Library·Liṅga Purāṇa·2·2.16
इति श्रीलिङ्गमहापुराणे उत्तरभागे पञ्चदशो ऽध्यायः सनत्कुमार उवाच पुनरेव महाबुद्धे श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः । बहुभिर्बहुधा शब्दैः शब्दितानि मुनीश्वरैः
iti śrīliṅgamahāpurāṇe uttarabhāge pañcadaśo 'dhyāyaḥ sanatkumāra uvāca punareva mahābuddhe śrotumicchāmi tattvataḥ / bahubhirbahudhā śabdaiḥ śabditāni munīśvaraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शैलादिरुवाच पुनः पुनः प्रवक्ष्यामि शिवरूपाणि ते मुने । बहुभिर्बहुधा शब्दैः शब्दितानि मुनीश्वरैः
śailādiruvāca punaḥ punaḥ pravakṣyāmi śivarūpāṇi te mune / bahubhirbahudhā śabdaiḥ śabditāni munīśvaraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षेत्रज्ञः प्रकृतिर्व्यक्तं कालात्मेति मुनीश्वरैः । उच्यते कैश्चिदाचार्यैरागमार्णवपारगैः
kṣetrajñaḥ prakṛtirvyaktaṃ kālātmeti munīśvaraiḥ / ucyate kaiścidācāryairāgamārṇavapāragaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षेत्रज्ञं पुरुषं प्राहुः प्रधानं प्रकृतिं बुधाः । विकारजातं निःशेषं प्रकृतेर्व्यक्तमित्यपि
kṣetrajñaṃ puruṣaṃ prāhuḥ pradhānaṃ prakṛtiṃ budhāḥ / vikārajātaṃ niḥśeṣaṃ prakṛtervyaktamityapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रधानव्यक्तयोः कालः परिणामैककारणम् । तच्चतुष्टयमीशस्य रूपाणां हि चतुष्टयम्
pradhānavyaktayoḥ kālaḥ pariṇāmaikakāraṇam / taccatuṣṭayamīśasya rūpāṇāṃ hi catuṣṭayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिरण्यगर्भं पुरुषं प्रधानं व्यक्तरूपिणम् । कथयन्ति शिवं केचिदाचार्याः परमेश्वरम्
hiraṇyagarbhaṃ puruṣaṃ pradhānaṃ vyaktarūpiṇam / kathayanti śivaṃ kecidācāryāḥ parameśvaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हिरण्यगर्भः कर्तास्य भोक्ता विश्वस्य पूरुषः । विकारजातं व्यक्ताख्यं प्रधानं कारणं परम्
hiraṇyagarbhaḥ kartāsya bhoktā viśvasya pūruṣaḥ / vikārajātaṃ vyaktākhyaṃ pradhānaṃ kāraṇaṃ param
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां चतुष्टयं बुद्धेः शिवरूपचतुष्टयम् । प्रोच्यते शङ्करादन्यदस्ति वस्तु न किञ्चन
teṣāṃ catuṣṭayaṃ buddheḥ śivarūpacatuṣṭayam / procyate śaṅkarādanyadasti vastu na kiñcana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पिण्डजातिस्वरूपी तु कथ्यते कौश्चिदीश्वरः । चराचरशरीराणि पिण्डाख्यान्य् अखिलान्य् अपि
piṇḍajātisvarūpī tu kathyate kauścidīśvaraḥ / carācaraśarīrāṇi piṇḍākhyāny akhilāny api
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सामान्यानि समस्तानि महासामान्यमेव च । कथ्यन्ते जातिशब्देन तानि रूपाणि धीमतः
sāmānyāni samastāni mahāsāmānyameva ca / kathyante jātiśabdena tāni rūpāṇi dhīmataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विराट् हिरण्यगर्भात्मा कैश्चिदीशो निगद्यते । हिरण्यगर्भो लोकानां हेतुर्लोकात्मको विराट्
virāṭ hiraṇyagarbhātmā kaiścidīśo nigadyate / hiraṇyagarbho lokānāṃ heturlokātmako virāṭ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सूत्राव्याकृतरूपं तं शिवं शंसंति केचन । अव्याकृतं प्रधानं हि तद्रूपं परमेष्ठनः
sūtrāvyākṛtarūpaṃ taṃ śivaṃ śaṃsaṃti kecana / avyākṛtaṃ pradhānaṃ hi tadrūpaṃ parameṣṭhanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
लोका येनैव तिष्ठन्ति सूत्रे मणिगणा इव । तत्सूत्रमिति विज्ञेयं रूपमद्भुतविक्रमम्
lokā yenaiva tiṣṭhanti sūtre maṇigaṇā iva / tatsūtramiti vijñeyaṃ rūpamadbhutavikramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तर्यामी परः कैश्चित्कैश्चिदीशः प्रकीर्त्यते । स्वयञ्ज्योतिः स्वयंवेद्यः शिवः शंभुर्महेश्वरः
antaryāmī paraḥ kaiścitkaiścidīśaḥ prakīrtyate / svayañjyotiḥ svayaṃvedyaḥ śivaḥ śaṃbhurmaheśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वेषामेव भूतानामन्तर्यामी शिवः स्मृतः । सर्वेषामेव भूतानां परत्वात्पर उच्यते
sarveṣāmeva bhūtānāmantaryāmī śivaḥ smṛtaḥ / sarveṣāmeva bhūtānāṃ paratvātpara ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परमात्मा शिवः शंभुः शङ्करः परमेश्वरः । प्राज्ञतैजसविश्वाख्यं तस्य रूपत्रयं विदुः
paramātmā śivaḥ śaṃbhuḥ śaṅkaraḥ parameśvaraḥ / prājñataijasaviśvākhyaṃ tasya rūpatrayaṃ viduḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुषुप्तिस्वप्नजाग्रन्तमवस्थात्रयमेव तत् । विराट् हिरण्यगर्भाख्यमव्याकृतपदाह्वयम्
suṣuptisvapnajāgrantamavasthātrayameva tat / virāṭ hiraṇyagarbhākhyamavyākṛtapadāhvayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तुरीयस्य शिवस्यास्य अवस्थात्रयगामिनः । हिरण्यगर्भः पुरुषः काल इत्य् एव कीर्तिताः
turīyasya śivasyāsya avasthātrayagāminaḥ / hiraṇyagarbhaḥ puruṣaḥ kāla ity eva kīrtitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तिस्रो ऽवस्था जगत्सृष्टिस्थितिसंहारहेतवः । भवविष्णुविरिञ्चाख्यमवस्थात्रयमीशितुः
tisro 'vasthā jagatsṛṣṭisthitisaṃhārahetavaḥ / bhavaviṣṇuviriñcākhyamavasthātrayamīśituḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आराध्य भक्त्या मुक्तिं च प्राप्नुवन्ति शरीरिणः । कर्ता क्रिया च कार्यं च करणं चेति सूरिभिः
ārādhya bhaktyā muktiṃ ca prāpnuvanti śarīriṇaḥ / kartā kriyā ca kāryaṃ ca karaṇaṃ ceti sūribhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शंभोश्चत्वारि रूपाणि कीर्त्यन्ते परमेष्ठिनः । प्रमाता च प्रमाणं च प्रमेयं प्रमितिस्तथा
śaṃbhoścatvāri rūpāṇi kīrtyante parameṣṭhinaḥ / pramātā ca pramāṇaṃ ca prameyaṃ pramitistathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चत्वार्येतानि रूपाणि शिवस्यैव न संशयः । ईश्वराव्याकृतप्राणविराट्भूतेन्द्रियात्मकम्
catvāryetāni rūpāṇi śivasyaiva na saṃśayaḥ / īśvarāvyākṛtaprāṇavirāṭbhūtendriyātmakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिवस्यैव विकारो ऽयं समुद्रस्येव वीचयः । ईश्वरं जगतामाहुर्निमित्तं कारणं तथा
śivasyaiva vikāro 'yaṃ samudrasyeva vīcayaḥ / īśvaraṃ jagatāmāhurnimittaṃ kāraṇaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अव्याकृतं प्रधानं हि तदुक्तं वेदवादिभिः । हिरण्यगर्भः प्राणाख्यो विराट् लोकात्मकः स्मृतः
avyākṛtaṃ pradhānaṃ hi taduktaṃ vedavādibhiḥ / hiraṇyagarbhaḥ prāṇākhyo virāṭ lokātmakaḥ smṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महा भूतानि भूतानि कार्याणि इन्द्रियाणि च । शिवस्यैतानि रूपाणि शंसंति मुनिसत्तमाः
mahā bhūtāni bhūtāni kāryāṇi indriyāṇi ca / śivasyaitāni rūpāṇi śaṃsaṃti munisattamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परमात्मा शिवादन्यो नास्तीति कवयोविदुः । शिवजातानि तत्त्वानि पञ्चविंशन्मनीषिभिः
paramātmā śivādanyo nāstīti kavayoviduḥ / śivajātāni tattvāni pañcaviṃśanmanīṣibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उक्तानि न तदन्यानि सलिलादूर्मिवृन्दवत् । पञ्चविंशत्पदार्थेभ्यः शिवतत्त्वं परं विदुः
uktāni na tadanyāni salilādūrmivṛndavat / pañcaviṃśatpadārthebhyaḥ śivatattvaṃ paraṃ viduḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तानि तस्मादनन्यानि सुवर्णकटकादिवत् । सदाशिवेश्वराद्यानि तत्त्वानि शिवतत्त्वतः
tāni tasmādananyāni suvarṇakaṭakādivat / sadāśiveśvarādyāni tattvāni śivatattvataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जातानि न तदन्यानि मृद्द्रव्यं कुंभभेदवत् । माया विद्या क्रिया शक्तिर्ज्ञानशक्तिः क्रियामयी
jātāni na tadanyāni mṛddravyaṃ kuṃbhabhedavat / māyā vidyā kriyā śaktirjñānaśaktiḥ kriyāmayī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जाताः शिवान्न संदेहः किरणा इव सूर्यतः । सर्वात्मकं शिवं देवं सर्वाश्रयविधायिनम्
jātāḥ śivānna saṃdehaḥ kiraṇā iva sūryataḥ / sarvātmakaṃ śivaṃ devaṃ sarvāśrayavidhāyinam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भजस्व सर्वभावेन श्रेयश्चेत्प्राप्तुमिच्छसि
bhajasva sarvabhāvena śreyaścetprāptumicchasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.