Library·Madhva Anandatirtha: Anuvyakhyana·1·1.3

Madhva Anandatirtha: Anuvyakhyana 1.3

॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादविरचिते श्रीमद्ब्रह्मसूत्रानुव्याख्याने प्रथमाध्यायस्य द्वितीयः पादः ॥ तत्रान्यत्र च सिद्धानां लिङ्गनाम्नां पुनर्हरिः । विशेषान्मुख्यतो वृत्तिं स्वस्मिन्नेवात्र वक्तयजः

|| iti śrīmadānandatīrthabhagavatpādaviracite śrīmadbrahmasūtrānuvyākhyāne prathamādhyāyasya dvitīyaḥ pādaḥ || tatrānyatra ca siddhānāṃ liṅganāmnāṃ punarhariḥ / viśeṣānmukhyato vṛttiṃ svasminnevātra vaktayajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णावेवात्मशब्दस्य रूढत्वान्न शिवादिकान् । श्रुतिर्वक्त्यखिलेशत्वाद् भूमा विष्णुः सुखाधिकः

viṣṇāvevātmaśabdasya rūḍhatvānna śivādikān / śrutirvaktyakhileśatvād bhūmā viṣṇuḥ sukhādhikaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतो विरुद्धवद् भातमपि व्याख्याय तत्त्वतः । योजनीयं हरौ वाक्यं विरुद्धैर्लक्षणैर्युतम्

ato viruddhavad bhātamapi vyākhyāya tattvataḥ / yojanīyaṃ harau vākyaṃ viruddhairlakṣaṇairyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मैव तानि लिङ्गानि तदन्यत्र त्वसन्त्यपि । अविरोधेन गोविन्दे सन्त्यस्थूलादिकानि च

brahmaiva tāni liṅgāni tadanyatra tvasantyapi / avirodhena govinde santyasthūlādikāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यवस्तुस्वभावानां स्थौल्यादीनामपाकृतिम् । नारायणे श्रुतिर्वक्ति नतु तस्यास्वभावताम्

anyavastusvabhāvānāṃ sthaulyādīnāmapākṛtim / nārāyaṇe śrutirvakti natu tasyāsvabhāvatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वधर्मा सर्वनामा सर्वकर्मा गुणाः श्रुताः । दोषाः श्रुताश्च नेत्याद्या प्रमाणं श्रुतिरत्र च

sarvadharmā sarvanāmā sarvakarmā guṇāḥ śrutāḥ / doṣāḥ śrutāśca netyādyā pramāṇaṃ śrutiratra ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लिङ्गं साधारणं शब्दौ स्थानं लिङ्गमनुग्रहः । पुनः शब्दा लिङ्गशब्दौ विचार्या द्विस्थिता इह

liṅgaṃ sādhāraṇaṃ śabdau sthānaṃ liṅgamanugrahaḥ / punaḥ śabdā liṅgaśabdau vicāryā dvisthitā iha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाहुल्यं लिङ्गशब्दानामनुक्तिश्च विरुद्धता । अदृष्टिरन्वयाभावो विपरीतश्रुतिभ्रमः

bāhulyaṃ liṅgaśabdānāmanuktiśca viruddhatā / adṛṣṭiranvayābhāvo viparītaśrutibhramaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लिङ्गावकाशराहित्यभ्रमस्तादृग् द्वयं तथा । बहुतादृक्तवमुक्तस्य विरोधो ऽर्थात् तथा गतिः । समस्तमेतदित्यत्र पूर्वपक्षेषु युक्तयः

liṅgāvakāśarāhityabhramastādṛg dvayaṃ tathā / bahutādṛktavamuktasya virodho 'rthāt tathā gatiḥ / samastametadityatra pūrvapakṣeṣu yuktayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ता एव बलवन्तस्तु गत्यन्तरविवर्जिताः । सिद्धान्तयुक्तयो ज्ञेया दृश्यन्ते ताश्च सर्वशः

tā eva balavantastu gatyantaravivarjitāḥ / siddhāntayuktayo jñeyā dṛśyante tāśca sarvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुक्तोपसृप्यता प्राणादाधिक्यं सर्वतस्तथा । वैलक्षण्यं स्वभावस्य प्रेक्षापूर्वक्रिया तथा

muktopasṛpyatā prāṇādādhikyaṃ sarvatastathā / vailakṣaṇyaṃ svabhāvasya prekṣāpūrvakriyā tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अरस्य ण्यस्य चेशत्वं सूर्याद्यनुकृतिस्तथा । वामनाख्या सर्वकम्पस्तच्छब्दानन्यसिद्धता

arasya ṇyasya ceśatvaṃ sūryādyanukṛtistathā / vāmanākhyā sarvakampastacchabdānanyasiddhatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनामरूपता भेदस्योपजीव्यप्रमाणता । सर्वैश्वर्यादिकाद्यास्ता वेदेशेन प्रदर्शिताः

anāmarūpatā bhedasyopajīvyapramāṇatā / sarvaiśvaryādikādyāstā vedeśena pradarśitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधिकारश्च तद्धानिः प्रसङ्गादेव चिन्तितौ । तत्फलाय विधिः सिद्धे चोपासाया निराकृतः

adhikāraśca taddhāniḥ prasaṅgādeva cintitau / tatphalāya vidhiḥ siddhe copāsāyā nirākṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यतो जैमिनिनान्यार्थमसिद्धे ऽर्थे विधिस्तथा । विद्याधिराजस्य मतमविरोधस्तयोस्ततः

yato jaimininānyārthamasiddhe 'rthe vidhistathā / vidyādhirājasya matamavirodhastayostataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मोक्षे फलविशेषो ऽस्ति न च सर्वं प्रकाशते । सर्वदा तेन देवानामपि युक्ता ह्युपासना

mokṣe phalaviśeṣo 'sti na ca sarvaṃ prakāśate / sarvadā tena devānāmapi yuktā hyupāsanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यं वृद्धिक्षयापेतं विष्णोः पूर्णं तु वेदनम् । स्पष्टातिस्पष्टविशदं ब्रह्मणो ऽशेषवस्तुगम्

nityaṃ vṛddhikṣayāpetaṃ viṣṇoḥ pūrṇaṃ tu vedanam / spaṣṭātispaṣṭaviśadaṃ brahmaṇo 'śeṣavastugam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्येषां क्रमशो ज्ञानं मितवस्तुगतं सदा । इत्यादयो विशेषास्तु सदा विद्यापतेर्हृदि

anyeṣāṃ kramaśo jñānaṃ mitavastugataṃ sadā / ityādayo viśeṣāstu sadā vidyāpaterhṛdi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जैमिन्याद्यास्तु सामान्यवेत्तृत्वात् तत् तथावदन् । विद्येशमतमेतस्मान्नैव सद्भिर्विरुद्धयते

jaiminyādyāstu sāmānyavettṛtvāt tat tathāvadan / vidyeśamatametasmānnaiva sadbhirviruddhayate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.