वैराग्याध्या अविशेषात् विशेषारम्भः
vairāgyādhyā aviśeṣāt viśeṣārambhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
Library·Kapila (trad. author): Samkhyasutra·3
वैराग्याध्या अविशेषात् विशेषारम्भः
vairāgyādhyā aviśeṣāt viśeṣārambhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माच्छरीरस्य
tasmāccharīrasya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदीजात् संसृतिः
tadījāt saṃsṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आविवेकाच्च प्रवर्तनमविशेषाणां
āvivekācca pravartanamaviśeṣāṇāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपभोगादितरस्य
upabhogāditarasya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्प्रति परिमुक्तो द्वाभ्यां
samprati parimukto dvābhyāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मातापितृजं स्थूलं प्रायशः इतरन्न तथा
mātāpitṛjaṃ sthūlaṃ prāyaśaḥ itaranna tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूर्वोत्पत्तेस्तत्कार्यत्वं भोगादेकस्य नेतरस्य
pūrvotpattestatkāryatvaṃ bhogādekasya netarasya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्तदशैकं लिङ्गं
saptadaśaikaṃ liṅgaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यक्तिभेदः कर्मविशेषात्
vyaktibhedaḥ karmaviśeṣāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदधिष्ठानाश्रये देहे तद्वादत्तद्वादः
tadadhiṣṭhānāśraye dehe tadvādattadvādaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न स्वातन्त्र्यात्तदृते छायावच्चित्रवच्च
na svātantryāttadṛte chāyāvaccitravacca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मूर्तत्वे ऽपि न सङ्घातयोगात् तरणिवत्
mūrtatve 'pi na saṅghātayogāt taraṇivat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अणुपरिमाणं तत्कृतिश्रुतेः
aṇuparimāṇaṃ tatkṛtiśruteḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदन्नमयत्वश्रुतेश्च
tadannamayatvaśruteśca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरुषार्थं संसृतिः लिङ्गानां सूपकारवद्राज्ञः
puruṣārthaṃ saṃsṛtiḥ liṅgānāṃ sūpakāravadrājñaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाञ्चभौतिको देहः
pāñcabhautiko dehaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चातुर्भौतिकमित्येके
cāturbhautikamityeke
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऐकभौतिकमित्यपरे
aikabhautikamityapare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न सांसिद्धिकं चैतन्यं प्रत्येकादृष्टेः
na sāṃsiddhikaṃ caitanyaṃ pratyekādṛṣṭeḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रपञ्चमरणाद्यभावश्च
prapañcamaraṇādyabhāvaśca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मदशक्तिवच्चेत् प्रत्येकपरिदृष्टे सांहत्ये तदुद्भवः
madaśaktivaccet pratyekaparidṛṣṭe sāṃhatye tadudbhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञानान्मुक्तिः
jñānānmuktiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बन्धो विपर्ययात्
bandho viparyayāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नियतकारणत्वान्न समुच्चयविकल्पौ
niyatakāraṇatvānna samuccayavikalpau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वप्नजागराभ्यामिव मायिकामायिकाभ्यां नोभयोर्मुक्तिः पुरुषस्य
svapnajāgarābhyāmiva māyikāmāyikābhyāṃ nobhayormuktiḥ puruṣasya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इतरस्यापि नात्यन्तिकं
itarasyāpi nātyantikaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सङ्कल्पिते ऽप्येवं
saṅkalpite 'pyevaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भावनोपचयात् शुद्धस्य सर्वं प्रकृतिवत्
bhāvanopacayāt śuddhasya sarvaṃ prakṛtivat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रागोपहतिः ध्यानं
rāgopahatiḥ dhyānaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृत्तिनिरोधात् तत्सिद्धिः
vṛttinirodhāt tatsiddhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धारणासनस्वकर्मणा तत्सिद्धिः
dhāraṇāsanasvakarmaṇā tatsiddhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निरोधः छर्दिविधारणाभ्यां
nirodhaḥ chardividhāraṇābhyāṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थिरसुखमासनं
sthirasukhamāsanaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वकर्म स्वाश्रमविहितकर्मानुष्ठानं
svakarma svāśramavihitakarmānuṣṭhānaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैराग्यात् अभ्यासाच्च
vairāgyāt abhyāsācca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विपर्ययभेदाः पञ्च
viparyayabhedāḥ pañca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अशक्तिरष्टविशतिधा तु
aśaktiraṣṭaviśatidhā tu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तुष्टिर्नवधा
tuṣṭirnavadhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सिद्धिरष्टधा
siddhiraṣṭadhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अवान्तरभेदाः पूर्ववत्
avāntarabhedāḥ pūrvavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवमितरस्याः
evamitarasyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आध्यत्मिकादि भेदात् नवधा तुष्टिः
ādhyatmikādi bhedāt navadhā tuṣṭiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊहादिभिः सिद्धिरष्टधा
ūhādibhiḥ siddhiraṣṭadhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नेतरादितरहानेन विना
netarāditarahānena vinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दैवादिप्रभेदा
daivādiprabhedā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आब्रह्मस्तम्बपर्यन्तं तत्कृते सृष्टिः आविवेकात्
ābrahmastambaparyantaṃ tatkṛte sṛṣṭiḥ āvivekāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊर्ध्वं सत्वविशाला
ūrdhvaṃ satvaviśālā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तमोविशालामूलतः
tamoviśālāmūlataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मध्ये रजोविशाला
madhye rajoviśālā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मवैचित्र्यात् प्रधानचेष्टा गर्भदासवत्
karmavaicitryāt pradhānaceṣṭā garbhadāsavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आवृत्तिस्त्तत्राप्युत्तरोत्तरयोगाद्धेयः
āvṛttisttatrāpyuttarottarayogāddheyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समानं जरामरणादिनं दुःखं
samānaṃ jarāmaraṇādinaṃ duḥkhaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न कारणलयात् कृतकृत्यता मग्नवदुत्थानात्
na kāraṇalayāt kṛtakṛtyatā magnavadutthānāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अकार्यत्वे ऽपि तद्योगः पारवश्यात्
akāryatve 'pi tadyogaḥ pāravaśyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स हि सर्ववित् सर्वकर्ता
sa hi sarvavit sarvakartā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईदृशेश्वरसिद्धिः सिद्धा
īdṛśeśvarasiddhiḥ siddhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रधानसृष्टिः परार्थं स्वतो ऽप्यभोक्तृत्वात्
pradhānasṛṣṭiḥ parārthaṃ svato 'pyabhoktṛtvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उष्ट्रकुङ्कुमवहनवत्
uṣṭrakuṅkumavahanavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अचेतनत्वे ऽपि क्षीरवच्चेष्टितं प्रधानस्य
acetanatve 'pi kṣīravacceṣṭitaṃ pradhānasya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मवत् दृष्टेर्वा कालादेः
karmavat dṛṣṭervā kālādeḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वभावाच्चेष्टितमनभिसन्धानात् भृत्यवत्
svabhāvācceṣṭitamanabhisandhānāt bhṛtyavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्माकृष्टेर्वानादितः
karmākṛṣṭervānāditaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विविक्तबोधात् सृष्टिनिवृत्तिः प्रधानस्य सूदवत् पाके
viviktabodhāt sṛṣṭinivṛttiḥ pradhānasya sūdavat pāke
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इतरैतरवत्तद्दोषात्
itaraitaravattaddoṣāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वयोरेकतस्य वौदासीन्यमपवर्गः
dvayorekatasya vaudāsīnyamapavargaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यसृष्ट्युपरागे ऽपि न विरज्य (म) ते प्रबुद्धरज्जुतत्वस्येवोरगः
anyasṛṣṭyuparāge 'pi na virajya (ma) te prabuddharajjutatvasyevoragaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मनिमित्तयोगाच्च
karmanimittayogācca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नैरपेक्ष्ये ऽपि प्रकृत्युपकारे ऽविवेको निमित्तं
nairapekṣye 'pi prakṛtyupakāre 'viveko nimittaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नर्तकीवत् प्रवृत्तस्यापि निवृत्तिः चारितार्थ्यात्
nartakīvat pravṛttasyāpi nivṛttiḥ cāritārthyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दोषबोधे ऽपि नोपसर्पणं प्रधानस्य कुलवधूवत्
doṣabodhe 'pi nopasarpaṇaṃ pradhānasya kulavadhūvat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नैकान्ततो बन्धमोक्षौ पुरुषस्य अविवेकादृते
naikāntato bandhamokṣau puruṣasya avivekādṛte
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रकृतेराञ्जस्यात् ससङ्गत्वात् पशुवत्
prakṛterāñjasyāt sasaṅgatvāt paśuvat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रूपैः सप्तभिः आत्मानं बध्नाति प्रधानं कोशकारवद्विमोचयेत्येकरूपेण
rūpaiḥ saptabhiḥ ātmānaṃ badhnāti pradhānaṃ kośakāravadvimocayetyekarūpeṇa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निमित्तत्वमविवेकस्य न दृष्टहानिः
nimittatvamavivekasya na dṛṣṭahāniḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्वाभ्यासान्नेति नेतीति त्यागात् विवेकसिद्धिः
tatvābhyāsānneti netīti tyāgāt vivekasiddhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधिकारिप्रभेदान्न नियमः
adhikāriprabhedānna niyamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बाधितानुवृत्त्या मध्यविवेकतो ऽप्युपभोगः
bādhitānuvṛttyā madhyavivekato 'pyupabhogaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जीवन्मुक्तश्च
jīvanmuktaśca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपदेश्योपदेष्टृत्वात्तत्सिद्धिः
upadeśyopadeṣṭṛtvāttatsiddhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रुतिश्च
śrutiśca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इतरथा अन्धपरम्परा
itarathā andhaparamparā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्रभ्रमणवत् धृतशरीरः
cakrabhramaṇavat dhṛtaśarīraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संस्कारलेशतः तत्सिद्धिः
saṃskāraleśataḥ tatsiddhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विवेकान्निः शेषदुःखनिवृत्तौ कृतकृत्यो नेतरान्नेतरात्
vivekānniḥ śeṣaduḥkhanivṛttau kṛtakṛtyo netarānnetarāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.