Library·Kedarabhatta (12th c.): Vrttaratnakara (sutra verses only)·2

Kedarabhatta (12th c.): Vrttaratnakara (sutra verses only) 2

लक्ष्मैतत्सप्त गणा गोपेता भवति नेह विषमे जः । षष्ठो ऽयं नलघू वा प्रथमे ऽर्धे नियतमार्यायाः

lakṣmaitatsapta gaṇā gopetā bhavati neha viṣame jaḥ / ṣaṣṭho 'yaṃ nalaghū vā prathame 'rdhe niyatamāryāyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षष्थे द्वितीयलात्परके न्ले मुखलाच्च सयतिपदनियमः । चरमे ऽर्धे पञ्चके तस्मादिह भवति षष्ठो लः

ṣaṣthe dvitīyalātparake nle mukhalācca sayatipadaniyamaḥ / carame 'rdhe pañcake tasmādiha bhavati ṣaṣṭho laḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिष्वङ्केषु पादो दलयोराद्येषु दृश्यते यस्याः । पथ्येति नाम तस्याः प्रकीर्तितं नागराजेन

triṣvaṅkeṣu pādo dalayorādyeṣu dṛśyate yasyāḥ / pathyeti nāma tasyāḥ prakīrtitaṃ nāgarājena

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संलङ्घ्य गणत्रयमादिमं शकलयोर्द्वयोर्भवति पादः । [सं(अनुनासिक)-लङ्घ्य] यस्यास्तां पिङ्गलनागो विपुलामिति समाख्याति

saṃlaṅghya gaṇatrayamādimaṃ śakalayordvayorbhavati pādaḥ / [saṃ(anunāsika)-laṅghya] yasyāstāṃ piṅgalanāgo vipulāmiti samākhyāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उभयार्धयोर्जकारौ द्वितीयतुर्यौ गमध्यगौ तस्याः । चपलेति नाम तस्या प्रकीर्तितं नागराजेन

ubhayārdhayorjakārau dvitīyaturyau gamadhyagau tasyāḥ / capaleti nāma tasyā prakīrtitaṃ nāgarājena

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आद्यं दलं समस्तं भजेय लक्ष्म चपलागतं यस्याः । शेषे पूर्वजलक्ष्मा मुखचपलासोदिता मुनिना

ādyaṃ dalaṃ samastaṃ bhajeya lakṣma capalāgataṃ yasyāḥ / śeṣe pūrvajalakṣmā mukhacapalāsoditā muninā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राक्प्रतिपादितमर्धे प्रथमे प्रथमेतरे च चपलायाः । लक्ष्माश्रयते सोक्ता विशुद्धधीभिर्जघनचपला

prākpratipāditamardhe prathame prathametare ca capalāyāḥ / lakṣmāśrayate soktā viśuddhadhībhirjaghanacapalā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्याओरथमदलोक्तं यदि कथमपि लक्षणं भवेदुभयोः । दलयोः क्र्टयतिशोभां तां गीतिं गीतवान्भुजङ्गेशः

āryāorathamadaloktaṃ yadi kathamapi lakṣaṇaṃ bhavedubhayoḥ / dalayoḥ krṭayatiśobhāṃ tāṃ gītiṃ gītavānbhujaṅgeśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्याद्वितीयके ऽर्धे यद्गदितं लक्षणं तत्स्यात् । यद्युभयोरपि दलयोरुपगीतिं ता मुनिर्ब्रूते

āryādvitīyake 'rdhe yadgaditaṃ lakṣaṇaṃ tatsyāt / yadyubhayorapi dalayorupagītiṃ tā munirbrūte

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्याशकलद्वितयं व्यत्ययरचितं भवेद्यस्याः । सोद्गीतिः किल गदिता तद्वद्यत्यंशभेदसंयुक्ता

āryāśakaladvitayaṃ vyatyayaracitaṃ bhavedyasyāḥ / sodgītiḥ kila gaditā tadvadyatyaṃśabhedasaṃyuktā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्यापूर्वार्धं यदि गुरुणैकेनाधिकेन निधने युक्तम् । इतरत्तद्वन्निखिलं भवति यदीयमर्द्धमुदितार्यागीतिः

āryāpūrvārdhaṃ yadi guruṇaikenādhikena nidhane yuktam / itarattadvannikhilaṃ bhavati yadīyamarddhamuditāryāgītiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षड्विषमे ऽष्टौ समे कलास्ताश्च समे स्युर्नो निरन्तराः । न समात्र पराश्रिता कला वैतालीये ऽन्ते रला गुरुः

ṣaḍviṣame 'ṣṭau same kalāstāśca same syurno nirantarāḥ / na samātra parāśritā kalā vaitālīye 'nte ralā guruḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पर्यन्ते र्यौ तथैव शेषमौपच्छन्दसिकं सुधीभिरुक्तम्

paryante ryau tathaiva śeṣamaupacchandasikaṃ sudhībhiruktam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आपातलिका कथितेयं भाद्गुरुकावथ पूर्ववदन्यत्

āpātalikā kathiteyaṃ bhādgurukāvatha pūrvavadanyat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तृतीययुग्दक्षिणान्तिका समस्तपादेषु द्वितीयलः

tṛtīyayugdakṣiṇāntikā samastapādeṣu dvitīyalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदीच्यवृत्तिर्द्वितीयलः सक्तो ऽग्रेण भवेदयुग्मयोः

udīcyavṛttirdvitīyalaḥ sakto 'greṇa bhavedayugmayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वेण युतो ऽथ पञ्चमः प्राच्यवृत्तिरुदितेति युग्मयोः

pūrveṇa yuto 'tha pañcamaḥ prācyavṛttiruditeti yugmayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा समावोजयुग्मकौ पूर्वयोर्भवति तत्प्रवृत्तकम्

yadā samāvojayugmakau pūrvayorbhavati tatpravṛttakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्य युग्मरचिता ऽपरान्तिका

asya yugmaracitā 'parāntikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयुग्भवा चारुहासिनी

ayugbhavā cāruhāsinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वक्त्रं नाद्यान्नसौ स्यातामब्धेर्यो ऽनुष्टुभि ख्यातम्

vaktraṃ nādyānnasau syātāmabdheryo 'nuṣṭubhi khyātam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युजोर्जेन सरिद्भर्तुः पथ्यावक्त्रं प्रकीर्तितम्

yujorjena saridbhartuḥ pathyāvaktraṃ prakīrtitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओजयोर्जेन वारिधेस्तदेव विपरीतादि

ojayorjena vāridhestadeva viparītādi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चपलावक्त्रमयुजोर्नकारश्वेत्पयोराशेः

capalāvaktramayujornakāraśvetpayorāśeḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्या लः सप्तमो युग्मे सा युग्मविपुला मता

yasyā laḥ saptamo yugme sā yugmavipulā matā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सौतवस्या ऽखिलेष्वपि

sautavasyā 'khileṣvapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भेना ऽब्धितो भाद्विपुला

bhenā 'bdhito bhādvipulā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्थमन्या रश्चतुर्थात्

itthamanyā raścaturthāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नो ऽम्बुधेश्चेन्नविपुला

no 'mbudheścennavipulā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तो ऽब्धेस्तत्पूर्वान्या भवेत्

to 'bdhestatpūrvānyā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विगुणितवसुलधुरचलधृतिरिति

dviguṇitavasuladhuracaladhṛtiriti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मात्रासमकं नवमो ल्गान्तम्

mātrāsamakaṃ navamo lgāntam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जो न्लावथाम्बुधेर्विश्लोकः

jo nlāvathāmbudherviślokaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्युगलाद्वानवासिका स्यात्

tadyugalādvānavāsikā syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाणाष्टनवसु यदि लश्चिता

bāṇāṣṭanavasu yadi laścitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपचित्रा नवमे परयुक्ते

upacitrā navame parayukte

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदतीतकृतविविधलक्ष्मयुतैर्मात्रासमादिपादैः कलितम् । अनियतवृत्तपरिमाणयुक्तं प्रथितं जगत्सु पादाकुलकम्

yadatītakṛtavividhalakṣmayutairmātrāsamādipādaiḥ kalitam / aniyatavṛttaparimāṇayuktaṃ prathitaṃ jagatsu pādākulakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृत्तस्य ला विना वर्णैर्गा वर्णा गुरुभिस्तथा । गुरुवो लैर्दले नित्यं प्रमाणमिति निश्चितम्

vṛttasya lā vinā varṇairgā varṇā gurubhistathā / guruvo lairdale nityaṃ pramāṇamiti niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिखिगुणितदशलघुरचितमपगतलघुयुगलमपरमिदमखिलम् । सगुरु शकलयुगलकमपि सुपरिघटितललितपदवितति भवति शिखा

śikhiguṇitadaśalaghuracitamapagatalaghuyugalamaparamidamakhilam / saguru śakalayugalakamapi suparighaṭitalalitapadavitati bhavati śikhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विनिमयविनिहितशकलयुगलकलितपदविततिविरचितगुणनिचया । श्रुतिसुखकृदियमपि जगति ञि जशिर उपगतवति सति भवति खजा

vinimayavinihitaśakalayugalakalitapadavitativiracitaguṇanicayā / śrutisukhakṛdiyamapi jagati ñi jaśira upagatavati sati bhavati khajā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अष्टावर्धे गा द्वयभ्यस्ता यस्याः सा ऽनङ्गक्रीडोक्ता । दलमपरमपि वसुगुणितसलिलनिधिलघु कविरचितं पदवितति भवति

aṣṭāvardhe gā dvayabhyastā yasyāḥ sā 'naṅgakrīḍoktā / dalamaparamapi vasuguṇitasalilanidhilaghu kaviracitaṃ padavitati bhavati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिगुणनवलघुरंवसितिगुरुरितिदलयुगकृततनुरतिरुचिरा

triguṇanavalaghuraṃvasitigururitidalayugakṛtatanuratirucirā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.