Library·Mahābhārata (critical edition)·1·1.115

Mahābhārata (critical edition) 1.115

वैशंपायन उवाच कुन्तीपुत्रेषु जातेषु धृतराष्ट्रात्मजेषु च मद्रराजसुता पाण्डुं रहो वचनम् अब्रवीत्

vaiśaṃpāyana uvāca kuntīputreṣu jāteṣu dhṛtarāṣṭrātmajeṣu ca madrarājasutā pāṇḍuṃ raho vacanam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न मे ऽस्ति त्वयि संतापो विगुणे ऽपि परंतप नावरत्वे वरार्हायाः स्थित्वा चानघ नित्यदा

na me 'sti tvayi saṃtāpo viguṇe 'pi paraṃtapa nāvaratve varārhāyāḥ sthitvā cānagha nityadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गान्धार्याश् चैव नृपते जातं पुत्रशतं तथा श्रुत्वा न मे तथा दुःखम् अभवत् कुरुनन्दन

gāndhāryāś caiva nṛpate jātaṃ putraśataṃ tathā śrutvā na me tathā duḥkham abhavat kurunandana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं तु मे महद् दुःखं तुल्यतायाम् अपुत्रता दिष्ट्या त्व् इदानीं भर्तुर् मे कुन्त्याम् अप्य् अस्ति संततिः

idaṃ tu me mahad duḥkhaṃ tulyatāyām aputratā diṣṭyā tv idānīṃ bhartur me kuntyām apy asti saṃtatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि त्व् अपत्यसंतानं कुन्तिराजसुता मयि कुर्याद् अनुग्रहो मे स्यात् तव चापि हितं भवेत्

yadi tv apatyasaṃtānaṃ kuntirājasutā mayi kuryād anugraho me syāt tava cāpi hitaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तम्भो हि मे सपत्नीत्वाद् वक्तुं कुन्तिसुतां प्रति यदि तु त्वं प्रसन्नो मे स्वयम् एनां प्रचोदय

stambho hi me sapatnītvād vaktuṃ kuntisutāṃ prati yadi tu tvaṃ prasanno me svayam enāṃ pracodaya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाण्डुर् उवाच ममाप्य् एष सदा माद्रि हृद्य् अर्थः परिवर्तते न तु त्वां प्रसहे वक्तुम् इष्टानिष्टविवक्षया

pāṇḍur uvāca mamāpy eṣa sadā mādri hṛdy arthaḥ parivartate na tu tvāṃ prasahe vaktum iṣṭāniṣṭavivakṣayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तव त्व् इदं मतं ज्ञात्वा प्रयतिष्याम्य् अतः परम् मन्ये ध्रुवं मयोक्ता सा वचो मे प्रतिपत्स्यते

tava tv idaṃ mataṃ jñātvā prayatiṣyāmy ataḥ param manye dhruvaṃ mayoktā sā vaco me pratipatsyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैशंपायन उवाच ततः कुन्तीं पुनः पाण्डुर् विविक्त इदम् अब्रवीत् कुलस्य मम संतानं लोकस्य च कुरु प्रियम्

vaiśaṃpāyana uvāca tataḥ kuntīṃ punaḥ pāṇḍur vivikta idam abravīt kulasya mama saṃtānaṃ lokasya ca kuru priyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मम चापिण्डनाशाय पूर्वेषाम् अपि चात्मनः मत्प्रियार्थं च कल्याणि कुरु कल्याणम् उत्तमम्

mama cāpiṇḍanāśāya pūrveṣām api cātmanaḥ matpriyārthaṃ ca kalyāṇi kuru kalyāṇam uttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यशसो ऽर्थाय चैव त्वं कुरु कर्म सुदुष्करम् प्राप्याधिपत्यम् इन्द्रेण यज्ञैर् इष्टं यशोर्थिना

yaśaso 'rthāya caiva tvaṃ kuru karma suduṣkaram prāpyādhipatyam indreṇa yajñair iṣṭaṃ yaśorthinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा मन्त्रविदो विप्रास् तपस् तप्त्वा सुदुष्करम् गुरून् अभ्युपगच्छन्ति यशसो ऽर्थाय भामिनि

tathā mantravido viprās tapas taptvā suduṣkaram gurūn abhyupagacchanti yaśaso 'rthāya bhāmini

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा राजर्षयः सर्वे ब्राह्मणाश् च तपोधनाः चक्रुर् उच्चावचं कर्म यशसो ऽर्थाय दुष्करम्

tathā rājarṣayaḥ sarve brāhmaṇāś ca tapodhanāḥ cakrur uccāvacaṃ karma yaśaso 'rthāya duṣkaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा त्वं माद्रीं प्लवेनेव तारयेमाम् अनिन्दिते अपत्यसंविभागेन परां कीर्तिम् अवाप्नुहि

sā tvaṃ mādrīṃ plaveneva tārayemām anindite apatyasaṃvibhāgena parāṃ kīrtim avāpnuhi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवम् उक्ताब्रवीन् माद्रीं सकृच् चिन्तय दैवतम् तस्मात् ते भवितापत्यम् अनुरूपम् असंशयम्

evam uktābravīn mādrīṃ sakṛc cintaya daivatam tasmāt te bhavitāpatyam anurūpam asaṃśayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो माद्री विचार्यैव जगाम मनसाश्विनौ ताव् आगम्य सुतौ तस्यां जनयाम् आसतुर् यमौ

tato mādrī vicāryaiva jagāma manasāśvinau tāv āgamya sutau tasyāṃ janayām āsatur yamau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नकुलं सहदेवं च रूपेणाप्रतिमौ भुवि तथैव ताव् अपि यमौ वाग् उवाचाशरीरिणी

nakulaṃ sahadevaṃ ca rūpeṇāpratimau bhuvi tathaiva tāv api yamau vāg uvācāśarīriṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रूपसत्त्वगुणोपेताव् एताव् अन्याञ् जनान् अति भासतस् तेजसात्यर्थं रूपद्रविणसंपदा

rūpasattvaguṇopetāv etāv anyāñ janān ati bhāsatas tejasātyarthaṃ rūpadraviṇasaṃpadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नामानि चक्रिरे तेषां शतशृङ्गनिवासिनः भक्त्या च कर्मणा चैव तथाशीर्भिर् विशां पते

nāmāni cakrire teṣāṃ śataśṛṅganivāsinaḥ bhaktyā ca karmaṇā caiva tathāśīrbhir viśāṃ pate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्येष्ठं युधिष्ठिरेत्य् आहुर् भीमसेनेति मध्यमम् अर्जुनेति तृतीयं च कुन्तीपुत्रान् अकल्पयन्

jyeṣṭhaṃ yudhiṣṭhirety āhur bhīmaseneti madhyamam arjuneti tṛtīyaṃ ca kuntīputrān akalpayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वजं नकुलेत्य् एवं सहदेवेति चापरम् माद्रीपुत्राव् अकथयंस् ते विप्राः प्रीतमानसाः अनुसंवत्सरं जाता अपि ते कुरुसत्तमाः

pūrvajaṃ nakulety evaṃ sahadeveti cāparam mādrīputrāv akathayaṃs te viprāḥ prītamānasāḥ anusaṃvatsaraṃ jātā api te kurusattamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुन्तीम् अथ पुनः पाण्डुर् माद्र्यर्थे समचोदयत् तम् उवाच पृथा राजन् रहस्य् उक्ता सती सदा

kuntīm atha punaḥ pāṇḍur mādryarthe samacodayat tam uvāca pṛthā rājan rahasy uktā satī sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उक्ता सकृद् द्वन्द्वम् एषा लेभे तेनास्मि वञ्चिता बिभेम्य् अस्याः परिभवान् नारीणां गतिर् ईदृशी

uktā sakṛd dvandvam eṣā lebhe tenāsmi vañcitā bibhemy asyāḥ paribhavān nārīṇāṃ gatir īdṛśī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाज्ञासिषम् अहं मूढा द्वन्द्वाह्वाने फलद्वयम् तस्मान् नाहं नियोक्तव्या त्वयैषो ऽस्तु वरो मम

nājñāsiṣam ahaṃ mūḍhā dvandvāhvāne phaladvayam tasmān nāhaṃ niyoktavyā tvayaiṣo 'stu varo mama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं पाण्डोः सुताः पञ्च देवदत्ता महाबलाः संभूताः कीर्तिमन्तस् ते कुरुवंशविवर्धनाः

evaṃ pāṇḍoḥ sutāḥ pañca devadattā mahābalāḥ saṃbhūtāḥ kīrtimantas te kuruvaṃśavivardhanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुभलक्षणसंपन्नाः सोमवत् प्रियदर्शनाः सिंहदर्पा महेष्वासाः सिंहविक्रान्तगामिनः सिंहग्रीवा मनुष्येन्द्रा ववृधुर् देवविक्रमाः

śubhalakṣaṇasaṃpannāḥ somavat priyadarśanāḥ siṃhadarpā maheṣvāsāḥ siṃhavikrāntagāminaḥ siṃhagrīvā manuṣyendrā vavṛdhur devavikramāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विवर्धमानास् ते तत्र पुण्ये हैमवते गिरौ विस्मयं जनयाम् आसुर् महर्षीणां समेयुषाम्

vivardhamānās te tatra puṇye haimavate girau vismayaṃ janayām āsur maharṣīṇāṃ sameyuṣām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते च पञ्च शतं चैव कुरुवंशविवर्धनाः सर्वे ववृधुर् अल्पेन कालेनाप्स्व् इव नीरजाः

te ca pañca śataṃ caiva kuruvaṃśavivardhanāḥ sarve vavṛdhur alpena kālenāpsv iva nīrajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.