Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT] 4.16

आक्षिप्य आक्षेपविषयं कृत्वा । भृगोः तनयस्य शुक्रस्य

ākṣipya ākṣepaviṣayaṃ kṛtvā | bhṛgoḥ tanayasya śukrasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समङ्गातापसीम् समङ्गातापससम्बन्धिनीम्

samaṅgātāpasīm samaṅgātāpasasambandhinīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राक्तनरूपया शुक्राख्यया

prāktanarūpayā śukrākhyayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ननु कथं तवाप्य् अभिमतम् अस्तीत्य् । अत्राह न किञ्चिद् इति । तत् किञ्चिद् अपि न भवति । यस्य चित्तस्याभिमतम् नास्ति । अतो ममापि सचित्तत्वाद् अभिमतम् अस्तीति भावः

nanu kathaṃ tavāpy abhimatam astīty | atrāha na kiñcid iti | tat kiñcid api na bhavati | yasya cittasyābhimatam nāsti | ato mamāpi sacittatvād abhimatam astīti bhāvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तप्तांशुः सूर्यः । रोदस्योः द्यावापृथिव्योः

taptāṃśuḥ sūryaḥ | rodasyoḥ dyāvāpṛthivyoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभेद्याम् भेत्तुम् अशक्याम् । कालाख्यं यत् कारणम् । तेन शुष्काम् । माधवः वसन्तः । लक्षणया वासन्तिकः रसः । भावी पुष्पवत् शुभः उदयः यस्याः । ताम्

abhedyām bhettum aśakyām | kālākhyaṃ yat kāraṇam | tena śuṣkām | mādhavaḥ vasantaḥ | lakṣaṇayā vāsantikaḥ rasaḥ | bhāvī puṣpavat śubhaḥ udayaḥ yasyāḥ | tām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणतनुः समङ्गातापसतनुः

brāhmaṇatanuḥ samaṅgātāpasatanuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आप्यायनम् पूरणम्

āpyāyanam pūraṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असौ भार्गवतनुः । पूर्णा प्राणपूर्णा । तस्याः तन्वाः । पल्लविताः अपानादिरूपेणोच्छूनाः

asau bhārgavatanuḥ | pūrṇā prāṇapūrṇā | tasyāḥ tanvāḥ | pallavitāḥ apānādirūpeṇocchūnāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमूलम् मूलाद् आरभ्य

āmūlam mūlād ārabhya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तानयीम् तनयसम्बन्धिनीम् । ननु तादृग्ज्ञानयुक्तेन तेन कथं तानयी तनुः सस्नेहं दृष्टेत्य् । अत्राह मत्त इति

tānayīm tanayasambandhinīm | nanu tādṛgjñānayuktena tena kathaṃ tānayī tanuḥ sasnehaṃ dṛṣṭety | atrāha matta iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परता परभावः । आत्मीयता आत्मीयभावः । यावदाकृति यावच्छरीरम् । भाविनी अपरिहार्या

paratā parabhāvaḥ | ātmīyatā ātmīyabhāvaḥ | yāvadākṛti yāvaccharīram | bhāvinī aparihāryā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निशावसाने प्रभाते । मुदितौ

niśāvasāne prabhāte | muditau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आचारम् लोकाचारम्

ācāram lokācāram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपः कथम्भूतम् । शोभनः शमः यस्मिन् । तत् । तादृशम्

tapaḥ kathambhūtam | śobhanaḥ śamaḥ yasmin | tat | tādṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मनः योग्ये पदे विदेहमुक्त्याख्ये पदे

ātmanaḥ yogye pade videhamuktyākhye pade

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्गान्तश्लोकेन शुक्रवृत्तान्तं सङ्क्षिप्य कथयति शुक्रो ःसाव् इति । शुक्रो ःसौ प्रथमम् इति क्रमेण जात एतस्मात् परमपदाद् उदारकीर्तिः । स्वेनाशु स्मृतिपदविभ्रमेण पश्चाद् एवं च प्रविलुलितो दशान्तरेषु ॥मु ४,१६।२६॥एतस्मात् सर्वेषाम् आत्मत्वेन पुरो वर्तमानात् । परमपदात् चिन्मात्राख्यात् उत्तमात् स्थानात् । दशान्तरेषु समङ्गातापसत्वपर्यन्तेष्व् अवस्थाविशेषेषु । इति शिवम्

sargāntaślokena śukravṛttāntaṃ saṅkṣipya kathayati śukro ḥsāv iti | śukro ḥsau prathamam iti krameṇa jāta etasmāt paramapadād udārakīrtiḥ / svenāśu smṛtipadavibhrameṇa paścād evaṃ ca pravilulito daśāntareṣu //MU 4,16.26//etasmāt sarveṣām ātmatvena puro vartamānāt | paramapadāt cinmātrākhyāt uttamāt sthānāt | daśāntareṣu samaṅgātāpasatvaparyanteṣv avasthāviśeṣeṣu | iti śivam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.