Library·Kautilya: Arthasastra·3·3.4

Kautilya: Arthasastra 3.4

पतिकुलान् निष्पतितायाः स्त्रियाः षट्पणो दण्डः, अन्यत्र विप्रकारात् ॥

pati.kulān niṣpatitāyāḥ striyāḥ ṣaṭ.paṇo daṇḍaḥ, anyatra viprakārāt //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषिद्धायां द्वादशपणः ॥

pratiṣiddhāyāṃ dvādaśa.paṇaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिवेशगृहअतिगतायाः षट्पणः ॥

prativeśa.gṛha.atigatāyāḥ ṣaṭ.paṇaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातिवेशिकभिक्षुकवैदेहकानाम् अवकाशभिक्षापण्यदाने द्वादशपणो दण्डः ॥

prātiveśika.bhikṣuka.vaidehakānām avakāśa.bhikṣā.paṇya.dāne dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषिद्धानां पूर्वः साहसदण्डः ॥

pratiṣiddhānāṃ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परगृहअतिगतायाश् चतुर्विंशतिपणः ॥

para.gṛha.atigatāyāś catur.viṃśati.paṇaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परभार्याअवकाशदाने शत्यो दण्डः, अन्यत्र^आपद्भ्यः ॥

para.bhāryā.avakāśa.dāne śatyo daṇḍaḥ, anyatra^āpadbhyaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वारणअज्ञानयोर् निर्दोषः ॥

vāraṇa.ajñānayor nirdoṣaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

"पतिविप्रकारात् पतिज्ञातिसुखअवस्थग्रामिकअन्वाधिभिक्षुकीज्ञातिकुलानाम् अन्यतमम् अपुरुषं गन्तुम् अदोषः" इति आचार्याः ॥

"pati.viprakārāt pati.jñāti.sukha.avastha.grāmika.anvādhi.bhikṣukī.jñāti.kulānām anyatamam apuruṣaṃ gantum adoṣaḥ" iti ācāryāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स-पुरुषं वा ज्ञातिकुलम् ॥

sa-puruṣaṃ vā jñāti.kulam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुतो हि साध्वीजनस्यच्^छलम् ॥

kuto hi sādhvī.janasyac^chalam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुखम् एतद् अवबोद्धुम्, इति कौटिल्यः ॥

sukham etad avaboddhum, iti kauṭilyaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेतव्याधिव्यसनगर्भनिमित्तम् अप्रतिषिद्धम् एव ज्ञातिकुलगमनम् ॥

preta.vyādhi.vyasana.garbha.nimittam apratiṣiddham eva jñāti.kula.gamanam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तन्निमित्तं वारयतो द्वादशपणो दण्डः ॥

tan.nimittaṃ vārayato dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र^अपि गूहमाना स्त्रीधनं जीयेत, ज्ञातयो वा छादयन्तः शुल्कशेषम् ॥ इति निष्पतनम् ।

tatra^api gūhamānā strī.dhanaṃ jīyeta, jñātayo vā chādayantaḥ śulka.śeṣam // iti niṣpatanam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पतिकुलान् निष्पत्य ग्रामअन्तरगमने द्वादशपणो दण्डः स्थाप्याआभरणलोपश् च ॥

pati.kulān niṣpatya grāma.antara.gamane dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ sthāpyā.ābharaṇa.lopaś ca //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गम्येन वा पुंसा सह प्रस्थाने चतुर्विंशतिपणः सर्वधर्मलोपश् च, अन्यत्र भर्मदानतीर्थगमनाभ्याम् ॥

gamyena vā puṃsā saha prasthāne catur.viṃśati.paṇaḥ sarva.dharma.lopaś ca, anyatra bharma.dāna.tīrtha.gamanābhyām //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुंसः पूर्वः साहसदण्डः तुल्यश्रेयसोः, पापीयसो मध्यमः ॥

puṃsaḥ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ tulya.śreyasoḥ, pāpīyaso madhyamaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बन्धुरदण्ड्यः ॥

bandhur.adaṇḍyaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषेधे^अर्धदण्डाः ॥

pratiṣedhe^ardha.daṇḍāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पथि व्यन्तरे गूढदेशअभिगमने मैथुनअर्थेन शङ्कितप्रतिषिद्धायां वा पथ्यनुसरणे संग्रहणं विद्यात् ॥

pathi vyantare gūḍha.deśa.abhigamane maithuna.arthena śaṅkita.pratiṣiddhāyāṃ vā pathy.anusaraṇe saṃgrahaṇaṃ vidyāt //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तालअवचरचारणमत्स्यबन्धकलुब्धकगोपालकशौण्डिकानाम् अन्येषां च प्रसृष्टस्त्रीकाणां पथ्यनुसरणम् अदोषः ॥

tāla.avacara.cāraṇa.matsya.bandhaka.lubdhaka.go.pālaka.śauṇḍikānām anyeṣāṃ ca prasṛṣṭa.strīkāṇāṃ pathy.anusaraṇam adoṣaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषिद्धे वा नयतः पुंसः स्त्रियो वा गच्छन्त्यास् त एव^अर्धदण्डाः ॥ इति पथ्यनुसरणम् ।

pratiṣiddhe vā nayataḥ puṃsaḥ striyo vā gacchantyās ta eva^ardha.daṇḍāḥ // iti pathy.anusaraṇam /

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ह्रस्वप्रवासिनां शूद्रवैश्यक्षत्रियब्राह्मणानां भार्याः संवत्सरौत्तरं कालम् आकाङ्क्षेरन् अप्रजाताः, संवत्सरअधिकं प्रजाताः ॥

hrasva.pravāsināṃ śūdra.vaiśya.kṣatriya.brāhmaṇānāṃ bhāryāḥ saṃvatsara.uttaraṃ kālam ākāṅkṣeran aprajātāḥ, saṃvatsara.adhikaṃ prajātāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिविहिता द्विगुणं कालम् ॥

prativihitā dvi.guṇaṃ kālam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्रतिविहिताः सुखअवस्था बिभृयुः, परं चत्वारि वर्षाण्य् अष्टौ वा ज्ञातयः ॥

aprativihitāḥ sukha.avasthā bibhṛyuḥ, paraṃ catvāri varṣāṇy aṣṭau vā jñātayaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो यथादत्तम् आदाय प्रमुञ्चेयुः ॥

tato yathā.dattam ādāya pramuñceyuḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणम् अधीयानं दशवर्षाण्य् अप्रजाता, द्वादश प्रजाता, राजपुरुषम् आयुःक्षयाद् आकाङ्क्षेत ॥

brāhmaṇam adhīyānaṃ daśa.varṣāṇy aprajātā, dvādaśa prajātā, rāja.puruṣam āyuḥ.kṣayād ākāṅkṣeta //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सवर्णतश् च प्रजाता न^अपवादं लभेत ॥

savarṇataś ca prajātā na^apavādaṃ labheta //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुटुम्बऋद्धिलोपे वा सुखअवस्थैर् विमुक्ता यथाइष्टं विन्देत, जीवितअर्थम् आपद्गता वा ॥

kuṭumba.ṛddhi.lope vā sukha.avasthair vimuktā yathā.iṣṭaṃ vindeta, jīvita.artham āpad.gatā vā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धर्मविवाहात् कुमारी परिग्रहीतारम् अनाख्याय प्रोषितम् अश्रूयमाणं सप्त तीर्थान्य् आकाङ्क्षेत, संवत्सरं श्रूयमाणम् ॥

dharma.vivāhāt kumārī parigrahītāram anākhyāya proṣitam aśrūyamāṇaṃ sapta tīrthāny ākāṅkṣeta, saṃvatsaraṃ śrūyamāṇam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आख्याय प्रोषितम् अश्रूयमाणं पञ्च तीर्थान्य् आकाङ्क्षेत, दश श्रूयमाणम् ॥

ākhyāya proṣitam aśrūyamāṇaṃ pañca tīrthāny ākāṅkṣeta, daśa śrūyamāṇam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकदेशदत्तशुल्कं त्रीणि तीर्थान्य् अश्रूयमाणम्, श्रूयमाणं सप्त तीर्थान्य् आकाङ्क्षेत ॥

eka.deśa.datta.śulkaṃ trīṇi tīrthāny aśrūyamāṇam, śrūyamāṇaṃ sapta tīrthāny ākāṅkṣeta //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दत्तशुल्कं पञ्च तीर्थान्य् अश्रूयमाणम्, दश श्रूयमाणम् ॥

datta.śulkaṃ pañca tīrthāny aśrūyamāṇam, daśa śrūyamāṇam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः परं धर्मस्थैर् विसृष्टा यथाइष्टं विन्देत ॥

tataḥ paraṃ dharmasthair visṛṣṭā yathā.iṣṭaṃ vindeta //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तीर्थौपरोधो हि धर्मवध इति कौटिल्यः ॥ इति ह्रस्वप्रवासः ॥

tīrtha.uparodho hi dharma.vadha iti kauṭilyaḥ // iti hrasva.pravāsaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीर्घप्रवासिनः प्रव्रजितस्य प्रेतस्य वा भार्या सप्त तीर्थान्य् आकाङ्क्षेत, संवत्सरं प्रजाता ॥

dīrgha.pravāsinaḥ pravrajitasya pretasya vā bhāryā sapta tīrthāny ākāṅkṣeta, saṃvatsaraṃ prajātā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः पतिसोदर्यं गच्छेत् ॥

tataḥ pati.sodaryaṃ gacchet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहुषु प्रत्यासन्नं धार्मिकं भर्मसमर्थं कनिष्ठम् अभार्यं वा ॥

bahuṣu pratyāsannaṃ dhārmikaṃ bharma.samarthaṃ kaniṣṭham abhāryaṃ vā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदभावे^अप्य् असोदर्यं सपिण्डं कुल्यं वा^आसन्नम् ॥

tad.abhāve^apy asodaryaṃ sapiṇḍaṃ kulyaṃ vā^āsannam //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतेषाम् एष एव क्रमः ॥

eteṣām eṣa eva kramaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतान् उत्क्रम्य दायादान् वेदने जारकर्मणि । जारस्त्रीदातृवेत्तारः सम्प्राप्ताः संग्रहअत्ययम् ॥ए

etān utkramya dāyādān vedane jāra.karmaṇi / jāra.strī.dātṛ.vettāraḥ samprāptāḥ saṃgraha.atyayam //E

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.