Library·Mahābhārata (critical edition)·13·13.32
युधिष्ठिर उवाच के पूज्याः के नमस्कार्या मानवैर् भरतर्षभ विस्तरेण तद् आचक्ष्व न हि तृप्यामि कथ्यताम्
yudhiṣṭhira uvāca ke pūjyāḥ ke namaskāryā mānavair bharatarṣabha vistareṇa tad ācakṣva na hi tṛpyāmi kathyatām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भीष्म उवाच अत्राप्य् उदाहरन्तीमम् इतिहासं पुरातनम् नारदस्य च संवादं वासुदेवस्य चोभयोः
bhīṣma uvāca atrāpy udāharantīmam itihāsaṃ purātanam nāradasya ca saṃvādaṃ vāsudevasya cobhayoḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नारदं प्राञ्जलिं दृष्ट्वा पूजयानं द्विजर्षभान् केशवः परिपप्रच्छ भगवन् कान् नमस्यसि
nāradaṃ prāñjaliṃ dṛṣṭvā pūjayānaṃ dvijarṣabhān keśavaḥ paripapraccha bhagavan kān namasyasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहुमानः परः केषु भवतो यान् नमस्यसि शक्यं चेच् छ्रोतुम् इच्छामि ब्रूह्य् एतद् धर्मवित्तम
bahumānaḥ paraḥ keṣu bhavato yān namasyasi śakyaṃ cec chrotum icchāmi brūhy etad dharmavittama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नारद उवाच शृणु गोविन्द यान् एतान् पूजयाम्य् अरिमर्दन त्वत्तो ऽन्यः कः पुमांल् लोके श्रोतुम् एतद् इहार्हति
nārada uvāca śṛṇu govinda yān etān pūjayāmy arimardana tvatto 'nyaḥ kaḥ pumāṃl loke śrotum etad ihārhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वरुणं वायुम् आदित्यं पर्जन्यं जातवेदसम् स्थाणुं स्कन्दं तथा लक्ष्मीं विष्णुं ब्रह्माणम् एव च
varuṇaṃ vāyum ādityaṃ parjanyaṃ jātavedasam sthāṇuṃ skandaṃ tathā lakṣmīṃ viṣṇuṃ brahmāṇam eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वाचस्पतिं चन्द्रमसम् अपः पृथ्वीं सरस्वतीम् सततं ये नमस्यन्ति तान् नमस्याम्य् अहं विभो
vācaspatiṃ candramasam apaḥ pṛthvīṃ sarasvatīm satataṃ ye namasyanti tān namasyāmy ahaṃ vibho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तपोधनान् वेदविदो नित्यं वेदपरायणान् महार्हान् वृष्णिशार्दूल सदा संपूजयाम्य् अहम्
tapodhanān vedavido nityaṃ vedaparāyaṇān mahārhān vṛṣṇiśārdūla sadā saṃpūjayāmy aham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभुक्त्वा देवकार्याणि कुर्वते ये ऽविकत्थनाः संतुष्टाश् च क्षमायुक्तास् तान् नमस्याम्य् अहं विभो
abhuktvā devakāryāṇi kurvate ye 'vikatthanāḥ saṃtuṣṭāś ca kṣamāyuktās tān namasyāmy ahaṃ vibho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्यग् ददति ये चेष्टान् क्षान्ता दान्ता जितेन्द्रियाः सस्यं धनं क्षितिं गाश् च तान् नमस्यामि यादव
samyag dadati ye ceṣṭān kṣāntā dāntā jitendriyāḥ sasyaṃ dhanaṃ kṣitiṃ gāś ca tān namasyāmi yādava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये ते तपसि वर्तन्ते वने मूलफलाशनाः असंचयाः क्रियावन्तस् तान् नमस्यामि यादव
ye te tapasi vartante vane mūlaphalāśanāḥ asaṃcayāḥ kriyāvantas tān namasyāmi yādava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये भृत्यभरणे सक्ताः सततं चातिथिप्रियाः भुञ्जन्ते देवशेषाणि तान् नमस्यामि यादव
ye bhṛtyabharaṇe saktāḥ satataṃ cātithipriyāḥ bhuñjante devaśeṣāṇi tān namasyāmi yādava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये वेदं प्राप्य दुर्धर्षा वाग्मिनो ब्रह्मवादिनः याजनाध्यापने युक्ता नित्यं तान् पूजयाम्य् अहम्
ye vedaṃ prāpya durdharṣā vāgmino brahmavādinaḥ yājanādhyāpane yuktā nityaṃ tān pūjayāmy aham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रसन्नहृदयाश् चैव सर्वसत्त्वेषु नित्यशः आ पृष्ठतापात् स्वाध्याये युक्तास् तान् पूजयाम्य् अहम्
prasannahṛdayāś caiva sarvasattveṣu nityaśaḥ ā pṛṣṭhatāpāt svādhyāye yuktās tān pūjayāmy aham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुरुप्रसादे स्वाध्याये यतन्ते ये स्थिरव्रताः शुश्रूषवो ऽनसूयन्तस् तान् नमस्यामि यादव
guruprasāde svādhyāye yatante ye sthiravratāḥ śuśrūṣavo 'nasūyantas tān namasyāmi yādava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुव्रता मुनयो ये च ब्रह्मण्याः सत्यसंगराः वोढारो हव्यकव्यानां तान् नमस्यामि यादव
suvratā munayo ye ca brahmaṇyāḥ satyasaṃgarāḥ voḍhāro havyakavyānāṃ tān namasyāmi yādava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भैक्ष्यचर्यासु निरताः कृशा गुरुकुलाश्रयाः निःसुखा निर्धना ये च तान् नमस्यामि यादव
bhaikṣyacaryāsu niratāḥ kṛśā gurukulāśrayāḥ niḥsukhā nirdhanā ye ca tān namasyāmi yādava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्ममा निष्प्रतिद्वंद्वा निर्ह्रीका निष्प्रयोजनाः अहिंसानिरता ये च ये च सत्यव्रता नराः दान्ताः शमपराश् चैव तान् नमस्यामि केशव
nirmamā niṣpratidvaṃdvā nirhrīkā niṣprayojanāḥ ahiṃsāniratā ye ca ye ca satyavratā narāḥ dāntāḥ śamaparāś caiva tān namasyāmi keśava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
देवतातिथिपूजायां प्रसक्ता गृहमेधिनः कपोतवृत्तयो नित्यं तान् नमस्यामि यादव
devatātithipūjāyāṃ prasaktā gṛhamedhinaḥ kapotavṛttayo nityaṃ tān namasyāmi yādava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
येषां त्रिवर्गः कृत्येषु वर्तते नोपहीयते शिष्टाचारप्रवृत्ताश् च तान् नमस्याम्य् अहं सदा
yeṣāṃ trivargaḥ kṛtyeṣu vartate nopahīyate śiṣṭācārapravṛttāś ca tān namasyāmy ahaṃ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणास् त्रिषु लोकेषु ये त्रिवर्गम् अनुष्ठिताः अलोलुपाः पुण्यशीलास् तान् नमस्यामि केशव
brāhmaṇās triṣu lokeṣu ye trivargam anuṣṭhitāḥ alolupāḥ puṇyaśīlās tān namasyāmi keśava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अब्भक्षा वायुभक्षाश् च सुधाभक्षाश् च ये सदा व्रतैश् च विविधैर् युक्तास् तान् नमस्यामि माधव
abbhakṣā vāyubhakṣāś ca sudhābhakṣāś ca ye sadā vrataiś ca vividhair yuktās tān namasyāmi mādhava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अयोनीन् अग्नियोनींश् च ब्रह्मयोनींस् तथैव च सर्वभूतात्मयोनींश् च तान् नमस्याम्य् अहं द्विजान्
ayonīn agniyonīṃś ca brahmayonīṃs tathaiva ca sarvabhūtātmayonīṃś ca tān namasyāmy ahaṃ dvijān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्यम् एतान् नमस्यामि कृष्ण लोककरान् ऋषीन् लोकज्येष्ठाञ् ज्ञाननिष्ठांस् तमोघ्नांल् लोकभास्करान्
nityam etān namasyāmi kṛṣṇa lokakarān ṛṣīn lokajyeṣṭhāñ jñānaniṣṭhāṃs tamoghnāṃl lokabhāskarān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात् त्वम् अपि वार्ष्णेय द्विजान् पूजय नित्यदा पूजिताः पूजनार्हा हि सुखं दास्यन्ति ते ऽनघ
tasmāt tvam api vārṣṇeya dvijān pūjaya nityadā pūjitāḥ pūjanārhā hi sukhaṃ dāsyanti te 'nagha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अस्मिंल् लोके सदा ह्य् एते परत्र च सुखप्रदाः त एते मान्यमाना वै प्रदास्यन्ति सुखं तव
asmiṃl loke sadā hy ete paratra ca sukhapradāḥ ta ete mānyamānā vai pradāsyanti sukhaṃ tava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये सर्वातिथयो नित्यं गोषु च ब्राह्मणेषु च नित्यं सत्ये च निरता दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते
ye sarvātithayo nityaṃ goṣu ca brāhmaṇeṣu ca nityaṃ satye ca niratā durgāṇy atitaranti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्यं शमपरा ये च तथा ये चानसूयकाः नित्यं स्वाध्यायिनो ये च दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते
nityaṃ śamaparā ye ca tathā ye cānasūyakāḥ nityaṃ svādhyāyino ye ca durgāṇy atitaranti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वान् देवान् नमस्यन्ति ये चैकं देवम् आश्रिताः श्रद्दधानाश् च दान्ताश् च दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते
sarvān devān namasyanti ye caikaṃ devam āśritāḥ śraddadhānāś ca dāntāś ca durgāṇy atitaranti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथैव विप्रप्रवरान् नमस्कृत्य यतव्रतान् भवन्ति ये दानरता दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते
tathaiva viprapravarān namaskṛtya yatavratān bhavanti ye dānaratā durgāṇy atitaranti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्नीन् आधाय विधिवत् प्रयता धारयन्ति ये प्राप्ताः सोमाहुतिं चैव दुर्गाण्य् अतितरन्ति ते
agnīn ādhāya vidhivat prayatā dhārayanti ye prāptāḥ somāhutiṃ caiva durgāṇy atitaranti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मातापित्रोर् गुरुषु च सम्यग् वर्तन्ति ये सदा यथा त्वं वृष्णिशार्दूलेत्य् उक्त्वैवं विरराम सः
mātāpitror guruṣu ca samyag vartanti ye sadā yathā tvaṃ vṛṣṇiśārdūlety uktvaivaṃ virarāma saḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात् त्वम् अपि कौन्तेय पितृदेवद्विजातिथीन् सम्यक् पूजय येन त्वं गतिम् इष्टाम् अवाप्स्यसि
tasmāt tvam api kaunteya pitṛdevadvijātithīn samyak pūjaya yena tvaṃ gatim iṣṭām avāpsyasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.