Library·Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT]·4·4.25

Moksopaya with Bhaskarakantha's Tika [MT] 4.25

विशेषणद्वये ःपि हेतुत्वेन ज्ञेयम्

viśeṣaṇadvaye ḥpi hetutvena jñeyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रत्नयन्त्रमयाः मायोद्भाविताः रत्नयन्त्रस्वरूपाः । ये ःनन्ता दैत्याः । तैः निर्जितः वासवः । येन । सः

ratnayantramayāḥ māyodbhāvitāḥ ratnayantrasvarūpāḥ | ye ḥnantā daityāḥ | taiḥ nirjitaḥ vāsavaḥ | yena | saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मायासर्पैः हृतव्यालानि दूरीकृतसहजसर्पाणि । मलयाचलचन्दनानि यस्य । सः

māyāsarpaiḥ hṛtavyālāni dūrīkṛtasahajasarpāṇi | malayācalacandanāni yasya | saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हेमस्त्रीलोकेन मायोद्भावितेन सुवर्णाङ्गनालोकेन । लावण्येन जिह्मिताः जिताः । अन्तःपुराङ्गनाः यस्य । सः । क्रीडार्थम् मायया उद्भाविता स्पर्धा क्रीडार्थस्पर्धा । तया । ईशानेन महारुद्रेण । हतः चक्रगदाधरः विष्णुः यस्य । सः

hemastrīlokena māyodbhāvitena suvarṇāṅganālokena | lāvaṇyena jihmitāḥ jitāḥ | antaḥpurāṅganāḥ yasya | saḥ | krīḍārtham māyayā udbhāvitā spardhā krīḍārthaspardhā | tayā | īśānena mahārudreṇa | hataḥ cakragadādharaḥ viṣṇuḥ yasya | saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाम्बुधयः एव गुहाः । तासां साराणि यानि रत्नानि । तेषां कुण्डलानि । तैर् मण्डितः

sarvāmbudhayaḥ eva guhāḥ | tāsāṃ sārāṇi yāni ratnāni | teṣāṃ kuṇḍalāni | tair maṇḍitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्सादिताः खेदं नीताः देवाः येन । तादृशस्य

utsāditāḥ khedaṃ nītāḥ devāḥ yena | tādṛśasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य शम्बरस्य । यत् सैन्यम् । तस्यान्तरम् मध्यम् । छिद्रम् अवसरम् । प्राप्य । अन्यथा तेषां शक्तिर् नाभूद् इति भावः

tasya śambarasya | yat sainyam | tasyāntaram madhyam | chidram avasaram | prāpya | anyathā teṣāṃ śaktir nābhūd iti bhāvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नियोजिताः प्रेरिताः

niyojitāḥ preritāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तान् अपि दुद्रिकह्वद्रुमादीन् अपि । अन्तरम् आसाद्यावकाशं लब्ध्वा । जघ्नुः घ्नन्ति स्म

tān api dudrikahvadrumādīn api | antaram āsādyāvakāśaṃ labdhvā | jaghnuḥ ghnanti sma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिपूर्णः महासैन्ययुक्तः

paripūrṇaḥ mahāsainyayuktaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुञ्जेष्व् इति निष्कृष्य गौरीगुरोर् इत्य् अनेन सम्बन्धनीयम्

kuñjeṣv iti niṣkṛṣya gaurīguror ity anena sambandhanīyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सः शम्बरः

saḥ śambaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लब्धम् हस्तागतं रत्नजातम्

labdham hastāgataṃ ratnajātam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वेषे वैरे

dveṣe vaire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क इव जज्वाल । तार्णः तृणोद्भूतः । अनल इव । यथा सः वातम् अभि ज्वलति । तथेत्य् अर्थः

ka iva jajvāla | tārṇaḥ tṛṇodbhūtaḥ | anala iva | yathā saḥ vātam abhi jvalati | tathety arthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टम्

spaṣṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालान् यमान्

kālān yamān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उदगुः उत्थिताः

udaguḥ utthitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथाप्राप्तैककर्तारः निरनुसन्धाना इत्य् अर्थः

yathāprāptaikakartāraḥ niranusandhānā ity arthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते च त्रय आसन् कथम्भूताः । सद्यः उत्थितत्वेन प्राक्तनानां कर्मणाम् अभावात् अवासनाः वासनारहिताः । पुनः कथम्भूताः । निर्विकल्पकम् विकल्परहितम् । यत् चिन्मात्रम् । तस्य यः परिस्पन्दः । तद्रूपम् एकम् कर्म एषाम् अस्तीति तादृशाः । निर्विकल्पचेष्टा इत्य् अर्थः

te ca traya āsan kathambhūtāḥ | sadyaḥ utthitatvena prāktanānāṃ karmaṇām abhāvāt avāsanāḥ vāsanārahitāḥ | punaḥ kathambhūtāḥ | nirvikalpakam vikalparahitam | yat cinmātram | tasya yaḥ parispandaḥ | tadrūpam ekam karma eṣām astīti tādṛśāḥ | nirvikalpaceṣṭā ity arthaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनः कथम्भूताः । कर्मबीजम् कर्मबीजभूताम् । तन्वीम् अल्पाम् । मननाभिधाम् कलां दधानाः । अत एव अपुष्टां कृत्रिमाम् आहार्याम् । ताम् मननाभिधां कलाम् आदाय । उदयम् प्रादुर्भावम् । आगताः । अन्यथा ब्रह्मणः उत्थानं न स्याद् इति भावः

punaḥ kathambhūtāḥ | karmabījam karmabījabhūtām | tanvīm alpām | mananābhidhām kalāṃ dadhānāḥ | ata eva apuṣṭāṃ kṛtrimām āhāryām | tām mananābhidhāṃ kalām ādāya | udayam prādurbhāvam | āgatāḥ | anyathā brahmaṇaḥ utthānaṃ na syād iti bhāvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पारम्पर्येण परम्परापेक्षया । न तु प्रयोजनम् अनुसन्धाय

pāramparyeṇa paramparāpekṣayā | na tu prayojanam anusandhāya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वासना चात्माभिमानम् च । ताभ्याम्

vāsanā cātmābhimānam ca | tābhyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभिमुखम् पातः अभिपातः । तम् । आपतनम् आपातः

abhimukham pātaḥ abhipātaḥ | tam | āpatanam āpātaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परान् शत्रुभूतान्

parān śatrubhūtān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं चिन्तयाम् आसेत्य् । अत्राह विजेष्यते इति । मायया उत्पादिताः असुराः मायासुराः । तैः सुरक्षिता मत्सेना । हि निश्चये । विजेष्यते विजयम् प्राप्स्यति

kiṃ cintayām āsety | atrāha vijeṣyate iti | māyayā utpāditāḥ asurāḥ māyāsurāḥ | taiḥ surakṣitā matsenā | hi niścaye | vijeṣyate vijayam prāpsyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इष्टानिष्टवासनायुक्त एव हि शत्रुम् बलयुक्तं ज्ञात्वा बिभेति विद्रवति चेति भावः

iṣṭāniṣṭavāsanāyukta eva hi śatrum balayuktaṃ jñātvā bibheti vidravati ceti bhāvaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विशेषेणावस्थिता व्यवस्थिता

viśeṣeṇāvasthitā vyavasthitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमरपर्वतस्य सुमेरोः । हेममही सुवर्णभूमिः । इति शिवम्

amaraparvatasya sumeroḥ | hemamahī suvarṇabhūmiḥ | iti śivam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.