Library·Mahābhārata (critical edition)·1·1.176
वैशंपायन उवाच एवम् उक्ताः प्रयातास् ते पाण्डवा जनमेजय राज्ञा दक्षिणपाञ्चालान् द्रुपदेनाभिरक्षितान्
vaiśaṃpāyana uvāca evam uktāḥ prayātās te pāṇḍavā janamejaya rājñā dakṣiṇapāñcālān drupadenābhirakṣitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् ते तं महात्मानं शुद्धात्मानम् अकल्मषम् ददृशुः पाण्डवा राजन् पथि द्वैपायनं तदा
tatas te taṃ mahātmānaṃ śuddhātmānam akalmaṣam dadṛśuḥ pāṇḍavā rājan pathi dvaipāyanaṃ tadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मै यथावत् सत्कारं कृत्वा तेन च सान्त्विताः कथान्ते चाभ्यनुज्ञाताः प्रययुर् द्रुपदक्षयम्
tasmai yathāvat satkāraṃ kṛtvā tena ca sāntvitāḥ kathānte cābhyanujñātāḥ prayayur drupadakṣayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्यन्तो रमणीयानि वनानि च सरांसि च तत्र तत्र वसन्तश् च शनैर् जग्मुर् महारथाः
paśyanto ramaṇīyāni vanāni ca sarāṃsi ca tatra tatra vasantaś ca śanair jagmur mahārathāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वाध्यायवन्तः शुचयो मधुराः प्रियवादिनः आनुपूर्व्येण संप्राप्ताः पाञ्चालान् कुरुनन्दनाः
svādhyāyavantaḥ śucayo madhurāḥ priyavādinaḥ ānupūrvyeṇa saṃprāptāḥ pāñcālān kurunandanāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ते तु दृष्ट्वा पुरं तच् च स्कन्धावारं च पाण्डवाः कुम्भकारस्य शालायां निवेशं चक्रिरे तदा
te tu dṛṣṭvā puraṃ tac ca skandhāvāraṃ ca pāṇḍavāḥ kumbhakārasya śālāyāṃ niveśaṃ cakrire tadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र भैक्षं समाजह्रुर् ब्राह्मीं वृत्तिं समाश्रिताः तांश् च प्राप्तांस् तदा वीराञ् जज्ञिरे न नराः क्व चित्
tatra bhaikṣaṃ samājahrur brāhmīṃ vṛttiṃ samāśritāḥ tāṃś ca prāptāṃs tadā vīrāñ jajñire na narāḥ kva cit
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यज्ञसेनस्य कामस् तु पाण्डवाय किरीटिने कृष्णां दद्याम् इति सदा न चैतद् विवृणोति सः
yajñasenasya kāmas tu pāṇḍavāya kirīṭine kṛṣṇāṃ dadyām iti sadā na caitad vivṛṇoti saḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽन्वेषमाणः कौन्तेयान् पाञ्चाल्यो जनमेजय दृढं धनुर् अनायम्यं कारयाम् आस भारत
so 'nveṣamāṇaḥ kaunteyān pāñcālyo janamejaya dṛḍhaṃ dhanur anāyamyaṃ kārayām āsa bhārata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यन्त्रं वैहायसं चापि कारयाम् आस कृत्रिमम् तेन यन्त्रेण सहितं राजा लक्ष्यं च काञ्चनम्
yantraṃ vaihāyasaṃ cāpi kārayām āsa kṛtrimam tena yantreṇa sahitaṃ rājā lakṣyaṃ ca kāñcanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रुपद उवाच इदं सज्यं धनुः कृत्वा सज्येनानेन सायकैः अतीत्य लक्ष्यं यो वेद्धा स लब्धा मत्सुताम् इति
drupada uvāca idaṃ sajyaṃ dhanuḥ kṛtvā sajyenānena sāyakaiḥ atītya lakṣyaṃ yo veddhā sa labdhā matsutām iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैशंपायन उवाच इति स द्रुपदो राजा सर्वतः समघोषयत् तच् छ्रुत्वा पार्थिवाः सर्वे समीयुस् तत्र भारत
vaiśaṃpāyana uvāca iti sa drupado rājā sarvataḥ samaghoṣayat tac chrutvā pārthivāḥ sarve samīyus tatra bhārata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऋषयश् च महात्मानः स्वयंवरदिदृक्षया दुर्योधनपुरोगाश् च सकर्णाः कुरवो नृप
ṛṣayaś ca mahātmānaḥ svayaṃvaradidṛkṣayā duryodhanapurogāś ca sakarṇāḥ kuravo nṛpa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणाश् च महाभागा देशेभ्यः समुपागमन् ते ऽभ्यर्चिता राजगणा द्रुपदेन महात्मना
brāhmaṇāś ca mahābhāgā deśebhyaḥ samupāgaman te 'bhyarcitā rājagaṇā drupadena mahātmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः पौरजनाः सर्वे सागरोद्धूतनिःस्वनाः शिशुमारपुरं प्राप्य न्यविशंस् ते च पार्थिवाः
tataḥ paurajanāḥ sarve sāgaroddhūtaniḥsvanāḥ śiśumārapuraṃ prāpya nyaviśaṃs te ca pārthivāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रागुत्तरेण नगराद् भूमिभागे समे शुभे समाजवाटः शुशुभे भवनैः सर्वतो वृतः
prāguttareṇa nagarād bhūmibhāge same śubhe samājavāṭaḥ śuśubhe bhavanaiḥ sarvato vṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्राकारपरिखोपेतो द्वारतोरणमण्डितः वितानेन विचित्रेण सर्वतः समवस्तृतः
prākāraparikhopeto dvāratoraṇamaṇḍitaḥ vitānena vicitreṇa sarvataḥ samavastṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तूर्यौघशतसंकीर्णः परार्ध्यागुरुधूपितः चन्दनोदकसिक्तश् च माल्यदामैश् च शोभितः
tūryaughaśatasaṃkīrṇaḥ parārdhyāgurudhūpitaḥ candanodakasiktaś ca mālyadāmaiś ca śobhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कैलासशिखरप्रख्यैर् नभस्तलविलेखिभिः सर्वतः संवृतैर् नद्धः प्रासादैः सुकृतोच्छ्रितैः
kailāsaśikharaprakhyair nabhastalavilekhibhiḥ sarvataḥ saṃvṛtair naddhaḥ prāsādaiḥ sukṛtocchritaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णजालसंवीतैर् मणिकुट्टिमभूषितैः सुखारोहणसोपानैर् महासनपरिच्छदैः
suvarṇajālasaṃvītair maṇikuṭṭimabhūṣitaiḥ sukhārohaṇasopānair mahāsanaparicchadaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्राम्यसमवच्छन्नैर् अगुरूत्तमवासितैः हंसाच्छवर्णैर् बहुभिर् आयोजनसुगन्धिभिः
agrāmyasamavacchannair agurūttamavāsitaiḥ haṃsācchavarṇair bahubhir āyojanasugandhibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
असंबाधशतद्वारैः शयनासनशोभितैः बहुधातुपिनद्धाङ्गैर् हिमवच्छिखरैर् इव
asaṃbādhaśatadvāraiḥ śayanāsanaśobhitaiḥ bahudhātupinaddhāṅgair himavacchikharair iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र नानाप्रकारेषु विमानेषु स्वलंकृताः स्पर्धमानास् तदान्योन्यं निषेदुः सर्वपार्थिवाः
tatra nānāprakāreṣu vimāneṣu svalaṃkṛtāḥ spardhamānās tadānyonyaṃ niṣeduḥ sarvapārthivāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रोपविष्टान् ददृशुर् महासत्त्वपराक्रमान् राजसिंहान् महाभागान् कृष्णागुरुविभूषितान्
tatropaviṣṭān dadṛśur mahāsattvaparākramān rājasiṃhān mahābhāgān kṛṣṇāguruvibhūṣitān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महाप्रसादान् ब्रह्मण्यान् स्वराष्ट्रपरिरक्षिणः प्रियान् सर्वस्य लोकस्य सुकृतैः कर्मभिः शुभैः
mahāprasādān brahmaṇyān svarāṣṭraparirakṣiṇaḥ priyān sarvasya lokasya sukṛtaiḥ karmabhiḥ śubhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मञ्चेषु च परार्ध्येषु पौरजानपदा जनाः कृष्णादर्शनतुष्ट्यर्थं सर्वतः समुपाविशन्
mañceṣu ca parārdhyeṣu paurajānapadā janāḥ kṛṣṇādarśanatuṣṭyarthaṃ sarvataḥ samupāviśan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणैस् ते च सहिताः पाण्डवाः समुपाविशन् ऋद्धिं पाञ्चालराजस्य पश्यन्तस् ताम् अनुत्तमाम्
brāhmaṇais te ca sahitāḥ pāṇḍavāḥ samupāviśan ṛddhiṃ pāñcālarājasya paśyantas tām anuttamām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः समाजो ववृधे स राजन् दिवसान् बहून् रत्नप्रदानबहुलः शोभितो नटनर्तकैः
tataḥ samājo vavṛdhe sa rājan divasān bahūn ratnapradānabahulaḥ śobhito naṭanartakaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्तमाने समाजे तु रमणीये ऽह्नि षोडशे आप्लुताङ्गी सुवसना सर्वाभरणभूषिता
vartamāne samāje tu ramaṇīye 'hni ṣoḍaśe āplutāṅgī suvasanā sarvābharaṇabhūṣitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वीरकांस्यम् उपादाय काञ्चनं समलंकृतम् अवतीर्णा ततो रङ्गं द्रौपदी भरतर्षभ
vīrakāṃsyam upādāya kāñcanaṃ samalaṃkṛtam avatīrṇā tato raṅgaṃ draupadī bharatarṣabha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरोहितः सोमकानां मन्त्रविद् ब्राह्मणः शुचिः परिस्तीर्य जुहावाग्निम् आज्येन विधिना तदा
purohitaḥ somakānāṃ mantravid brāhmaṇaḥ śuciḥ paristīrya juhāvāgnim ājyena vidhinā tadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तर्पयित्वा ज्वलनं ब्राह्मणान् स्वस्ति वाच्य च वारयाम् आस सर्वाणि वादित्राणि समन्ततः
sa tarpayitvā jvalanaṃ brāhmaṇān svasti vācya ca vārayām āsa sarvāṇi vāditrāṇi samantataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निःशब्दे तु कृते तस्मिन् धृष्टद्युम्नो विशां पते रङ्गमध्यगतस् तत्र मेघगम्भीरया गिरा वाक्यम् उच्चैर् जगादेदं श्लक्ष्णम् अर्थवद् उत्तमम्
niḥśabde tu kṛte tasmin dhṛṣṭadyumno viśāṃ pate raṅgamadhyagatas tatra meghagambhīrayā girā vākyam uccair jagādedaṃ ślakṣṇam arthavad uttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इदं धनुर् लक्ष्यम् इमे च बाणाः; शृण्वन्तु मे पार्थिवाः सर्व एव यन्त्रच्छिद्रेणाभ्यतिक्रम्य लक्ष्यं; समर्पयध्वं खगमैर् दशार्धैः
idaṃ dhanur lakṣyam ime ca bāṇāḥ; śṛṇvantu me pārthivāḥ sarva eva yantracchidreṇābhyatikramya lakṣyaṃ; samarpayadhvaṃ khagamair daśārdhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत् कर्ता कर्म सुदुष्करं यः; कुलेन रूपेण बलेन युक्तः तस्याद्य भार्या भगिनी ममेयं; कृष्णा भवित्री न मृषा ब्रवीमि
etat kartā karma suduṣkaraṃ yaḥ; kulena rūpeṇa balena yuktaḥ tasyādya bhāryā bhaginī mameyaṃ; kṛṣṇā bhavitrī na mṛṣā bravīmi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तान् एवम् उक्त्वा द्रुपदस्य पुत्रः; पश्चाद् इदं द्रौपदीम् अभ्युवाच नाम्ना च गोत्रेण च कर्मणा च; संकीर्तयंस् तान् नृपतीन् समेतान्
tān evam uktvā drupadasya putraḥ; paścād idaṃ draupadīm abhyuvāca nāmnā ca gotreṇa ca karmaṇā ca; saṃkīrtayaṃs tān nṛpatīn sametān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.