प्रविवेकसुखरसज्ञानां विडम्बनेव विहिंसेव च कामाः प्रतिकूला भवन्ति । तद्यथानुश्रूयते - बोधिसत्त्वः किल कस्मिंश्चिन्महति गुणप्रकाशयशसि वाच्यदोषविरहिते ब्राह्मणकुले जन्मपरिग्रहं चकार । तस्य यत्र कनीयांसः षडपरे भ्रातरस्तदनुरूपगुणाः स्नेहबहुमानगुणान्नित्यानुगुणा बभूवुः, सप्तमी च भगिनी । स कृतश्रमः साङ्गेषु सोपवेदेषु वेदेषु समधिगतविद्यायशाः संमतो जगति दैवतवन्मातापितरौ परया भक्त्या परिचरन्नाचार्य इव पितेव तान्भ्रातॄन्विद्यासु विनयन्नयविनयकुशलो गृहमावसति स्म । स कालक्रमान्मातापित्रोः कालक्रियया संविग्नहृदयः कृत्वा तयोः प्रेतकृत्यानि व्यतीतेषु शोकमयेष्विव केषुचिदेव दिवसेषु तान्भ्रातॄन् संनिपात्योवाच - एष लोकस्य नियतः शोकातिविरसः क्रमः । सह स्थित्वापि सुचिरं मृत्युना यद्वियोज्यते
pravivekasukharasajñānāṃ viḍambaneva vihiṃseva ca kāmāḥ pratikūlā bhavanti / tadyathānuśrūyate - bodhisattvaḥ kila kasmiṃścinmahati guṇaprakāśayaśasi vācyadoṣavirahite brāhmaṇakule janmaparigrahaṃ cakāra / tasya yatra kanīyāṃsaḥ ṣaḍapare bhrātarastadanurūpaguṇāḥ snehabahumānaguṇānnityānuguṇā babhūvuḥ, saptamī ca bhaginī / sa kṛtaśramaḥ sāṅgeṣu sopavedeṣu vedeṣu samadhigatavidyāyaśāḥ saṃmato jagati daivatavanmātāpitarau parayā bhaktyā paricarannācārya iva piteva tānbhrātṝnvidyāsu vinayannayavinayakuśalo gṛhamāvasati sma / sa kālakramānmātāpitroḥ kālakriyayā saṃvignahṛdayaḥ kṛtvā tayoḥ pretakṛtyāni vyatīteṣu śokamayeṣviva keṣucideva divaseṣu tānbhrātṝn saṃnipātyovāca - eṣa lokasya niyataḥ śokātivirasaḥ kramaḥ / saha sthitvāpi suciraṃ mṛtyunā yadviyojyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्प्रव्रजितुमिच्छामि श्रेयःश्लाध्येन वर्त्मना । पुरा मृत्युरिपुर्हन्ति गृहसंरक्तमेव माम्
tatpravrajitumicchāmi śreyaḥślādhyena vartmanā / purā mṛtyuripurhanti gṛhasaṃraktameva mām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यतः सर्वानेव भवतः सम्बोधयामि । अस्त्यत्र ब्राह्मणकुले धर्मेण यथाधिगता विभवमात्रा । शक्यमनया वर्तितुम् । तत्सर्वैरेव भवद्भिः परस्परं स्नेहगौरवाभिमुखैः शीलसमुदाचारेष्वशिथिलादरैर्वेदाध्ययनपरैर्मित्रातिथिस्वजनप्रणयवत्सलैर्धमपरायणैर्भूत्व सम्यग्गृहमध्यावस्तव्यम् । विनयश्लाघिभिर्नित्यं स्वाध्यायाध्ययनोद्यतैः । प्रदानाभिरतैः सम्यक्परिपाल्यो गृहाश्रमः
yataḥ sarvāneva bhavataḥ sambodhayāmi / astyatra brāhmaṇakule dharmeṇa yathādhigatā vibhavamātrā / śakyamanayā vartitum / tatsarvaireva bhavadbhiḥ parasparaṃ snehagauravābhimukhaiḥ śīlasamudācāreṣvaśithilādarairvedādhyayanaparairmitrātithisvajanapraṇayavatsalairdhamaparāyaṇairbhūtva samyaggṛhamadhyāvastavyam / vinayaślāghibhirnityaṃ svādhyāyādhyayanodyataiḥ / pradānābhirataiḥ samyakparipālyo gṛhāśramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं हि वः स्याद्यशसः समृद्धिर्धर्मस्य चार्थस्य सुखास्पदस्य । सुखावगाहश्च परो ऽपि लोकस्तदप्रमत्ता गृहमावसेत
evaṃ hi vaḥ syādyaśasaḥ samṛddhirdharmasya cārthasya sukhāspadasya / sukhāvagāhaśca paro 'pi lokastadapramattā gṛhamāvaseta
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्साध्विमां संहर धीर बुद्धिं मा नः क्षते क्षारमिहोपहार्षीः
tatsādhvimāṃ saṃhara dhīra buddhiṃ mā naḥ kṣate kṣāramihopahārṣīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथाक्षमं वेत्सि गृहानुरागं श्रेयःपथं वा वनवाससौख्यम् । अस्माननाथानपहाय गेहे कस्माद्वनं वाञ्छसि गन्तुमेकः
athākṣamaṃ vetsi gṛhānurāgaṃ śreyaḥpathaṃ vā vanavāsasaukhyam / asmānanāthānapahāya gehe kasmādvanaṃ vāñchasi gantumekaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्यात्रभवतो गतिः सास्माकम् । वयमपि प्रव्रजाम इति । बोधिसत्त्व उवाच - अनभ्यासाद्विवेकस्य कामरागानुवर्तिनः । प्रपातमिव मन्यन्ते प्रव्रज्यां प्रायशो जनाः
tadyātrabhavato gatiḥ sāsmākam / vayamapi pravrajāma iti / bodhisattva uvāca - anabhyāsādvivekasya kāmarāgānuvartinaḥ / prapātamiva manyante pravrajyāṃ prāyaśo janāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनुत्सुको वनान्तेषु वसञ्छमपरायणः । आरोपयति साधूनां गुणसम्भावनां हृदि
anutsuko vanānteṣu vasañchamaparāyaṇaḥ / āropayati sādhūnāṃ guṇasambhāvanāṃ hṛdi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ द्विपकलभदशनपाण्डुकोमलानि समुद्धृत्य प्रक्षाल्य च बिसानि मरकतहरितप्रभेषु पद्मिनीपत्रेषु कमलदलकेसरोपहारालंकृतान्विरचय्य समान्भागान्काष्ठसंघट्टनशब्देन निवेद्य कालं तेषामृषीणामपसृतायां तस्यां दास्यां बोधिसत्त्वपरीक्षार्थं शक्रो देवानामिन्द्रः प्रथममेव बिसभागमन्तर्धापयामास । प्रवर्तने हि दुःखस्य तिरस्कारे सुखस्य च । धैर्यप्रयामः साधूनां विस्फुरन्निव गृह्यते
atha dvipakalabhadaśanapāṇḍukomalāni samuddhṛtya prakṣālya ca bisāni marakataharitaprabheṣu padminīpatreṣu kamaladalakesaropahārālaṃkṛtānviracayya samānbhāgānkāṣṭhasaṃghaṭṭanaśabdena nivedya kālaṃ teṣāmṛṣīṇāmapasṛtāyāṃ tasyāṃ dāsyāṃ bodhisattvaparīkṣārthaṃ śakro devānāmindraḥ prathamameva bisabhāgamantardhāpayāmāsa / pravartane hi duḥkhasya tiraskāre sukhasya ca / dhairyaprayāmaḥ sādhūnāṃ visphuranniva gṛhyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ बोधिसत्त्वो ऽभिगतः प्रथमे बिसभागस्थाने बिसभागविरहितं पद्मिनीपत्रं परिव्याकुलीकृतोपहारमभिसमीक्ष्य गृहीतः केनापि मे बिसप्रत्यंश इत्यवधृतमतिरपेतचेतःसंक्षोभसंरम्भस्तत एव प्रतिनिवृत्य प्रविश्य पर्णशालायां यथोचितं ध्यानविधिमारेभे । वैमनस्यपरिहार्थं चेतरेषामृषीणां तमर्थं न निवेदयामास । इतरे त्वस्य भ्रातरो नूनमनेन गृहीतः प्रत्यंश इति मन्यमाना यथोचितानेव स्वान्स्वाननुक्रमेण बिसभागानादाय यथास्वं पर्णशालासु परिभुज्य ध्यायन्ति स्म । एवं द्वितीये तृतीये चतुर्थे पञ्चमे च दिवसे शक्रस्तस्य तं बिसप्रत्यंशमुपनिदधे । बोधिसत्त्वो ऽपि च महासत्त्वस्तथैव निःसंक्षोभप्रशान्तचित्तो बभूव । मनःसंक्षोभ एवेष्टो मृत्युर्नायुःक्षयः सताम् । जीवितार्थे ऽपि नायान्ति मनःक्षोभमतो बुधाः
atha bodhisattvo 'bhigataḥ prathame bisabhāgasthāne bisabhāgavirahitaṃ padminīpatraṃ parivyākulīkṛtopahāramabhisamīkṣya gṛhītaḥ kenāpi me bisapratyaṃśa ityavadhṛtamatirapetacetaḥsaṃkṣobhasaṃrambhastata eva pratinivṛtya praviśya parṇaśālāyāṃ yathocitaṃ dhyānavidhimārebhe / vaimanasyaparihārthaṃ cetareṣāmṛṣīṇāṃ tamarthaṃ na nivedayāmāsa / itare tvasya bhrātaro nūnamanena gṛhītaḥ pratyaṃśa iti manyamānā yathocitāneva svānsvānanukrameṇa bisabhāgānādāya yathāsvaṃ parṇaśālāsu paribhujya dhyāyanti sma / evaṃ dvitīye tṛtīye caturthe pañcame ca divase śakrastasya taṃ bisapratyaṃśamupanidadhe / bodhisattvo 'pi ca mahāsattvastathaiva niḥsaṃkṣobhapraśāntacitto babhūva / manaḥsaṃkṣobha eveṣṭo mṛtyurnāyuḥkṣayaḥ satām / jīvitārthe 'pi nāyānti manaḥkṣobhamato budhāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथापराह्णसमये धर्मश्रवणार्थमृषयस्ते यथोचित्तं बोधिसत्त्वस्य पर्णशालां समभिगता ददृश्वांसश्चैनं कृशतरशरीरं परिक्षामकपोलनयनं परिम्लानवदनशोभमसम्पूर्णस्वरगाम्भीर्यं परिक्षीणमप्यपरिक्षीणधैर्यप्रशमगुणमभिनवेन्दुप्रियदर्शनमुपेत्योपचारपुरःसरं ससम्भ्रमाः किमिदमिति कार्श्यनिमित्तमेनमपृच्छन् । तेभ्यो बोधिसत्त्वस्तमर्थं यथानुभूतं निवेदयामास । अथ ते तापसाः परस्परमीदृशमनाचारमसम्भावयन्तस्तत्पीडया च समुपजातसंवेगाः कष्टं कष्टमित्युक्त्वा व्रीडावनतवदनाः समतिष्ठन्त । शक्रप्रभावाच्च समावृतज्ञानगतिविषयाः कुत इदमिति न निश्चयमुपजग्मुः । अथ बोधिसत्त्वस्यानुजो भ्राता स्वमावेगमात्मविशुद्धिं च प्रदर्शयञ्छपथातिशयमिमं चकार - समृद्धिचिह्नाभरणं स गेहं प्राप्नोतु भार्यां च मनो ऽभिरामाम् । समग्रतामेतु च पुत्रपौत्रैर्बिसानि ते ब्राह्मण यो ह्यहार्षीत्
athāparāhṇasamaye dharmaśravaṇārthamṛṣayaste yathocittaṃ bodhisattvasya parṇaśālāṃ samabhigatā dadṛśvāṃsaścainaṃ kṛśataraśarīraṃ parikṣāmakapolanayanaṃ parimlānavadanaśobhamasampūrṇasvaragāmbhīryaṃ parikṣīṇamapyaparikṣīṇadhairyapraśamaguṇamabhinavendupriyadarśanamupetyopacārapuraḥsaraṃ sasambhramāḥ kimidamiti kārśyanimittamenamapṛcchan / tebhyo bodhisattvastamarthaṃ yathānubhūtaṃ nivedayāmāsa / atha te tāpasāḥ parasparamīdṛśamanācāramasambhāvayantastatpīḍayā ca samupajātasaṃvegāḥ kaṣṭaṃ kaṣṭamityuktvā vrīḍāvanatavadanāḥ samatiṣṭhanta / śakraprabhāvācca samāvṛtajñānagativiṣayāḥ kuta idamiti na niścayamupajagmuḥ / atha bodhisattvasyānujo bhrātā svamāvegamātmaviśuddhiṃ ca pradarśayañchapathātiśayamimaṃ cakāra - samṛddhicihnābharaṇaṃ sa gehaṃ prāpnotu bhāryāṃ ca mano 'bhirāmām / samagratāmetu ca putrapautrairbisāni te brāhmaṇa yo hyahārṣīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपर उवाच - मालाः स्रजश्चन्दनमंशुकानि बिभ्रद्विभूषाश्च सुताभिमृष्टाः । कामेषु तीव्रां स करोत्वपेक्षां बिसान्यहार्षीद्द्विजमुख्य यस्ते
apara uvāca - mālāḥ srajaścandanamaṃśukāni bibhradvibhūṣāśca sutābhimṛṣṭāḥ / kāmeṣu tīvrāṃ sa karotvapekṣāṃ bisānyahārṣīddvijamukhya yaste
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपर उवाच - कृष्याश्रयावाप्तधनः कुटुम्बी प्रमोदमानस्तनयप्रलापैः । वयो ऽप्यपश्यन्रमतां स गेहे बिसानि यस्ते सकृदप्यहार्षीत्
apara uvāca - kṛṣyāśrayāvāptadhanaḥ kuṭumbī pramodamānastanayapralāpaiḥ / vayo 'pyapaśyanramatāṃ sa gehe bisāni yaste sakṛdapyahārṣīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपर उवाच - नराधिपैर्भृत्यविनीतचेष्टैरभ्यर्च्यमानो नतलोलचूडैः । कृत्स्नां महीं पातु स राजवृत्त्या लोभादहार्षीत्तव यो बिसानि
apara uvāca - narādhipairbhṛtyavinītaceṣṭairabhyarcyamāno natalolacūḍaiḥ / kṛtsnāṃ mahīṃ pātu sa rājavṛttyā lobhādahārṣīttava yo bisāni
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपर उवाच - पुरोहितः सो ऽस्तु नराधिपस्य मन्त्रादिना स्वस्त्यययेन युक्तः । सत्कारमाप्नोतु तथा च राज्ञस्तवापि यो नाम बिसान्यहार्षीत्
apara uvāca - purohitaḥ so 'stu narādhipasya mantrādinā svastyayayena yuktaḥ / satkāramāpnotu tathā ca rājñastavāpi yo nāma bisānyahārṣīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपर उवाच - अध्यापकं सम्यगधीतवेदं तपस्विसम्भावनया महत्या । अर्चन्तु तं जानपदाः समेत्य बिसेषु लुब्धो न गुणेषु यस्ते
apara uvāca - adhyāpakaṃ samyagadhītavedaṃ tapasvisambhāvanayā mahatyā / arcantu taṃ jānapadāḥ sametya biseṣu lubdho na guṇeṣu yaste
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहाय उवाच - चतुःशतं ग्रामवरं समृद्धं लब्ध्वा नरेन्द्रादुपयातु भोक्तुम् । अवीतरागो मरणं स चैतु लोभं बिसेष्वप्यजयन्न यस्ते
sahāya uvāca - catuḥśataṃ grāmavaraṃ samṛddhaṃ labdhvā narendrādupayātu bhoktum / avītarāgo maraṇaṃ sa caitu lobhaṃ biseṣvapyajayanna yaste
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दास उवाच - स ग्रामणीरस्तु सहायमध्ये स्त्रीनृत्तगीतैरुपलाप्यमानः । मा राजतश्च व्यसनानि लब्ध बिसार्थमात्मार्थमशीशमद्यः
dāsa uvāca - sa grāmaṇīrastu sahāyamadhye strīnṛttagītairupalāpyamānaḥ / mā rājataśca vyasanāni labdha bisārthamātmārthamaśīśamadyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगिन्युवाच - विद्योतमानां बपुषा श्रिया च पत्नीत्वमानीय नराधिपस्ताम् । योषित्सहस्राग्रसरीं करोतु यस्त्वद्विधस्यापि बिसान्यहार्षीत्
bhaginyuvāca - vidyotamānāṃ bapuṣā śriyā ca patnītvamānīya narādhipastām / yoṣitsahasrāgrasarīṃ karotu yastvadvidhasyāpi bisānyahārṣīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दास्युवाच - एकाकिनी सा समतीत्य साधून्स्वादूपभोगे प्रणयं करोतु । सत्कारलब्धां मुदमुद्वहन्ती बिसान्यपश्यत्तव या न धर्मम्
dāsyuvāca - ekākinī sā samatītya sādhūnsvādūpabhoge praṇayaṃ karotu / satkāralabdhāṃ mudamudvahantī bisānyapaśyattava yā na dharmam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ तत्र धर्मश्रवणार्थं समागतास्तद्वनाध्युषिता यक्षद्विरदवानरास्तां कथामुपश्रुत्य परां व्रीडां संवेगं चोपजग्मुः । अथ यक्ष आत्मविशुद्धिप्रदर्शनार्थमिति शपथमेषां पुरतश्चकार - आवासिकः सो ऽस्तु महाविहारे कचङ्गलायां नवकर्मिकश्च । आलोकसन्धिं दिवसैः करोतु यस्त्वय्यपि प्रस्खलितो बिसार्थम्
atha tatra dharmaśravaṇārthaṃ samāgatāstadvanādhyuṣitā yakṣadviradavānarāstāṃ kathāmupaśrutya parāṃ vrīḍāṃ saṃvegaṃ copajagmuḥ / atha yakṣa ātmaviśuddhipradarśanārthamiti śapathameṣāṃ purataścakāra - āvāsikaḥ so 'stu mahāvihāre kacaṅgalāyāṃ navakarmikaśca / ālokasandhiṃ divasaiḥ karotu yastvayyapi praskhalito bisārtham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हस्त्युवाच - षड्भिर्दृढैः पाशशतैः स बन्धं प्राप्नोतु रम्याच्च वनाज्जनान्तम् । तीक्ष्णाङ्कशाकर्षणजा रुजश्च यस्ते मुनिश्रेष्ठ बिसान्यहार्षीत्
hastyuvāca - ṣaḍbhirdṛḍhaiḥ pāśaśataiḥ sa bandhaṃ prāpnotu ramyācca vanājjanāntam / tīkṣṇāṅkaśākarṣaṇajā rujaśca yaste muniśreṣṭha bisānyahārṣīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैकक्ष्यबद्धश्च वसेद् गृहेषु लौल्यादहार्षीत्तव यो बिसानि
vaikakṣyabaddhaśca vased gṛheṣu laulyādahārṣīttava yo bisāni
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ बोधिसत्त्वस्तान्सर्वानेवानुनयविनीताक्षरं शान्तिगाम्भीर्यसूचकमित्युवाच - यो नष्टमित्याह न चास्य नष्टमिष्टान्स कामानधिगम्य कामम् । उपैतु गेहाश्रित एव मृत्युं भवत्सु यः शङ्कत ईदृशं वा
atha bodhisattvastānsarvānevānunayavinītākṣaraṃ śāntigāmbhīryasūcakamityuvāca - yo naṣṭamityāha na cāsya naṣṭamiṣṭānsa kāmānadhigamya kāmam / upaitu gehāśrita eva mṛtyuṃ bhavatsu yaḥ śaṅkata īdṛśaṃ vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ शक्रो देवेन्द्रस्तेन तेषां कामोपभोगप्रातिकूल्यसूचकेन शपथातिशयेन समुत्पादितविस्मयबहुमानः स्वेनैव वपुषाभिज्वलता तानृषीनभिगम्य सामर्षवदुवाच - मा तावद्भोः । यत्प्राप्तिपर्युत्सुकमानसानां सुखार्थिनां नैति मनांसि निद्रा । यान्प्राप्तुमिच्छन्ति तपःश्रमैश्च तान्केन कामानिति कुत्सयध्वे
atha śakro devendrastena teṣāṃ kāmopabhogaprātikūlyasūcakena śapathātiśayena samutpāditavismayabahumānaḥ svenaiva vapuṣābhijvalatā tānṛṣīnabhigamya sāmarṣavaduvāca - mā tāvadbhoḥ / yatprāptiparyutsukamānasānāṃ sukhārthināṃ naiti manāṃsi nidrā / yānprāptumicchanti tapaḥśramaiśca tānkena kāmāniti kutsayadhve
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बोधिसत्त्व उवाच - अनन्तादीनवा मार्ष कामाः । संक्षेपतस्तु श्रूयतां यदभिसमीक्ष्य कामान्न प्रशंसन्ति मुनयः । कामेषु बन्धमुपयाति वधं च लोकः शोकं क्लमं भयमनेकविधं च दुःखम् । कामार्थमेव च महीपतयः पतन्ति धर्मोपमर्दरभसा नरकं परत्र
bodhisattva uvāca - anantādīnavā mārṣa kāmāḥ / saṃkṣepatastu śrūyatāṃ yadabhisamīkṣya kāmānna praśaṃsanti munayaḥ / kāmeṣu bandhamupayāti vadhaṃ ca lokaḥ śokaṃ klamaṃ bhayamanekavidhaṃ ca duḥkham / kāmārthameva ca mahīpatayaḥ patanti dharmopamardarabhasā narakaṃ paratra
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्सौहृदानि सहसा विरसीभवन्ति यन्नीतिशाठ्यमलिनेन पथा प्रयान्ति । कीर्त्या वियोगमसुखैः परतश्च योगं यत्प्राप्नुवन्ति ननु कारणमत्र कामाः
yatsauhṛdāni sahasā virasībhavanti yannītiśāṭhyamalinena pathā prayānti / kīrtyā viyogamasukhaiḥ parataśca yogaṃ yatprāpnuvanti nanu kāraṇamatra kāmāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति हीनविमध्यमोत्तमानामिह चामुत्र च यद्वधाय कामाः । कुपितान्भुजगानिवात्मकामा मुनयस्तानिति शक्र नाश्रयन्ते
iti hīnavimadhyamottamānāmiha cāmutra ca yadvadhāya kāmāḥ / kupitānbhujagānivātmakāmā munayastāniti śakra nāśrayante
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुणसम्भावनाव्यक्तिर्यत्परीक्ष्योपलभ्यते । मया विनिहितान्यस्मात्परीक्षार्थं बिसानि वः
guṇasambhāvanāvyaktiryatparīkṣyopalabhyate / mayā vinihitānyasmātparīkṣārthaṃ bisāni vaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्सनाथं जगद्दिष्टया मुनिभिस्तथ्यकीर्तिभिः । विशुद्धिः स्थिरचारित्रे तदेतानि बिसानि ते
tatsanāthaṃ jagaddiṣṭayā munibhistathyakīrtibhiḥ / viśuddhiḥ sthiracāritre tadetāni bisāni te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्त्वा तानि बिसानि बोधिसत्त्वस्य समुपजहार । अथ बोधिसत्त्वस्तदस्यासमुदाचारधाष्टर्यं तेजस्विनिभृतेन वचसा प्रत्यातिदेश - न बान्धवा नैव वयं सहाया न ते नटा नापि विडम्बकाः स्मः । कस्मिन्नवष्टभ्य नु देवराज क्रीडापथेनैवमृषीनुपैषि
ityuktvā tāni bisāni bodhisattvasya samupajahāra / atha bodhisattvastadasyāsamudācāradhāṣṭaryaṃ tejasvinibhṛtena vacasā pratyātideśa - na bāndhavā naiva vayaṃ sahāyā na te naṭā nāpi viḍambakāḥ smaḥ / kasminnavaṣṭabhya nu devarāja krīḍāpathenaivamṛṣīnupaiṣi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्युक्ते शक्रो देवेन्द्रः ससम्भ्रमापास्तकुण्डलकिरीटविद्युद्भासुरवदनः सबहुमानमभिप्रणम्यैनं क्षमयामास - उक्तप्रयोजनमिदं चापलं मम निर्मम । पितेवाचार्य इव च क्षन्तुमर्हति तद्भवान्
ityukte śakro devendraḥ sasambhramāpāstakuṇḍalakirīṭavidyudbhāsuravadanaḥ sabahumānamabhipraṇamyainaṃ kṣamayāmāsa - uktaprayojanamidaṃ cāpalaṃ mama nirmama / pitevācārya iva ca kṣantumarhati tadbhavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निमीलितज्ञानबिलोचनानां स्वभाव एष स्खलितुं समे ऽपि । क्षमां च तत्रात्मवतां प्रपत्तुमतो ऽप्यदश्चेतसि मा स्म कार्षीः
nimīlitajñānabilocanānāṃ svabhāva eṣa skhalituṃ same 'pi / kṣamāṃ ca tatrātmavatāṃ prapattumato 'pyadaścetasi mā sma kārṣīḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति क्षमयित्वा शक्रस्तत्रैवान्तर्दधे । तदेवं प्रविवेकसुखरसज्ञानां विडम्बनेव विहिंसेव च कामाः प्रतिकूला भवन्ति । [तच्चेदं जातकं भगवान्व्याकार्षीत् - अहं शारद्वतीपुत्रो मौद्गल्यायनकाश्यपौ । पूर्णानिरुद्धावानन्द इत्यासुर्भ्रातरस्तदा
iti kṣamayitvā śakrastatraivāntardadhe / tadevaṃ pravivekasukharasajñānāṃ viḍambaneva vihiṃseva ca kāmāḥ pratikūlā bhavanti / [taccedaṃ jātakaṃ bhagavānvyākārṣīt - ahaṃ śāradvatīputro maudgalyāyanakāśyapau / pūrṇāniruddhāvānanda ityāsurbhrātarastadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगिन्युत्पलवर्णासीद्दासी कुब्जोत्तराभवत् । चित्रो गृहपतिर्दासो यक्षः सातागिरिस्तदा
bhaginyutpalavarṇāsīddāsī kubjottarābhavat / citro gṛhapatirdāso yakṣaḥ sātāgiristadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पारिलेयो ऽभवन्नागो मधुदातैव वानरः । कालोदायी च शक्रो ऽभूद्धार्यतामिति जातकम्
pārileyo 'bhavannāgo madhudātaiva vānaraḥ / kālodāyī ca śakro 'bhūddhāryatāmiti jātakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.