न राज्ञां महामात्राणां वा पर-भवन-प्रवेशो विद्यतेमहाजनेन हि चरितम् एषां दृश्यते ऽनुविधीयते च।
na rājñāṃ mahāmātrāṇāṃ vā para-bhavana-praveśo vidyate.mahājanena hi caritam eṣāṃ dṛśyate 'nuvidhīyate ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सवितारम् उद्यन्तं त्रयो लोकाः पश्यन्ति अनूद्यन्ते च। गच्छन्तम् अपि पश्यन्त्य् अनुप्रतिष्ठन्ते च।
savitāram udyantaṃ trayo lokāḥ paśyanti anūdyante ca. gacchantam api paśyanty anupratiṣṭhante ca.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद् अ:शक्यत्वाद् गर्हणीयत्वाच् चेति न ते वृथा किं चिद् आचरेयुः।
tasmād a:śakyatvād garhaṇīyatvāc ceti na te vṛthā kiṃ cid ācareyuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ:वश्यं त्व् आचरितव्ये योगान् प्रयुञ्जीरन्।
a:vaśyaṃ tv ācaritavye yogān prayuñjīran.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्रामाधिपतेर् आयुक्तकस्य हलोत्थवृत्ति-पुत्रस्य यूनो ग्रामीण-योषितो वचन-मात्र साध्याः। ताश् चर्षण्य इत्य् आचक्षते विटाः।
grāmādhipater āyuktakasya halotthavṛtti-putrasya yūno grāmīṇa-yoṣito vacana-mātra sādhyāḥ. tāś carṣaṇya ity ācakṣate viṭāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ताभिः सह विष्टि-कर्मसु कोष्ठागार-प्रवेशे द्रव्याणां निष्क्रमण-प्रवेशनयोर् भवन-प्रतिसंस्कारे क्षेत्र-कर्मणि कर्पासोर्णातसी-शण-वल्कलादाने सूत्र-प्रतिग्रहे द्रव्याणां क्रय-विक्रय-विनिमयेषु तेषु तेषु च कर्मसु प्रयोगः।
tābhiḥ saha viṣṭi-karmasu koṣṭhāgāra-praveśe dravyāṇāṃ niṣkramaṇa-praveśanayor bhavana-pratisaṃskāre kṣetra-karmaṇi karpāsorṇātasī-śaṇa-valkalādāne sūtra-pratigrahe dravyāṇāṃ kraya-vikraya-vinimayeṣu teṣu teṣu ca karmasu prayogaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा व्रज-योषिद्भिः गवाध्यक्षस्य।
tathā vraja-yoṣidbhiḥ gavādhyakṣasya.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विधवानाथा-प्रव्रजिताभिः सह सूत्राध्यक्षस्य।
vidhavānāthā-pravrajitābhiḥ saha sūtrādhyakṣasya.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मर्मज्ञात्वाद् रात्राव् अटने चाटन्तीभिर् नागरस्य।
marmajñātvād rātrāv aṭane cāṭantībhir nāgarasya.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रय-विक्रये पण्याध्यक्षस्य।
kraya-vikraye paṇyādhyakṣasya.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टमी-चन्द्रकौमुदी-सु:वसन्तकादिषु पत्तन-नगर-खर्वट-योषिताम् ईश्वर-भवने सहान्तः:पुरिकाभिः प्रायेण क्रीडा।
aṣṭamī-candrakaumudī-su:vasantakādiṣu pattana-nagara-kharvaṭa-yoṣitām īśvara-bhavane sahāntaḥ:purikābhiḥ prāyeṇa krīḍā.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र चापानकान्ते नगर-स्त्रियो यथा-परिचयम् अन्तः:पुरिकानां पृथक् पृथग् भोगावासकान् प्रविश्य कथाभिर् आसित्वा पूजिताः प्रतीताश् चोपप्रदोषं निष्क्रामयेयुः।
tatra cāpānakānte nagara-striyo yathā-paricayam antaḥ:purikānāṃ pṛthak pṛthag bhogāvāsakān praviśya kathābhir āsitvā pūjitāḥ pratītāś copapradoṣaṃ niṣkrāmayeyuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र प्रणिहिता राज-दासी प्रयोज्यायाः पूर्व-संसृष्टा तां तत्र संभाषेत।
tatra praṇihitā rāja-dāsī prayojyāyāḥ pūrva-saṃsṛṣṭā tāṃ tatra saṃbhāṣeta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रामणीयक-दर्शनेन योजयेत्।
rāmaṇīyaka-darśanena yojayet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राग् एव स्व-भवन-स्थां ब्रूयात्। अमुष्यां क्रीडायां तव राज-भवन-स्थानानि रामणीयकानि दर्शयिष्यामीति काले च योजयेत्। बहिः:प्रवाल-कुट्टिमं ते दर्शयिष्यामि।
prāg eva sva-bhavana-sthāṃ brūyāt. amuṣyāṃ krīḍāyāṃ tava rāja-bhavana-sthānāni rāmaṇīyakāni darśayiṣyāmīti kāle ca yojayet. bahiḥ:pravāla-kuṭṭimaṃ te darśayiṣyāmi.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मणि-भूमिकां वृक्ष-वाटिकां मृद्वीका-मण्डपं समुद्र-गृह-प्रासादान् गूढ-भित्ति-संचारांश् चित्र-कर्माणि क्रीडा-मृगान् यन्त्राणि शकुनान् व्याघ्र-सिंह-पञ्जरादीनि च यानि पुरस्ताद् वर्णितानि स्युः।
maṇi-bhūmikāṃ vṛkṣa-vāṭikāṃ mṛdvīkā-maṇḍapaṃ samudra-gṛha-prāsādān gūḍha-bhitti-saṃcārāṃś citra-karmāṇi krīḍā-mṛgān yantrāṇi śakunān vyāghra-siṃha-pañjarādīni ca yāni purastād varṇitāni syuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकान्ते च तद्-गतम् ईश्वरानुरागं श्रावयेत्।
ekānte ca tad-gatam īśvarānurāgaṃ śrāvayet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संप्रयोगे चातुर्यं चाभिवर्णयेत्।
saṃprayoge cāturyaṃ cābhivarṇayet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ:मन्त्र-श्रवं च प्रतिपन्नां योजयेत्।
a:mantra-śravaṃ ca pratipannāṃ yojayet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ:प्रतिपद्यमानां स्वयम् एवेश्वर आगत्योपचारैः सान्त्वितां रञ्जयित्वा संभूय च सानुरागं विसृजेत्।
a:pratipadyamānāṃ svayam eveśvara āgatyopacāraiḥ sāntvitāṃ rañjayitvā saṃbhūya ca sānurāgaṃ visṛjet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रयोज्यायाश् च पत्युर् अनुग्रहोचितस्य दारान् नित्यम् अन्तः:पुरम् औचित्यात् प्रवेशयेत्। तत्र प्रणिहिता राज-दासीति समानं पूर्वेण।
prayojyāyāś ca patyur anugrahocitasya dārān nityam antaḥ:puram aucityāt praveśayet. tatra praṇihitā rāja-dāsīti samānaṃ pūrveṇa.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तः:पुरिका वा प्रयोज्यया सह स्व:चेटिका-संप्रेषणेन प्रीतिं कुर्यात्। प्रसृत-प्रीतिं च सापदेशं दर्शने नियोजयेत्। प्रविष्टां पूजितां पीतवतीं प्रणिहिता राज-दासीति समानं पूर्वेण।
antaḥ:purikā vā prayojyayā saha sva:ceṭikā-saṃpreṣaṇena prītiṃ kuryāt. prasṛta-prītiṃ ca sāpadeśaṃ darśane niyojayet. praviṣṭāṃ pūjitāṃ pītavatīṃ praṇihitā rāja-dāsīti samānaṃ pūrveṇa.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस्मिन् वा विज्ञाने प्रयोज्या विख्याता स्यात् तद्-दर्शनार्थम् अन्तः:पुरिका सोपचारं ताम् आह्वयेत्। प्रविष्टां प्रणिहिता राज-दासीति समानं पूर्वेण।
yasmin vā vijñāne prayojyā vikhyātā syāt tad-darśanārtham antaḥ:purikā sopacāraṃ tām āhvayet. praviṣṭāṃ praṇihitā rāja-dāsīti samānaṃ pūrveṇa.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उद्भूतान्:अर्थस्य भीतस्य वा भार्यां भिक्षुकी ब्रूयात् असाव् अन्तः:पुरिका राजनि सिद्धा गृहीत-वाक्या मम वचनं शृणोति। स्व-भावतश् च कृपा-शीला ताम् अनेनोपायेनाधिगमिष्यामि। अहम् एव ते प्रवेशं कारयिष्यामि। सा च ते भर्तुर् महान्तम् अन्:अर्थं निवर्तयिष्यतीति प्रतिपन्नां द्विस् त्रिर् इति प्रवेशयेत्। अन्तः:पुरिका चास्या अ:भयं दद्यात्। अ:भय-श्रवणाच् च संप्रहृष्टां प्रणिहिता राज-दासीति समानं पूर्वेण॥५।५।२५ एतया वृत्त्य्-अर्थिनां महामात्राभितप्तानां बलाद् विगृहीतानां व्यवहारे दुर्:बलानां स्व-भोगेना:संतुष्टानां राजनि प्रीति-कामानां राज्य-जनेषु पङ्क्तिम् इच्छतां स-जातैर् बाध्यमानानां स:जातान् बाधितु-कामानां सूचकानाम् अन्येषाम् कार्य-वशिनां जाया व्याख्याताः।
udbhūtān:arthasya bhītasya vā bhāryāṃ bhikṣukī brūyāt asāv antaḥ:purikā rājani siddhā gṛhīta-vākyā mama vacanaṃ śṛṇoti. sva-bhāvataś ca kṛpā-śīlā tām anenopāyenādhigamiṣyāmi. aham eva te praveśaṃ kārayiṣyāmi. sā ca te bhartur mahāntam an:arthaṃ nivartayiṣyatīti pratipannāṃ dvis trir iti praveśayet. antaḥ:purikā cāsyā a:bhayaṃ dadyāt. a:bhaya-śravaṇāc ca saṃprahṛṣṭāṃ praṇihitā rāja-dāsīti samānaṃ pūrveṇa..5.5.25 etayā vṛtty-arthināṃ mahāmātrābhitaptānāṃ balād vigṛhītānāṃ vyavahāre dur:balānāṃ sva-bhogenā:saṃtuṣṭānāṃ rājani prīti-kāmānāṃ rājya-janeṣu paṅktim icchatāṃ sa-jātair bādhyamānānāṃ sa:jātān bādhitu-kāmānāṃ sūcakānām anyeṣām kārya-vaśināṃ jāyā vyākhyātāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्येन वा प्रयोज्यां सह संसृष्टां संग्राह्य दास्यम् उपनीतां क्रमेणान्तः:पुरं प्रवेशयेत्।
anyena vā prayojyāṃ saha saṃsṛṣṭāṃ saṃgrāhya dāsyam upanītāṃ krameṇāntaḥ:puraṃ praveśayet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणिधिना चायतिम् अस्याः संदूष्य राजनि विद्विष्ट इति कलत्रावग्रहोपायेनैनाम् अन्तः:पुरं प्रवेशयेत्। इति प्रच्छन्न-योगाः । एते राज-पुत्रेषु प्रायेण।
praṇidhinā cāyatim asyāḥ saṃdūṣya rājani vidviṣṭa iti kalatrāvagrahopāyenainām antaḥ:puraṃ praveśayet. iti pracchanna-yogāḥ . ete rāja-putreṣu prāyeṇa.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न त्व् एवं पर-भवनम् ईश्वरः प्रविशेत्।
na tv evaṃ para-bhavanam īśvaraḥ praviśet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आभीरं कोट्ट-राजं पर-भवन-गतं भ्रातृ-प्रयुक्तो रजको जघान। काशि-राजं जयसेनम् अश्वाध्यक्ष इति।
ābhīraṃ koṭṭa-rājaṃ para-bhavana-gataṃ bhrātṛ-prayukto rajako jaghāna. kāśi-rājaṃ jayasenam aśvādhyakṣa iti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रकाश-कामितानि तु देश-प्रवृत्ति-योगात्।
prakāśa-kāmitāni tu deśa-pravṛtti-yogāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रत्ता जनपद-कन्या दशमे ऽहनि किं चिद् औपायनिकम् उपगृह्य प्रविशन्त्य् अन्तः:पुरम् उपभुक्ता एव विसृज्यन्त इत्य् आन्ध्राणाम् ।
prattā janapada-kanyā daśame 'hani kiṃ cid aupāyanikam upagṛhya praviśanty antaḥ:puram upabhuktā eva visṛjyanta ity āndhrāṇām .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महामात्रेश्वराणाम् अन्तः:पुराणि निशि सेवार्थं राजानम् उपगच्छन्ति वात्सगुल्मकानाम्।
mahāmātreśvarāṇām antaḥ:purāṇi niśi sevārthaṃ rājānam upagacchanti vātsagulmakānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रूपवतीर् जनपद-योषितः प्रीत्य्-अपदेशेन मासं मासार्धं वातिवासयन्त्य् अन्तः:पुरिका वैदर्भाणाम्।
rūpavatīr janapada-yoṣitaḥ prīty-apadeśena māsaṃ māsārdhaṃ vātivāsayanty antaḥ:purikā vaidarbhāṇām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दर्शनीयाः स्व-भार्याः प्रीति-दायम् एव महामात्र-राजभ्यो ददत्य् अपरान्तकानाम्।
darśanīyāḥ sva-bhāryāḥ prīti-dāyam eva mahāmātra-rājabhyo dadaty aparāntakānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज-क्रीडार्थं नगर-स्त्रियो जनपद-स्त्रियश् च सङ्घश एकशश् च राजकुलं प्रविशन्ति सौराष्ट्रकाणाम् इति।
rāja-krīḍārthaṃ nagara-striyo janapada-striyaś ca saṅghaśa ekaśaś ca rājakulaṃ praviśanti saurāṣṭrakāṇām iti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्लोकाव् अत्र भवतः
ślokāv atra bhavataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.