayatra vidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषिद्ध्यविधानाद् वा विष्णुः समानदेशः स्यात्

pratiṣiddhyavidhānād vā viṣṇuḥ samānadeśaḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा चान्यार्थदर्शनम्

tathā cānyārthadarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चानङ्ग सकृच् छ्रुताव् उभयत्र विधीयोतासम्बन्धात्

na cānaṅga sakṛc chrutāv ubhayatra vidhīyotāsambandhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुणानां च परार्थत्वात् प्रवृत्तौ विधिलिङ्गानि दर्शयति

guṇānāṃ ca parārthatvāt pravṛttau vidhiliṅgāni darśayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विकारे चाश्रुतित्वात्

vikāre cāśrutitvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विपुरोडाशायां स्याद् अन्तरार्थत्वात्

dvipuroḍāśāyāṃ syād antarārthatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अजामिकरणार्थत्वाच् च

ajāmikaraṇārthatvāc ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदर्थम् इति चेन् न तत्प्रधानत्वात्

tadartham iti cen na tatpradhānatvāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अशिष्ठेन च सम्बन्धात्

aśiṣṭhena ca sambandhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्पत्तेस् तु निवेशः स्याद् गुणस्यानुपरोधेनार्थस्य विद्यमानत्वाद् विधानाद् अन्तरार्थस्य नैमित्तिकत्वात् तदभावे ऽश्रुतौ स्यात्

utpattes tu niveśaḥ syād guṇasyānuparodhenārthasya vidyamānatvād vidhānād antarārthasya naimittikatvāt tadabhāve 'śrutau syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उभयोस् तु विधानात्

ubhayos tu vidhānāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुणानाञ् च परार्थत्वाद् उपवेषवद् यदेति स्यात्

guṇānāñ ca parārthatvād upaveṣavad yadeti syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनपायश् च कालस्य लक्षणं हि पुरोडाशौ

anapāyaś ca kālasya lakṣaṇaṃ hi puroḍāśau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रशंसार्थम् अजामित्वम्

praśaṃsārtham ajāmitvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.