Library·Mahābhārata (critical edition)·1·1.67
दुःषन्त उवाच सुव्यक्तं राजपुत्री त्वं यथा कल्याणि भाषसे भार्या मे भव सुश्रोणि ब्रूहि किं करवाणि ते
duḥṣanta uvāca suvyaktaṃ rājaputrī tvaṃ yathā kalyāṇi bhāṣase bhāryā me bhava suśroṇi brūhi kiṃ karavāṇi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णमाला वासांसि कुण्डले परिहाटके नानापत्तनजे शुभ्रे मणिरत्ने च शोभने
suvarṇamālā vāsāṃsi kuṇḍale parihāṭake nānāpattanaje śubhre maṇiratne ca śobhane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आहरामि तवाद्याहं निष्कादीन्य् अजिनानि च सर्वं राज्यं तवाद्यास्तु भार्या मे भव शोभने
āharāmi tavādyāhaṃ niṣkādīny ajināni ca sarvaṃ rājyaṃ tavādyāstu bhāryā me bhava śobhane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गान्धर्वेण च मां भीरु विवाहेनैहि सुन्दरि विवाहानां हि रम्भोरु गान्धर्वः श्रेष्ठ उच्यते
gāndharveṇa ca māṃ bhīru vivāhenaihi sundari vivāhānāṃ hi rambhoru gāndharvaḥ śreṣṭha ucyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शकुन्तलोवाच फलाहारो गतो राजन् पिता मे इत आश्रमात् तं मुहूर्तं प्रतीक्षस्व स मां तुभ्यं प्रदास्यति
śakuntalovāca phalāhāro gato rājan pitā me ita āśramāt taṃ muhūrtaṃ pratīkṣasva sa māṃ tubhyaṃ pradāsyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुःषन्त उवाच इच्छामि त्वां वरारोहे भजमानाम् अनिन्दिते त्वदर्थं मां स्थितं विद्धि त्वद्गतं हि मनो मम
duḥṣanta uvāca icchāmi tvāṃ varārohe bhajamānām anindite tvadarthaṃ māṃ sthitaṃ viddhi tvadgataṃ hi mano mama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आत्मनो बन्धुर् आत्मैव गतिर् आत्मैव चात्मनः आत्मनैवात्मनो दानं कर्तुम् अर्हसि धर्मतः
ātmano bandhur ātmaiva gatir ātmaiva cātmanaḥ ātmanaivātmano dānaṃ kartum arhasi dharmataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अष्टाव् एव समासेन विवाहा धर्मतः स्मृताः ब्राह्मो दैवस् तथैवार्षः प्राजापत्यस् तथासुरः
aṣṭāv eva samāsena vivāhā dharmataḥ smṛtāḥ brāhmo daivas tathaivārṣaḥ prājāpatyas tathāsuraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गान्धर्वो राक्षसश् चैव पैशाचश् चाष्टमः स्मृतः तेषां धर्मान् यथापूर्वं मनुः स्वायंभुवो ऽब्रवीत्
gāndharvo rākṣasaś caiva paiśācaś cāṣṭamaḥ smṛtaḥ teṣāṃ dharmān yathāpūrvaṃ manuḥ svāyaṃbhuvo 'bravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रशस्तांश् चतुरः पूर्वान् ब्राह्मणस्योपधारय षड् आनुपूर्व्या क्षत्रस्य विद्धि धर्म्यान् अनिन्दिते
praśastāṃś caturaḥ pūrvān brāhmaṇasyopadhāraya ṣaḍ ānupūrvyā kṣatrasya viddhi dharmyān anindite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञां तु राक्षसो ऽप्य् उक्तो विट्शूद्रेष्व् आसुरः स्मृतः पञ्चानां तु त्रयो धर्म्या द्वाव् अधर्म्यौ स्मृताव् इह
rājñāṃ tu rākṣaso 'py ukto viṭśūdreṣv āsuraḥ smṛtaḥ pañcānāṃ tu trayo dharmyā dvāv adharmyau smṛtāv iha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पैशाचश् चासुरश् चैव न कर्तव्यौ कथं चन अनेन विधिना कार्यो धर्मस्यैषा गतिः स्मृता
paiśācaś cāsuraś caiva na kartavyau kathaṃ cana anena vidhinā kāryo dharmasyaiṣā gatiḥ smṛtā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गान्धर्वराक्षसौ क्षत्रे धर्म्यौ तौ मा विशङ्किथाः पृथग् वा यदि वा मिश्रौ कर्तव्यौ नात्र संशयः
gāndharvarākṣasau kṣatre dharmyau tau mā viśaṅkithāḥ pṛthag vā yadi vā miśrau kartavyau nātra saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सा त्वं मम सकामस्य सकामा वरवर्णिनि गान्धर्वेण विवाहेन भार्या भवितुम् अर्हसि
sā tvaṃ mama sakāmasya sakāmā varavarṇini gāndharveṇa vivāhena bhāryā bhavitum arhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शकुन्तलोवाच यदि धर्मपथस् त्व् एष यदि चात्मा प्रभुर् मम प्रदाने पौरवश्रेष्ठ शृणु मे समयं प्रभो
śakuntalovāca yadi dharmapathas tv eṣa yadi cātmā prabhur mama pradāne pauravaśreṣṭha śṛṇu me samayaṃ prabho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्यं मे प्रतिजानीहि यत् त्वां वक्ष्याम्य् अहं रहः मम जायेत यः पुत्रः स भवेत् त्वदनन्तरम्
satyaṃ me pratijānīhi yat tvāṃ vakṣyāmy ahaṃ rahaḥ mama jāyeta yaḥ putraḥ sa bhavet tvadanantaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
युवराजो महाराज सत्यम् एतद् ब्रवीहि मे यद्य् एतद् एवं दुःषन्त अस्तु मे संगमस् त्वया
yuvarājo mahārāja satyam etad bravīhi me yady etad evaṃ duḥṣanta astu me saṃgamas tvayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैशंपायन उवाच एवम् अस्त्व् इति तां राजा प्रत्युवाचाविचारयन् अपि च त्वां नयिष्यामि नगरं स्वं शुचिस्मिते यथा त्वम् अर्हा सुश्रोणि सत्यम् एतद् ब्रवीमि ते
vaiśaṃpāyana uvāca evam astv iti tāṃ rājā pratyuvācāvicārayan api ca tvāṃ nayiṣyāmi nagaraṃ svaṃ śucismite yathā tvam arhā suśroṇi satyam etad bravīmi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवम् उक्त्वा स राजर्षिस् ताम् अनिन्दितगामिनीम् जग्राह विधिवत् पाणाव् उवास च तया सह
evam uktvā sa rājarṣis tām aninditagāminīm jagrāha vidhivat pāṇāv uvāsa ca tayā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विश्वास्य चैनां स प्रायाद् अब्रवीच् च पुनः पुनः प्रेषयिष्ये तवार्थाय वाहिनीं चतुरङ्गिणीम् तया त्वाम् आनयिष्यामि निवासं स्वं शुचिस्मिते
viśvāsya caināṃ sa prāyād abravīc ca punaḥ punaḥ preṣayiṣye tavārthāya vāhinīṃ caturaṅgiṇīm tayā tvām ānayiṣyāmi nivāsaṃ svaṃ śucismite
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति तस्याः प्रतिश्रुत्य स नृपो जनमेजय मनसा चिन्तयन् प्रायात् काश्यपं प्रति पार्थिवः
iti tasyāḥ pratiśrutya sa nṛpo janamejaya manasā cintayan prāyāt kāśyapaṃ prati pārthivaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवांस् तपसा युक्तः श्रुत्वा किं नु करिष्यति एवं संचिन्तयन्न् एव प्रविवेश स्वकं पुरम्
bhagavāṃs tapasā yuktaḥ śrutvā kiṃ nu kariṣyati evaṃ saṃcintayann eva praviveśa svakaṃ puram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुहूर्तयाते तस्मिंस् तु कण्वो ऽप्य् आश्रमम् आगमत् शकुन्तला च पितरं ह्रिया नोपजगाम तम्
muhūrtayāte tasmiṃs tu kaṇvo 'py āśramam āgamat śakuntalā ca pitaraṃ hriyā nopajagāma tam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विज्ञायाथ च तां कण्वो दिव्यज्ञानो महातपाः उवाच भगवान् प्रीतः पश्यन् दिव्येन चक्षुषा
vijñāyātha ca tāṃ kaṇvo divyajñāno mahātapāḥ uvāca bhagavān prītaḥ paśyan divyena cakṣuṣā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वयाद्य राजान्वयया माम् अनादृत्य यत्कृतः पुंसा सह समायोगो न स धर्मोपघातकः
tvayādya rājānvayayā mām anādṛtya yatkṛtaḥ puṃsā saha samāyogo na sa dharmopaghātakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षत्रियस्य हि गान्धर्वो विवाहः श्रेष्ठ उच्यते सकामायाः सकामेन निर्मन्त्रो रहसि स्मृतः
kṣatriyasya hi gāndharvo vivāhaḥ śreṣṭha ucyate sakāmāyāḥ sakāmena nirmantro rahasi smṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मात्मा च महात्मा च दुःषन्तः पुरुषोत्तमः अभ्यगच्छः पतिं यं त्वं भजमानं शकुन्तले
dharmātmā ca mahātmā ca duḥṣantaḥ puruṣottamaḥ abhyagacchaḥ patiṃ yaṃ tvaṃ bhajamānaṃ śakuntale
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महात्मा जनिता लोके पुत्रस् तव महाबलः य इमां सागरापाङ्गां कृत्स्नां भोक्ष्यति मेदिनीम्
mahātmā janitā loke putras tava mahābalaḥ ya imāṃ sāgarāpāṅgāṃ kṛtsnāṃ bhokṣyati medinīm
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परं चाभिप्रयातस्य चक्रं तस्य महात्मनः भविष्यत्य् अप्रतिहतं सततं चक्रवर्तिनः
paraṃ cābhiprayātasya cakraṃ tasya mahātmanaḥ bhaviṣyaty apratihataṃ satataṃ cakravartinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः प्रक्षाल्य पादौ सा विश्रान्तं मुनिम् अब्रवीत् विनिधाय ततो भारं संनिधाय फलानि च
tataḥ prakṣālya pādau sā viśrāntaṃ munim abravīt vinidhāya tato bhāraṃ saṃnidhāya phalāni ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मया पतिर् वृतो यो ऽसौ दुःषन्तः पुरुषोत्तमः तस्मै ससचिवाय त्वं प्रसादं कर्तुम् अर्हसि
mayā patir vṛto yo 'sau duḥṣantaḥ puruṣottamaḥ tasmai sasacivāya tvaṃ prasādaṃ kartum arhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कण्व उवाच प्रसन्न एव तस्याहं त्वत्कृते वरवर्णिनि गृहाण च वरं मत्तस् तत्कृते यद् अभीप्सितम्
kaṇva uvāca prasanna eva tasyāhaṃ tvatkṛte varavarṇini gṛhāṇa ca varaṃ mattas tatkṛte yad abhīpsitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वैशंपायन उवाच ततो धर्मिष्ठतां वव्रे राज्याच् चास्खलनं तथा शकुन्तला पौरवाणां दुःषन्तहितकाम्यया
vaiśaṃpāyana uvāca tato dharmiṣṭhatāṃ vavre rājyāc cāskhalanaṃ tathā śakuntalā pauravāṇāṃ duḥṣantahitakāmyayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.