धर्मार्थ-कामेभ्यो नमः।
dharmārtha-kāmebhyo namaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शास्त्रे प्रकृतत्वात् ।
śāstre prakṛtatvāt .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्समयावबोधकेभ्यश् च आचार्येभ्यः। इति।
tatsamayāvabodhakebhyaś ca ācāryebhyaḥ. iti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्-संबन्धात्। इति।
tat-saṃbandhāt. iti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रजापतिर् हि प्रजाः सृष्ट्वा तासां स्थिति-निबन्धनं त्रिवर्गस्य साधनम् अध्यायानां शतसहस्रेणाग्रे प्रोवाच।
prajāpatir hi prajāḥ sṛṣṭvā tāsāṃ sthiti-nibandhanaṃ trivargasya sādhanam adhyāyānāṃ śatasahasreṇāgre provāca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यैकदेशिकं मनुः स्वायंभुवो धर्माधिकारिकं पृथक् चकार।
tasyaikadeśikaṃ manuḥ svāyaṃbhuvo dharmādhikārikaṃ pṛthak cakāra.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बृहस्पतिर् अर्थाधिकारिकम्।
bṛhaspatir arthādhikārikam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महादेवानुचरश् च नन्दी सहस्रेणाध्यायानां पृथक् काम-सूत्रं प्रोवाच।
mahādevānucaraś ca nandī sahasreṇādhyāyānāṃ pṛthak kāma-sūtraṃ provāca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् एव तु पञ्चभिर् अध्याय-शतैर् औद्दालिकिः श्वेतकेतुः संचिक्षेप।
tad eva tu pañcabhir adhyāya-śatair auddālikiḥ śvetaketuḥ saṃcikṣepa.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् एव तु पुनर् अध्य्:अर्धेनाध्यायशतेन [१]साधारण-[२]सांप्रयोगिक-[३]कन्या-संप्रयुक्तक-[ ४]भार्याधिकारिक-[५]पारदारिक-[६]वैशिक-[७]औपनिषदिकैः सप्तभिर् अधिकरणैर् बाभ्रव्यः पाञ्चालः संचिक्षेप।
tad eva tu punar adhy:ardhenādhyāyaśatena [1]sādhāraṇa-[2]sāṃprayogika-[3]kanyā-saṃprayuktaka-[ 4]bhāryādhikārika-[5]pāradārika-[6]vaiśika-[7]aupaniṣadikaiḥ saptabhir adhikaraṇair bābhravyaḥ pāñcālaḥ saṃcikṣepa.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य षष्टं वैशिकम् अधिकरणं पाटलिपुत्रकाणां गणिकानां नियोगाद् दत्तकः पृथक् चकार।
tasya ṣaṣṭaṃ vaiśikam adhikaraṇaṃ pāṭaliputrakāṇāṃ gaṇikānāṃ niyogād dattakaḥ pṛthak cakāra.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्-प्रसङ्गाच् चारायणः साधारणम् अधिकरणं प्रोवाच। सुवर्णनाभः सांप्रयोगिकम्। घोटकमुखः कन्या-संप्रयुक्तकम्। गोनर्दीयो भार्याधिकारिकम्। गोणिकापुत्रः पारदारिकम्। कुचुमार औपनिषदिकम् इति।
tat-prasaṅgāc cārāyaṇaḥ sādhāraṇam adhikaraṇaṃ provāca. suvarṇanābhaḥ sāṃprayogikam. ghoṭakamukhaḥ kanyā-saṃprayuktakam. gonardīyo bhāryādhikārikam. goṇikāputraḥ pāradārikam. kucumāra aupaniṣadikam iti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं बहुभिर् आचार्यैस् तच् छास्त्रं खण्डशः प्रणीतम् उत्सन्न-कल्पम् अभूत्।
evaṃ bahubhir ācāryais tac chāstraṃ khaṇḍaśaḥ praṇītam utsanna-kalpam abhūt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र दत्तकादिभिः प्रणीतानां शास्त्रावयवानाम् एकदेशत्वात् महद् इति च बाभ्रवीयस्य दुर्:आध्येयत्वात् संक्षिप्य सर्वम् अर्थम् अल्पेन ग्रन्थेन कामसूत्रम् इदं प्रणीतम्।
tatra dattakādibhiḥ praṇītānāṃ śāstrāvayavānām ekadeśatvāt mahad iti ca bābhravīyasya dur:ādhyeyatvāt saṃkṣipya sarvam artham alpena granthena kāmasūtram idaṃ praṇītam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यायं प्रकरणाधिकरण-समुद्देशः
tasyāyaṃ prakaraṇādhikaraṇa-samuddeśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शास्त्र-संग्रहः। त्रिवर्ग-प्रतिपत्तिः। विद्यासमुद्देशः। नागरक-वृत्तम्। नायक-सहाय-दूती-कर्मविमर्शः। इति साधारणं प्रथमाधिकरणम् अध्यायः पञ्च प्रकरणानि पञ्च।
śāstra-saṃgrahaḥ. trivarga-pratipattiḥ. vidyāsamuddeśaḥ. nāgaraka-vṛttam. nāyaka-sahāya-dūtī-karmavimarśaḥ. iti sādhāraṇaṃ prathamādhikaraṇam adhyāyaḥ pañca prakaraṇāni pañca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रमाण-काला-भावेभ्यो रतावस्थापनम्। प्रीति-विशेषाः। आलिङ्गन-विचाराः। चुम्बन-विकल्पाः॥नखरदन-जातयः। दशन-च्छेद्य-विधयः। देश्या उपचाराः संवेशन-प्रकाराः चित्र-रतानि प्रहण-योगः तद्-युक्ताश् च सीत्कृतोपक्रमाः पुरुषायितम् पुरुषोपसृप्तानि औपरिष्टकम् रतारम्भावसानिकम् रत-विशेषाः प्रणय-कलहः इति सांप्रयोगिकं द्वितीयम् अधिकरणम्। अध्यया दश प्रकरणानि सप्तदश।
pramāṇa-kālā-bhāvebhyo ratāvasthāpanam. prīti-viśeṣāḥ. āliṅgana-vicārāḥ. cumbana-vikalpāḥ..nakharadana-jātayaḥ. daśana-cchedya-vidhayaḥ. deśyā upacārāḥ saṃveśana-prakārāḥ citra-ratāni prahaṇa-yogaḥ tad-yuktāś ca sītkṛtopakramāḥ puruṣāyitam puruṣopasṛptāni aupariṣṭakam ratārambhāvasānikam rata-viśeṣāḥ praṇaya-kalahaḥ iti sāṃprayogikaṃ dvitīyam adhikaraṇam. adhyayā daśa prakaraṇāni saptadaśa.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरण-विधानम् सम्बन्ध-निर्णयः कन्या-विस्रम्भणम् बालायाः उपक्रमाः इङ्गिताकार-सूचनम् एक-पुरुषाभियोगः प्रयोज्यस्योपावर्तणम् अभियोगतश् च कन्यायाः प्रतिपत्तिः विवाह-योगः इति कन्या-संप्रयुक्तकं तृतीयाधिकरणम्। अध्यायाः पञ्च प्रकरणानि नव
varaṇa-vidhānam sambandha-nirṇayaḥ kanyā-visrambhaṇam bālāyāḥ upakramāḥ iṅgitākāra-sūcanam eka-puruṣābhiyogaḥ prayojyasyopāvartaṇam abhiyogataś ca kanyāyāḥ pratipattiḥ vivāha-yogaḥ iti kanyā-saṃprayuktakaṃ tṛtīyādhikaraṇam. adhyāyāḥ pañca prakaraṇāni nava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकचारिणी-वृत्तम् प्रवासचार्या सपत्नीषु ज्येष्ठा-वृत्तम् कनिष्ठा-वृत्तम् पुनर्भू-वृत्तम् दुर्भगा-वृत्तम् आन्तःपुरिकम् पुरुषस्य बह्वीषु प्रतिपत्तिः इति भार्याधिकारिकं चतुर्थम् अधिकरणम् अध्यायौ द्वौ प्रकरणान्य् अष्टौ
ekacāriṇī-vṛttam pravāsacāryā sapatnīṣu jyeṣṭhā-vṛttam kaniṣṭhā-vṛttam punarbhū-vṛttam durbhagā-vṛttam āntaḥpurikam puruṣasya bahvīṣu pratipattiḥ iti bhāryādhikārikaṃ caturtham adhikaraṇam adhyāyau dvau prakaraṇāny aṣṭau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्री-पुरुष-शीलावस्थापनम् व्यावर्त्तन-कारणानि स्त्रीषु सिद्धाः पुरुषाः अ:यत्न-साध्या योषितः परिचय-कारणानि अभियोगाः भाव-परीक्षा दूती-कर्माणि ईश्वरकामितम् अन्तःपुरिकं दार-रक्षितकम् इति पारदारिकं पञ्चमम् अधिकरणम् अध्यायाः षट् प्रकरणानि दश
strī-puruṣa-śīlāvasthāpanam vyāvarttana-kāraṇāni strīṣu siddhāḥ puruṣāḥ a:yatna-sādhyā yoṣitaḥ paricaya-kāraṇāni abhiyogāḥ bhāva-parīkṣā dūtī-karmāṇi īśvarakāmitam antaḥpurikaṃ dāra-rakṣitakam iti pāradārikaṃ pañcamam adhikaraṇam adhyāyāḥ ṣaṭ prakaraṇāni daśa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गम्य-चिन्ता गमन-कारणानि उपावर्तन-विधिः कान्तानुवर्तनम् अर्थागमोपायाः विरक्त-लिङ्गानि विरक्त-प्रतिपत्तिः निष्कासन-प्रकाराः विशीर्ण-प्रतिसंधानम्लाभविशेषः अर्थानर्थानुबन्ध-संशय-विचारः वेश्या-विशेषाश् च इति वैशिकं षष्टम् अधिकरणम् अध्यायः षट् प्रकरणानि द्वादश।
gamya-cintā gamana-kāraṇāni upāvartana-vidhiḥ kāntānuvartanam arthāgamopāyāḥ virakta-liṅgāni virakta-pratipattiḥ niṣkāsana-prakārāḥ viśīrṇa-pratisaṃdhānam.lābhaviśeṣaḥ arthānarthānubandha-saṃśaya-vicāraḥ veśyā-viśeṣāś ca iti vaiśikaṃ ṣaṣṭam adhikaraṇam adhyāyaḥ ṣaṭ prakaraṇāni dvādaśa.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुभगं-करणम् वशी-करणम् वृष्याश् च योगाः नष्ट-राग-प्रत्यानयनम् वृद्धि-विधयः चित्राश् च योगाः इत्य् औपनिषदिकं सप्तमम् अधिकरणम् अध्यायौ द्वौ प्रकरणानि षट्।
subhagaṃ-karaṇam vaśī-karaṇam vṛṣyāś ca yogāḥ naṣṭa-rāga-pratyānayanam vṛddhi-vidhayaḥ citrāś ca yogāḥ ity aupaniṣadikaṃ saptamam adhikaraṇam adhyāyau dvau prakaraṇāni ṣaṭ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं षट्त्रिंशद् अध्यायाः चतुःशष्टिः प्रकरणानि अधिकरणानि सप्त स:पादं श्लोक-सहस्रम् इति शास्त्रस्य संग्रहः।
evaṃ ṣaṭtriṃśad adhyāyāḥ catuḥśaṣṭiḥ prakaraṇāni adhikaraṇāni sapta sa:pādaṃ śloka-sahasram iti śāstrasya saṃgrahaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शतायुर् वै पुरुषो विभज्य कालम् अन्योन्यानुबद्धं परस्परस्यानुपघातकं त्रिवर्गं सेवेत।
śatāyur vai puruṣo vibhajya kālam anyonyānubaddhaṃ parasparasyānupaghātakaṃ trivargaṃ seveta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बाल्ये विद्या-ग्रहणादीन् अर्थान्।
bālye vidyā-grahaṇādīn arthān.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामं च यौवने।
kāmaṃ ca yauvane.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थाविरे धर्मं मोक्षं च।
sthāvire dharmaṃ mokṣaṃ ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ:नित्यत्वाद् आयुषो यथोपपादं वा सेवेत।
a:nityatvād āyuṣo yathopapādaṃ vā seveta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मचर्यम् एव त्व् आ विद्या-ग्रहणात्। ब्) अवबोधः
brahmacaryam eva tv ā vidyā-grahaṇāt. b) avabodhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ:लौकिकत्वाद् अ:दृष्टार्थत्वाद् अ:प्रवृत्तानां अज्ञादीनां शास्त्रात् प्रवर्तनम् लौकि[क]त्वाद् दृष्टार्थत्वाच् च प्रवृत्तेभ्यश् च मांस-भक्षणादिभ्यः शास्त्राद् एव निवारणं धर्मः।
a:laukikatvād a:dṛṣṭārthatvād a:pravṛttānāṃ ajñādīnāṃ śāstrāt pravartanam lauki[ka]tvād dṛṣṭārthatvāc ca pravṛttebhyaś ca māṃsa-bhakṣaṇādibhyaḥ śāstrād eva nivāraṇaṃ dharmaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं श्रुतेर् धर्मज्ञ-समवायाच् च प्रतिपद्येत।
taṃ śruter dharmajña-samavāyāc ca pratipadyeta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विद्या-भूमि-हिरण्य-पशु-धान्य-भाण्डोपस्कर-मित्रादीनाम् अर्जनम् अर्जितस्य विवर्धनम् अर्थः।
vidyā-bhūmi-hiraṇya-paśu-dhānya-bhāṇḍopaskara-mitrādīnām arjanam arjitasya vivardhanam arthaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तम् अध्यक्ष-प्रचाराद् वार्ता-समय-विद्भ्यो वणिग्भ्यश् चेति।
tam adhyakṣa-pracārād vārtā-samaya-vidbhyo vaṇigbhyaś ceti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रोत्र-त्वक्-चक्सुर्-जिह्वा-घ्राणानाम् आत्म-संयुक्तेन मनसाधिष्ठितानां स्वेषु स्वेषु विषयेष्व् आनुकूल्यतः प्रवृत्तिः कामः।
śrotra-tvak-caksur-jihvā-ghrāṇānām ātma-saṃyuktena manasādhiṣṭhitānāṃ sveṣu sveṣu viṣayeṣv ānukūlyataḥ pravṛttiḥ kāmaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्पर्श-विशेष-विषयात् त्व् अस्याभिमानिक-सुखानुविद्धा फलवत्य् अर्थ-प्रतीतिः प्राधान्यात् कामः।
sparśa-viśeṣa-viṣayāt tv asyābhimānika-sukhānuviddhā phalavaty artha-pratītiḥ prādhānyāt kāmaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं काम-सूत्रान् नागरिक-जन-समवायाच् च प्रतिपद्येत।
taṃ kāma-sūtrān nāgarika-jana-samavāyāc ca pratipadyeta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एषां समवाये पूर्वः पूर्वो गरीयान्।
eṣāṃ samavāye pūrvaḥ pūrvo garīyān.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्थश् च राज्ञः। तन्-मूलत्वाल् लोक-यात्रायाः। वेश्यायाश् च इति त्रिवर्ग-प्रतिपत्तिः । च्) संप्रतिपत्तिः
arthaś ca rājñaḥ. tan-mūlatvāl loka-yātrāyāḥ. veśyāyāś ca iti trivarga-pratipattiḥ . c) saṃpratipattiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मस्या:लौकिकत्वात् तद्-अभिदायकं शास्त्रं युक्तम्। उपाय-पूर्वकत्वाद् अर्थ-सिद्धेः। उपाय-प्रतिपत्तिः शास्त्रात्।
dharmasyā:laukikatvāt tad-abhidāyakaṃ śāstraṃ yuktam. upāya-pūrvakatvād artha-siddheḥ. upāya-pratipattiḥ śāstrāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिर्यग्-योनिष्व् अपि तु स्वयं प्रवृत्तत्वात् कामस्य नित्यत्वाच् च न शास्त्रेण कृत्यम् अस्तीत्य् आचार्याः।
tiryag-yoniṣv api tu svayaṃ pravṛttatvāt kāmasya nityatvāc ca na śāstreṇa kṛtyam astīty ācāryāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संप्रयोग-पराधीनत्वात् स्त्री-पुंसयोर् उपायम् अपेक्षते।
saṃprayoga-parādhīnatvāt strī-puṃsayor upāyam apekṣate.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा चोपाय-प्रतिपत्तिः काम-सूत्राद् इति वात्स्यायनः।
sā copāya-pratipattiḥ kāma-sūtrād iti vātsyāyanaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिर्यग्-योनिषु पुनर् अन्:आवृतत्वात् श्त्री-जातेश् च ऋतौ यावद् अर्थं प्रवृत्तेर् अ:बुद्धि-पूर्वकत्वाच् च प्रवृत्तीनाम् अन्:उपायः प्रत्ययः।
tiryag-yoniṣu punar an:āvṛtatvāt śtrī-jāteś ca ṛtau yāvad arthaṃ pravṛtter a:buddhi-pūrvakatvāc ca pravṛttīnām an:upāyaḥ pratyayaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न धर्मांश् चरेत्। एष्यत्-फलत्वात्। संशयिकत्वाच् च।
na dharmāṃś caret. eṣyat-phalatvāt. saṃśayikatvāc ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
को ह्य् अ:बालिशो हस्त-गतं पर-गतं कुर्यात्।
ko hy a:bāliśo hasta-gataṃ para-gataṃ kuryāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरम् अद्य कपोतः श्वो मयूरात्।
varam adya kapotaḥ śvo mayūrāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरं सांशयिकान् निष्काद् अ:सांशयिकः कार्षापणः। इति लौकायतिकाः॥१।२।२५ शास्त्रस्यान्:अभिशङ्कत्वाद् अभिचारानुव्याहारयोश् च क्व चित् फल-दर्शनान् नक्षत्र-चन्द्र सूर्य-तारा-ग्रह-चक्रस्य लोकार्थं बुद्धि-पूर्वकम् इव प्रवृत्तेर् दर्शनाद् वर्णाश्रमाचार-स्थिति-लक्षणत्वाच् च लोकयात्राया हस्त-गतस्य च बीजस्य भविष्यतः सस्यार्थे त्याग-दर्शनाच् चरेद् धर्मान् इति वात्स्यायनः।
varaṃ sāṃśayikān niṣkād a:sāṃśayikaḥ kārṣāpaṇaḥ. iti laukāyatikāḥ..1.2.25 śāstrasyān:abhiśaṅkatvād abhicārānuvyāhārayoś ca kva cit phala-darśanān nakṣatra-candra sūrya-tārā-graha-cakrasya lokārthaṃ buddhi-pūrvakam iva pravṛtter darśanād varṇāśramācāra-sthiti-lakṣaṇatvāc ca lokayātrāyā hasta-gatasya ca bījasya bhaviṣyataḥ sasyārthe tyāga-darśanāc cared dharmān iti vātsyāyanaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नार्थांश् चरेत्। प्रयत्नतो ऽपि ह्य् एते ऽनुष्ठीयमाना नैव कदा चित् स्युः अन्:अनुष्ठीयमाना अपि यदृच्छया भवेयुः।
nārthāṃś caret. prayatnato 'pi hy ete 'nuṣṭhīyamānā naiva kadā cit syuḥ an:anuṣṭhīyamānā api yadṛcchayā bhaveyuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत् सर्वं काल-कारितम् इति।
tat sarvaṃ kāla-kāritam iti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काल एव हि पुरुषान् अर्थानर्थयोर् जय-पराजययोः सुख-दुःखयोश् च स्थापयति।
kāla eva hi puruṣān arthānarthayor jaya-parājayayoḥ sukha-duḥkhayoś ca sthāpayati.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालेन बलिर् इन्द्रः कृतः। कालेन व्यपरोपितः। काल एव पुनर् अप्य् एनं कर्तेति कालकारणिकाः।
kālena balir indraḥ kṛtaḥ. kālena vyaparopitaḥ. kāla eva punar apy enaṃ karteti kālakāraṇikāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरुष-कार-पूर्वकत्वात् सर्व-प्रवृत्तीनाम् उपायः प्रत्ययः।
puruṣa-kāra-pūrvakatvāt sarva-pravṛttīnām upāyaḥ pratyayaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ:वश्यं-भाविनो ऽप्य् अर्थस्योपाय-पूर्वकत्वाद् एव। न निष्कर्मणो भद्रम् अस्तीति वात्स्यायनः।
a:vaśyaṃ-bhāvino 'py arthasyopāya-pūrvakatvād eva. na niṣkarmaṇo bhadram astīti vātsyāyanaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न कामांश् चरेत्। धर्मार्थयोः प्रधानयोर् एवम् अन्येषां च सतां प्रत्यनीकत्वात्। अनर्थजन-संसर्गम् असद्-व्यवसायम् अशौचम् अन्:आयतिं चैते पुरुषस्य जनयन्ति।
na kāmāṃś caret. dharmārthayoḥ pradhānayor evam anyeṣāṃ ca satāṃ pratyanīkatvāt. anarthajana-saṃsargam asad-vyavasāyam aśaucam an:āyatiṃ caite puruṣasya janayanti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा प्रमादं लाघवम् अ:प्रत्ययम् अ:ग्राह्यतां च।
tathā pramādaṃ lāghavam a:pratyayam a:grāhyatāṃ ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहवश् च काम-वश-गाः स:गणा एव विनष्टाः श्रूयन्ते।
bahavaś ca kāma-vaśa-gāḥ sa:gaṇā eva vinaṣṭāḥ śrūyante.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा दाण्डक्यो नाम भोजः कामाद् ब्राह्मण-कन्याम् अभिमन्यमानः स:बन्धु-राष्ट्रो विननाश ।
yathā dāṇḍakyo nāma bhojaḥ kāmād brāhmaṇa-kanyām abhimanyamānaḥ sa:bandhu-rāṣṭro vinanāśa .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवराजश् च अहल्याम् अति-बलश् च कीचको द्रौपदीं रावणश् च सीताम् अपरे चान्ये च बहवो दृश्यन्ते काम-वश-गा विनष्टा इत्य् अर्थचिन्तकाः।
devarājaś ca ahalyām ati-balaś ca kīcako draupadīṃ rāvaṇaś ca sītām apare cānye ca bahavo dṛśyante kāma-vaśa-gā vinaṣṭā ity arthacintakāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शरीर-स्थिति-हेतुत्वाद् आहार-स:धर्माणो हि कामाः। फल-भूताश् च धर्मार्थयोः।
śarīra-sthiti-hetutvād āhāra-sa:dharmāṇo hi kāmāḥ. phala-bhūtāś ca dharmārthayoḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बोद्धव्यं तु दोषेष्व् इव। न हि भिक्षुकाः सन्तीति स्थाल्यो नाधिश्रीयन्ते। न हि मृगाः सन्तीति यवा नोप्यन्त इति वात्स्यायनः।
boddhavyaṃ tu doṣeṣv iva. na hi bhikṣukāḥ santīti sthālyo nādhiśrīyante. na hi mṛgāḥ santīti yavā nopyanta iti vātsyāyanaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भवन्ति चात्र श्लोकाः
bhavanti cātra ślokāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मार्थाङ्गविद्या-कालान् अन्:उपरोधयन् काम-सूत्रं तद्-अङ्ग-विद्याश् च पुरुषो ऽधीयीत।
dharmārthāṅgavidyā-kālān an:uparodhayan kāma-sūtraṃ tad-aṅga-vidyāś ca puruṣo 'dhīyīta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राग् यौवनात् स्त्री। प्रत्ता च पत्युर् अभिप्रायात्।
prāg yauvanāt strī. prattā ca patyur abhiprāyāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योषितां शास्त्र-ग्रहणस्याभावाद् अन्:अर्थकम् इह शास्त्रे स्त्री-शासनम् इत्य् आचार्याः।
yoṣitāṃ śāstra-grahaṇasyābhāvād an:arthakam iha śāstre strī-śāsanam ity ācāryāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रयोग-ग्रहणं त्व् आसाम्। प्रयोगस्य च शास्त्र-पूर्वकत्वाद् इति वात्स्यायनः।
prayoga-grahaṇaṃ tv āsām. prayogasya ca śāstra-pūrvakatvād iti vātsyāyanaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तन् न केवलम् इहैव। सर्वत्र हि लोके कति चिद् एव शास्त्र-ज्ञाः। सर्व-जन-विषयश् च प्रयोगः।
tan na kevalam ihaiva. sarvatra hi loke kati cid eva śāstra-jñāḥ. sarva-jana-viṣayaś ca prayogaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रयोगस्य च दूरस्थम् अपि शास्त्रम् एव हेतुः।
prayogasya ca dūrastham api śāstram eva hetuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्ति व्याकरणम् इत्य् अवैयाकरणा अपि याज्ञिका ऊहं क्रतुषु प्रयुञ्जते।
asti vyākaraṇam ity avaiyākaraṇā api yājñikā ūhaṃ kratuṣu prayuñjate.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्ति ज्यौतिषम् इति पुण्याहेषु कर्म कुर्वते।
asti jyautiṣam iti puṇyāheṣu karma kurvate.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथाश्वारोहा गजारोहाश् चाश्वान् गजांश् चान्:अधिगत-शास्त्रा अपि विनयन्ते।
tathāśvārohā gajārohāś cāśvān gajāṃś cān:adhigata-śāstrā api vinayante.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथास्ति राजेति दूरस्था अपि जनपदा न मर्यादाम् अतिवर्तन्ते तद्वद् एतत्।
tathāsti rājeti dūrasthā api janapadā na maryādām ativartante tadvad etat.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सन्त्य् अपि खलु शास्त्र-प्रहत-बुद्धयो गणिका राज-पुत्र्यो महामात्र-दुहितरश् च।
santy api khalu śāstra-prahata-buddhayo gaṇikā rāja-putryo mahāmātra-duhitaraś ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद् वैश्वासिकाज् जनाद् रहसि प्रयोगाञ् छास्त्रम् एकदेशं वा स्त्री गृह्णीयात्।
tasmād vaiśvāsikāj janād rahasi prayogāñ chāstram ekadeśaṃ vā strī gṛhṇīyāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभ्यास-प्रयोज्यांश् च चातुःषष्टिकान् योगान् कन्या रहस्य् एकाकिन्य् अभ्यसेत्।
abhyāsa-prayojyāṃś ca cātuḥṣaṣṭikān yogān kanyā rahasy ekākiny abhyaset.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आचार्यास् तु कन्यानां प्रवृत्त-पुरुष-संप्रयोगा सह:संप्रवृद्धा धात्रेयिका। तथा:भूता वा निर्:अत्यय-संभाषणा सखी। सवयाश् च मातृ-श्वसा। विस्रब्धा तत्-स्थानीया वृद्ध-दासी। पूर्व-संसृष्टा वा भिक्षुकी। स्वसा च विश्वास-प्रयोगात्।
ācāryās tu kanyānāṃ pravṛtta-puruṣa-saṃprayogā saha:saṃpravṛddhā dhātreyikā. tathā:bhūtā vā nir:atyaya-saṃbhāṣaṇā sakhī. savayāś ca mātṛ-śvasā. visrabdhā tat-sthānīyā vṛddha-dāsī. pūrva-saṃsṛṣṭā vā bhikṣukī. svasā ca viśvāsa-prayogāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गीतम् (१), वाद्यम् (२), नृत्यम् (३), आलेख्यम् (४), विशेषकच्छेद्यम् (५), तण्डुल-कुसुम-वलि विकाराः (६), पुष्पास्तरणम् (७), दशन-वसनागरागः (८), मणि-भूमिका-कर्म (९), शयन-रचनम् (१०), उदक-वाद्यम् (११), उदकाघातः (), चित्राश् च योगाः (१३), माल्य-ग्रथन विकल्पाः (१४), शेखरकापीड-योजनम् (१५), नेपथ्य-प्रयोगाः (१६), कर्ण-पत्त्र भङ्गाः (१७), गन्ध-युक्तिः (१८), भूषण-योजनम् (१९), ऐन्द्रजालाः (२०), कौचुमाराश् च (२१), हस्त-लाघवम् (२२), विचित्र-शाक-यूष-भक्ष्य-विकार-क्रिया (२३),।पानकरसरागासव-योजनम् (२४), सूचीवान-कर्माणि (२५), सूत्रक्रीडा (२६), वीणा-डमरुक-वाद्यानि (२७), प्रहेलिका (२८), प्रतिमाला (२९), दुर्वाचक-योगाः (३०), पुस्तक-वाचनम् (३१), नाटकाख्यायिका-दर्शनम् (३२), काव्य-समस्यापूरणम् (३३), पट्टिकावान-वेत्र-विकल्पाः (३४),तक्ष-कर्माणि (३५), तक्षणम् (३६), वास्तु-विद्या (३७), रूप्य-परीक्षा (३८), धातु-वादः (३९), मणि-रागाकर-ज्ञानम् (४०), वृक्षायुर्वेद-योगाः (४१), मेष-कुक्कुट-लावक-युद्ध-विधिः (४२), शुक-सारिका-प्रलापनम् (४३), उत्सादने संवाहने केशमर्दने च कौशलम् (४४),अक्षर-मुष्तिकाकथनम्
gītam (1), vādyam (2), nṛtyam (3), ālekhyam (4), viśeṣakacchedyam (5), taṇḍula-kusuma-vali vikārāḥ (6), puṣpāstaraṇam (7), daśana-vasanāgarāgaḥ (8), maṇi-bhūmikā-karma (9), śayana-racanam (10), udaka-vādyam (11), udakāghātaḥ (), citrāś ca yogāḥ (13), mālya-grathana vikalpāḥ (14), śekharakāpīḍa-yojanam (15), nepathya-prayogāḥ (16), karṇa-pattra bhaṅgāḥ (17), gandha-yuktiḥ (18), bhūṣaṇa-yojanam (19), aindrajālāḥ (20), kaucumārāś ca (21), hasta-lāghavam (22), vicitra-śāka-yūṣa-bhakṣya-vikāra-kriyā (23),.pānakarasarāgāsava-yojanam (24), sūcīvāna-karmāṇi (25), sūtrakrīḍā (26), vīṇā-ḍamaruka-vādyāni (27), prahelikā (28), pratimālā (29), durvācaka-yogāḥ (30), pustaka-vācanam (31), nāṭakākhyāyikā-darśanam (32), kāvya-samasyāpūraṇam (33), paṭṭikāvāna-vetra-vikalpāḥ (34),takṣa-karmāṇi (35), takṣaṇam (36), vāstu-vidyā (37), rūpya-parīkṣā (38), dhātu-vādaḥ (39), maṇi-rāgākara-jñānam (40), vṛkṣāyurveda-yogāḥ (41), meṣa-kukkuṭa-lāvaka-yuddha-vidhiḥ (42), śuka-sārikā-pralāpanam (43), utsādane saṃvāhane keśamardane ca kauśalam (44),akṣara-muṣtikākathanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाञ्चालिकी च चतुःषष्टिर् अपरा। तस्याः प्रयोगान् अन्ववेत्य सांप्रयोगिके वक्ष्यामः। कामस्य तद्-आत्मकत्वात्।
pāñcālikī ca catuḥṣaṣṭir aparā. tasyāḥ prayogān anvavetya sāṃprayogike vakṣyāmaḥ. kāmasya tad-ātmakatvāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहीत-विद्यः प्रतिग्रह-जय-क्रय-निर्वेशाधिगतैर् अर्थैर् अन्वयागतैर् उभयैर् वा गार्हस्थ्यम् अधिगम्य नागरक-वृत्तं वर्तेत।
gṛhīta-vidyaḥ pratigraha-jaya-kraya-nirveśādhigatair arthair anvayāgatair ubhayair vā gārhasthyam adhigamya nāgaraka-vṛttaṃ varteta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नगरे पत्तने खर्वटे महति वा सज्-जनाश्रये स्थानम्। यात्रा-वशाद् वा।
nagare pattane kharvaṭe mahati vā saj-janāśraye sthānam. yātrā-vaśād vā.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र भवनम् आसन्नोदकं वृक्ष-वाटिकवद् विभक्त-कर्म-कक्षं द्वि-वास-गृहं कारयेत्।
tatra bhavanam āsannodakaṃ vṛkṣa-vāṭikavad vibhakta-karma-kakṣaṃ dvi-vāsa-gṛhaṃ kārayet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बाह्ये च वास-गृहे सु:श्लक्ष्णम् उभयोपधानं मध्ये विनतं शुक्लोत्तर-च्छदं शयनीयं स्यात्। प्रतिशय्यिका च। तस्य शिरो-भागे कूर्च-स्थानं वेदिका च। तत्र रात्रि-शेषम् अनुलेपनं माल्यं सिक्थ-करण्डकं सौगन्धिक-पुटिका मातुलुङ्ग-त्वचस् ताम्बूलानि च स्युः। भूमौ पतद्ग्रहः। नाग-दन्तावसक्ता वीणा। चित्र-फलकम्। वर्तिकासमुद्गकः। यः कश् चित् पुस्तकः। कुरण्टक-मालाश् च। नातिदूरे भूमौ वृत्तास्तरणं समस्तकम्। आकर्ष-फलकं द्यूत-फलकं च। तस्य बहिः क्रीडा-शकुनि पञ्जराणि। एकान्ते च तक्ष-तक्षञ-स्थानम् अन्यासां च क्रीडानाम्। स्व्:आस्तीर्णा प्रेङ्खदोला वृक्ष-वाटिकायां स:प्रच्छाया। स्थण्डिल-पीठिका च स:कुसुमेति भवन-न्यासः।
bāhye ca vāsa-gṛhe su:ślakṣṇam ubhayopadhānaṃ madhye vinataṃ śuklottara-cchadaṃ śayanīyaṃ syāt. pratiśayyikā ca. tasya śiro-bhāge kūrca-sthānaṃ vedikā ca. tatra rātri-śeṣam anulepanaṃ mālyaṃ siktha-karaṇḍakaṃ saugandhika-puṭikā mātuluṅga-tvacas tāmbūlāni ca syuḥ. bhūmau patadgrahaḥ. nāga-dantāvasaktā vīṇā. citra-phalakam. vartikāsamudgakaḥ. yaḥ kaś cit pustakaḥ. kuraṇṭaka-mālāś ca. nātidūre bhūmau vṛttāstaraṇaṃ samastakam. ākarṣa-phalakaṃ dyūta-phalakaṃ ca. tasya bahiḥ krīḍā-śakuni pañjarāṇi. ekānte ca takṣa-takṣaña-sthānam anyāsāṃ ca krīḍānām. sv:āstīrṇā preṅkhadolā vṛkṣa-vāṭikāyāṃ sa:pracchāyā. sthaṇḍila-pīṭhikā ca sa:kusumeti bhavana-nyāsaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स प्रातर् उत्थाय कृत-नियत-कृत्यः गृहीत-दन्त-धावनः मात्रयानुलेपनं धूपं स्रजम् इति च गृहीत्वा दत्त्वा सिक्थकम् अलक्तकं च दृष्ट्वादर्शे मुख्म् गृहीत-मुख-वास ताम्बूलः कार्याण्य् अनुतिष्ठेत्।
sa prātar utthāya kṛta-niyata-kṛtyaḥ gṛhīta-danta-dhāvanaḥ mātrayānulepanaṃ dhūpaṃ srajam iti ca gṛhītvā dattvā sikthakam alaktakaṃ ca dṛṣṭvādarśe mukhm gṛhīta-mukha-vāsa tāmbūlaḥ kāryāṇy anutiṣṭhet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्यं स्नानम्। द्वितीयकम् उत्सादनम्। तृतीयकः फेनकः। चतुर्थकम् आयुष्यम्। पञ्चमकं दशमकं वा प्रत्यायुष्यम् इत्य् अ:हीनम्। सातत्याच् च संवृत-कक्षास्वेदापनोदः।
nityaṃ snānam. dvitīyakam utsādanam. tṛtīyakaḥ phenakaḥ. caturthakam āyuṣyam. pañcamakaṃ daśamakaṃ vā pratyāyuṣyam ity a:hīnam. sātatyāc ca saṃvṛta-kakṣāsvedāpanodaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वाह्णापराह्णयोर् भोजनम्। सायं चारायणस्य।
pūrvāhṇāparāhṇayor bhojanam. sāyaṃ cārāyaṇasya.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भोजनानतरं शुक-सारिका-प्रलापन-व्यापाराः। लावक-कुक्कुट-मेष-युद्धानि तास् ताश् च कला-क्रीडाः। पीठमर्द-विट-विदूषकायत्ता व्यापाराः। दिवा-शय्या च।
bhojanānataraṃ śuka-sārikā-pralāpana-vyāpārāḥ. lāvaka-kukkuṭa-meṣa-yuddhāni tās tāś ca kalā-krīḍāḥ. pīṭhamarda-viṭa-vidūṣakāyattā vyāpārāḥ. divā-śayyā ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहीत-प्रसाधनस्यापराह्णे गोष्ठी-विहाराः।
gṛhīta-prasādhanasyāparāhṇe goṣṭhī-vihārāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रदोषे च संगीतकानि। तद्-अन्ते च प्रसाधिते वास-गृहे संचारित-सुरभि-धूपे स:सहायस्य शय्यायाम् अभिसारिकाणां प्रतीक्षणम्।
pradoṣe ca saṃgītakāni. tad-ante ca prasādhite vāsa-gṛhe saṃcārita-surabhi-dhūpe sa:sahāyasya śayyāyām abhisārikāṇāṃ pratīkṣaṇam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दूतीनां प्रेषणम् स्वयं वा गमनम्।
dūtīnāṃ preṣaṇam svayaṃ vā gamanam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आगतानां च मनोहरैर् आलापैर् उपचारैश् च स:सहायस्योपक्रमाः॥१।४।१३ वर्ष-प्रमृष्ट-नेपथ्यानां दुर्:दिनाभिसारिकाणाम् स्वयम् एव पुनर्-मण्डनम् मित्र-जनेन वा परिचरणम् इत्य् आहोरात्रिकम्।
āgatānāṃ ca manoharair ālāpair upacāraiś ca sa:sahāyasyopakramāḥ..1.4.13 varṣa-pramṛṣṭa-nepathyānāṃ dur:dinābhisārikāṇām svayam eva punar-maṇḍanam mitra-janena vā paricaraṇam ity āhorātrikam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
घटा-निबन्धनम् गोष्ठी-समवायः समापानकम् उद्यान-गमनम् समस्याः क्रीडाश् च प्रवर्तयेत्।
ghaṭā-nibandhanam goṣṭhī-samavāyaḥ samāpānakam udyāna-gamanam samasyāḥ krīḍāś ca pravartayet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पक्षस्य मासस्य वा प्रज्ञाते ऽहनि सरस्वत्या भवने निय्क्तानां नित्यं समाजः।
pakṣasya māsasya vā prajñāte 'hani sarasvatyā bhavane niyktānāṃ nityaṃ samājaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुशीलवाश् चागन्तवः प्रेक्षणकम् एषां दद्युः। द्वितीये ऽहनि तेभ्यः पूजा नियतं लभेरन्। ततो यथा-श्रद्धम् एषां दर्शनम् उत्सर्गो वा। व्यसनोत्सवेषु चैषां पर्स्परस्यैक-कार्यता।
kuśīlavāś cāgantavaḥ prekṣaṇakam eṣāṃ dadyuḥ. dvitīye 'hani tebhyaḥ pūjā niyataṃ labheran. tato yathā-śraddham eṣāṃ darśanam utsargo vā. vyasanotsaveṣu caiṣāṃ parsparasyaika-kāryatā.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आगन्तूनां च कृत-समवायानां पूजनम् अभ्युपत्तिश् च।
āgantūnāṃ ca kṛta-samavāyānāṃ pūjanam abhyupattiś ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतेन तं तं देवता-विशेषम् उद्दिश्य संभावित-स्थितयो घटा व्याख्याताः।
etena taṃ taṃ devatā-viśeṣam uddiśya saṃbhāvita-sthitayo ghaṭā vyākhyātāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेश्या-भवने सभायाम् अन्यतमस्योद्वसिते वा समान-विद्या-बुद्धि-शील-वित्त-वयसां सह वेश्याभिर् अनुरूपैर् आलापैर् आसन-बन्धो गोष्ठी।
veśyā-bhavane sabhāyām anyatamasyodvasite vā samāna-vidyā-buddhi-śīla-vitta-vayasāṃ saha veśyābhir anurūpair ālāpair āsana-bandho goṣṭhī.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र चैशां काव्य-समस्या कला-समस्या वा।
tatra caiśāṃ kāvya-samasyā kalā-samasyā vā.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्याम् उज्ज्वला लोक-कान्ताः पूज्याः। प्रीति-समानाश् चाहारितः।
tasyām ujjvalā loka-kāntāḥ pūjyāḥ. prīti-samānāś cāhāritaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परस्पर-भवनेषु चापानकानि।
paraspara-bhavaneṣu cāpānakāni.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र मधु-मैरेय-सुरान् विविध-लवण-फल-हरित-शाक-तिक्त-कटुकाम्लोपदंशान् वेश्याः पाययेयुर् अनुपिबेयुश् च।
tatra madhu-maireya-surān vividha-lavaṇa-phala-harita-śāka-tikta-kaṭukāmlopadaṃśān veśyāḥ pāyayeyur anupibeyuś ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतेनोद्यान-गमनं व्याख्यातम्।
etenodyāna-gamanaṃ vyākhyātam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वाह्ण एव स्व्:अलंकृतास् तुरगाधिरूढा वेश्याभिः सह परिचारकानुगता गच्छेयुः। दैवसिकीं च यात्रां तत्रानुभूय कुक्कुट-युद्ध-द्यूतैः प्रेक्षाभिर् अनुकूलैश् च चेष्टितैः कालं गमयित्वा अपराह्णे गृहीत-तद्-उपभोग-चिह्नास् तथैव प्रत्याव्रजेयुः।
pūrvāhṇa eva sv:alaṃkṛtās turagādhirūḍhā veśyābhiḥ saha paricārakānugatā gaccheyuḥ. daivasikīṃ ca yātrāṃ tatrānubhūya kukkuṭa-yuddha-dyūtaiḥ prekṣābhir anukūlaiś ca ceṣṭitaiḥ kālaṃ gamayitvā aparāhṇe gṛhīta-tad-upabhoga-cihnās tathaiva pratyāvrajeyuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतेन रचितोद्ग्राहोदकानां ग्रीष्मे जल-क्रीडा-गमनं व्याख्यातम्।
etena racitodgrāhodakānāṃ grīṣme jala-krīḍā-gamanaṃ vyākhyātam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यक्ष-रात्रिः। कौमुदी-जागरः। सु:वसन्तकः।
yakṣa-rātriḥ. kaumudī-jāgaraḥ. su:vasantakaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सह-कार-भञ्जिका, अभ्यूषखादिका बिसखादिका नव-पत्त्रिका उदक-क्ष्वेडिका पाञ्चालानुयानम् एकशाल्मली कदम्ब-युद्धानि तास् ताश् च माहिमान्यो देश्याश् च क्रीडा जनेभ्यो विशिष्टम् आचरेयुः। इति संभूय-क्रीडाः।
saha-kāra-bhañjikā, abhyūṣakhādikā bisakhādikā nava-pattrikā udaka-kṣveḍikā pāñcālānuyānam ekaśālmalī kadamba-yuddhāni tās tāś ca māhimānyo deśyāś ca krīḍā janebhyo viśiṣṭam ācareyuḥ. iti saṃbhūya-krīḍāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकचारिणश् च विभव-सामर्थ्यात्।
ekacāriṇaś ca vibhava-sāmarthyāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गणिकाया नायिकायाश् च सखीभिर् नागरकैश् च सह चरितम् एतेन व्याख्यातम्।
gaṇikāyā nāyikāyāś ca sakhībhir nāgarakaiś ca saha caritam etena vyākhyātam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ:विभवस् तु शरीर-मात्रो मल्लिका-फेनक-कषाय-मात्र-परिच्छदः पूज्याद् देशाद् आगतः कलासु विचक्षणस् तद्-उपदेशेन गोष्ठ्यां वेशोचिते च वृत्ते साधयेद् आत्मानम् इति पीठ-मर्दः।
a:vibhavas tu śarīra-mātro mallikā-phenaka-kaṣāya-mātra-paricchadaḥ pūjyād deśād āgataḥ kalāsu vicakṣaṇas tad-upadeśena goṣṭhyāṃ veśocite ca vṛtte sādhayed ātmānam iti pīṭha-mardaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भुक्त-विभवस् तु गुणवान् स:कलत्रो वेशे गोष्ठ्यां च बहु-मतस् तद्-उपजीवी च विटः।
bhukta-vibhavas tu guṇavān sa:kalatro veśe goṣṭhyāṃ ca bahu-matas tad-upajīvī ca viṭaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एक-देश-विद्यस् तु क्रीडनको विश्वास्यश् च विदूषकः। वैहासिको वा।
eka-deśa-vidyas tu krīḍanako viśvāsyaś ca vidūṣakaḥ. vaihāsiko vā.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एते वेश्यानां नागरकाणां च मन्त्रिणः संधि-विग्रह-नियुक्ताः।
ete veśyānāṃ nāgarakāṇāṃ ca mantriṇaḥ saṃdhi-vigraha-niyuktāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तैर् भिक्षुक्यः कला-विदग्धा मुण्डा वृषल्यो वृद्ध-गणिकाश् च व्याख्याताः।
tair bhikṣukyaḥ kalā-vidagdhā muṇḍā vṛṣalyo vṛddha-gaṇikāś ca vyākhyātāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्राम-वासी च स:जातान् विचक्षणान् कौतूहलिकान् प्रोत्साह्य नागरक-जनस्य वृत्तं वर्णयञ् श्रधांश् च जनयंस् तद् एवानुकुर्वीत। गोष्ठीश् च प्रवर्तयेत्। संगत्या जनम् अनुरञ्जयेत्। कर्मसु च साहाय्येन चानुगृह्णीयात्। उपकारयेच् च।
grāma-vāsī ca sa:jātān vicakṣaṇān kautūhalikān protsāhya nāgaraka-janasya vṛttaṃ varṇayañ śradhāṃś ca janayaṃs tad evānukurvīta. goṣṭhīś ca pravartayet. saṃgatyā janam anurañjayet. karmasu ca sāhāyyena cānugṛhṇīyāt. upakārayec ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामश् चतुर्षु वर्णेषु स:वर्णतः शास्त्रतश् चान्:अन्य-पूर्वायां प्रयुज्यमानः पुत्रीयो यशस्यो लौकिकश् च भवति।
kāmaś caturṣu varṇeṣu sa:varṇataḥ śāstrataś cān:anya-pūrvāyāṃ prayujyamānaḥ putrīyo yaśasyo laukikaś ca bhavati.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्-विपरीत उत्तम-वर्नासु परपरिगृहीतासु च। प्रतिषिद्धो ऽवर-वर्णास्व् अ:निरवसितासु। वेश्यासु पुनर्भूषु च न शिष्टो न प्रतिषिद्धः। सुखार्थत्वात्।
tad-viparīta uttama-varnāsu paraparigṛhītāsu ca. pratiṣiddho 'vara-varṇāsv a:niravasitāsu. veśyāsu punarbhūṣu ca na śiṣṭo na pratiṣiddhaḥ. sukhārthatvāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र नायिकास् तिस्रः कन्या पुनर्भूर् वेश्या च। इति।
tatra nāyikās tisraḥ kanyā punarbhūr veśyā ca. iti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्य-कारण-वशात् पर-परिगृहीतापि पाक्षिकी चतुर्थीति गोणिकापुत्रः।
anya-kāraṇa-vaśāt para-parigṛhītāpi pākṣikī caturthīti goṇikāputraḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स यदा मन्यते स्वैरिणीयम्॥१।५।६ अन्यतो ऽपि बहुशो व्यवसित-चारित्रा तस्यां वेश्यायाम् इव गमनम् उत्तम-वर्णिन्याम् अपि न धर्म-पीडां करिष्यति पुनर्भूर् इयम्।
sa yadā manyate svairiṇīyam..1.5.6 anyato 'pi bahuśo vyavasita-cāritrā tasyāṃ veśyāyām iva gamanam uttama-varṇinyām api na dharma-pīḍāṃ kariṣyati punarbhūr iyam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यपूर्वावरुद्धा नात्र शङ्कास्ति।
anyapūrvāvaruddhā nātra śaṅkāsti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पतिं वा महान्तम् ईश्वरम् अस्मद्-अ:मित्र-संसृष्टम् इयम् अवगृह्य प्रभुत्वेन चरति। सा मया संसृष्टा स्नेहाद् एनं व्यावर्तयिष्यति।
patiṃ vā mahāntam īśvaram asmad-a:mitra-saṃsṛṣṭam iyam avagṛhya prabhutvena carati. sā mayā saṃsṛṣṭā snehād enaṃ vyāvartayiṣyati.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वि:रसं वा मयि शक्तम् अपकर्तु-कामं च प्रकृतिम् आपादयिष्यति।
vi:rasaṃ vā mayi śaktam apakartu-kāmaṃ ca prakṛtim āpādayiṣyati.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.