Library·Kautilya: Arthasastra·3·3.8

Kautilya: Arthasastra 3.8

सामन्तप्रत्यया वास्तुविवादाः ॥

sāmanta.pratyayā vāstu.vivādāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृहं क्षेत्रम् आरामः सेतुबन्धस् तटाकम् आधारो वा वास्तुः ॥

gṛhaṃ kṣetram ārāmaḥ setu.bandhas taṭākam ādhāro vā vāstuḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्णकीलआयससम्बन्धो^अनुगृहं सेतुः ॥

karṇa.kīla.āyasa.sambandho^anugṛhaṃ setuḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथासेतुभोगं वेश्म कारयेत् ॥

yathā.setu.bhogaṃ veśma kārayet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभूतं वा परकुड्याद् अपक्रम्य द्वाव् अरत्नी त्रिपदीं वा देशबन्धं कारयेत् ॥

abhūtaṃ vā para.kuḍyād apakramya dvāv aratnī tripadīṃ vā deśa.bandhaṃ kārayet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवस्करं भ्रमम् उदपानं वा न गृहौचिताद् अन्यत्र, अन्यत्र सूतिकाकूपाद् आनिर्दशअहाद् इति ॥

avaskaraṃ bhramam uda.pānaṃ vā na gṛha.ucitād anyatra, anyatra sūtikā.kūpād ā.nirdaśa.ahād iti //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य^अतिक्रमे पूर्वः साहसदण्डः ॥

tasya^atikrame pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन^इन्धनावघातनकृतं कल्याणकृत्येष्व् आचामौदकमार्गाश् च व्याख्याताः ॥

tena^indhanāvaghātana.kṛtaṃ kalyāṇa.kṛtyeṣv ācāma.udaka.mārgāś ca vyākhyātāḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिपदीप्रतिक्रान्तम् अध्यर्धम् अरत्निं वा गाढप्रसृतम् उदकमार्गं प्रस्रवणप्रपातं वा कारयेत् ॥

tripadī.pratikrāntam adhyardham aratniṃ vā gāḍha.prasṛtam udaka.mārgaṃ prasravaṇa.prapātaṃ vā kārayet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य^अतिक्रमे चतुष्पञ्चाशत्पणो दण्डः ॥

tasya^atikrame catuṣ.pañcāśat.paṇo daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकपदीप्रतिक्रान्तम् अरत्निं वा चक्रिचतुष्पदस्थानम् अग्निष्ठम् उदन्जरस्थानं रोचनीं कुट्टनीं वा कारयेत् ॥

ekapadī.pratikrāntam aratniṃ vā cakri.catuṣpada.sthānam agniṣṭham udan.jara.sthānaṃ rocanīṃ kuṭṭanīṃ vā kārayet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य^अतिक्रमे चतुर्विंशतिपणो दण्डः ॥

tasya^atikrame catur.viṃśati.paṇo daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्ववास्तुकयोः प्राक्षिप्तकयोर् वा शालयोः किष्कुर् अन्तरिका त्रिपदी वा ॥

sarva.vāstukayoḥ prākṣiptakayor vā śālayoḥ kiṣkur antarikā tripadī vā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तयोश् चतुरङ्गुलं नीप्रअन्तरम् समारूढकं वा ॥

tayoś catur.aṅgulaṃ nīpra.antaram samārūḍhakaṃ vā //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किष्कुमात्रम् आणिद्वारम् अन्तरिकायां खण्डफुल्लअर्थम् असम्पातं कारयेत् ॥

kiṣku.mātram āṇi.dvāram antarikāyāṃ khaṇḍa.phulla.artham asampātaṃ kārayet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रकाशअर्थम् अल्पम् ऊर्ध्वं वातअयनं कारयेत् ॥

prakāśa.artham alpam ūrdhvaṃ vāta.ayanaṃ kārayet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदवसिते वेश्मनिच्^छादयेत् ॥

tad.avasite veśmanic^chādayet //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम्भूय वा गृहस्वामिनो यथाइष्टं कारयेयुः, अनिष्टं वारयेयुः ॥

sambhūya vā gṛha.svāmino yathā.iṣṭaṃ kārayeyuḥ, aniṣṭaṃ vārayeyuḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वानलट्याश् च^ऊर्ध्वम् आवार्यभागं कटप्रच्छन्नम् अवमर्शभित्तिं वा कारयेद् वर्षआबाधभयात् ॥

vāna.laṭyāś ca^ūrdhvam āvārya.bhāgaṃ kaṭa.pracchannam avamarśa.bhittiṃ vā kārayed varṣa.ābādha.bhayāt //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य^अतिक्रमे पूर्वः साहसदण्डः, प्रतिलोमद्वारवातअयनबाधायां च, अन्यत्र राजमार्गरथ्याभ्यः ॥

tasya^atikrame pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, pratiloma.dvāra.vāta.ayana.bādhāyāṃ ca, anyatra rāja.mārga.rathyābhyaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खातसोपानप्रणालीनिश्रेण्यवस्करभागैर् बहिर्बाधायां भोगनिग्रहे च ॥

khāta.sopāna.praṇālī.niśreṇy.avaskara.bhāgair bahir.bādhāyāṃ bhoga.nigrahe ca //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परकुड्यम् उदकेन^उपघ्नतो द्वादशपणो दण्डः, मूत्रपुरीषौपघाते द्विगुणः ॥

para.kuḍyam udakena^upaghnato dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ, mūtra.purīṣa.upaghāte dvi.guṇaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणालीमोक्षो वर्षति, अन्यथा द्वादशपणो दण्डः ॥

praṇālī.mokṣo varṣati, anyathā dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिषिद्धस्य च वसतः, निरस्यतश् च^अवक्रयिणम् अन्यत्र पारुष्यस्तेयसाहससंग्रहणमिथ्याभोगेभ्यः ॥

pratiṣiddhasya ca vasataḥ, nirasyataś ca^avakrayiṇam anyatra pāruṣya.steya.sāhasa.saṃgrahaṇa.mithyā.bhogebhyaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वयंअभिप्रस्थितो वर्षअवक्रयशेषं दद्यात् ॥

svayaṃ.abhiprasthito varṣa.avakraya.śeṣaṃ dadyāt //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सामान्ये वेश्मनि साहाय्यम् अप्रयच्छतः, सामान्यम् उपरुन्धतो भोगं च गृहे द्वादशपणो दण्डः ॥

sāmānye veśmani sāhāyyam aprayacchataḥ, sāmānyam uparundhato bhogaṃ ca gṛhe dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विनाशयतस् तद्द्विगुणः ॥

vināśayatas tad.dvi.guṇaḥ //

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कोष्ठकअङ्गणवर्चानाम् अग्निकुट्टनशालयोः । विवृतानां च सर्वेषां सामान्यो भोग इष्यते ॥ए

koṣṭhaka.aṅgaṇa.varcānām agni.kuṭṭana.śālayoḥ / vivṛtānāṃ ca sarveṣāṃ sāmānyo bhoga iṣyate //E

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.