Library·Mahābhārata (critical edition)·1·1.214
वैशंपायन उवाच इन्द्रप्रस्थे वसन्तस् ते जघ्नुर् अन्यान् नराधिपान् शासनाद् धृतराष्ट्रस्य राज्ञः शांतनवस्य च
vaiśaṃpāyana uvāca indraprasthe vasantas te jaghnur anyān narādhipān śāsanād dhṛtarāṣṭrasya rājñaḥ śāṃtanavasya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आश्रित्य धर्मराजानं सर्वलोको ऽवसत् सुखम् पुण्यलक्षणकर्माणं स्वदेहम् इव देहिनः
āśritya dharmarājānaṃ sarvaloko 'vasat sukham puṇyalakṣaṇakarmāṇaṃ svadeham iva dehinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स समं धर्मकामार्थान् सिषेवे भरतर्षभः त्रीन् इवात्मसमान् बन्धून् बन्धुमान् इव मानयन्
sa samaṃ dharmakāmārthān siṣeve bharatarṣabhaḥ trīn ivātmasamān bandhūn bandhumān iva mānayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेषां समविभक्तानां क्षितौ देहवताम् इव बभौ धर्मार्थकामानां चतुर्थ इव पार्थिवः
teṣāṃ samavibhaktānāṃ kṣitau dehavatām iva babhau dharmārthakāmānāṃ caturtha iva pārthivaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अध्येतारं परं वेदाः प्रयोक्तारं महाध्वराः रक्षितारं शुभं वर्णा लेभिरे तं जनाधिपम्
adhyetāraṃ paraṃ vedāḥ prayoktāraṃ mahādhvarāḥ rakṣitāraṃ śubhaṃ varṇā lebhire taṃ janādhipam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधिष्ठानवती लक्ष्मीः परायणवती मतिः बन्धुमान् अखिलो धर्मस् तेनासीत् पृथिवीक्षिता
adhiṣṭhānavatī lakṣmīḥ parāyaṇavatī matiḥ bandhumān akhilo dharmas tenāsīt pṛthivīkṣitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भ्रातृभिः सहितो राजा चतुर्भिर् अधिकं बभौ प्रयुज्यमानैर् विततो वेदैर् इव महाध्वरः
bhrātṛbhiḥ sahito rājā caturbhir adhikaṃ babhau prayujyamānair vitato vedair iva mahādhvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तं तु धौम्यादयो विप्राः परिवार्योपतस्थिरे बृहस्पतिसमा मुख्याः प्रजापतिम् इवामराः
taṃ tu dhaumyādayo viprāḥ parivāryopatasthire bṛhaspatisamā mukhyāḥ prajāpatim ivāmarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मराजे अतिप्रीत्या पूर्णचन्द्र इवामले प्रजानां रेमिरे तुल्यं नेत्राणि हृदयानि च
dharmarāje atiprītyā pūrṇacandra ivāmale prajānāṃ remire tulyaṃ netrāṇi hṛdayāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तु केवलदैवेन प्रजा भावेन रेमिरे यद् बभूव मनःकान्तं कर्मणा स चकार तत्
na tu kevaladaivena prajā bhāvena remire yad babhūva manaḥkāntaṃ karmaṇā sa cakāra tat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न ह्य् अयुक्तं न चासत्यं नानृतं न च विप्रियम् भाषितं चारुभाषस्य जज्ञे पार्थस्य धीमतः
na hy ayuktaṃ na cāsatyaṃ nānṛtaṃ na ca vipriyam bhāṣitaṃ cārubhāṣasya jajñe pārthasya dhīmataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स हि सर्वस्य लोकस्य हितम् आत्मन एव च चिकीर्षुः सुमहातेजा रेमे भरतसत्तमः
sa hi sarvasya lokasya hitam ātmana eva ca cikīrṣuḥ sumahātejā reme bharatasattamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा तु मुदिताः सर्वे पाण्डवा विगतज्वराः अवसन् पृथिवीपालांस् त्रासयन्तः स्वतेजसा
tathā tu muditāḥ sarve pāṇḍavā vigatajvarāḥ avasan pṛthivīpālāṃs trāsayantaḥ svatejasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः कतिपयाहस्य बीभत्सुः कृष्णम् अब्रवीत् उष्णानि कृष्ण वर्तन्ते गच्छामो यमुनां प्रति
tataḥ katipayāhasya bībhatsuḥ kṛṣṇam abravīt uṣṇāni kṛṣṇa vartante gacchāmo yamunāṃ prati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुहृज्जनवृतास् तत्र विहृत्य मधुसूदन सायाह्ने पुनर् एष्यामो रोचतां ते जनार्दन
suhṛjjanavṛtās tatra vihṛtya madhusūdana sāyāhne punar eṣyāmo rocatāṃ te janārdana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वासुदेव उवाच कुन्तीमातर् ममाप्य् एतद् रोचते यद् वयं जले सुहृज्जनवृताः पार्थ विहरेम यथासुखम्
vāsudeva uvāca kuntīmātar mamāpy etad rocate yad vayaṃ jale suhṛjjanavṛtāḥ pārtha viharema yathāsukham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैशंपायन उवाच आमन्त्र्य धर्मराजानम् अनुज्ञाप्य च भारत जग्मतुः पार्थगोविन्दौ सुहृज्जनवृतौ ततः
vaiśaṃpāyana uvāca āmantrya dharmarājānam anujñāpya ca bhārata jagmatuḥ pārthagovindau suhṛjjanavṛtau tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विहारदेशं संप्राप्य नानाद्रुमवद् उत्तमम् गृहैर् उच्चावचैर् युक्तं पुरंदरगृहोपमम्
vihāradeśaṃ saṃprāpya nānādrumavad uttamam gṛhair uccāvacair yuktaṃ puraṃdaragṛhopamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भक्ष्यैर् भोज्यैश् च पेयैश् च रसवद्भिर् महाधनैः माल्यैश् च विविधैर् युक्तं युक्तं वार्ष्णेयपार्थयोः
bhakṣyair bhojyaiś ca peyaiś ca rasavadbhir mahādhanaiḥ mālyaiś ca vividhair yuktaṃ yuktaṃ vārṣṇeyapārthayoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आविवेशतुर् आपूर्णं रत्नैर् उच्चावचैः शुभैः यथोपजोषं सर्वश् च जनश् चिक्रीड भारत
āviveśatur āpūrṇaṃ ratnair uccāvacaiḥ śubhaiḥ yathopajoṣaṃ sarvaś ca janaś cikrīḍa bhārata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वने काश् चिज् जले काश् चित् काश् चिद् वेश्मसु चाङ्गनाः यथादेशं यथाप्रीति चिक्रीडुः कृष्णपार्थयोः
vane kāś cij jale kāś cit kāś cid veśmasu cāṅganāḥ yathādeśaṃ yathāprīti cikrīḍuḥ kṛṣṇapārthayoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्रौपदी च सुभद्रा च वासांस्य् आभरणानि च प्रयच्छेतां महार्हाणि स्त्रीणां ते स्म मदोत्कटे
draupadī ca subhadrā ca vāsāṃsy ābharaṇāni ca prayacchetāṃ mahārhāṇi strīṇāṃ te sma madotkaṭe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
काश् चित् प्रहृष्टा ननृतुश् चुक्रुशुश् च तथापराः जहसुश् चापरा नार्यः पपुश् चान्या वरासवम्
kāś cit prahṛṣṭā nanṛtuś cukruśuś ca tathāparāḥ jahasuś cāparā nāryaḥ papuś cānyā varāsavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रुरुदुश् चापरास् तत्र प्रजघ्नुश् च परस्परम् मन्त्रयाम् आसुर् अन्याश् च रहस्यानि परस्परम्
ruruduś cāparās tatra prajaghnuś ca parasparam mantrayām āsur anyāś ca rahasyāni parasparam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेणुवीणामृदङ्गानां मनोज्ञानां च सर्वशः शब्देनापूर्यते ह स्म तद् वनं सुसमृद्धिमत्
veṇuvīṇāmṛdaṅgānāṃ manojñānāṃ ca sarvaśaḥ śabdenāpūryate ha sma tad vanaṃ susamṛddhimat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मिंस् तथा वर्तमाने कुरुदाशार्हनन्दनौ समीपे जग्मतुः कं चिद् उद्देशं सुमनोहरम्
tasmiṃs tathā vartamāne kurudāśārhanandanau samīpe jagmatuḥ kaṃ cid uddeśaṃ sumanoharam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र गत्वा महात्मानौ कृष्णौ परपुरंजयौ महार्हासनयो राजंस् ततस् तौ संनिषीदतुः
tatra gatvā mahātmānau kṛṣṇau parapuraṃjayau mahārhāsanayo rājaṃs tatas tau saṃniṣīdatuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र पूर्वव्यतीतानि विक्रान्तानि रतानि च बहूनि कथयित्वा तौ रेमाते पार्थमाधवौ
tatra pūrvavyatītāni vikrāntāni ratāni ca bahūni kathayitvā tau remāte pārthamādhavau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रोपविष्टौ मुदितौ नाकपृष्ठे ऽश्विनाव् इव अभ्यगच्छत् तदा विप्रो वासुदेवधनंजयौ
tatropaviṣṭau muditau nākapṛṣṭhe 'śvināv iva abhyagacchat tadā vipro vāsudevadhanaṃjayau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बृहच्छालप्रतीकाशः प्रतप्तकनकप्रभः हरिपिङ्गो हरिश्मश्रुः प्रमाणायामतः समः
bṛhacchālapratīkāśaḥ prataptakanakaprabhaḥ haripiṅgo hariśmaśruḥ pramāṇāyāmataḥ samaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तरुणादित्यसंकाशः कृष्णवासा जटाधरः पद्मपत्राननः पिङ्गस् तेजसा प्रज्वलन्न् इव
taruṇādityasaṃkāśaḥ kṛṣṇavāsā jaṭādharaḥ padmapatrānanaḥ piṅgas tejasā prajvalann iva
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपसृष्टं तु तं कृष्णौ भ्राजमानं द्विजोत्तमम् अर्जुनो वासुदेवश् च तूर्णम् उत्पत्य तस्थतुः
upasṛṣṭaṃ tu taṃ kṛṣṇau bhrājamānaṃ dvijottamam arjuno vāsudevaś ca tūrṇam utpatya tasthatuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.