अथ हलप्रसारणम् । अनिलोत्तररोहिण्यां मृगमूलपुनर्वसौ । पुष्यश्रवणहस्तासु कुर्याद्धलप्रसारणम् ॥
atha halaprasāraṇam | anilottararohiṇyāṃ mṛgamūlapunarvasau | puṣyaśravaṇahastāsu kuryāddhalaprasāraṇam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हलप्रसारणं कार्यं कृषकैः शस्यवृद्धये । शुक्रेन्दुजीवारेषु शशिजस्य विशेषतः ॥
halaprasāraṇaṃ kāryaṃ kṛṣakaiḥ śasyavṛddhaye | śukrendujīvāreṣu śaśijasya viśeṣataḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भौमार्कदिवसे चैव तथा च शनिवासरे । कृषिकर्मसमारम्भे राज्योपद्रवमादिशेत् ॥
bhaumārkadivase caiva tathā ca śanivāsare | kṛṣikarmasamārambhe rājyopadravamādiśet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दशम्येकादशी चैव द्वितीया पञ्चमी तथा । त्रयोदशी तृतीया च सप्तमी च शुभावहा ॥
daśamyekādaśī caiva dvitīyā pañcamī tathā | trayodaśī tṛtīyā ca saptamī ca śubhāvahā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शस्यक्षयः प्रतिपदि द्वादश्यां बधबन्धनम् । बहुविघ्नकरी षष्ठी कुहूः कर्षकनाशिनी ॥
śasyakṣayaḥ pratipadi dvādaśyāṃ badhabandhanam | bahuvighnakarī ṣaṣṭhī kuhūḥ karṣakanāśinī ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हन्त्यष्टमी बलीवर्दान् नवमी शस्यघातिनी । चतुर्थी कीटजननी पतिं हन्ति चतुर्दशी ॥
hantyaṣṭamī balīvardān navamī śasyaghātinī | caturthī kīṭajananī patiṃ hanti caturdaśī ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृषे मीने च कन्यायां युग्मे धनुषि वृश्चिके । एतेषु शुभलग्नेषु कुर्याद्धलप्रसारणम् ॥
vṛṣe mīne ca kanyāyāṃ yugme dhanuṣi vṛścike | eteṣu śubhalagneṣu kuryāddhalaprasāraṇam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मेषलग्ने पशुं हन्यात् कर्कटे जलजाद्भयम् । सिंहे सर्पभयं चैव कुम्भे चौरभयं तथा ॥
meṣalagne paśuṃ hanyāt karkaṭe jalajādbhayam | siṃhe sarpabhayaṃ caiva kumbhe caurabhayaṃ tathā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मकरे शस्यनाशः स्यात्तुलायां प्राणसंशयः । तस्माल्लग्नं प्रयत्नेन कृष्यारम्भे विचारयेत् ॥
makare śasyanāśaḥ syāttulāyāṃ prāṇasaṃśayaḥ | tasmāllagnaṃ prayatnena kṛṣyārambhe vicārayet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुभे ऽर्के चन्द्रसंयुक्ते शुक्लयुग्मेन वाससा । स्नात्वा गन्धैश्च पुष्पैश्च पूजयित्वा यथाविधि ॥
śubhe 'rke candrasaṃyukte śuklayugmena vāsasā | snātvā gandhaiśca puṣpaiśca pūjayitvā yathāvidhi ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृथिवीं ग्रहसंयुक्तां पृथुं चैव प्रजापतिम् । अग्नेः प्रदक्षिणं कृत्वा भूरि दत्त्वा च दक्षिणाम् ॥
pṛthivīṃ grahasaṃyuktāṃ pṛthuṃ caiva prajāpatim | agneḥ pradakṣiṇaṃ kṛtvā bhūri dattvā ca dakṣiṇām ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
फालाग्रं स्वर्णसंयुक्तं कृत्वा च मधुलेपनम् । अहेः क्रोडे वामपार्श्वे कुर्याद्धलप्रसारणम् ॥
phālāgraṃ svarṇasaṃyuktaṃ kṛtvā ca madhulepanam | aheḥ kroḍe vāmapārśve kuryāddhalaprasāraṇam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्मर्तव्यो वासवः शुक्रः पृथुरामः पराशरः । सम्पूज्याग्निं द्विजं देवं कुर्याद्धलप्रसारणम् ॥
smartavyo vāsavaḥ śukraḥ pṛthurāmaḥ parāśaraḥ | sampūjyāgniṃ dvijaṃ devaṃ kuryāddhalaprasāraṇam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णौ वृषौ हलश्लाघ्यौ रक्तौ वा कृष्णलोहितौ । मुखपार्श्वौ तयोर्लेप्यौ नवनीतैर्घृतेन वा ॥
kṛṣṇau vṛṣau halaślāghyau raktau vā kṛṣṇalohitau | mukhapārśvau tayorlepyau navanītairghṛtena vā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तराभिमुखो भूत्वा क्षीरेणार्घ्यं निवेदयेत् । शुक्लपुष्पसमायुक्तं दधिक्षीरसमन्वितम् ॥
uttarābhimukho bhūtvā kṣīreṇārghyaṃ nivedayet | śuklapuṣpasamāyuktaṃ dadhikṣīrasamanvitam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवृष्टिं कुरु देवेश गृहाणार्घ्यं शचीपते ॥
suvṛṣṭiṃ kuru deveśa gṛhāṇārghyaṃ śacīpate ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निविष्टो विष्टरे भक्तः संस्थाप्य जानुनी क्षितौ । प्रणमेद् वासवं देवं मन्त्रेणानेन कर्षकः ॥
niviṣṭo viṣṭare bhaktaḥ saṃsthāpya jānunī kṣitau | praṇamed vāsavaṃ devaṃ mantreṇānena karṣakaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्विघ्नां शस्यसम्पत्तिं कुरु देव नमो ऽस्तु ते ॥
nirvighnāṃ śasyasampattiṃ kuru deva namo 'stu te ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो दद्याच्च नैवेद्यं घृतपूर्णं प्रदीपकम् । शस्यसम्पत्तये वश्यं सघनाय मरुत्वते ॥
tato dadyācca naivedyaṃ ghṛtapūrṇaṃ pradīpakam | śasyasampattaye vaśyaṃ saghanāya marutvate ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वसुधे हेमगर्भासि शेषस्योपरिशायिनी । चराचरधृते देवि देहि मे वाञ्छितं फलम् ॥
vasudhe hemagarbhāsi śeṣasyopariśāyinī | carācaradhṛte devi dehi me vāñchitaṃ phalam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृषो व्यथैकटिर् वर्ज्यश् छिन्नलाङ्गूलकर्णकः । सर्वशुक्लस्तथा वर्ज्यः कृषकैर्हलकर्मणि ॥
vṛṣo vyathaikaṭir varjyaś chinnalāṅgūlakarṇakaḥ | sarvaśuklastathā varjyaḥ kṛṣakairhalakarmaṇi ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
छिन्नरेखा न कर्तव्या यथा प्राह पराशरः । एका तिस्रस्तथा पञ्च हलरेखाः प्रकीर्तिताः ॥
chinnarekhā na kartavyā yathā prāha parāśaraḥ | ekā tisrastathā pañca halarekhāḥ prakīrtitāḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एका जयकरी रेखा तृतीया चार्थसिद्धिदा । पञ्चसंख्या तु या रेखा बहुशस्यप्रदायिनी ॥
ekā jayakarī rekhā tṛtīyā cārthasiddhidā | pañcasaṃkhyā tu yā rekhā bahuśasyapradāyinī ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हलं प्रवहमाणं तु कूर्ममुत्पाटयेद्यदि । गृहिणी म्रियते तस्य तथा चाग्निभयं भवेत् ॥
halaṃ pravahamāṇaṃ tu kūrmamutpāṭayedyadi | gṛhiṇī mriyate tasya tathā cāgnibhayaṃ bhavet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
फालोत्पाटे च भग्ने च देशत्यागो भवेद्ध्रुवम् । लाङ्गलं भिद्यते वापि प्रभुस्तत्र विनश्यति ॥
phālotpāṭe ca bhagne ca deśatyāgo bhaveddhruvam | lāṅgalaṃ bhidyate vāpi prabhustatra vinaśyati ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईषाभङ्गो भवेद्वापि कृषकप्राणनाशकः । भ्रातृनाशो युगे भग्ने शौले च म्रियते सुतः ॥
īṣābhaṅgo bhavedvāpi kṛṣakaprāṇanāśakaḥ | bhrātṛnāśo yuge bhagne śaule ca mriyate sutaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
योधच्छेदे तु रोगः स्यात् सस्यहानिश्च जायते । निपाते कर्षकस्यापि कष्टं स्याद्राजमन्दिरे ॥
yodhacchede tu rogaḥ syāt sasyahāniśca jāyate | nipāte karṣakasyāpi kaṣṭaṃ syādrājamandire ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हलप्रवाहकाले तु गौरेकः प्रपतेद्यदि । ज्वरातिसाररोगेण मानुषो म्रियते ध्रुवम् ॥
halapravāhakāle tu gaurekaḥ prapatedyadi | jvarātisārarogeṇa mānuṣo mriyate dhruvam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हले प्रवाहमाणे तु वृषो धावन् यदा व्रजेत् । कृषिभङ्गो भवेत्तस्य पीडा वापि शरीरजा ॥
hale pravāhamāṇe tu vṛṣo dhāvan yadā vrajet | kṛṣibhaṅgo bhavettasya pīḍā vāpi śarīrajā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हलप्रवाहमात्रं तु गौरेको नर्दते यदा । नासालीढां प्रकुर्वीत तदा शस्यं चतुर्गुणम् ॥
halapravāhamātraṃ tu gaureko nardate yadā | nāsālīḍhāṃ prakurvīta tadā śasyaṃ caturguṇam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हले प्रवाहमाणे तु शकृन्मूत्रं भवेद् यदा । शस्यवृद्धिः शकृत्पाते मूत्रे वन्या प्रजायते ॥
hale pravāhamāṇe tu śakṛnmūtraṃ bhaved yadā | śasyavṛddhiḥ śakṛtpāte mūtre vanyā prajāyate ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हलप्रसारणं येन न कृतं मृगकुम्भयोः । कुतस्तस्य कृषाणस्य फलाशा कृषिकर्मणि ॥
halaprasāraṇaṃ yena na kṛtaṃ mṛgakumbhayoḥ | kutastasya kṛṣāṇasya phalāśā kṛṣikarmaṇi ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हलप्रसारणं नैव कृत्वा यः कर्षणं चरेत् । केवलं बलदर्पेण स करोति कृषिं वृथा ॥
halaprasāraṇaṃ naiva kṛtvā yaḥ karṣaṇaṃ caret | kevalaṃ baladarpeṇa sa karoti kṛṣiṃ vṛthā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृत् सुवर्णसमा माघे कुम्भे रजतसन्निभा । चैत्रे ताम्रसमा प्रोक्ता धान्यतुल्या तु माधवे ॥
mṛt suvarṇasamā māghe kumbhe rajatasannibhā | caitre tāmrasamā proktā dhānyatulyā tu mādhave ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्यैष्ठे तु मृत्समा ज्ञेया आषाढे कर्दमान्विता । निष्फला कर्कटे चैव हलैरुत्पाटिता तु या ॥
jyaiṣṭhe tu mṛtsamā jñeyā āṣāḍhe kardamānvitā | niṣphalā karkaṭe caiva halairutpāṭitā tu yā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा च पराशरः । हेमन्ते कृष्यते हेम वसन्ते ताम्ररूप्यकम् । धान्यं निदाघकाले तु दारिद्र्यं तु घनागमे ॥
tathā ca parāśaraḥ | hemante kṛṣyate hema vasante tāmrarūpyakam | dhānyaṃ nidāghakāle tu dāridryaṃ tu ghanāgame ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ बीजस्थापनविधिः । माघे वा फाल्गुने मासि सर्वबीजानि संहरेत् । शोषयेदातपे सम्यक् नैवाधो विनिधापयेत् ॥
atha bījasthāpanavidhiḥ | māghe vā phālgune māsi sarvabījāni saṃharet | śoṣayedātape samyak naivādho vinidhāpayet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बीजस्य पुटिकां कृत्वा विधान्यं तत्र शोधयेत् । बीजं विधान्यसंमिश्रं फलहानिकरं परम् ॥
bījasya puṭikāṃ kṛtvā vidhānyaṃ tatra śodhayet | bījaṃ vidhānyasaṃmiśraṃ phalahānikaraṃ param ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकरूपं तु यद्बीजं फलं फलति निर्भरम् । एकरूपं प्रयत्नेन तस्माद्बीजं समाचरेत् ॥
ekarūpaṃ tu yadbījaṃ phalaṃ phalati nirbharam | ekarūpaṃ prayatnena tasmādbījaṃ samācaret ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुदृढं पुटकं कृत्वा तृणं छिन्द्याद् विनिर्गतम् । अच्छिन्नतृणके ह्यस्मिन् कृषिः स्यात् तृणपूरिता ॥
sudṛḍhaṃ puṭakaṃ kṛtvā tṛṇaṃ chindyād vinirgatam | acchinnatṛṇake hyasmin kṛṣiḥ syāt tṛṇapūritā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न वल्मीके न गोस्थाने न प्रसूतानिकेतने । न च वन्ध्यावति गेहे बीजस्थापनमाचरेत् ॥
na valmīke na gosthāne na prasūtāniketane | na ca vandhyāvati gehe bījasthāpanamācaret ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नोच्छिष्टं स्पर्शयेद्बीजं न च नारीं रजस्वलाम् । न बन्ध्या गर्भिणी चैव न च सद्यःप्रसूतिका ॥
nocchiṣṭaṃ sparśayedbījaṃ na ca nārīṃ rajasvalām | na bandhyā garbhiṇī caiva na ca sadyaḥprasūtikā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
घृतं तैलं च तक्रं च प्रदीपं लवणं तथा । बीजोपरि भ्रमेणापि कृषको नैव कारयेत् ॥
ghṛtaṃ tailaṃ ca takraṃ ca pradīpaṃ lavaṇaṃ tathā | bījopari bhrameṇāpi kṛṣako naiva kārayet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा च गार्ग्यः । दीपाग्निधूमसंस्पृष्टं वृष्ट्या चोपहतं च यत् । वर्जनीयं सदा बीजं यद्गर्तेषु पिधापितम् ॥
tathā ca gārgyaḥ | dīpāgnidhūmasaṃspṛṣṭaṃ vṛṣṭyā copahataṃ ca yat | varjanīyaṃ sadā bījaṃ yadgarteṣu pidhāpitam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रोथितं मिश्रितं बीजं भ्रान्त्या न निर्वपेत् क्वचित् । विधान्यं गुडकोन्मिश्रं तद्बीजं वन्ध्यतां व्रजेत् ॥
prothitaṃ miśritaṃ bījaṃ bhrāntyā na nirvapet kvacit | vidhānyaṃ guḍakonmiśraṃ tadbījaṃ vandhyatāṃ vrajet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृषाणसारकेदारनृपनीरदसञ्चयाः । सर्वे ते वन्ध्यतां यान्ति बीजे वन्ध्यत्वम् आगते ॥
kṛṣāṇasārakedāranṛpanīradasañcayāḥ | sarve te vandhyatāṃ yānti bīje vandhyatvam āgate ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिलधान्ययवानां च विधिरेष प्रकीर्तितः । बीजे यत्नमतः कुर्याद् बीजमूलाः फलश्रियः ॥
tiladhānyayavānāṃ ca vidhireṣa prakīrtitaḥ | bīje yatnamataḥ kuryād bījamūlāḥ phalaśriyaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ बीजवपनविधिः । वैशाखे वपनं श्रेष्ठं ज्यैष्ठे तु मध्यमं स्मृतम् । आषाढे चाधमं प्रोक्तं श्रावणे चाधमाधमम् ॥
atha bījavapanavidhiḥ | vaiśākhe vapanaṃ śreṣṭhaṃ jyaiṣṭhe tu madhyamaṃ smṛtam | āṣāḍhe cādhamaṃ proktaṃ śrāvaṇe cādhamādhamam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रोपणार्थं तु बीजानां शुचौ वपनमुत्तमम् । श्रावणे चाधमं प्रोक्तं भाद्रे चैवाधमाधमम् ॥
ropaṇārthaṃ tu bījānāṃ śucau vapanamuttamam | śrāvaṇe cādhamaṃ proktaṃ bhādre caivādhamādhamam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तरात्रयमूलेन्द्रमैत्रपैत्रेन्दुधातृषु । हस्तायाम् अथ रेवत्यां बीजवपनमुत्तमम् ॥
uttarātrayamūlendramaitrapaitrendudhātṛṣu | hastāyām atha revatyāṃ bījavapanamuttamam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्णुपूर्वाविशाखासु याम्यरौद्रानिलाहिषु । बीजस्य वपनं कृत्वा बीजमाप्नोति मानवः ॥
viṣṇupūrvāviśākhāsu yāmyaraudrānilāhiṣu | bījasya vapanaṃ kṛtvā bījamāpnoti mānavaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वपने रोपणे चैव वारयुग्मं विवर्जयेत् । मूषिकाणां भयं भौमे मन्दे शलभकीटयोः ॥
vapane ropaṇe caiva vārayugmaṃ vivarjayet | mūṣikāṇāṃ bhayaṃ bhaume mande śalabhakīṭayoḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न वापयेत्तिथौ रिक्ते क्षीणे सोमे विशेषतः । एवं सम्यक् प्रयुञ्जानः शस्यवृद्धिमवाप्नुयात् ॥
na vāpayettithau rikte kṣīṇe some viśeṣataḥ | evaṃ samyak prayuñjānaḥ śasyavṛddhimavāpnuyāt ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्यैष्ठान्ते त्रिदिनं सार्धम् आषाढादौ तथैव च । वपनं सर्वशस्यानां फलार्थी कृषकस्त्यजेत् ॥
jyaiṣṭhānte tridinaṃ sārdham āṣāḍhādau tathaiva ca | vapanaṃ sarvaśasyānāṃ phalārthī kṛṣakastyajet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृषान्ते मिथुनादौ च त्रीण्यहानि रजस्वला । बीजं न वापयेत्तत्र जनः पापाद् विनश्यति ॥
vṛṣānte mithunādau ca trīṇyahāni rajasvalā | bījaṃ na vāpayettatra janaḥ pāpād vinaśyati ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा च । मृगशिरसि निवृत्ते रौद्रपादे ऽम्बुवाची भवति ऋतुमती क्ष्मा वर्जयेत्त्रीण्यहानि । यदि वपति कृषाणः क्षेत्रमासाद्य बीजं न भवति फलभागी दारुणश्चात्र कालः ॥
tathā ca | mṛgaśirasi nivṛtte raudrapāde 'mbuvācī bhavati ṛtumatī kṣmā varjayettrīṇyahāni | yadi vapati kṛṣāṇaḥ kṣetramāsādya bījaṃ na bhavati phalabhāgī dāruṇaścātra kālaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिमवारिनिषिक्तस्य बीजस्य तन्मनाः शुचिः । इन्द्रं चित्ते समाधाय स्वयं मुष्टित्रयं वपेत् ॥
himavāriniṣiktasya bījasya tanmanāḥ śuciḥ | indraṃ citte samādhāya svayaṃ muṣṭitrayaṃ vapet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृत्वा धान्यस्य पुण्याहं कृषको हृष्टमानसः । प्राङ्मुखः कलसं धृत्वा पठेन्मन्त्रमनुत्तमम् ॥
kṛtvā dhānyasya puṇyāhaṃ kṛṣako hṛṣṭamānasaḥ | prāṅmukhaḥ kalasaṃ dhṛtvā paṭhenmantramanuttamam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वसुन्धरे महाभागे बहुशस्यफलप्रदे । देवराज्ञि नमो ऽस्तु ते शुभगे शस्यकारिणि ॥
vasundhare mahābhāge bahuśasyaphalaprade | devarājñi namo 'stu te śubhage śasyakāriṇi ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रोहन्तु सर्वशस्यानि काले देवः प्रवर्षतु । सुस्था भवन्तु कृषका धनधान्यसमृद्धिभिः ॥
rohantu sarvaśasyāni kāle devaḥ pravarṣatu | susthā bhavantu kṛṣakā dhanadhānyasamṛddhibhiḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृत्वा तु वपनं क्षेत्रे कृषकान् घृतपायसैः । भोजयित्वा सुभोज्येन निर्विघ्ना जायते कृषिः ॥
kṛtvā tu vapanaṃ kṣetre kṛṣakān ghṛtapāyasaiḥ | bhojayitvā subhojyena nirvighnā jāyate kṛṣiḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ मयिकादानम् । बीजस्य वपनं कृत्वा मयिकां तत्र दापयेत् । तदभावेन बीजानां समजन्म न जायते ॥
atha mayikādānam | bījasya vapanaṃ kṛtvā mayikāṃ tatra dāpayet | tadabhāvena bījānāṃ samajanma na jāyate ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ रोपणविधिः । वपनं रोपणं चैव बीजं स्यादुभयात्मकम् । वपनं रोगनिर्मुक्तं रोपणं सगदं सदा ॥
atha ropaṇavidhiḥ | vapanaṃ ropaṇaṃ caiva bījaṃ syādubhayātmakam | vapanaṃ roganirmuktaṃ ropaṇaṃ sagadaṃ sadā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न वृक्षरूपं धान्यानां बीजाकर्षणमाचरेत् । न फलन्ति दृढाः सर्वे बीजाः केदारसंस्थिताः ॥
na vṛkṣarūpaṃ dhānyānāṃ bījākarṣaṇamācaret | na phalanti dṛḍhāḥ sarve bījāḥ kedārasaṃsthitāḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हस्तान्तरं कर्कटे च सिंहे हस्तार्द्धमेव च । रोपणं सर्वशस्यानां कन्यायां चतुरङ्गुलम् ॥
hastāntaraṃ karkaṭe ca siṃhe hastārddhameva ca | ropaṇaṃ sarvaśasyānāṃ kanyāyāṃ caturaṅgulam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ धान्यकट्टनविधिः । आषाढे श्रावणे मासि धान्यम् आकट्टयेद् बुधः । अनाकट्टं तु यद्धान्यं यथा बीजं तथैव हि ॥
atha dhānyakaṭṭanavidhiḥ | āṣāḍhe śrāvaṇe māsi dhānyam ākaṭṭayed budhaḥ | anākaṭṭaṃ tu yaddhānyaṃ yathā bījaṃ tathaiva hi ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्कटे कट्टयेद् धान्यम् अवृष्टौ कृषितत्परः । भाद्रे चार्द्धफलप्राप्तिः फलाशा नैव चाश्विने ॥
karkaṭe kaṭṭayed dhānyam avṛṣṭau kṛṣitatparaḥ | bhādre cārddhaphalaprāptiḥ phalāśā naiva cāśvine ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न निम्नभूमौ धान्यस्य कुर्यात् कट्टनरोपणे । न च सारप्रदानं तु तृणमात्रं तु शोधयेत् ॥
na nimnabhūmau dhānyasya kuryāt kaṭṭanaropaṇe | na ca sārapradānaṃ tu tṛṇamātraṃ tu śodhayet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ धान्यनिस्तृणीकरणम् । निष्पन्नमपि यद्धान्यं न कृतं तृणवर्जितम् । न सम्यक् फलमाप्नोति तृणक्षीणा कृषिर्भवेत् ॥
atha dhānyanistṛṇīkaraṇam | niṣpannamapi yaddhānyaṃ na kṛtaṃ tṛṇavarjitam | na samyak phalamāpnoti tṛṇakṣīṇā kṛṣirbhavet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुलीरभाद्रयोर्मध्ये यद्धान्यं निस्तृणं भवेत् । तृणैरपि तु सम्पूर्णं तद्धान्यं द्विगुणं भवेत् ॥
kulīrabhādrayormadhye yaddhānyaṃ nistṛṇaṃ bhavet | tṛṇairapi tu sampūrṇaṃ taddhānyaṃ dviguṇaṃ bhavet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्विवारं आश्विने मासि कृत्वा धान्यं तु निस्तृणम् । अथ पाकविहीनं हि धान्यं फलति माषवत् ॥
dvivāraṃ āśvine māsi kṛtvā dhānyaṃ tu nistṛṇam | atha pākavihīnaṃ hi dhānyaṃ phalati māṣavat ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात् सर्वप्रयत्नेन निस्तृणां कारयेत् कृषिम् । निस्तृणा हि कृषाणानां कृषिः कामदुघा भवेत् ॥
tasmāt sarvaprayatnena nistṛṇāṃ kārayet kṛṣim | nistṛṇā hi kṛṣāṇānāṃ kṛṣiḥ kāmadughā bhavet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ भाद्रजलमोक्षणम् । नैरुज्यार्थं हि धान्यानां जलं भाद्रे विमोचयेत् । मूलमात्रार्पितं तत्र कारयेज्जलरक्षणम् ॥
atha bhādrajalamokṣaṇam | nairujyārthaṃ hi dhānyānāṃ jalaṃ bhādre vimocayet | mūlamātrārpitaṃ tatra kārayejjalarakṣaṇam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भाद्रे च जलसम्पूर्णं धान्यं विविधबाधकैः । प्रपीडितं कृषाणानां न दत्ते फलमुत्तमम् ॥
bhādre ca jalasampūrṇaṃ dhānyaṃ vividhabādhakaiḥ | prapīḍitaṃ kṛṣāṇānāṃ na datte phalamuttamam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ धान्यव्याधिखण्डनमन्त्रः । ॐ सिद्धिः श्रीगुरुपादेभ्यो नमः । स्वस्ति हिमगिरिशिखरशङ्खकुन्देन्दुधवलशिलातटात् नन्दनवनसमायतनात् परमेश्वरपरमभट्टारकमहाराजाधिराजश्रीमद्रामपादा विजयिनः समुद्रतटे अनेकशतसहस्रवानरगणमध्ये खरनखरचरणोर्ध्वलांगूलं पवनसुतं वातवेगं परचक्रप्रमथनं श्रीमद्धनूमन्तम् आज्ञापयान्त कुशलमन्यस्य अमुकगोत्रस्य श्रीअमुकस्य क्षेत्रखण्डमध्ये वाता भान्ती शाङ्खीगान्धीपाण्डरमुण्डीधूलीशृङ्गारीकुमारीमडकादयः । अजाचटकशुकशूकरमृगमहिषवराहपतङ्गादयश्च सर्वे शस्योपघातिनो यदि त्वदीयवचनेन तत् क्षेत्रं न त्यजन्ति तदा तान् वज्रलांगूलेन ताडयिष्यसीति ॐ घः लिखित्वालक्तकेनापि मन्त्रं शस्येषु बन्धयेत् । न व्याधिकीटहिंस्राणां भयं तत्र भवेत् क्वचित् ॥
atha dhānyavyādhikhaṇḍanamantraḥ | oṃ siddhiḥ śrīgurupādebhyo namaḥ | svasti himagiriśikharaśaṅkhakundendudhavalaśilātaṭāt nandanavanasamāyatanāt parameśvaraparamabhaṭṭārakamahārājādhirājaśrīmadrāmapādā vijayinaḥ samudrataṭe anekaśatasahasravānaragaṇamadhye kharanakharacaraṇordhvalāṃgūlaṃ pavanasutaṃ vātavegaṃ paracakrapramathanaṃ śrīmaddhanūmantam ājñāpayānta kuśalamanyasya amukagotrasya śrīamukasya kṣetrakhaṇḍamadhye vātā bhāntī śāṅkhīgāndhīpāṇḍaramuṇḍīdhūlīśṛṅgārīkumārīmaḍakādayaḥ | ajācaṭakaśukaśūkaramṛgamahiṣavarāhapataṅgādayaśca sarve śasyopaghātino yadi tvadīyavacanena tat kṣetraṃ na tyajanti tadā tān vajralāṃgūlena tāḍayiṣyasīti oṃ ghaḥ likhitvālaktakenāpi mantraṃ śasyeṣu bandhayet | na vyādhikīṭahiṃsrāṇāṃ bhayaṃ tatra bhavet kvacit ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ जलरक्षणम् । आश्विने कार्तिके चैव धान्यस्य जलरक्षणम् । न कृतं येन मूर्खेन तस्य का शस्यवासना ॥
atha jalarakṣaṇam | āśvine kārtike caiva dhānyasya jalarakṣaṇam | na kṛtaṃ yena mūrkhena tasya kā śasyavāsanā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथा कुलार्थी कुरुते कुलस्त्रीपरिरक्षणम् । तथा संरक्षयेद् वारि शरत्काले समागते ॥
yathā kulārthī kurute kulastrīparirakṣaṇam | tathā saṃrakṣayed vāri śaratkāle samāgate ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ कार्तिकसंक्रान्त्यां क्षेत्रे च रोपयेन्नलम् । केदारेशानकोणे च सपत्रं कृषकः शुचिः ॥
atha kārtikasaṃkrāntyāṃ kṣetre ca ropayennalam | kedāreśānakoṇe ca sapatraṃ kṛṣakaḥ śuciḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो गन्धैश्च माल्यैश्च धूपैश्च सुमनोहरैः । पूजयित्वा नलं तत्र पूजयेद्धान्यवृक्षकान् ॥
tato gandhaiśca mālyaiśca dhūpaiśca sumanoharaiḥ | pūjayitvā nalaṃ tatra pūjayeddhānyavṛkṣakān ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दधि भक्तं च नैवेद्यं पायसं च विशेषतः । ततो दद्यात् प्रयत्नेन तालास्थिशस्यमेव च ॥
dadhi bhaktaṃ ca naivedyaṃ pāyasaṃ ca viśeṣataḥ | tato dadyāt prayatnena tālāsthiśasyameva ca ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदर्थमन्त्रः । बालकास्तरुणा वृद्धा ये चान्ये धान्यवृक्षकाः । ज्येष्ठा वापि कनिष्ठा वा सगदा निर्गदाश्च ये ॥
tadarthamantraḥ | bālakāstaruṇā vṛddhā ye cānye dhānyavṛkṣakāḥ | jyeṣṭhā vāpi kaniṣṭhā vā sagadā nirgadāśca ye ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आज्ञया हि सुषेणस्य राघवस्य पृथोरपि । ताडिता नलदण्डेन सर्वे स्युः समपुष्पिताः ॥
ājñayā hi suṣeṇasya rāghavasya pṛthorapi | tāḍitā naladaṇḍena sarve syuḥ samapuṣpitāḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समपुष्पत्वमासाद्य शीघ्रं फलन्तु निर्भरम् । सुस्था भवन्तु कृषका धनधान्यसमन्विताः ॥
samapuṣpatvamāsādya śīghraṃ phalantu nirbharam | susthā bhavantu kṛṣakā dhanadhānyasamanvitāḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रोपयित्वा नलं क्षेत्रे मन्त्रेणानेन च क्रमात् । धान्यवृद्धिं परां प्राप्य नन्दन्ति कृषका जनाः ॥
propayitvā nalaṃ kṣetre mantreṇānena ca kramāt | dhānyavṛddhiṃ parāṃ prāpya nandanti kṛṣakā janāḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नलं तु घटसंक्रान्त्यां क्षेत्रे नारोपयन्ति ये । असमा वन्ध्यपुष्पाश्च तेषां स्युर्धान्यजातयः ॥
nalaṃ tu ghaṭasaṃkrāntyāṃ kṣetre nāropayanti ye | asamā vandhyapuṣpāśca teṣāṃ syurdhānyajātayaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ मार्गे मुष्टिग्रहणम् । ततो मार्गे तु सम्प्राप्ते केदारे शुभवासरे । धान्यस्य लवनं कुर्यात् सार्धमुष्टिद्वयं शुचिः ॥
atha mārge muṣṭigrahaṇam | tato mārge tu samprāpte kedāre śubhavāsare | dhānyasya lavanaṃ kuryāt sārdhamuṣṭidvayaṃ śuciḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गन्धैः पुष्पैश्च नैवेद्यैर्धूपैश्च धान्यवृक्षकान् । पूजयित्वा यथान्यायमीशाने लवनं चरेत् ॥
gandhaiḥ puṣpaiśca naivedyairdhūpaiśca dhānyavṛkṣakān | pūjayitvā yathānyāyamīśāne lavanaṃ caret ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस्तन्मस्तके कृत्वा सम्मुखं शीर्षकान्वितम् । स्पृष्ट्वा न किमपि क्वापि व्रजेन्मौनेन मन्दिरम् ॥
tatastanmastake kṛtvā sammukhaṃ śīrṣakānvitam | spṛṣṭvā na kimapi kvāpi vrajenmaunena mandiram ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सप्तपद्यां ततः पादं दत्त्वा मुख्यनिकेतने । प्रविश्य स्थापयेत्तत्र पूर्वभागे सुपूजितम् ॥
saptapadyāṃ tataḥ pādaṃ dattvā mukhyaniketane | praviśya sthāpayettatra pūrvabhāge supūjitam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न मुष्टिग्रहणं कुर्यात् कदाचिद् धटपौषयोः । श्रेष्ठो मुष्टिग्रहो मार्गे धनधान्यफलप्रदः ॥
na muṣṭigrahaṇaṃ kuryāt kadācid dhaṭapauṣayoḥ | śreṣṭho muṣṭigraho mārge dhanadhānyaphalapradaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सार्धमुष्टिद्वयं मार्गे यो ऽछित्त्वा लवनं चरेत् । पदे पदे विफलता तस्य धान्यं कुतो गृहे ॥
sārdhamuṣṭidvayaṃ mārge yo 'chittvā lavanaṃ caret | pade pade viphalatā tasya dhānyaṃ kuto gṛhe ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रौद्रे माघे तथा सौम्ये पुष्ये हस्तानिलोत्तरे । धान्यच्छेदं प्रशंसन्ति मूले श्रवणवासरे ॥
raudre māghe tathā saumye puṣye hastānilottare | dhānyacchedaṃ praśaṃsanti mūle śravaṇavāsare ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यतीपाते च भाद्रे च रिक्तायां वैधृतौ तथा । भौमार्किबुधवारेषु मुष्टिसंग्रहणं त्यजेत् ॥
vyatīpāte ca bhādre ca riktāyāṃ vaidhṛtau tathā | bhaumārkibudhavāreṣu muṣṭisaṃgrahaṇaṃ tyajet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ मार्गे मेधिरोपणम् । कृत्वा तु खननं मार्गे समं गोमयलेपितम् । आरोपणीयो यत्नेन तत्र मेधिः शुभे ऽहनि ॥
atha mārge medhiropaṇam | kṛtvā tu khananaṃ mārge samaṃ gomayalepitam | āropaṇīyo yatnena tatra medhiḥ śubhe 'hani ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रीनाम्ना कर्षकैः कार्यो मेधिर् वृश्चिकभास्करे । मेधेर् गुणेन कृषकः शस्यवृद्धिमवाप्नुयात् ॥
strīnāmnā karṣakaiḥ kāryo medhir vṛścikabhāskare | medher guṇena kṛṣakaḥ śasyavṛddhimavāpnuyāt ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न्यग्रोधः सप्तपर्णश्च गम्भारी शाल्मली तथा । औदुम्बरी विशेषेण अन्या वा क्षीरवाहिनी ॥
nyagrodhaḥ saptaparṇaśca gambhārī śālmalī tathā | audumbarī viśeṣeṇa anyā vā kṣīravāhinī ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वटादीनामभावे तु कार्या स्त्रीनामधारिका । वैजयन्तीसमायुक्तो निम्बसर्षपरक्षितः ॥
vaṭādīnāmabhāve tu kāryā strīnāmadhārikā | vaijayantīsamāyukto nimbasarṣaparakṣitaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धान्यकेशरसंयुक्तस्तृणकर्कटकान्वितः । अर्चितो गन्धपुष्पाभ्यां मेधिः शस्यसुखप्रदः ॥
dhānyakeśarasaṃyuktastṛṇakarkaṭakānvitaḥ | arcito gandhapuṣpābhyāṃ medhiḥ śasyasukhapradaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पौषे मेधिर् न चारोप्यः क्रूराहे श्रवणे तथा । शस्यवृद्धिकरो मार्गे पौषे शस्यक्षयप्रदः ॥
pauṣe medhir na cāropyaḥ krūrāhe śravaṇe tathā | śasyavṛddhikaro mārge pauṣe śasyakṣayapradaḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कपित्थबिल्ववंशानां तृणराजस्य चैव हि । मेधिः कार्यो नरैर्नैव यदीच्छेदात्मनः शुभम् ॥
kapitthabilvavaṃśānāṃ tṛṇarājasya caiva hi | medhiḥ kāryo narairnaiva yadīcchedātmanaḥ śubham ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ पौषे पुष्ययात्राकथनम् । अखण्डिते ततो धान्ये पौषे मासि शुभे दिने । पुष्ययात्रां जनाः कुर्युरन्योन्यं क्षेत्रसन्निधौ ॥
atha pauṣe puṣyayātrākathanam | akhaṇḍite tato dhānye pauṣe māsi śubhe dine | puṣyayātrāṃ janāḥ kuryuranyonyaṃ kṣetrasannidhau ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परमान्नं च तत्रैव व्यञ्जनैर्मत्स्यमांसकैः । निरामिषैस्तथा दिव्यैः सहिङ्गुमरीचान्वितैः ॥
paramānnaṃ ca tatraiva vyañjanairmatsyamāṃsakaiḥ | nirāmiṣaistathā divyaiḥ sahiṅgumarīcānvitaiḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दधिभिश्च तथा दुग्धैराज्यपायसपानकैः । नानाफलैश्च मूलैश्च मिष्टपिष्टकविस्तरैः ॥
dadhibhiśca tathā dugdhairājyapāyasapānakaiḥ | nānāphalaiśca mūlaiśca miṣṭapiṣṭakavistaraiḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एभिः सुढौकितं कृत्वा तदन्नं कदलीदले । भोजयेयुः जनाः सर्वे यथावृद्धपुरःसराः ॥
ebhiḥ suḍhaukitaṃ kṛtvā tadannaṃ kadalīdale | bhojayeyuḥ janāḥ sarve yathāvṛddhapuraḥsarāḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आचम्य च ततस्तत्र चन्दनैश्च चतुःसमैः । अन्योन्यं लेपनं कुर्युस्तैलैः पक्वैः सुगन्धिभिः ॥
ācamya ca tatastatra candanaiśca catuḥsamaiḥ | anyonyaṃ lepanaṃ kuryustailaiḥ pakvaiḥ sugandhibhiḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्पूरवासितं दिव्यं ताम्बूलं गन्धपूरितम् । भक्षयेयुस्ततो ऽन्योन्यं परिधाय नवाम्बरम् ॥
karpūravāsitaṃ divyaṃ tāmbūlaṃ gandhapūritam | bhakṣayeyustato 'nyonyaṃ paridhāya navāmbaram ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्पैराभरणं कृत्वा नमस्कृत्य शचीपतिम् । गीतैर्नृत्यैश्च वाद्यैश्च कुर्युस्तत्र महोत्सवम् ॥
puṣpairābharaṇaṃ kṛtvā namaskṛtya śacīpatim | gītairnṛtyaiśca vādyaiśca kuryustatra mahotsavam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततश्च हर्षिताः सर्वे मन्त्रं श्लोकचतुष्टयम् । हस्तसंपुटकं कृत्वा पठेयुर्वीक्ष्य भास्करम् ॥
tataśca harṣitāḥ sarve mantraṃ ślokacatuṣṭayam | hastasaṃpuṭakaṃ kṛtvā paṭheyurvīkṣya bhāskaram ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षेत्रे चाखण्डितधान्ये पुष्ययात्राप्रभावतः । अस्माभिर्मानिता सर्वैः सास्मान् पातु शुभप्रदा ॥
kṣetre cākhaṇḍitadhānye puṣyayātrāprabhāvataḥ | asmābhirmānitā sarvaiḥ sāsmān pātu śubhapradā ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मणा मनसा वाचा ये चास्माकं विरोधिनः । सर्वे ते प्रशमं यान्तु पुष्ययात्राप्रभावतः ॥
karmaṇā manasā vācā ye cāsmākaṃ virodhinaḥ | sarve te praśamaṃ yāntu puṣyayātrāprabhāvataḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धान्यवृद्धिर्यशोवृद्धिः प्रवृद्धिर्दारपुत्रयोः । राजसमानवृद्धिश्च गवां वृद्धिस्तथैव च ॥
dhānyavṛddhiryaśovṛddhiḥ pravṛddhirdāraputrayoḥ | rājasamānavṛddhiśca gavāṃ vṛddhistathaiva ca ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्त्रशासनवृद्धिश्च धनवृद्धिरहर्निशम् । अस्माकमस्तु सततं यावत् पूर्णो न वत्सरः ॥
mantraśāsanavṛddhiśca dhanavṛddhiraharniśam | asmākamastu satataṃ yāvat pūrṇo na vatsaraḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः प्रमुदिताः सर्वे व्रजेयुः स्वनिकेतनम् । न भोजनं पुनः कुर्युस्तस्मिन् अहनि ते जनाः ॥
tataḥ pramuditāḥ sarve vrajeyuḥ svaniketanam | na bhojanaṃ punaḥ kuryustasmin ahani te janāḥ ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिताय सर्वलोकानां पुष्ययात्रा मनोहरा । पुरा पराशरेणेयं कृता सर्वार्थसाधिनी ॥
hitāya sarvalokānāṃ puṣyayātrā manoharā | purā parāśareṇeyaṃ kṛtā sarvārthasādhinī ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मादियं प्रयत्नेन पुष्ययात्राविधानतः । सर्वविघ्नप्रशान्त्यर्थं कार्या शस्यस्य वृद्धये ॥
tasmādiyaṃ prayatnena puṣyayātrāvidhānataḥ | sarvavighnapraśāntyarthaṃ kāryā śasyasya vṛddhaye ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्ययात्रां न कुर्वन्ति ये जना धनगर्विताः । न विघ्नोपशमस्तेषां कुतस्तद्वत्सरे सुखम् ॥
puṣyayātrāṃ na kurvanti ye janā dhanagarvitāḥ | na vighnopaśamasteṣāṃ kutastadvatsare sukham ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पौषे मासि ततः कुर्याद्धान्यच्छेदं विचक्षणः । मर्दयित्वा यथायोगमाढकेन प्रमापयेत् ॥
pauṣe māsi tataḥ kuryāddhānyacchedaṃ vicakṣaṇaḥ | mardayitvā yathāyogamāḍhakena pramāpayet ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथाढकलक्षणम् । द्वादशाङ्गुलकैर्मानैराढकः परिकीर्तितः । मापनं वामावर्तेन दक्षिणे न कदाचन ॥
athāḍhakalakṣaṇam | dvādaśāṅgulakairmānairāḍhakaḥ parikīrtitaḥ | māpanaṃ vāmāvartena dakṣiṇe na kadācana ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
याम्यावर्तेन धान्यानां मापनं व्ययकारकम् । वामावर्तेन सुखदं धान्यवृद्धिकरं परम् ॥
yāmyāvartena dhānyānāṃ māpanaṃ vyayakārakam | vāmāvartena sukhadaṃ dhānyavṛddhikaraṃ param ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्लेष्मातकाम्रपुन्नागकृतमाढकमुत्तमम् । कपित्थपर्कटीनिम्बजनितं दैन्यवर्द्धनम् ॥
śleṣmātakāmrapunnāgakṛtamāḍhakamuttamam | kapitthaparkaṭīnimbajanitaṃ dainyavarddhanam ||
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.