Kurma-Purana 2.9

इति श्रीकूर्मपाराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे (ईश्वरगीतासु) अष्टमो ऽध्यायः ऋषय ऊचुः निष्कलो निर्मलो नित्यो निष्क्रियः परमेश्वरः । तन्नो वद महादेव विश्वरूपः कथं भवान्

iti śrīkūrmapārāṇe ṣaṭsāhastryāṃ saṃhitāyāmuparivibhāge (īśvaragītāsu) aṣṭamo 'dhyāyaḥ ṛṣaya ūcuḥ niṣkalo nirmalo nityo niṣkriyaḥ parameśvaraḥ / tanno vada mahādeva viśvarūpaḥ kathaṃ bhavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईश्वर उवाच नाहं विश्वो न विश्वं च मामृते विद्यते द्विजाः । मायानिमित्तमत्रास्ति सा चात्मानमपाश्रिता

īśvara uvāca nāhaṃ viśvo na viśvaṃ ca māmṛte vidyate dvijāḥ / māyānimittamatrāsti sā cātmānamapāśritā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनादिनिधना शक्तिर्मायाव्यक्तसमाश्रया । तन्निमित्तः प्रपञ्चो ऽयमव्यक्तादभवत् खलु

anādinidhanā śaktirmāyāvyaktasamāśrayā / tannimittaḥ prapañco 'yamavyaktādabhavat khalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अव्यक्तं कारणं प्राहुरानन्दं ज्योतिरक्षरम् । अहमेव परं ब्रह्म मत्तो ह्यन्यन्न विद्यते

avyaktaṃ kāraṇaṃ prāhurānandaṃ jyotirakṣaram / ahameva paraṃ brahma matto hyanyanna vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मान्मे विश्वरूपत्वं निश्चितं ब्रह्मवादिभिः । एकत्वे च पृथक्त्वे च प्रोक्तमेतन्निदर्शनम्

tasmānme viśvarūpatvaṃ niścitaṃ brahmavādibhiḥ / ekatve ca pṛthaktve ca proktametannidarśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहं तत् परमं ब्रह्म परमात्मा सनातनः । अकारणं द्विजाः प्रोक्तो न दोषो ह्यात्मनस्तथा

ahaṃ tat paramaṃ brahma paramātmā sanātanaḥ / akāraṇaṃ dvijāḥ prokto na doṣo hyātmanastathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनन्ता शक्तयो ऽव्यक्ते मायाद्याः संस्थिता ध्रुवाः । तस्मिन् दिवि स्थितं नित्यमव्यक्तं भाति केवलम्

anantā śaktayo 'vyakte māyādyāḥ saṃsthitā dhruvāḥ / tasmin divi sthitaṃ nityamavyaktaṃ bhāti kevalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याभिस्तल्लक्ष्यते भिन्नमभिन्नं तु स्वभावतः । एकया मम सायुज्यमनादिनिधनं ध्रुवम्

yābhistallakṣyate bhinnamabhinnaṃ tu svabhāvataḥ / ekayā mama sāyujyamanādinidhanaṃ dhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुंसो ऽभूदन्यया भूतिरन्यया तत्तिरोहितम् । अनादिमध्यं तिष्ठन्तं युज्यते ऽविद्यया किल

puṃso 'bhūdanyayā bhūtiranyayā tattirohitam / anādimadhyaṃ tiṣṭhantaṃ yujyate 'vidyayā kila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदेतत् परमं व्यक्तं प्रभामण्डलमण्डितम् । तदक्षरं परं ज्योतिस्तद् विष्णोः परमं पदम्

tadetat paramaṃ vyaktaṃ prabhāmaṇḍalamaṇḍitam / tadakṣaraṃ paraṃ jyotistad viṣṇoḥ paramaṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र सर्वमिदं प्रोतमोतं चैवाखिलं जगत् । तदेव च जगत् कृत्स्नं तद् विज्ञाय विमुच्यते

tatra sarvamidaṃ protamotaṃ caivākhilaṃ jagat / tadeva ca jagat kṛtsnaṃ tad vijñāya vimucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यतो वाचो निवर्तन्ते अप्राप्य मनसा सह । आनन्दं ब्रह्मणो विद्वान् विभेति न कुतश्चन

yato vāco nivartante aprāpya manasā saha / ānandaṃ brahmaṇo vidvān vibheti na kutaścana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेदाहमेतं पुरुषं महान्त- मादित्यवर्णं तमसः परस्तात् । तद् विज्ञाय परिमुच्येत विद्वान् नित्यानन्दी भवति ब्रह्मभूतः

vedāhametaṃ puruṣaṃ mahānta- mādityavarṇaṃ tamasaḥ parastāt / tad vijñāya parimucyeta vidvān nityānandī bhavati brahmabhūtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्मात् परं नापरमस्ति किञ्चित् यज्ज्योतिषां ज्योतिरेकं दिविस्थम् । तदेवात्मानं मन्यमानो ऽथ विद्वान् आत्मानन्दी भवति ब्रह्मभूतः

yasmāt paraṃ nāparamasti kiñcit yajjyotiṣāṃ jyotirekaṃ divistham / tadevātmānaṃ manyamāno 'tha vidvān ātmānandī bhavati brahmabhūtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदव्ययं कलिलं गूढदेहं ब्रह्मानन्दममृतं विश्वधाम । वदन्त्येवं ब्राह्मणा ब्रह्मनिष्ठा यत्र गत्वा न निवर्तेत भूयः

tadavyayaṃ kalilaṃ gūḍhadehaṃ brahmānandamamṛtaṃ viśvadhāma / vadantyevaṃ brāhmaṇā brahmaniṣṭhā yatra gatvā na nivarteta bhūyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिरण्मये परमाकाशतत्त्वे यदर्चिषि प्रविभातीव तेजः । तद्विज्ञाने परिपश्यन्ति धीरा विभ्राजमानं विमलं व्योम धाम

hiraṇmaye paramākāśatattve yadarciṣi pravibhātīva tejaḥ / tadvijñāne paripaśyanti dhīrā vibhrājamānaṃ vimalaṃ vyoma dhāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः परं परिपश्यन्ति धीरा आत्मन्यात्मानमनुभूयानुभूय । स्वयंप्रभः परमेष्ठी महीयान् ब्रह्मानन्दी भगवानीश एषः

tataḥ paraṃ paripaśyanti dhīrā ātmanyātmānamanubhūyānubhūya / svayaṃprabhaḥ parameṣṭhī mahīyān brahmānandī bhagavānīśa eṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एको देवः सर्वभूतेषु गूढः सर्वव्यापी सर्वभूतान्तरात्मा । तमेवैकं ये ऽनुपश्यन्ति धीरास् तेषां शान्तिः शाश्वती नेतरेषाम्

eko devaḥ sarvabhūteṣu gūḍhaḥ sarvavyāpī sarvabhūtāntarātmā / tamevaikaṃ ye 'nupaśyanti dhīrās teṣāṃ śāntiḥ śāśvatī netareṣām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाननशिरोग्रीवः सर्वभूतगुहाशयः । सर्वव्यापी च भगवान् न तस्मादन्यदिष्यते

sarvānanaśirogrīvaḥ sarvabhūtaguhāśayaḥ / sarvavyāpī ca bhagavān na tasmādanyadiṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येतदैश्वरं ज्ञानमुक्तं वो मुनिपुङ्गवाः । गोपनीयं विशेषेण योगिनामपि दुर्लभम्

ityetadaiśvaraṃ jñānamuktaṃ vo munipuṅgavāḥ / gopanīyaṃ viśeṣeṇa yogināmapi durlabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.