Mahābhārata (critical edition) 13.43

भीष्म उवाच तम् आगतम् अभिप्रेक्ष्य शिष्यं वाक्यम् अथाब्रवीत् देवशर्मा महातेजा यत् तच् छृणु नराधिप

bhīṣma uvāca tam āgatam abhiprekṣya śiṣyaṃ vākyam athābravīt devaśarmā mahātejā yat tac chṛṇu narādhipa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवशर्मोवाच किं ते विपुल दृष्टं वै तस्मिन्न् अद्य महावने ते त्वा जानन्ति निपुण आत्मा च रुचिर् एव च

devaśarmovāca kiṃ te vipula dṛṣṭaṃ vai tasminn adya mahāvane te tvā jānanti nipuṇa ātmā ca rucir eva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विपुल उवाच ब्रह्मर्षे मिथुनं किं तत् के च ते पुरुषा विभो ये मां जानन्ति तत्त्वेन तांश् च मे वक्तुम् अर्हसि

vipula uvāca brahmarṣe mithunaṃ kiṃ tat ke ca te puruṣā vibho ye māṃ jānanti tattvena tāṃś ca me vaktum arhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवशर्मोवाच यद् वै तन् मिथुनं ब्रह्मन्न् अहोरात्रं हि विद्धि तत् चक्रवत् परिवर्तेत तत् ते जानाति दुष्कृतम्

devaśarmovāca yad vai tan mithunaṃ brahmann ahorātraṃ hi viddhi tat cakravat parivarteta tat te jānāti duṣkṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये च ते पुरुषा विप्र अक्षैर् दीव्यन्ति हृष्टवत् ऋतूंस् तान् अभिजानीहि ते ते जानन्ति दुष्कृतम्

ye ca te puruṣā vipra akṣair dīvyanti hṛṣṭavat ṛtūṃs tān abhijānīhi te te jānanti duṣkṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न मां कश् चिद् विजानीत इति कृत्वा न विश्वसेत् नरो रहसि पापात्मा पापकं कर्म वै द्विज

na māṃ kaś cid vijānīta iti kṛtvā na viśvaset naro rahasi pāpātmā pāpakaṃ karma vai dvija

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुर्वाणं हि नरं कर्म पापं रहसि सर्वदा पश्यन्ति ऋतवश् चापि तथा दिननिशे ऽप्य् उत

kurvāṇaṃ hi naraṃ karma pāpaṃ rahasi sarvadā paśyanti ṛtavaś cāpi tathā dinaniśe 'py uta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते त्वां हर्षस्मितं दृष्ट्वा गुरोः कर्मानिवेदकम् स्मारयन्तस् तथा प्राहुस् ते यथा श्रुतवान् भवान्

te tvāṃ harṣasmitaṃ dṛṣṭvā guroḥ karmānivedakam smārayantas tathā prāhus te yathā śrutavān bhavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहोरात्रं विजानाति ऋतवश् चापि नित्यशः पुरुषे पापकं कर्म शुभं वा शुभकर्मणः

ahorātraṃ vijānāti ṛtavaś cāpi nityaśaḥ puruṣe pāpakaṃ karma śubhaṃ vā śubhakarmaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् त्वया मम यत् कर्म व्यभिचाराद् भयात्मकम् नाख्यातम् इति जानन्तस् ते त्वाम् आहुस् तथा द्विज

tat tvayā mama yat karma vyabhicārād bhayātmakam nākhyātam iti jānantas te tvām āhus tathā dvija

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते चैव हि भवेयुस् ते लोकाः पापकृतो यथा कृत्वा नाचक्षतः कर्म मम यच् च त्वया कृतम्

te caiva hi bhaveyus te lokāḥ pāpakṛto yathā kṛtvā nācakṣataḥ karma mama yac ca tvayā kṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा शक्या च दुर्वृत्ता रक्षितुं प्रमदा द्विज न च त्वं कृतवान् किं चिद् आगः प्रीतो ऽस्मि तेन ते

tathā śakyā ca durvṛttā rakṣituṃ pramadā dvija na ca tvaṃ kṛtavān kiṃ cid āgaḥ prīto 'smi tena te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि त्व् अहं त्वा दुर्वृत्तम् अद्राक्षं द्विजसत्तम शपेयं त्वाम् अहं क्रोधान् न मे ऽत्रास्ति विचारणा

yadi tv ahaṃ tvā durvṛttam adrākṣaṃ dvijasattama śapeyaṃ tvām ahaṃ krodhān na me 'trāsti vicāraṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सज्जन्ति पुरुषे नार्यः पुंसां सो ऽर्थश् च पुष्कलः अन्यथा रक्षतः शापो ऽभविष्यत् ते गतिश् च सा

sajjanti puruṣe nāryaḥ puṃsāṃ so 'rthaś ca puṣkalaḥ anyathā rakṣataḥ śāpo 'bhaviṣyat te gatiś ca sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्षिता सा त्वया पुत्र मम चापि निवेदिता अहं ते प्रीतिमांस् तात स्वस्ति स्वर्गं गमिष्यसि

rakṣitā sā tvayā putra mama cāpi niveditā ahaṃ te prītimāṃs tāta svasti svargaṃ gamiṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भीष्म उवाच इत्य् उक्त्वा विपुलं प्रीतो देवशर्मा महान् ऋषिः मुमोद स्वर्गम् आस्थाय सहभार्यः सशिष्यकः

bhīṣma uvāca ity uktvā vipulaṃ prīto devaśarmā mahān ṛṣiḥ mumoda svargam āsthāya sahabhāryaḥ saśiṣyakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदम् आख्यातवांश् चापि ममाख्यानं महामुनिः मार्कण्डेयः पुरा राजन् गङ्गाकूले कथान्तरे

idam ākhyātavāṃś cāpi mamākhyānaṃ mahāmuniḥ mārkaṇḍeyaḥ purā rājan gaṅgākūle kathāntare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद् ब्रवीमि पार्थ त्वा स्त्रियः सर्वाः सदैव च उभयं दृश्यते तासु सततं साध्व् असाधु च

tasmād bravīmi pārtha tvā striyaḥ sarvāḥ sadaiva ca ubhayaṃ dṛśyate tāsu satataṃ sādhv asādhu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्त्रियः साध्व्यो महाभागाः संमता लोकमातरः धारयन्ति महीं राजन्न् इमां सवनकाननाम्

striyaḥ sādhvyo mahābhāgāḥ saṃmatā lokamātaraḥ dhārayanti mahīṃ rājann imāṃ savanakānanām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असाध्व्यश् चापि दुर्वृत्ताः कुलघ्न्यः पापनिश्चयाः विज्ञेया लक्षणैर् दुष्टैः स्वगात्रसहजैर् नृप

asādhvyaś cāpi durvṛttāḥ kulaghnyaḥ pāpaniścayāḥ vijñeyā lakṣaṇair duṣṭaiḥ svagātrasahajair nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवम् एतासु रक्षा वै शक्या कर्तुं महात्मभिः अन्यथा राजशार्दूल न शक्या रक्षितुं स्त्रियः

evam etāsu rakṣā vai śakyā kartuṃ mahātmabhiḥ anyathā rājaśārdūla na śakyā rakṣituṃ striyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एता हि मनुजव्याघ्र तीक्ष्णास् तीक्ष्णपराक्रमाः नासाम् अस्ति प्रियो नाम मैथुने संगमे नृभिः

etā hi manujavyāghra tīkṣṇās tīkṣṇaparākramāḥ nāsām asti priyo nāma maithune saṃgame nṛbhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एताः कृत्याश् च कार्याश् च कृताश् च भरतर्षभ न चैकस्मिन् रमन्त्य् एताः पुरुषे पाण्डुनन्दन

etāḥ kṛtyāś ca kāryāś ca kṛtāś ca bharatarṣabha na caikasmin ramanty etāḥ puruṣe pāṇḍunandana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नासु स्नेहो नृभिः कार्यस् तथैवेर्ष्या जनेश्वर खेदम् आस्थाय भुञ्जीत धर्मम् आस्थाय चैव हि

nāsu sneho nṛbhiḥ kāryas tathaiverṣyā janeśvara khedam āsthāya bhuñjīta dharmam āsthāya caiva hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विहन्येतान्यथा कुर्वन् नरः कौरवनन्दन सर्वथा राजशार्दूल युक्तिः सर्वत्र पूज्यते

vihanyetānyathā kurvan naraḥ kauravanandana sarvathā rājaśārdūla yuktiḥ sarvatra pūjyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनैकेन तु रक्षा वै विपुलेन कृता स्त्रियाः नान्यः शक्तो नृलोके ऽस्मिन् रक्षितुं नृप योषितः

tenaikena tu rakṣā vai vipulena kṛtā striyāḥ nānyaḥ śakto nṛloke 'smin rakṣituṃ nṛpa yoṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.