नान्तः:पुराणां रक्षण-योगात् पुरुष-संदर्शनं विद्यते पत्युश् चैकत्वाद् अन्:एक-साधारणत्वाच् चा:तृप्तिः। तस्मात् तानि प्रयोगत एव परस्-परं रञ्जयेयुः।
nāntaḥ:purāṇāṃ rakṣaṇa-yogāt puruṣa-saṃdarśanaṃ vidyate patyuś caikatvād an:eka-sādhāraṇatvāc cā:tṛptiḥ. tasmāt tāni prayogata eva paras-paraṃ rañjayeyuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धात्रेयिकां सखीं दासीं वा पुरुषवद् अलंकृत्याकृति-संयुक्तैः कन्द-मूल-फलावयवैर् अपद्रव्यैर् वात्माभिप्रायं निवर्तयेयुः।
dhātreyikāṃ sakhīṃ dāsīṃ vā puruṣavad alaṃkṛtyākṛti-saṃyuktaiḥ kanda-mūla-phalāvayavair apadravyair vātmābhiprāyaṃ nivartayeyuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरुष-प्रतिमा अ:व्यक्त-लिङ्गाश् चाधिशयीरन्।
puruṣa-pratimā a:vyakta-liṅgāś cādhiśayīran.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राजानश् च कृपा-शीला विनापि भाव-योगाद् आयोजितापद्रव्या यावद् अर्थम् एकया रात्र्या बह्वीभिर् अपि गच्छन्ति। यस्यां तु प्रीतिर् वासक ऋतुर् वा तत्राभिप्रायतः प्रवर्तन्त इति प्राच्योपचाराः।
rājānaś ca kṛpā-śīlā vināpi bhāva-yogād āyojitāpadravyā yāvad artham ekayā rātryā bahvībhir api gacchanti. yasyāṃ tu prītir vāsaka ṛtur vā tatrābhiprāyataḥ pravartanta iti prācyopacārāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्री-योगेणैव पुरुषाणाम् अप्य् अ:लब्ध-वृत्तीनां वियोनिषु विजातिषु स्त्री-प्रतिमासु केवलोपमर्दनाच् चाभिप्राय-निवृत्तिर् व्याख्याता।
strī-yogeṇaiva puruṣāṇām apy a:labdha-vṛttīnāṃ viyoniṣu vijātiṣu strī-pratimāsu kevalopamardanāc cābhiprāya-nivṛttir vyākhyātā.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योषावेषांश् च नागरकान् प्रायेणान्त:पुरिकाः परिचारिकाभिः सह प्रवेशयन्ति।
yoṣāveṣāṃś ca nāgarakān prāyeṇānta:purikāḥ paricārikābhiḥ saha praveśayanti.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषाम् उपावर्तने धात्रेयिकाश् चाभ्यन्तर-संसृष्टा आयतिं दर्शयन्त्यः प्रयतेरन्।
teṣām upāvartane dhātreyikāś cābhyantara-saṃsṛṣṭā āyatiṃ darśayantyaḥ prayateran.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुख-प्रवेशिताम् अपसार-भूमिं विशलतां वेश्मनः प्रमादं रक्षिणाम् अ:नित्यतां परिजनस्य वर्णयेयुः।
sukha-praveśitām apasāra-bhūmiṃ viśalatāṃ veśmanaḥ pramādaṃ rakṣiṇām a:nityatāṃ parijanasya varṇayeyuḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न चा:सद्-भूतेनार्थेन प्रवेशयितुं जनम् आवर्तयेयुर् दोषात्।
na cā:sad-bhūtenārthena praveśayituṃ janam āvartayeyur doṣāt.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नागरकस् तु सु:प्रापम् अप्य् अन्तः:पुरम् अपाय-भूयिष्ठत्वान् न प्रविशेद् इति वात्स्यायनः।
nāgarakas tu su:prāpam apy antaḥ:puram apāya-bhūyiṣṭhatvān na praviśed iti vātsyāyanaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सापसारं तु प्रमद-वनावगाढं विभक्त-दीर्घ-काक्ष्यम् अल्प-प्रमत्त-रक्षकं प्रोषित-राजकं कारणानि समीक्ष्य बहुष आहूयमानो ऽर्थ-बुद्ध्या कक्ष्या-प्रवेशं च दृष्ट्वा ताभिर् एव विहितोपायः प्रविशेत्।
sāpasāraṃ tu pramada-vanāvagāḍhaṃ vibhakta-dīrgha-kākṣyam alpa-pramatta-rakṣakaṃ proṣita-rājakaṃ kāraṇāni samīkṣya bahuṣa āhūyamāno 'rtha-buddhyā kakṣyā-praveśaṃ ca dṛṣṭvā tābhir eva vihitopāyaḥ praviśet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शक्ति-विषये च प्रति:दिनं निष्क्रामेत्।
śakti-viṣaye ca prati:dinaṃ niṣkrāmet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहिश् च रक्षिभिर् अन्यद् एव कारणम् अपदिश्य संसृजेत।
bahiś ca rakṣibhir anyad eva kāraṇam apadiśya saṃsṛjeta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तश्:चारिण्यां च परिचारिकायां विदितार्थायां सक्तम् आत्मानं रूपयेत्। तद्-अ:लाभाच् च शोकम् अन्तः:प्रवेशिनीभिश् च दूती-कल्पं सकलम् आचरेत्।
antaś:cāriṇyāṃ ca paricārikāyāṃ viditārthāyāṃ saktam ātmānaṃ rūpayet. tad-a:lābhāc ca śokam antaḥ:praveśinībhiś ca dūtī-kalpaṃ sakalam ācaret.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज-प्रनिधींश् च बुध्येत।
rāja-pranidhīṃś ca budhyeta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दूत्यास् त्व् अ:संचारे यत्र गृहीताकारायाः प्रयोज्याया दर्शन-योगस् तत्रावस्थानम्।
dūtyās tv a:saṃcāre yatra gṛhītākārāyāḥ prayojyāyā darśana-yogas tatrāvasthānam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिन्न् अपि तु रक्षिषु परिचारिका-व्यपदेशः।
tasminn api tu rakṣiṣu paricārikā-vyapadeśaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्षुर् अनुबध्नन्त्याम् इङ्गिताकार-निवेदनम्॥५।६।१९ यत्र संपातो ऽस्यास् तत्र चित्र-कर्मणस् तद्-युक्तस्य व्यर्थानां गीत-वस्तुकानां क्रीडनकानां कृत-चिह्नानाम् आपीनकानाम् अङ्गुलीयकस्य च निधानम्।
cakṣur anubadhnantyām iṅgitākāra-nivedanam..5.6.19 yatra saṃpāto 'syās tatra citra-karmaṇas tad-yuktasya vyarthānāṃ gīta-vastukānāṃ krīḍanakānāṃ kṛta-cihnānām āpīnakānām aṅgulīyakasya ca nidhānam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रत्य्:उत्तरं तया दत्तं प्रपश्येत्। ततः प्रवेशने यतेत।
praty:uttaraṃ tayā dattaṃ prapaśyet. tataḥ praveśane yateta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र चास्य नियतं गमनम् इति विद्यात् तत्र प्रछन्नस्य प्राग् एवावस्थानम्।
yatra cāsya niyataṃ gamanam iti vidyāt tatra prachannasya prāg evāvasthānam.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रक्षि-पुरुष-रूपो वा तद्-अनुज्ञात-वेलायां प्रविशेत्।
rakṣi-puruṣa-rūpo vā tad-anujñāta-velāyāṃ praviśet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आस्तरण-प्रावरण-वेष्टितस्य वा प्रवेश-निर्हारौ।
āstaraṇa-prāvaraṇa-veṣṭitasya vā praveśa-nirhārau.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुटा:पुट-योगैर् वा नष्टच्छाया-रूपः।
puṭā:puṭa-yogair vā naṣṭacchāyā-rūpaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रायं प्रयोगः ण् नकुल-हृदयं चोरकतुम्बी-फलानि सर्पाक्षीणि चान्तर्धूमेन पचेत्। ततो ऽञ्जनेन सम-भागेन पेषयेत्। अनेनाभ्यक्त-नयनो नष्ट-च्छाया-रूपश् चरति [अन्यैष् च जल-ब्रह्म-क्षेम-शिरः-प्रणीतैर् बाह्य-पानकैर् वा।
tatrāyaṃ prayogaḥ ṇ nakula-hṛdayaṃ corakatumbī-phalāni sarpākṣīṇi cāntardhūmena pacet. tato 'ñjanena sama-bhāgena peṣayet. anenābhyakta-nayano naṣṭa-cchāyā-rūpaś carati [anyaiṣ ca jala-brahma-kṣema-śiraḥ-praṇītair bāhya-pānakair vā.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रात्रि-कौमुदीषु च दीपिका-संबाधे सुरङ्गया वा।
rātri-kaumudīṣu ca dīpikā-saṃbādhe suraṅgayā vā.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रैतद् भवति ।
tatraitad bhavati .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र राज-कुल-चारिण्य एव लक्षण्यान् पुरुषान् अन्तः:पुरं प्रवेशयन्ति नाति:सु:रक्षत्वाद् अपरान्तिकानाम्।
tatra rāja-kula-cāriṇya eva lakṣaṇyān puruṣān antaḥ:puraṃ praveśayanti nāti:su:rakṣatvād aparāntikānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षत्रिय-संज्ञकैर् अन्तः:पुर-रक्षिभिर् एवार्थं साधयन्त्य् आभीरकाणाम्।
kṣatriya-saṃjñakair antaḥ:pura-rakṣibhir evārthaṃ sādhayanty ābhīrakāṇām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रेष्याभिः सह तद्-वेषान् नागरक-पुत्रान् प्रवेशयन्ति वात्सगुल्मकानाम्।
preṣyābhiḥ saha tad-veṣān nāgaraka-putrān praveśayanti vātsagulmakānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वैर् एव पुत्रैर् अन्तः:पुराणि काम-चारैर् जननी-वर्जम् उपयुज्यन्ते वैदर्भकानाम्।
svair eva putrair antaḥ:purāṇi kāma-cārair jananī-varjam upayujyante vaidarbhakānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा प्रवेशिभिर् एव ज्ञाति-संबन्धिभिर् नान्यैर् उपयुज्यन्ते स्त्रैराजकानाम्।
tathā praveśibhir eva jñāti-saṃbandhibhir nānyair upayujyante strairājakānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणैर् मित्रैर् भृत्यैर् दास-चेटैश् च गौडानाम्।
brāhmaṇair mitrair bhṛtyair dāsa-ceṭaiś ca gauḍānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परिस्पन्दाः कर्मकराश् चान्तः:पुरेष्व् अ:निषिद्द्धा अन्ये ऽपि तद्-रूपाश् च सैन्धवानाम्।
parispandāḥ karmakarāś cāntaḥ:pureṣv a:niṣidddhā anye 'pi tad-rūpāś ca saindhavānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्थेन रक्षिणम् उपगृह्य साहसिकाः संहताः प्रविशन्ति हैमवतानाम्।
arthena rakṣiṇam upagṛhya sāhasikāḥ saṃhatāḥ praviśanti haimavatānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्प-दान-नियोगान् नगर-ब्राह्मणा राज-विदितम् अन्तः:पुराणि गच्छन्ति। पटान्तरितश् चैषाम् आलापः। तेन प्रसङ्गेन व्यतिकरो भवति बङ्ग-अङ्ग-कलिङ्गकानाम्।
puṣpa-dāna-niyogān nagara-brāhmaṇā rāja-viditam antaḥ:purāṇi gacchanti. paṭāntaritaś caiṣām ālāpaḥ. tena prasaṅgena vyatikaro bhavati baṅga-aṅga-kaliṅgakānām.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संहत्य नवदशेत्य् एकैकं युवानं प्रच्छादयन्ति प्राच्यानाम् इति। एवं पर-स्त्रियः प्रकुर्वीत।
saṃhatya navadaśety ekaikaṃ yuvānaṃ pracchādayanti prācyānām iti. evaṃ para-striyaḥ prakurvīta.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एभ्य एव च कारणेभ्यः स्व-दारान् रक्षेत्।
ebhya eva ca kāraṇebhyaḥ sva-dārān rakṣet.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कामोपधा-शुद्धान् रक्षिणो ऽन्तः:पुरे स्थापयेद् इत्य् आचार्याः।
kāmopadhā-śuddhān rakṣiṇo 'ntaḥ:pure sthāpayed ity ācāryāḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते हि भयेन चार्थेन चान्यं प्रयोजयेयुस् तस्मात् काम-भयार्थोपधा-शुद्धान् इति गोणिकापुत्रः ।
te hi bhayena cārthena cānyaṃ prayojayeyus tasmāt kāma-bhayārthopadhā-śuddhān iti goṇikāputraḥ .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अ:द्रोहो धर्मस् तम् अपि भयाज् जह्याद् अतो धर्म-भयोपधा-शुद्धान् इति वात्स्यायनः।
a:droho dharmas tam api bhayāj jahyād ato dharma-bhayopadhā-śuddhān iti vātsyāyanaḥ.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाक्याभिधायिनीभिश् च गूढाकाराभिः प्रमादभिर् आत्म-दारान् उपदध्याच् छौचा:शौच-परिज्ञानार्थम् इति बाभ्रवीयाः
vākyābhidhāyinībhiś ca gūḍhākārābhiḥ pramādabhir ātma-dārān upadadhyāc chaucā:śauca-parijñānārtham iti bābhravīyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुष्टानां युवतिषु सिद्धत्वान् ना:कस्माद् अ:दुष्ट-दूषणम् आचरेद् इति वात्स्यायनः ।
duṣṭānāṃ yuvatiṣu siddhatvān nā:kasmād a:duṣṭa-dūṣaṇam ācared iti vātsyāyanaḥ .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अति:गोष्ठी निर्:अङ्कुशत्वं भर्तुः स्वैरता पुरुषैः सहा:नियन्त्रणता प्रवासे ऽवस्थानं विदेशे निवासः स्व-वृत्त्य्-उपघातः स्वैरिणी-संसर्गः पत्युर् ईर्ष्यालुता चेति स्त्रीणां विनाश-कारणानि।
ati:goṣṭhī nir:aṅkuśatvaṃ bhartuḥ svairatā puruṣaiḥ sahā:niyantraṇatā pravāse 'vasthānaṃ videśe nivāsaḥ sva-vṛtty-upaghātaḥ svairiṇī-saṃsargaḥ patyur īrṣyālutā ceti strīṇāṃ vināśa-kāraṇāni.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.