Liṅga Purāṇa 2.55

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे उत्तरभागे चुतष्पञ्चाशत्तमो ऽध्यायः ऋषय ऊचुः कथं त्रियंबको देवो देवदेवो वृषध्वजः । ध्येयः सर्वार्थासिद्ध्यर्थं योगमार्गेण सुव्रत

iti śrīliṅgamahāpurāṇe uttarabhāge cutaṣpañcāśattamo 'dhyāyaḥ ṛṣaya ūcuḥ kathaṃ triyaṃbako devo devadevo vṛṣadhvajaḥ / dhyeyaḥ sarvārthāsiddhyarthaṃ yogamārgeṇa suvrata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वमेवापि निखिलं श्रुतं श्रुतिसमं पुनः । विस्तरेण च तत्सर्वं संक्षेपाद्वक्तुमर्हसि

pūrvamevāpi nikhilaṃ śrutaṃ śrutisamaṃ punaḥ / vistareṇa ca tatsarvaṃ saṃkṣepādvaktumarhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूत उवाच एवं पैतामहेनैव नन्दी दिनकरप्रभः । मेरुपृष्ठे पुरा पृष्टो मुनिसंघैः समावृतः

sūta uvāca evaṃ paitāmahenaiva nandī dinakaraprabhaḥ / merupṛṣṭhe purā pṛṣṭo munisaṃghaiḥ samāvṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽपि तस्मै कुमाराय ब्रह्मपुत्राय सुव्रताः । मिथः प्रोवाच भगवान्प्रणताय समाहितः

so 'pi tasmai kumārāya brahmaputrāya suvratāḥ / mithaḥ provāca bhagavānpraṇatāya samāhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नन्दिकेश्वर उवाच एवं पुरा महादेवो भगवान्नीललोहितः । गिरिपुत्र्यांबया देव्या भगवत्यैकशय्यया

nandikeśvara uvāca evaṃ purā mahādevo bhagavānnīlalohitaḥ / giriputryāṃbayā devyā bhagavatyaikaśayyayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृष्टः कैलासशिखरे हृष्टपुष्टतनूरुहः । श्रीदेव्युवाच योगः कतिविधः प्रोक्तस्तत्कथं चैव कीदृशम्

pṛṣṭaḥ kailāsaśikhare hṛṣṭapuṣṭatanūruhaḥ / śrīdevyuvāca yogaḥ katividhaḥ proktastatkathaṃ caiva kīdṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञानं च मोक्षदं दिव्यं मुच्यन्ते येन जन्तवः । श्रीभगवानुवाच प्रथमो मन्त्रयोगश्च स्पर्शयोगो द्वितीयकः

jñānaṃ ca mokṣadaṃ divyaṃ mucyante yena jantavaḥ / śrībhagavānuvāca prathamo mantrayogaśca sparśayogo dvitīyakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भावयोगस्तृतीयः स्याद् अभावश्च चतुर्थकः । सर्वोत्तमो महायोगः पञ्चमः परिकीर्तितः

bhāvayogastṛtīyaḥ syād abhāvaśca caturthakaḥ / sarvottamo mahāyogaḥ pañcamaḥ parikīrtitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्यानयुक्तो जपाभ्यासो मन्त्रयोगः प्रकीर्तितः । नाडीशुद्ध्यधिको यस्तु रेचकादिक्रमान्वितः

dhyānayukto japābhyāso mantrayogaḥ prakīrtitaḥ / nāḍīśuddhyadhiko yastu recakādikramānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समस्तव्यस्तयोगेन जयो वायोः प्रकीर्तितः । बलस्थिरक्रियायुक्तो धारणाद्यैश्च शोभनैः

samastavyastayogena jayo vāyoḥ prakīrtitaḥ / balasthirakriyāyukto dhāraṇādyaiśca śobhanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धारणात्रयसंदीप्तो भेदत्रयविशोधकः । कुंभकावस्थितो ऽभ्यासः स्पर्शयोगः प्रकीर्तितः

dhāraṇātrayasaṃdīpto bhedatrayaviśodhakaḥ / kuṃbhakāvasthito 'bhyāsaḥ sparśayogaḥ prakīrtitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रस्पर्शविनिर्मुक्तो महादेवं समाश्रितः । बहिरन्तर्विभागस्थस्फुरत्संहरणात्मकः

mantrasparśavinirmukto mahādevaṃ samāśritaḥ / bahirantarvibhāgasthasphuratsaṃharaṇātmakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भावयोगः समाख्याताश्चित्तशुद्धिप्रदायकः । विलिनावयवं सर्वं जगत्स्थावरजङ्गमम्

bhāvayogaḥ samākhyātāścittaśuddhipradāyakaḥ / vilināvayavaṃ sarvaṃ jagatsthāvarajaṅgamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शून्यं सर्वं निराभासं स्वरूपं यत्र चिन्त्यते । अभावयोगः संप्रोक्तश्चित्तनिर्वाणकारकः

śūnyaṃ sarvaṃ nirābhāsaṃ svarūpaṃ yatra cintyate / abhāvayogaḥ saṃproktaścittanirvāṇakārakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीरूपः केवलः शुद्धः स्वच्छन्दं च सुशोभनः । अनिर्देश्यः सदालोकः स्वयंवेद्यः समं ततः

nīrūpaḥ kevalaḥ śuddhaḥ svacchandaṃ ca suśobhanaḥ / anirdeśyaḥ sadālokaḥ svayaṃvedyaḥ samaṃ tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वभावो भासते यत्र महायोगः प्रकीर्तितः । नित्योदितः स्वयञ्ज्योतिः सर्वचित्तसमुत्थितः

svabhāvo bhāsate yatra mahāyogaḥ prakīrtitaḥ / nityoditaḥ svayañjyotiḥ sarvacittasamutthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्मलः केवलो ह्यात्मा महायोग इति स्मृतः । अणिमादिप्रदाः सर्वे सर्वे ज्ञानस्य दायकाः

nirmalaḥ kevalo hyātmā mahāyoga iti smṛtaḥ / aṇimādipradāḥ sarve sarve jñānasya dāyakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तरोत्तरवैशिष्ट्यमेषु योगेष्वनुक्रमात् । अहं संगविनिर्मुक्तो महाकाशोपमः परः

uttarottaravaiśiṣṭyameṣu yogeṣvanukramāt / ahaṃ saṃgavinirmukto mahākāśopamaḥ paraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वावरणनिर्मुक्तो ह्यचिन्त्यः स्वरसेन तु । ज्ञेयमेतत्समाख्यातमग्राह्यमपि दैवतैः

sarvāvaraṇanirmukto hyacintyaḥ svarasena tu / jñeyametatsamākhyātamagrāhyamapi daivataiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रविलीनो महान्सम्यक् स्वयंवेद्यः स्वसाक्षिकः । चकास्त्यानन्दवपुषा तेन ज्ञेयम् इदं मतम्

pravilīno mahānsamyak svayaṃvedyaḥ svasākṣikaḥ / cakāstyānandavapuṣā tena jñeyam idaṃ matam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परीक्षिताय शिष्याय ब्राह्मणायाहिताग्नये । धार्मिकायाकृतघ्नाय दातव्यं क्रमपूर्वकम्

parīkṣitāya śiṣyāya brāhmaṇāyāhitāgnaye / dhārmikāyākṛtaghnāya dātavyaṃ kramapūrvakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुदैवतभक्ताय अन्यथा नैव दापयेत् । निन्दितो व्याधितोल्पायुस्तथा चैव प्रजायते

gurudaivatabhaktāya anyathā naiva dāpayet / nindito vyādhitolpāyustathā caiva prajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दातुरप्येवमनघे तस्माज्ञात्वैव दापयेत् । सर्वसंगविनिर्मुक्तो मद्भक्तो मत्परायणः

dāturapyevamanaghe tasmājñātvaiva dāpayet / sarvasaṃgavinirmukto madbhakto matparāyaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधको ज्ञानसंयुक्तः श्रौतस्मार्तविशारदः । गुरुभक्तश्च पुण्यात्मा योग्यो योगरतः सदा

sādhako jñānasaṃyuktaḥ śrautasmārtaviśāradaḥ / gurubhaktaśca puṇyātmā yogyo yogarataḥ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एव देवि समाख्यातो योगमार्गः सनातनः । सर्ववेदागमांभोजमकरन्दः सुमध्यमे

eva devi samākhyāto yogamārgaḥ sanātanaḥ / sarvavedāgamāṃbhojamakarandaḥ sumadhyame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पीत्वा योगामृतं योगी मुच्यते ब्रह्मवित्तमः । एवं पाशुपतं योगं योगैश्वर्यमनुत्तमम्

pītvā yogāmṛtaṃ yogī mucyate brahmavittamaḥ / evaṃ pāśupataṃ yogaṃ yogaiśvaryamanuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्याश्रममिदं ज्ञेयं मुक्तये केन लभ्यते । तस्मादिष्टैः समाचारैः शिवार्चनरतैः प्रिये

atyāśramamidaṃ jñeyaṃ muktaye kena labhyate / tasmādiṣṭaiḥ samācāraiḥ śivārcanarataiḥ priye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा भगवान्देवीमनुज्ञाप्य वृषध्वजः । शङ्कुकर्णं समासाद्य युयोजात्मानमात्मनि

ityuktvā bhagavāndevīmanujñāpya vṛṣadhvajaḥ / śaṅkukarṇaṃ samāsādya yuyojātmānamātmani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शैलादिरुवाच तस्मात्त्वमपि योगीन्द्र योगाभ्यासरतो भव । स्वंयभुव परा मूर्तिर्नूनं ब्रह्ममयी वरा

śailādiruvāca tasmāttvamapi yogīndra yogābhyāsarato bhava / svaṃyabhuva parā mūrtirnūnaṃ brahmamayī varā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन मोक्षार्थो पुरुषोत्तमः । भस्मस्नायी भवेन्नित्यं योगे पाशुपते रतः

tasmātsarvaprayatnena mokṣārtho puruṣottamaḥ / bhasmasnāyī bhavennityaṃ yoge pāśupate rataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्येया यथाक्रमेणैव वैष्णवी च ततः परा । माहेश्वरी परा पश्चात्सैव ध्येया यथाक्रमम्

dhyeyā yathākrameṇaiva vaiṣṇavī ca tataḥ parā / māheśvarī parā paścātsaiva dhyeyā yathākramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगेश्वरस्य या निष्ठा सैषा संहृत्य वर्णिता

yogeśvarasya yā niṣṭhā saiṣā saṃhṛtya varṇitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूत उवाच एवं शिलादपुत्रेण नन्दिना कुलनन्दिना । योगः पाशुपतः प्रोक्तो भस्मनिष्ठेन धीमता

sūta uvāca evaṃ śilādaputreṇa nandinā kulanandinā / yogaḥ pāśupataḥ prokto bhasmaniṣṭhena dhīmatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमारो भगवान्व्यासायामिततेजसे । तस्मादहमपि श्रुत्वा नियोगात्सत्रिणामपि

sanatkumāro bhagavānvyāsāyāmitatejase / tasmādahamapi śrutvā niyogātsatriṇāmapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतकृत्यो ऽस्मि विप्रेभ्यो नमो यज्ञेभ्य एव च । नमः शिवाय शान्ताय व्यासाय मुनये नमः

kṛtakṛtyo 'smi viprebhyo namo yajñebhya eva ca / namaḥ śivāya śāntāya vyāsāya munaye namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्रन्थैकादशसाहस्रं पुराणं लैङ्गमुत्तमम् । अष्टोत्तरसताध्याय मादिमांशमतः परम्

granthaikādaśasāhasraṃ purāṇaṃ laiṅgamuttamam / aṣṭottarasatādhyāya mādimāṃśamataḥ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षट्चत्वारींशदध्यायं धर्मकामार्थमोक्षदम् । अथ ते मुनयः सर्वे नैमिषेयाः समाहिताः

ṣaṭcatvārīṃśadadhyāyaṃ dharmakāmārthamokṣadam / atha te munayaḥ sarve naimiṣeyāḥ samāhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणेमुर्देवमीशानं प्रीतिकण्टकितत्वचः । शाखां पौराणिकीमेवं कृत्वैकादशिकां प्रभुः

praṇemurdevamīśānaṃ prītikaṇṭakitatvacaḥ / śākhāṃ paurāṇikīmevaṃ kṛtvaikādaśikāṃ prabhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मा स्वयंभूर्भगवानिदं वचनमब्रवीत् । लैङ्गमाद्यन्तमखिलं यः पठेच्छृणुयादपि

brahmā svayaṃbhūrbhagavānidaṃ vacanamabravīt / laiṅgamādyantamakhilaṃ yaḥ paṭhecchṛṇuyādapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विजेभ्यः श्रावयेद्वापि स याति परमां गतिम् । तपसा चैव यज्ञेन दानेनाध्ययनेन च

dvijebhyaḥ śrāvayedvāpi sa yāti paramāṃ gatim / tapasā caiva yajñena dānenādhyayanena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

या गतिस्तस्य विपुला शास्त्रविद्या च वैदिकी । कर्मणा चापि मिश्रेण केवलं विद्ययापि वा

yā gatistasya vipulā śāstravidyā ca vaidikī / karmaṇā cāpi miśreṇa kevalaṃ vidyayāpi vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवृत्तिश्चास्य विप्रस्य भवेद्भक्तिश्च शाश्वती । मयि नारायणे देवे श्रद्धा चास्तु महात्मनः

nivṛttiścāsya viprasya bhavedbhaktiśca śāśvatī / mayi nārāyaṇe deve śraddhā cāstu mahātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वंशस्य चाक्षया विद्या चाप्रमादश्च सर्वतः । इत्याज्ञा ब्रह्मणस्तस्मात्तस्य सर्वं महात्मनः

vaṃśasya cākṣayā vidyā cāpramādaśca sarvataḥ / ityājñā brahmaṇastasmāttasya sarvaṃ mahātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऋषयः प्रोचुः ऋषेः सूतस्य चास्माकमेतेषाभपि चास्य च । नारदस्य च या सिद्धिस्तीर्थयात्रारतस्य च

ṛṣayaḥ procuḥ ṛṣeḥ sūtasya cāsmākameteṣābhapi cāsya ca / nāradasya ca yā siddhistīrthayātrāratasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रीतिश्च विपुला यस्मा दस्माकं रोमहर्षण

prītiśca vipulā yasmā dasmākaṃ romaharṣaṇa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा सदास्तु विरूपाक्षप्रसादात्तु समन्ततः । एवमुक्तेषु विप्रेषु नारदो भगवानपि

sā sadāstu virūpākṣaprasādāttu samantataḥ / evamukteṣu vipreṣu nārado bhagavānapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कराभ्यां सुशुभाग्राभ्यां सूतं पस्पर्शिवांस्त्वचि । स्वस्त्यस्तु सूत भद्रं ते महादेवे वृषध्वजे

karābhyāṃ suśubhāgrābhyāṃ sūtaṃ pasparśivāṃstvaci / svastyastu sūta bhadraṃ te mahādeve vṛṣadhvaje

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रद्धा तवास्तु चास्माकं नमस्तस्मै शिवाय च

śraddhā tavāstu cāsmākaṃ namastasmai śivāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.