Library·Mahābhārata (critical edition)·1·1.154
ब्राह्मण उवाच गङ्गाद्वारं प्रति महान् बभूवर्षिर् महातपाः भरद्वाजो महाप्राज्ञः सततं संशितव्रतः
brāhmaṇa uvāca gaṅgādvāraṃ prati mahān babhūvarṣir mahātapāḥ bharadvājo mahāprājñaḥ satataṃ saṃśitavrataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽभिषेक्तुं गतो गङ्गां पूर्वम् एवागतां सतीम् ददर्शाप्सरसं तत्र घृताचीम् आप्लुताम् ऋषिः
so 'bhiṣektuṃ gato gaṅgāṃ pūrvam evāgatāṃ satīm dadarśāpsarasaṃ tatra ghṛtācīm āplutām ṛṣiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्या वायुर् नदीतीरे वसनं व्यहरत् तदा अपकृष्टाम्बरां दृष्ट्वा ताम् ऋषिश् चकमे ततः
tasyā vāyur nadītīre vasanaṃ vyaharat tadā apakṛṣṭāmbarāṃ dṛṣṭvā tām ṛṣiś cakame tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्यां संसक्तमनसः कौमारब्रह्मचारिणः हृष्टस्य रेतश् चस्कन्द तद् ऋषिर् द्रोण आदधे
tasyāṃ saṃsaktamanasaḥ kaumārabrahmacāriṇaḥ hṛṣṭasya retaś caskanda tad ṛṣir droṇa ādadhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः समभवद् द्रोणः कुमारस् तस्य धीमतः अध्यगीष्ट स वेदांश् च वेदाङ्गानि च सर्वशः
tataḥ samabhavad droṇaḥ kumāras tasya dhīmataḥ adhyagīṣṭa sa vedāṃś ca vedāṅgāni ca sarvaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भरद्वाजस्य तु सखा पृषतो नाम पार्थिवः तस्यापि द्रुपदो नाम तदा समभवत् सुतः
bharadvājasya tu sakhā pṛṣato nāma pārthivaḥ tasyāpi drupado nāma tadā samabhavat sutaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स नित्यम् आश्रमं गत्वा द्रोणेन सह पार्षतः चिक्रीडाध्ययनं चैव चकार क्षत्रियर्षभः
sa nityam āśramaṃ gatvā droṇena saha pārṣataḥ cikrīḍādhyayanaṃ caiva cakāra kṣatriyarṣabhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् तु पृषते ऽतीते स राजा द्रुपदो ऽभवत् द्रोणो ऽपि रामं शुश्राव दित्सन्तं वसु सर्वशः
tatas tu pṛṣate 'tīte sa rājā drupado 'bhavat droṇo 'pi rāmaṃ śuśrāva ditsantaṃ vasu sarvaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वनं तु प्रस्थितं रामं भरद्वाजसुतो ऽब्रवीत् आगतं वित्तकामं मां विद्धि द्रोणं द्विजर्षभ
vanaṃ tu prasthitaṃ rāmaṃ bharadvājasuto 'bravīt āgataṃ vittakāmaṃ māṃ viddhi droṇaṃ dvijarṣabha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राम उवाच शरीरमात्रम् एवाद्य मयेदम् अवशेषितम् अस्त्राणि वा शरीरं वा ब्रह्मन्न् अन्यतरं वृणु
rāma uvāca śarīramātram evādya mayedam avaśeṣitam astrāṇi vā śarīraṃ vā brahmann anyataraṃ vṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोण उवाच अस्त्राणि चैव सर्वाणि तेषां संहारम् एव च प्रयोगं चैव सर्वेषां दातुम् अर्हति मे भवान्
droṇa uvāca astrāṇi caiva sarvāṇi teṣāṃ saṃhāram eva ca prayogaṃ caiva sarveṣāṃ dātum arhati me bhavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मण उवाच तथेत्य् उक्त्वा ततस् तस्मै प्रददौ भृगुनन्दनः प्रतिगृह्य ततो द्रोणः कृतकृत्यो ऽभवत् तदा
brāhmaṇa uvāca tathety uktvā tatas tasmai pradadau bhṛgunandanaḥ pratigṛhya tato droṇaḥ kṛtakṛtyo 'bhavat tadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संप्रहृष्टमनाश् चापि रामात् परमसंमतम् ब्रह्मास्त्रं समनुप्राप्य नरेष्व् अभ्यधिको ऽभवत्
saṃprahṛṣṭamanāś cāpi rāmāt paramasaṃmatam brahmāstraṃ samanuprāpya nareṣv abhyadhiko 'bhavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो द्रुपदम् आसाद्य भारद्वाजः प्रतापवान् अब्रवीत् पुरुषव्याघ्रः सखायं विद्धि माम् इति
tato drupadam āsādya bhāradvājaḥ pratāpavān abravīt puruṣavyāghraḥ sakhāyaṃ viddhi mām iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रुपद उवाच नाश्रोत्रियः श्रोत्रियस्य नारथी रथिनः सखा नाराजा पार्थिवस्यापि सखिपूर्वं किम् इष्यते
drupada uvāca nāśrotriyaḥ śrotriyasya nārathī rathinaḥ sakhā nārājā pārthivasyāpi sakhipūrvaṃ kim iṣyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मण उवाच स विनिश्चित्य मनसा पाञ्चाल्यं प्रति बुद्धिमान् जगाम कुरुमुख्यानां नगरं नागसाह्वयम्
brāhmaṇa uvāca sa viniścitya manasā pāñcālyaṃ prati buddhimān jagāma kurumukhyānāṃ nagaraṃ nāgasāhvayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मै पौत्रान् समादाय वसूनि विविधानि च प्राप्ताय प्रददौ भीष्मः शिष्यान् द्रोणाय धीमते
tasmai pautrān samādāya vasūni vividhāni ca prāptāya pradadau bhīṣmaḥ śiṣyān droṇāya dhīmate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोणः शिष्यांस् ततः सर्वान् इदं वचनम् अब्रवीत् समानीय तदा विद्वान् द्रुपदस्यासुखाय वै
droṇaḥ śiṣyāṃs tataḥ sarvān idaṃ vacanam abravīt samānīya tadā vidvān drupadasyāsukhāya vai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आचार्यवेतनं किं चिद् धृदि संपरिवर्तते कृतास्त्रैस् तत् प्रदेयं स्यात् तद् ऋतं वदतानघाः
ācāryavetanaṃ kiṃ cid dhṛdi saṃparivartate kṛtāstrais tat pradeyaṃ syāt tad ṛtaṃ vadatānaghāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदा च पाण्डवाः सर्वे कृतास्त्राः कृतनिश्रमाः ततो द्रोणो ऽब्रवीद् भूयो वेतनार्थम् इदं वचः
yadā ca pāṇḍavāḥ sarve kṛtāstrāḥ kṛtaniśramāḥ tato droṇo 'bravīd bhūyo vetanārtham idaṃ vacaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पार्षतो द्रुपदो नाम छत्रवत्यां नरेश्वरः तस्यापकृष्य तद् राज्यं मम शीघ्रं प्रदीयताम्
pārṣato drupado nāma chatravatyāṃ nareśvaraḥ tasyāpakṛṣya tad rājyaṃ mama śīghraṃ pradīyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः पाण्डुसुताः पञ्च निर्जित्य द्रुपदं युधि द्रोणाय दर्शयाम् आसुर् बद्ध्वा ससचिवं तदा
tataḥ pāṇḍusutāḥ pañca nirjitya drupadaṃ yudhi droṇāya darśayām āsur baddhvā sasacivaṃ tadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रोण उवाच प्रार्थयामि त्वया सख्यं पुनर् एव नराधिप अराजा किल नो राज्ञः सखा भवितुम् अर्हति
droṇa uvāca prārthayāmi tvayā sakhyaṃ punar eva narādhipa arājā kila no rājñaḥ sakhā bhavitum arhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अतः प्रयतितं राज्ये यज्ञसेन मया तव राजासि दक्षिणे कूले भागीरथ्याहम् उत्तरे
ataḥ prayatitaṃ rājye yajñasena mayā tava rājāsi dakṣiṇe kūle bhāgīrathyāham uttare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मण उवाच असत्कारः स सुमहान् मुहूर्तम् अपि तस्य तु न व्येति हृदयाद् राज्ञो दुर्मनाः स कृशो ऽभवत्
brāhmaṇa uvāca asatkāraḥ sa sumahān muhūrtam api tasya tu na vyeti hṛdayād rājño durmanāḥ sa kṛśo 'bhavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.