सनत्कुमार उवाच कथं भवप्रसादेन देवदारुवनौकसः । प्रपन्नाः शरणं देवं वक्तुमर्हसि मे प्रभो
sanatkumāra uvāca kathaṃ bhavaprasādena devadāruvanaukasaḥ / prapannāḥ śaraṇaṃ devaṃ vaktumarhasi me prabho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शैलादिरुवाच तानुवाच महाभागान् भगवान् आत्मभूः स्वयम् । देवदारुवनस्थांस्तु तपसा पावकप्रभान्
śailādiruvāca tānuvāca mahābhāgān bhagavān ātmabhūḥ svayam / devadāruvanasthāṃstu tapasā pāvakaprabhān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितामह उवाच एष देवो महादेवो विज्ञेयस्तु महेश्वरः । न तस्मात्परमं किंचित् पदं समधिगम्यते
pitāmaha uvāca eṣa devo mahādevo vijñeyastu maheśvaraḥ / na tasmātparamaṃ kiṃcit padaṃ samadhigamyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवानां च ऋषीनां च पितॄणां चैव स प्रभुः । सहस्रयुगपर्यन्ते प्रलये सर्वदेहिनः
devānāṃ ca ṛṣīnāṃ ca pitṝṇāṃ caiva sa prabhuḥ / sahasrayugaparyante pralaye sarvadehinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संहरत्येष भगवान् कालो भूत्वा महेश्वरः । एष चैव प्रजाः सर्वाः सृजत्येकः स्वतेजसा
saṃharatyeṣa bhagavān kālo bhūtvā maheśvaraḥ / eṣa caiva prajāḥ sarvāḥ sṛjatyekaḥ svatejasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एष चक्री च वज्री च श्रीवत्सकृतलक्षणः । योगी कृतयुगे चैव त्रेतायां क्रतुर् उच्यते
eṣa cakrī ca vajrī ca śrīvatsakṛtalakṣaṇaḥ / yogī kṛtayuge caiva tretāyāṃ kratur ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वापरे चैव कालाग्निर् धर्मकेतुः कलौ स्मृतः । रुद्रस्य मूर्तयस्त्वेता ये ऽभिध्यायन्ति पण्डिताः
dvāpare caiva kālāgnir dharmaketuḥ kalau smṛtaḥ / rudrasya mūrtayastvetā ye 'bhidhyāyanti paṇḍitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चतुरस्रं बहिश्चान्तर् अष्टास्रं पिण्डिकाश्रये । वृत्तं सुदर्शनं योग्यम् एवं लिङ्गं प्रपूजयेत्
caturasraṃ bahiścāntar aṣṭāsraṃ piṇḍikāśraye / vṛttaṃ sudarśanaṃ yogyam evaṃ liṅgaṃ prapūjayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तमो ह्यग्नी रजो ब्रह्मा सत्त्वं विष्णुः प्रकाशकम् । मूर्तिरेका स्थिता चास्य मूर्तयः परिकीर्तिताः
tamo hyagnī rajo brahmā sattvaṃ viṣṇuḥ prakāśakam / mūrtirekā sthitā cāsya mūrtayaḥ parikīrtitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र तिष्ठति तद्ब्रह्म योगेन तु समन्वितम् । तस्माद्धि देवदेवेशम् ईशानं प्रभुमव्ययम्
yatra tiṣṭhati tadbrahma yogena tu samanvitam / tasmāddhi devadeveśam īśānaṃ prabhumavyayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आराधयन्ति विप्रेन्द्रा जितक्रोधा जितेन्द्रियाः । लिङ्गं कृत्वा यथान्यायं सर्वलक्षणसंयुतम्
ārādhayanti viprendrā jitakrodhā jitendriyāḥ / liṅgaṃ kṛtvā yathānyāyaṃ sarvalakṣaṇasaṃyutam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अङ्गुष्ठमात्रं सुशुभं सुवृत्तं सर्वसंमतम् । समनाभं तथाष्टास्रं षोडशास्रम् अथापि वा
aṅguṣṭhamātraṃ suśubhaṃ suvṛttaṃ sarvasaṃmatam / samanābhaṃ tathāṣṭāsraṃ ṣoḍaśāsram athāpi vā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवृत्तं मण्डलं दिव्यं सर्वकामफलप्रदम् । वेदिका द्विगुणा तस्य समा वा सर्वसंमता
suvṛttaṃ maṇḍalaṃ divyaṃ sarvakāmaphalapradam / vedikā dviguṇā tasya samā vā sarvasaṃmatā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गोमुखी च त्रिभागैका वेद्या लक्षणसंयुता । पट्टिका च समन्ताद्वै यवमात्रा द्विजोत्तमाः
gomukhī ca tribhāgaikā vedyā lakṣaṇasaṃyutā / paṭṭikā ca samantādvai yavamātrā dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सौवर्णं राजतं शैलं कृत्वा ताम्रमयं तथा । वेदिकायाश् च विस्तारं त्रिगुणं वै समन्ततः
sauvarṇaṃ rājataṃ śailaṃ kṛtvā tāmramayaṃ tathā / vedikāyāś ca vistāraṃ triguṇaṃ vai samantataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्तुलं चतुरस्रं वा षडस्रं वा त्रिरस्रकम् । समन्तान्निर्व्रणं शुभ्रं लक्षणैस्तत् सुलक्षितम्
vartulaṃ caturasraṃ vā ṣaḍasraṃ vā trirasrakam / samantānnirvraṇaṃ śubhraṃ lakṣaṇaistat sulakṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रतिष्ठाप्य यथान्यायं पूजालक्षणसंयुतम् । कलशं स्थापयेत्तस्य वेदिमध्ये तथा द्विजाः
pratiṣṭhāpya yathānyāyaṃ pūjālakṣaṇasaṃyutam / kalaśaṃ sthāpayettasya vedimadhye tathā dvijāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहिरण्यं सबीजं च ब्रह्मभिश् चाभिमन्त्रितम् । सेचयेच्च ततो लिङ्गं पवित्रैः पञ्चभिः शुभैः
sahiraṇyaṃ sabījaṃ ca brahmabhiś cābhimantritam / secayecca tato liṅgaṃ pavitraiḥ pañcabhiḥ śubhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूजयेच्च यथालाभं ततः सिद्धिमवाप्स्यथ । समाहिताः पूजयध्वं सपुत्राः सह बन्धुभिः
pūjayecca yathālābhaṃ tataḥ siddhimavāpsyatha / samāhitāḥ pūjayadhvaṃ saputrāḥ saha bandhubhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वे प्राञ्जलयो भूत्वा शूलपाणिं प्रपद्यत । ततो द्रक्ष्यथ देवेशं दुर्दर्शमकृतात्मभिः
sarve prāñjalayo bhūtvā śūlapāṇiṃ prapadyata / tato drakṣyatha deveśaṃ durdarśamakṛtātmabhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यं दृष्ट्वा सर्वमज्ञानम् अधर्मश् च प्रणश्यति । ततः प्रदक्षिणं कृत्वा ब्रह्माणममितौजसम्
yaṃ dṛṣṭvā sarvamajñānam adharmaś ca praṇaśyati / tataḥ pradakṣiṇaṃ kṛtvā brahmāṇamamitaujasam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्प्रस्थिता वनौकास्ते देवदारुवनं ततः । आराधयितुमारब्धा ब्रह्मणा कथितं यथा
samprasthitā vanaukāste devadāruvanaṃ tataḥ / ārādhayitumārabdhā brahmaṇā kathitaṃ yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थण्डिलेषु विचित्रेषु पर्वतानां गुहासु च । नदीनां च विविक्तेषु पुलिनेषु शुभेषु च
sthaṇḍileṣu vicitreṣu parvatānāṃ guhāsu ca / nadīnāṃ ca vivikteṣu pulineṣu śubheṣu ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शैवालशोभनाः केचित् केचिदन्तर्जलेशयाः । केचिद्दर्भावकाशास्तु पादाङ्गुष्ठाग्रधिष्ठिताः
śaivālaśobhanāḥ kecit kecidantarjaleśayāḥ / keciddarbhāvakāśāstu pādāṅguṣṭhāgradhiṣṭhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दन्तोलूखलिनस्त्वन्ये अश्मकुट्टास् तथा परे । स्थानवीरासनास्त्वन्ये मृगचर्यारताः परे
dantolūkhalinastvanye aśmakuṭṭās tathā pare / sthānavīrāsanāstvanye mṛgacaryāratāḥ pare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कालं नयन्ति तपसा पूजया च महाधियः । एवं संवत्सरे पूर्णे वसन्ते समुपस्थिते
kālaṃ nayanti tapasā pūjayā ca mahādhiyaḥ / evaṃ saṃvatsare pūrṇe vasante samupasthite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस्तेषां प्रसादार्थं भक्तानाम् अनुकम्पया । देवः कृतयुगे तस्मिन् गिरौ हिमवतः शुभे
tatasteṣāṃ prasādārthaṃ bhaktānām anukampayā / devaḥ kṛtayuge tasmin girau himavataḥ śubhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवदारुवनं प्राप्तः प्रसन्नः परमेश्वरः । भस्मपांसूपदिग्धाङ्गो नग्नो विकृतलक्षणः
devadāruvanaṃ prāptaḥ prasannaḥ parameśvaraḥ / bhasmapāṃsūpadigdhāṅgo nagno vikṛtalakṣaṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उल्मुकव्यग्रहस्तश् च रक्तपिङ्गललोचनः । क्वचिच्च हसते रौद्रं क्वचिद्गायति विस्मितः
ulmukavyagrahastaś ca raktapiṅgalalocanaḥ / kvacicca hasate raudraṃ kvacidgāyati vismitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्वचिन्नृत्यति शृङ्गारं क्वचिद्रौति मुहुर्मुहुः । आश्रमे ह्यटते भैक्ष्यं याचते च पुनः पुनः
kvacinnṛtyati śṛṅgāraṃ kvacidrauti muhurmuhuḥ / āśrame hyaṭate bhaikṣyaṃ yācate ca punaḥ punaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मायां कृत्वा तथारूपां देवस्तद्वनम् आगतः । ततस्ते मुनयः सर्वे तुष्टुवुश् च समाहिताः
māyāṃ kṛtvā tathārūpāṃ devastadvanam āgataḥ / tataste munayaḥ sarve tuṣṭuvuś ca samāhitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अद्भिर् विविधमाल्यैश् च धूपैर्गन्धैस्तथैव च । सपत्नीका महाभागाः सपुत्राः सपरिच्छदाः
adbhir vividhamālyaiś ca dhūpairgandhaistathaiva ca / sapatnīkā mahābhāgāḥ saputrāḥ saparicchadāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुनयस्ते तथा वाग्भिर् ईश्वरं चेदम् अब्रुवन् । अज्ञानाद्देवदेवेश यदस्माभिर् अनुष्ठितम्
munayaste tathā vāgbhir īśvaraṃ cedam abruvan / ajñānāddevadeveśa yadasmābhir anuṣṭhitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कर्मणा मनसा वाचा तत्सर्वं क्षन्तुमर्हसि । चरितानि विचित्राणि गुह्यानि गहनानि च
karmaṇā manasā vācā tatsarvaṃ kṣantumarhasi / caritāni vicitrāṇi guhyāni gahanāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रह्मादीनां च देवानां दुर्विज्ञेयानि ते हर । अगतिं ते न जानीमो गतिं नैव च नैव च
brahmādīnāṃ ca devānāṃ durvijñeyāni te hara / agatiṃ te na jānīmo gatiṃ naiva ca naiva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विश्वेश्वर महादेव यो ऽसि सो ऽसि नमो ऽस्तु ते । स्तुवन्ति त्वां महात्मानो देवदेवं महेश्वरम्
viśveśvara mahādeva yo 'si so 'si namo 'stu te / stuvanti tvāṃ mahātmāno devadevaṃ maheśvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमो भवाय भव्याय भावनायोद्भवाय च । अनन्तबलवीर्याय भूतानां पतये नमः
namo bhavāya bhavyāya bhāvanāyodbhavāya ca / anantabalavīryāya bhūtānāṃ pataye namaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संहर्त्रे च पिशङ्गाय अव्ययाय व्ययाय च । गङ्गासलिलधाराय आधाराय गुणात्मने
saṃhartre ca piśaṅgāya avyayāya vyayāya ca / gaṅgāsaliladhārāya ādhārāya guṇātmane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्र्यंबकाय त्रिनेत्राय त्रिशूलवरधारिणे । कन्दर्पाय हुताशाय नमो ऽस्तु परमात्मने
tryaṃbakāya trinetrāya triśūlavaradhāriṇe / kandarpāya hutāśāya namo 'stu paramātmane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शङ्कराय वृषाङ्काय गणानां पतये नमः । दण्डहस्ताय कालाय पाशहस्ताय वै नमः
śaṅkarāya vṛṣāṅkāya gaṇānāṃ pataye namaḥ / daṇḍahastāya kālāya pāśahastāya vai namaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदमन्त्रप्रधानाय शतजिह्वाय वै नमः । भूतं भव्यं भविष्यं च स्थावरं जङ्गमं च यत्
vedamantrapradhānāya śatajihvāya vai namaḥ / bhūtaṃ bhavyaṃ bhaviṣyaṃ ca sthāvaraṃ jaṅgamaṃ ca yat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तव देहात्समुत्पन्नं देव सर्वमिदं जगत् । पासि हंसि च भद्रं ते प्रसीद भगवंस्ततः
tava dehātsamutpannaṃ deva sarvamidaṃ jagat / pāsi haṃsi ca bhadraṃ te prasīda bhagavaṃstataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अज्ञानाद्यदि विज्ञानाद् यत् किंचित् कुरुते नरः । तत्सर्वं भगवानेव कुरुते योगमायया
ajñānādyadi vijñānād yat kiṃcit kurute naraḥ / tatsarvaṃ bhagavāneva kurute yogamāyayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं स्तुत्वा तु मुनयः प्रहृष्टैरन्तरात्मभिः । याचन्त तपसा युक्ताः पश्यामस्त्वां यथापुरा
evaṃ stutvā tu munayaḥ prahṛṣṭairantarātmabhiḥ / yācanta tapasā yuktāḥ paśyāmastvāṃ yathāpurā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो देवः प्रसन्नात्मा स्वमेवास्थाय शङ्करः । रूपं त्र्यक्षं च संद्रष्टुं दिव्यं चक्षुरदात्प्रभुः
tato devaḥ prasannātmā svamevāsthāya śaṅkaraḥ / rūpaṃ tryakṣaṃ ca saṃdraṣṭuṃ divyaṃ cakṣuradātprabhuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लब्धदृष्ट्या तया दृष्ट्वा देवदेवं त्रियंबकम् । पुनस्तुष्टुवुरीशानं देवदारुवनौकसः
labdhadṛṣṭyā tayā dṛṣṭvā devadevaṃ triyaṃbakam / punastuṣṭuvurīśānaṃ devadāruvanaukasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.