Library·Mahābhārata (critical edition)·12·12.258
युधिष्ठिर उवाच कथं कार्यं परीक्षेत शीघ्रं वाथ चिरेण वा सर्वथा कार्यदुर्गे ऽस्मिन् भवान् नः परमो गुरुः
yudhiṣṭhira uvāca kathaṃ kāryaṃ parīkṣeta śīghraṃ vātha cireṇa vā sarvathā kāryadurge 'smin bhavān naḥ paramo guruḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भीष्म उवाच अत्राप्य् उदाहरन्तीमम् इतिहासं पुरातनम् चिरकारेस् तु यत् पूर्वं वृत्तम् आङ्गिरसे कुले
bhīṣma uvāca atrāpy udāharantīmam itihāsaṃ purātanam cirakāres tu yat pūrvaṃ vṛttam āṅgirase kule
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरकारिक भद्रं ते भद्रं ते चिरकारिक चिरकारी हि मेधावी नापराध्यति कर्मसु
cirakārika bhadraṃ te bhadraṃ te cirakārika cirakārī hi medhāvī nāparādhyati karmasu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरकारी महाप्राज्ञो गौतमस्याभवत् सुतः चिरं हि सर्वकार्याणि समेक्षावान् प्रपद्यते
cirakārī mahāprājño gautamasyābhavat sutaḥ ciraṃ hi sarvakāryāṇi samekṣāvān prapadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरं संचिन्तयन्न् अर्थांश् चिरं जाग्रच् चिरं स्वपन् चिरकार्याभिसंपत्तेश् चिरकारी तथोच्यते
ciraṃ saṃcintayann arthāṃś ciraṃ jāgrac ciraṃ svapan cirakāryābhisaṃpatteś cirakārī tathocyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अलसग्रहणं प्राप्तो दुर्मेधावी तथोच्यते बुद्धिलाघवयुक्तेन जनेनादीर्घदर्शिना
alasagrahaṇaṃ prāpto durmedhāvī tathocyate buddhilāghavayuktena janenādīrghadarśinā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यभिचारे तु कस्मिंश् चिद् व्यतिक्रम्यापरान् सुतान् पित्रोक्तः कुपितेनाथ जहीमां जननीम् इति
vyabhicāre tu kasmiṃś cid vyatikramyāparān sutān pitroktaḥ kupitenātha jahīmāṃ jananīm iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तथेति चिरेणोक्त्वा स्वभावाच् चिरकारिकः विमृश्य चिरकारित्वाच् चिन्तयाम् आस वै चिरम्
sa tatheti cireṇoktvā svabhāvāc cirakārikaḥ vimṛśya cirakāritvāc cintayām āsa vai ciram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितुर् आज्ञां कथं कुर्यां न हन्यां मातरं कथम् कथं धर्मच्छले नास्मिन् निमज्जेयम् असाधुवत्
pitur ājñāṃ kathaṃ kuryāṃ na hanyāṃ mātaraṃ katham kathaṃ dharmacchale nāsmin nimajjeyam asādhuvat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पितुर् आज्ञा परो धर्मः स्वधर्मो मातृरक्षणम् अस्वतन्त्रं च पुत्रत्वं किं नु मां नात्र पीडयेत्
pitur ājñā paro dharmaḥ svadharmo mātṛrakṣaṇam asvatantraṃ ca putratvaṃ kiṃ nu māṃ nātra pīḍayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रियं हत्वा मातरं च को हि जातु सुखी भवेत् पितरं चाप्य् अवज्ञाय कः प्रतिष्ठाम् अवाप्नुयात्
striyaṃ hatvā mātaraṃ ca ko hi jātu sukhī bhavet pitaraṃ cāpy avajñāya kaḥ pratiṣṭhām avāpnuyāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनवज्ञा पितुर् युक्ता धारणं मातृरक्षणम् युक्तक्षमाव् उभाव् एतौ नातिवर्तेतमां कथम्
anavajñā pitur yuktā dhāraṇaṃ mātṛrakṣaṇam yuktakṣamāv ubhāv etau nātivartetamāṃ katham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पिता ह्य् आत्मानम् आधत्ते जायायां जज्ञियाम् इति शीलचारित्रगोत्रस्य धारणार्थं कुलस्य च
pitā hy ātmānam ādhatte jāyāyāṃ jajñiyām iti śīlacāritragotrasya dhāraṇārthaṃ kulasya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽहम् आत्मा स्वयं पित्रा पुत्रत्वे प्रकृतः पुनः विज्ञानं मे कथं न स्याद् बुबुधे चात्मसंभवम्
so 'ham ātmā svayaṃ pitrā putratve prakṛtaḥ punaḥ vijñānaṃ me kathaṃ na syād bubudhe cātmasaṃbhavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जातकर्मणि यत् प्राह पिता यच् चोपकर्मणि पर्याप्तः स दृढीकारः पितुर् गौरवनिश्चये
jātakarmaṇi yat prāha pitā yac copakarmaṇi paryāptaḥ sa dṛḍhīkāraḥ pitur gauravaniścaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुरुर् अग्र्यः परो धर्मः पोषणाध्ययनाद् धितः पिता यद् आह धर्मः स वेदेष्व् अपि सुनिश्चितः
gurur agryaḥ paro dharmaḥ poṣaṇādhyayanād dhitaḥ pitā yad āha dharmaḥ sa vedeṣv api suniścitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रीतिमात्रं पितुः पुत्रः सर्वं पुत्रस्य वै पिता शरीरादीनि देयानि पिता त्व् एकः प्रयच्छति
prītimātraṃ pituḥ putraḥ sarvaṃ putrasya vai pitā śarīrādīni deyāni pitā tv ekaḥ prayacchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात् पितुर् वचः कार्यं न विचार्यं कथं चन पातकान्य् अपि पूयन्ते पितुर् वचनकारिणः
tasmāt pitur vacaḥ kāryaṃ na vicāryaṃ kathaṃ cana pātakāny api pūyante pitur vacanakāriṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भोगे भाग्ये प्रसवने सर्वलोकनिदर्शने भर्त्रा चैव समायोगे सीमन्तोन्नयने तथा
bhoge bhāgye prasavane sarvalokanidarśane bhartrā caiva samāyoge sīmantonnayane tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पिता स्वर्गः पिता धर्मः पिता परमकं तपः पितरि प्रीतिम् आपन्ने सर्वाः प्रीयन्ति देवताः
pitā svargaḥ pitā dharmaḥ pitā paramakaṃ tapaḥ pitari prītim āpanne sarvāḥ prīyanti devatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आशिषस् ता भजन्त्य् एनं पुरुषं प्राह याः पिता निष्कृतिः सर्वपापानां पिता यद् अभिनन्दति
āśiṣas tā bhajanty enaṃ puruṣaṃ prāha yāḥ pitā niṣkṛtiḥ sarvapāpānāṃ pitā yad abhinandati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मुच्यते बन्धनात् पुष्पं फलं वृन्तात् प्रमुच्यते क्लिश्यन्न् अपि सुतस्नेहैः पिता स्नेहं न मुञ्चति
mucyate bandhanāt puṣpaṃ phalaṃ vṛntāt pramucyate kliśyann api sutasnehaiḥ pitā snehaṃ na muñcati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतद् विचिन्तितं तावत् पुत्रस्य पितृगौरवम् पिता ह्य् अल्पतरं स्थानं चिन्तयिष्यामि मातरम्
etad vicintitaṃ tāvat putrasya pitṛgauravam pitā hy alpataraṃ sthānaṃ cintayiṣyāmi mātaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो ह्य् अयं मयि संघातो मर्त्यत्वे पाञ्चभौतिकः अस्य मे जननी हेतुः पावकस्य यथारणिः माता देहारणिः पुंसां सर्वस्यार्तस्य निर्वृतिः
yo hy ayaṃ mayi saṃghāto martyatve pāñcabhautikaḥ asya me jananī hetuḥ pāvakasya yathāraṇiḥ mātā dehāraṇiḥ puṃsāṃ sarvasyārtasya nirvṛtiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न च शोचति नाप्य् एनं स्थाविर्यम् अपकर्षति श्रिया हीनो ऽपि यो गेहे अम्बेति प्रतिपद्यते
na ca śocati nāpy enaṃ sthāviryam apakarṣati śriyā hīno 'pi yo gehe ambeti pratipadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुत्रपौत्रसमाकीर्णो जननीं यः समाश्रितः अपि वर्षशतस्यान्ते स द्विहायनवच् चरेत्
putrapautrasamākīrṇo jananīṃ yaḥ samāśritaḥ api varṣaśatasyānte sa dvihāyanavac caret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समर्थं वासमर्थं वा कृशं वाप्य् अकृशं तथा रक्षत्य् एव सुतं माता नान्यः पोष्टा विधानतः
samarthaṃ vāsamarthaṃ vā kṛśaṃ vāpy akṛśaṃ tathā rakṣaty eva sutaṃ mātā nānyaḥ poṣṭā vidhānataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा स वृद्धो भवति यदा भवति दुःखितः तदा शून्यं जगत् तस्य यदा मात्रा वियुज्यते
tadā sa vṛddho bhavati yadā bhavati duḥkhitaḥ tadā śūnyaṃ jagat tasya yadā mātrā viyujyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नास्ति मातृसमा छाया नास्ति मातृसमा गतिः नास्ति मातृसमं त्राणं नास्ति मातृसमा प्रपा
nāsti mātṛsamā chāyā nāsti mātṛsamā gatiḥ nāsti mātṛsamaṃ trāṇaṃ nāsti mātṛsamā prapā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुक्षिसंधारणाद् धात्री जननाज् जननी स्मृता अङ्गानां वर्धनाद् अम्बा वीरसूत्वेन वीरसूः
kukṣisaṃdhāraṇād dhātrī jananāj jananī smṛtā aṅgānāṃ vardhanād ambā vīrasūtvena vīrasūḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिशोः शुश्रूषणाच् छुश्रूर् माता देहम् अनन्तरम् चेतनावान् नरो हन्याद् यस्य नासुषिरं शिरः
śiśoḥ śuśrūṣaṇāc chuśrūr mātā deham anantaram cetanāvān naro hanyād yasya nāsuṣiraṃ śiraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दम्पत्योः प्राणसंश्लेषे यो ऽभिसंधिः कृतः किल तं माता वा पिता वेद भूतार्थो मातरि स्थितः
dampatyoḥ prāṇasaṃśleṣe yo 'bhisaṃdhiḥ kṛtaḥ kila taṃ mātā vā pitā veda bhūtārtho mātari sthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माता जानाति यद् गोत्रं माता जानाति यस्य सः मातुर् भरणमात्रेण प्रीतिः स्नेहः पितुः प्रजाः
mātā jānāti yad gotraṃ mātā jānāti yasya saḥ mātur bharaṇamātreṇa prītiḥ snehaḥ pituḥ prajāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पाणिबन्धं स्वयं कृत्वा सहधर्मम् उपेत्य च यदि याप्यन्ति पुरुषाः स्त्रियो नार्हन्ति याप्यताम्
pāṇibandhaṃ svayaṃ kṛtvā sahadharmam upetya ca yadi yāpyanti puruṣāḥ striyo nārhanti yāpyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भरणाद् धि स्त्रियो भर्ता पात्याच् चैव स्त्रियाः पतिः गुणस्यास्य निवृत्तौ तु न भर्ता न पतिः पतिः
bharaṇād dhi striyo bhartā pātyāc caiva striyāḥ patiḥ guṇasyāsya nivṛttau tu na bhartā na patiḥ patiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं स्त्री नापराध्नोति नर एवापराध्यति व्युच्चरंश् च महादोषं नर एवापराध्यति
evaṃ strī nāparādhnoti nara evāparādhyati vyuccaraṃś ca mahādoṣaṃ nara evāparādhyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रिया हि परमो भर्ता दैवतं परमं स्मृतम् तस्यात्मना तु सदृशम् आत्मानं परमं ददौ सर्वकार्यापराध्यत्वान् नापराध्यन्ति चाङ्गनाः
striyā hi paramo bhartā daivataṃ paramaṃ smṛtam tasyātmanā tu sadṛśam ātmānaṃ paramaṃ dadau sarvakāryāparādhyatvān nāparādhyanti cāṅganāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यश् चनोक्तो हि निर्देशः स्त्रिया मैथुनतृप्तये तस्य स्मारयतो व्यक्तम् अधर्मो नात्र संशयः
yaś canokto hi nirdeśaḥ striyā maithunatṛptaye tasya smārayato vyaktam adharmo nātra saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावन् नारीं मातरं च गौरवे चाधिके स्थिताम् अवध्यां तु विजानीयुः पशवो ऽप्य् अविचक्षणाः
yāvan nārīṃ mātaraṃ ca gaurave cādhike sthitām avadhyāṃ tu vijānīyuḥ paśavo 'py avicakṣaṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवतानां समावायम् एकस्थं पितरं विदुः मर्त्यानां देवतानां च स्नेहाद् अभ्येति मातरम्
devatānāṃ samāvāyam ekasthaṃ pitaraṃ viduḥ martyānāṃ devatānāṃ ca snehād abhyeti mātaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं विमृशतस् तस्य चिरकारितया बहु दीर्घः कालो व्यतिक्रान्तस् ततस् तस्यागमत् पिता
evaṃ vimṛśatas tasya cirakāritayā bahu dīrghaḥ kālo vyatikrāntas tatas tasyāgamat pitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मेधातिथिर् महाप्राज्ञो गौतमस् तपसि स्थितः विमृश्य तेन कालेन पत्न्याः संस्थाव्यतिक्रमम्
medhātithir mahāprājño gautamas tapasi sthitaḥ vimṛśya tena kālena patnyāḥ saṃsthāvyatikramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽब्रवीद् दुःखसंतप्तो भृशम् अश्रूणि वर्तयन् श्रुतधैर्यप्रसादेन पश्चात्तापम् उपागतः
so 'bravīd duḥkhasaṃtapto bhṛśam aśrūṇi vartayan śrutadhairyaprasādena paścāttāpam upāgataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आश्रमं मम संप्राप्तस् त्रिलोकेशः पुरंदरः अतिथिव्रतम् आस्थाय ब्राह्मणं रूपम् आस्थितः
āśramaṃ mama saṃprāptas trilokeśaḥ puraṃdaraḥ atithivratam āsthāya brāhmaṇaṃ rūpam āsthitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समया सान्त्वितो वाग्भिः स्वागतेनाभिपूजितः अर्घ्यं पाद्यं च न्यायेन तयाभिप्रतिपादितः
samayā sāntvito vāgbhiḥ svāgatenābhipūjitaḥ arghyaṃ pādyaṃ ca nyāyena tayābhipratipāditaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परवत्य् अस्मि चाप्य् उक्तः प्रणयिष्ये नयेन च अत्र चाकुशले जाते स्त्रियो नास्ति व्यतिक्रमः
paravaty asmi cāpy uktaḥ praṇayiṣye nayena ca atra cākuśale jāte striyo nāsti vyatikramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं न स्त्री न चैवाहं नाध्वगस् त्रिदशेश्वरः अपराध्यति धर्मस्य प्रमादस् त्व् अपराध्यति
evaṃ na strī na caivāhaṃ nādhvagas tridaśeśvaraḥ aparādhyati dharmasya pramādas tv aparādhyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईर्ष्याजं व्यसनं प्राहुस् तेन चैवोर्ध्वरेतसः ईर्ष्यया त्व् अहम् आक्षिप्तो मग्नो दुष्कृतसागरे
īrṣyājaṃ vyasanaṃ prāhus tena caivordhvaretasaḥ īrṣyayā tv aham ākṣipto magno duṣkṛtasāgare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हत्वा साध्वीं च नारीं च व्यसनित्वाच् च शासिताम् भर्तव्यत्वेन भार्यां च को नु मां तारयिष्यति
hatvā sādhvīṃ ca nārīṃ ca vyasanitvāc ca śāsitām bhartavyatvena bhāryāṃ ca ko nu māṃ tārayiṣyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्तरेण मयाज्ञप्तश् चिरकारी ह्य् उदारधीः यद्य् अद्य चिरकारी स्यात् स मां त्रायेत पातकात्
antareṇa mayājñaptaś cirakārī hy udāradhīḥ yady adya cirakārī syāt sa māṃ trāyeta pātakāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरकारिक भद्रं ते भद्रं ते चिरकारिक यद्य् अद्य चिरकारी त्वं ततो ऽसि चिरकारिकः
cirakārika bhadraṃ te bhadraṃ te cirakārika yady adya cirakārī tvaṃ tato 'si cirakārikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्राहि मां मातरं चैव तपो यच् चार्जितं मया आत्मानं पातकेभ्यश् च भवाद्य चिरकारिकः
trāhi māṃ mātaraṃ caiva tapo yac cārjitaṃ mayā ātmānaṃ pātakebhyaś ca bhavādya cirakārikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सहजं चिरकारित्वं चिरप्राज्ञतया तव सफलं तत् तवाद्यास्तु भवाद्य चिरकारिकः
sahajaṃ cirakāritvaṃ ciraprājñatayā tava saphalaṃ tat tavādyāstu bhavādya cirakārikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरम् आशंसितो मात्रा चिरं गर्भेण धारितः सफलं चिरकारित्वं कुरु त्वं चिरकारिक
ciram āśaṃsito mātrā ciraṃ garbheṇa dhāritaḥ saphalaṃ cirakāritvaṃ kuru tvaṃ cirakārika
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरायते च संतापाच् चिरं स्वपिति वारितः आवयोश् चिरसंतापाद् अवेक्ष्य चिरकारिक
cirāyate ca saṃtāpāc ciraṃ svapiti vāritaḥ āvayoś cirasaṃtāpād avekṣya cirakārika
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं स दुःखितो राजन् महर्षिर् गौतमस् तदा चिरकारिं ददर्शाथ पुत्रं स्थितम् अथान्तिके
evaṃ sa duḥkhito rājan maharṣir gautamas tadā cirakāriṃ dadarśātha putraṃ sthitam athāntike
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरकारी तु पितरं दृष्ट्वा परमदुःखितः शस्त्रं त्यक्त्वा ततो मूर्ध्ना प्रसादायोपचक्रमे
cirakārī tu pitaraṃ dṛṣṭvā paramaduḥkhitaḥ śastraṃ tyaktvā tato mūrdhnā prasādāyopacakrame
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गौतमस् तु सुतं दृष्ट्वा शिरसा पतितं भुवि पत्नीं चैव निराकारां पराम् अभ्यगमन् मुदम्
gautamas tu sutaṃ dṛṣṭvā śirasā patitaṃ bhuvi patnīṃ caiva nirākārāṃ parām abhyagaman mudam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न हि सा तेन संभेदं पत्नी नीता महात्मना विजने चाश्रमस्थेन पुत्रश् चापि समाहितः
na hi sā tena saṃbhedaṃ patnī nītā mahātmanā vijane cāśramasthena putraś cāpi samāhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हन्यात् त्व् अनपवादेन शस्त्रपाणौ सुते स्थिते विनीतं प्रश्नयित्वा च व्यवस्येद् आत्मकर्मसु
hanyāt tv anapavādena śastrapāṇau sute sthite vinītaṃ praśnayitvā ca vyavasyed ātmakarmasu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बुद्धिश् चासीत् सुतं दृष्ट्वा पितुश् चरणयोर् नतम् शस्त्रग्रहणचापल्यं संवृणोति भयाद् इति
buddhiś cāsīt sutaṃ dṛṣṭvā pituś caraṇayor natam śastragrahaṇacāpalyaṃ saṃvṛṇoti bhayād iti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः पित्रा चिरं स्तुत्वा चिरं चाघ्राय मूर्धनि चिरं दोर्भ्यां परिष्वज्य चिरं जीवेत्य् उदाहृतः
tataḥ pitrā ciraṃ stutvā ciraṃ cāghrāya mūrdhani ciraṃ dorbhyāṃ pariṣvajya ciraṃ jīvety udāhṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं स गौतमः पुत्रं प्रीतिहर्षसमन्वितः अभिनन्द्य महाप्राज्ञ इदं वचनम् अब्रवीत्
evaṃ sa gautamaḥ putraṃ prītiharṣasamanvitaḥ abhinandya mahāprājña idaṃ vacanam abravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरकारिक भद्रं ते चिरकारी चिरं भव चिरायमाणे त्वयि च चिरम् अस्मि सुदुःखितः
cirakārika bhadraṃ te cirakārī ciraṃ bhava cirāyamāṇe tvayi ca ciram asmi suduḥkhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गाथाश् चाप्य् अब्रवीद् विद्वान् गौतमो मुनिसत्तमः चिरकारिषु धीरेषु गुणोद्देशसमाश्रयात्
gāthāś cāpy abravīd vidvān gautamo munisattamaḥ cirakāriṣu dhīreṣu guṇoddeśasamāśrayāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरेण मित्रं बध्नीयाच् चिरेण च कृतं त्यजेत् चिरेण हि कृतं मित्रं चिरं धारणम् अर्हति
cireṇa mitraṃ badhnīyāc cireṇa ca kṛtaṃ tyajet cireṇa hi kṛtaṃ mitraṃ ciraṃ dhāraṇam arhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रागे दर्पे च माने च द्रोहे पापे च कर्मणि अप्रिये चैव कर्तव्ये चिरकारी प्रशस्यते
rāge darpe ca māne ca drohe pāpe ca karmaṇi apriye caiva kartavye cirakārī praśasyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बन्धूनां सुहृदां चैव भृत्यानां स्त्रीजनस्य च अव्यक्तेष्व् अपराधेषु चिरकारी प्रशस्यते
bandhūnāṃ suhṛdāṃ caiva bhṛtyānāṃ strījanasya ca avyakteṣv aparādheṣu cirakārī praśasyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं स गौतमस् तस्य प्रीतः पुत्रस्य भारत कर्मणा तेन कौरव्य चिरकारितया तया
evaṃ sa gautamas tasya prītaḥ putrasya bhārata karmaṇā tena kauravya cirakāritayā tayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं सर्वेषु कार्येषु विमृश्य पुरुषस् ततः चिरेण निश्चयं कृत्वा चिरं न परितप्यते
evaṃ sarveṣu kāryeṣu vimṛśya puruṣas tataḥ cireṇa niścayaṃ kṛtvā ciraṃ na paritapyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरं धारयते रोषं चिरं कर्म नियच्छति पश्चात्तापकरं कर्म न किं चिद् उपपद्यते
ciraṃ dhārayate roṣaṃ ciraṃ karma niyacchati paścāttāpakaraṃ karma na kiṃ cid upapadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरं वृद्धान् उपासीत चिरम् अन्वास्य पूजयेत् चिरं धर्मान् निषेवेत कुर्याच् चान्वेषणं चिरम्
ciraṃ vṛddhān upāsīta ciram anvāsya pūjayet ciraṃ dharmān niṣeveta kuryāc cānveṣaṇaṃ ciram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिरम् अन्वास्य विदुषश् चिरं शिष्टान् निषेव्य च चिरं विनीय चात्मानं चिरं यात्य् अनवज्ञताम्
ciram anvāsya viduṣaś ciraṃ śiṣṭān niṣevya ca ciraṃ vinīya cātmānaṃ ciraṃ yāty anavajñatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्रुवतश् च परस्यापि वाक्यं धर्मोपसंहितम् चिरं पृच्छेच् चिरं ब्रूयाच् चिरं न परिभूयते
bruvataś ca parasyāpi vākyaṃ dharmopasaṃhitam ciraṃ pṛcchec ciraṃ brūyāc ciraṃ na paribhūyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपास्य बहुलास् तस्मिन्न् आश्रमे सुमहातपाः समाः स्वर्गं गतो विप्रः पुत्रेण सहितस् तदा
upāsya bahulās tasminn āśrame sumahātapāḥ samāḥ svargaṃ gato vipraḥ putreṇa sahitas tadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.