श्रुतिप्रमाणत्वाच् छेषाणां मुख्यभेदे यथाधिकारं भावः स्यात्
śrutipramāṇatvāc cheṣāṇāṃ mukhyabhede yathādhikāraṃ bhāvaḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Khandadeva: Bhattadipika·7
Khandadeva: Bhattadipika 7
उत्पत्त्यर्थाविभागाद् वा सत्त्ववद् ऐकधर्म्यं स्यात्
utpattyarthāvibhāgād vā sattvavad aikadharmyaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चोदनाशेषभावाद् वा तद्भेदाद् व्यवतिष्ठेरन्न् उत्पत्तेर् गुणभूतत्वात्
codanāśeṣabhāvād vā tadbhedād vyavatiṣṭherann utpatter guṇabhūtatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्वे लक्षणसंयोगात् सार्वत्रिकं प्रतीयेत
satve lakṣaṇasaṃyogāt sārvatrikaṃ pratīyeta
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अविभागात् तु नैवं स्यात्
avibhāgāt tu naivaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्व्यर्थत्वं च विप्रतिषिद्धम्
dvyarthatvaṃ ca vipratiṣiddham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्पत्तौ विध्यभावाद् वा चोदनायां प्रवृत्तिः स्यात् ततश् च कर्मभेदः स्यात्
utpattau vidhyabhāvād vā codanāyāṃ pravṛttiḥ syāt tataś ca karmabhedaḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि वाप्य् अभिधानवत् सामान्यात् सर्वधर्मः स्यात्
yadi vāpy abhidhānavat sāmānyāt sarvadharmaḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्थस्य त्व् अविभक्तत्वात् तथा स्याद् अभिधानेषु पूर्ववत्त्वात् प्रयोगस्य कर्मणः शब्दभाव्यत्वाद् विभागाच् छेषाणाम् अप्रवृत्तिः स्यात्
arthasya tv avibhaktatvāt tathā syād abhidhāneṣu pūrvavattvāt prayogasya karmaṇaḥ śabdabhāvyatvād vibhāgāc cheṣāṇām apravṛttiḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्मृतिर् इति चेत्
smṛtir iti cet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न पूर्ववत्वात्
na pūrvavatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्थस्य शब्दभाव्यत्वात् प्रकरणनिबन्धनाच् छब्दाद् एवान्यत्र भावः स्यात्
arthasya śabdabhāvyatvāt prakaraṇanibandhanāc chabdād evānyatra bhāvaḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सामाने पूर्ववत्वाद् उत्पन्नाधिकारः स्यात्
sāmāne pūrvavatvād utpannādhikāraḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्येनस्येति चेति
śyenasyeti ceti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नासन्निधानात्
nāsannidhānāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि वा यद्य् अपूर्वत्वाद् इतरदधिकार्थे ज्यौतिष्टोमिकाद् विधेस् तद्वाचकं समानं स्यात्
api vā yady apūrvatvād itaradadhikārthe jyautiṣṭomikād vidhes tadvācakaṃ samānaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पञ्चसञ्चरेष्व् अर्थवादातिदेशः सन्निधानात्
pañcasañcareṣv arthavādātideśaḥ sannidhānāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वस्य वैकशब्द्यात्
sarvasya vaikaśabdyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गदर्शनाच् च
liṅgadarśanāc ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विहिताम्नानान् नेति चेत्
vihitāmnānān neti cet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नेतरार्थत्वात्
netarārthatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एककपालैन्द्राग्नौ च तद्वत्
ekakapālaindrāgnau ca tadvat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एककपालानां वैश्वदेविकः प्रकृतिर् आग्रयणे सर्वहोमापरिवृत्तिदर्शनाद् अवभृथे च सकृद् द्व्यवदानस्य वचनात्
ekakapālānāṃ vaiśvadevikaḥ prakṛtir āgrayaṇe sarvahomāparivṛttidarśanād avabhṛthe ca sakṛd dvyavadānasya vacanāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साम्नो ऽभिधानशब्देन प्रवृत्तिः स्याद् यथाशिष्टम्
sāmno 'bhidhānaśabdena pravṛttiḥ syād yathāśiṣṭam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शब्दैस् त्व् अर्थविधित्वाद् अर्थान्तरे ऽप्रवृत्तिः स्यात् पृथग्भावात् क्रियाया ह्य् अभिसम्बन्धः
śabdais tv arthavidhitvād arthāntare 'pravṛttiḥ syāt pṛthagbhāvāt kriyāyā hy abhisambandhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वार्थे वा स्यात् प्रयोजनं क्रियायास् तदङ्गभावेनोपदिश्येरन्
svārthe vā syāt prayojanaṃ kriyāyās tadaṅgabhāvenopadiśyeran
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शब्दमात्रम् इति चेत्
śabdamātram iti cet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नौत्पत्तिकत्वात्
nautpattikatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शास्त्रं चैवम् अनर्थकं स्यात्
śāstraṃ caivam anarthakaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वरस्येति चेत्
svarasyeti cet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नार्थाभावाच् छ्रुतेर् असंबन्धः
nārthābhāvāc chruter asaṃbandhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वरस् तूत्पत्तिषु स्यान् मात्रावर्णाविभक्तत्वात्
svaras tūtpattiṣu syān mātrāvarṇāvibhaktatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गदर्शनाच् च
liṅgadarśanāc ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्रुतेस् तु विकारस्योत्तरासु यथाश्रुति
aśrutes tu vikārasyottarāsu yathāśruti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शब्दानां चासामञ्जस्यम्
śabdānāṃ cāsāmañjasyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि तु कर्मशब्दः स्याद् भावो ऽर्थः प्रसिद्धग्रहणत्वाद् विकारो ह्य् अविशिष्टो ऽन्यैः
api tu karmaśabdaḥ syād bhāvo 'rthaḥ prasiddhagrahaṇatvād vikāro hy aviśiṣṭo 'nyaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अद्रव्यं चापि दृश्यते
adravyaṃ cāpi dṛśyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य च क्रिया ग्रहणार्था नानार्थेषु विरूपित्वाद् अर्थो ह्य् आसामलौकिको विधानात्
tasya ca kriyā grahaṇārthā nānārtheṣu virūpitvād artho hy āsāmalaukiko vidhānāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन् संज्ञाविशेषाः स्युर् विकारपृथक्त्वात्
tasmin saṃjñāviśeṣāḥ syur vikārapṛthaktvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योनिशस्याश् च तुल्यवद् इतराभिर् विधीयन्ते
yoniśasyāś ca tulyavad itarābhir vidhīyante
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अयोनौ चापि दृश्यते ऽतथायोनि
ayonau cāpi dṛśyate 'tathāyoni
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऐकार्थ्ये नास्ति वैरूप्यम् इति चेत्
aikārthye nāsti vairūpyam iti cet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्याद् अर्थान्तरेष्व् अनिष्पत्तेर् यथा पाके
syād arthāntareṣv aniṣpatter yathā pāke
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शब्दानां च सामञ्जस्यं
śabdānāṃ ca sāmañjasyaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उक्तं क्रियाभिधानं तच्छ्रुताव् अन्यत्र विधिप्रदेशः स्यात्
uktaṃ kriyābhidhānaṃ tacchrutāv anyatra vidhipradeśaḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपूर्वे वापि भागित्वात्
apūrve vāpi bhāgitvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नाम्नस् त्व् औत्पत्तिकत्वात्
nāmnas tv autpattikatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रत्यक्षाद् गुणसंयोगात् क्रियाभिधानं स्यात् तदभावे ऽप्रसिद्धं स्यात्
pratyakṣād guṇasaṃyogāt kriyābhidhānaṃ syāt tadabhāve 'prasiddhaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि वा सत्रकर्मणि गुणार्थैषा श्रुतिः स्यात्
api vā satrakarmaṇi guṇārthaiṣā śrutiḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विश्वजिति सर्वपृष्ठे तत्पूर्वकत्वाज् ज्यौतिष्टोमिकानि पृष्ठान्य् अस्ति च पृष्ठशब्दः
viśvajiti sarvapṛṣṭhe tatpūrvakatvāj jyautiṣṭomikāni pṛṣṭhāny asti ca pṛṣṭhaśabdaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
षडहाद् वा तत्र हि चोदना
ṣaḍahād vā tatra hi codanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गाच् च
liṅgāc ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्पन्नाधिकारो ज्योतिष्टोमः
utpannādhikāro jyotiṣṭomaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वयोर् विधिर् इति चेत्
dvayor vidhir iti cet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न व्यर्थत्वात् सर्वशब्दस्य
na vyarthatvāt sarvaśabdasya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथावभृथः सोमात्
tathāvabhṛthaḥ somāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रकृतेर् इति चेत्
prakṛter iti cet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न भक्तित्वात्
na bhaktitvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गदर्शनाच् च
liṅgadarśanāc ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रव्यादेशे तद्द्रव्यः श्रुतिसंयोगात् पुरोडाशस् त्व् अनादेशे तत्प्रकृतित्वात्
dravyādeśe taddravyaḥ śrutisaṃyogāt puroḍāśas tv anādeśe tatprakṛtitvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुणविधिस् तु न गृह्णीयात् समत्वात्
guṇavidhis tu na gṛhṇīyāt samatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्मन्थ्यादिषु चैवम्
nirmanthyādiṣu caivam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणयनं तु सौमिकम् अवाच्यं हीतरत्
praṇayanaṃ tu saumikam avācyaṃ hītarat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तरवेदिप्रतिषेधश् च तद्वत्
uttaravedipratiṣedhaś ca tadvat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राकृतं वानामत्वात्
prākṛtaṃ vānāmatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परिसङ्ख्यर्थं श्रवणं गुणार्थवादो वा
parisaṅkhyarthaṃ śravaṇaṃ guṇārthavādo vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रथमोत्तमयोः प्रणयनमुत्तरवेदिप्रतिषेधात्
prathamottamayoḥ praṇayanamuttaravedipratiṣedhāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मध्यमयोर् वा गत्यर्थवादात्
madhyamayor vā gatyarthavādāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
औत्तरवेदिको ऽनारभ्यवादप्रतिषेधः
auttaravediko 'nārabhyavādapratiṣedhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वरसामैककपालामिक्षं च लिङ्गदर्शनात्
svarasāmaikakapālāmikṣaṃ ca liṅgadarśanāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चोदनासामान्याद् वा
codanāsāmānyād vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मजे कर्म यूपवत्
karmaje karma yūpavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रूपं वाशेषभूतत्वात्
rūpaṃ vāśeṣabhūtatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विशये लौकिकः स्यात् सर्वार्थत्वात्
viśaye laukikaḥ syāt sarvārthatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न वैदिकम् अर्थनिर्देशात्
na vaidikam arthanirdeśāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथोत्पत्तिर् इतरेषां समत्वात्
tathotpattir itareṣāṃ samatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संस्कृतं स्यात् तच्छब्दत्वात्
saṃskṛtaṃ syāt tacchabdatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भक्त्या वायज्ञशेषत्वाद् गुणानाम् अभिधानत्वात्
bhaktyā vāyajñaśeṣatvād guṇānām abhidhānatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मणः पृष्टशब्दः स्यात् तथाभूतोपदेशात्
karmaṇaḥ pṛṣṭaśabdaḥ syāt tathābhūtopadeśāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभिधानोपदेशाद् वा विप्रतिषेधाद् द्रव्येषु पृष्ठशब्दः स्यात्
abhidhānopadeśād vā vipratiṣedhād dravyeṣu pṛṣṭhaśabdaḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इतिकर्तव्यता विधेर् यजतेः पूर्ववत्त्वम्
itikartavyatā vidher yajateḥ pūrvavattvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स लौकिकः स्याद् दृष्टप्रवृत्तित्वात्
sa laukikaḥ syād dṛṣṭapravṛttitvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वचनात् तु ततो ऽन्यत्वम्
vacanāt tu tato 'nyatvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गेन वा नियम्येत लिङ्गस्य तद्गुणत्वात्
liṅgena vā niyamyeta liṅgasya tadguṇatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि वान्यायपूर्वत्वाद् यत्र नित्यानुवादवचनानि स्युः
api vānyāyapūrvatvād yatra nityānuvādavacanāni syuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मिथो विप्रतिषेधाच् च गुणानां यथार्थतल्पना स्यात्
mitho vipratiṣedhāc ca guṇānāṃ yathārthatalpanā syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भागित्वात् तु नियम्येत गुणानाम् अभिधानत्वात् सम्बन्धाद् अभिधानवद् यथा धेनुः किशोरेण
bhāgitvāt tu niyamyeta guṇānām abhidhānatvāt sambandhād abhidhānavad yathā dhenuḥ kiśoreṇa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्पत्तीनां समत्वाद् वा यथाधिकारं भावः स्यात्
utpattīnāṃ samatvād vā yathādhikāraṃ bhāvaḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्पत्तिशेषवचनं च विप्रतिषिद्धम् एकस्मिन्
utpattiśeṣavacanaṃ ca vipratiṣiddham ekasmin
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विध्यन्तो वा प्रकृतिवच् चोदनायां प्रवर्तेत तथा हि लिङ्गदर्शनम्
vidhyanto vā prakṛtivac codanāyāṃ pravarteta tathā hi liṅgadarśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गहेतुत्वाद् अलिङ्गे लौकिकं स्यात्
liṅgahetutvād aliṅge laukikaṃ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गस्य पूर्ववत्तवाच् चोदनाशब्दसामान्याद् एकेनापि निरूप्येत यथा स्थालीपुलाकेन
liṅgasya pūrvavattavāc codanāśabdasāmānyād ekenāpi nirūpyeta yathā sthālīpulākena
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वादशाहिकम् अहर्गणे तत्प्रकृतित्वाद् ऐकाहिकम् अधिकागमात् तदाख्यं स्याद् एकाहवत्
dvādaśāhikam ahargaṇe tatprakṛtitvād aikāhikam adhikāgamāt tadākhyaṃ syād ekāhavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गाच् च
liṅgāc ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न वा क्रत्वभिधानाद् अधिकानाम् अशब्दत्वम्
na vā kratvabhidhānād adhikānām aśabdatvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लिङ्गं संघातधर्मः स्यात् तदर्थापत्तेर् द्रव्यवत्
liṅgaṃ saṃghātadharmaḥ syāt tadarthāpatter dravyavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न वार्थधर्मत्वात् संघातस्य गुणत्वात्
na vārthadharmatvāt saṃghātasya guṇatvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्थापत्तेर् द्रव्येषु धर्मलाभः स्यात्
arthāpatter dravyeṣu dharmalābhaḥ syāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रवृत्त्या नियतस्य लिङ्गदर्शनम्
pravṛttyā niyatasya liṅgadarśanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विहारदर्शनं विशिष्टस्यानारभ्यवादानां प्रकृत्यर्थतवात्
vihāradarśanaṃ viśiṣṭasyānārabhyavādānāṃ prakṛtyarthatavāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.