Library·Mahābhārata (critical edition)·14·14.8

Mahābhārata (critical edition) 14.8

संवर्त उवाच गिरेर् हिमवतः पृष्ठे मुञ्जवान् नाम पर्वतः तप्यते यत्र भगवांस् तपो नित्यम् उमापतिः

saṃvarta uvāca girer himavataḥ pṛṣṭhe muñjavān nāma parvataḥ tapyate yatra bhagavāṃs tapo nityam umāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वनस्पतीनां मूलेषु टङ्केषु शिखरेषु च गुहासु शैलराजस्य यथाकामं यथासुखम्

vanaspatīnāṃ mūleṣu ṭaṅkeṣu śikhareṣu ca guhāsu śailarājasya yathākāmaṃ yathāsukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उमासहायो भगवान् यत्र नित्यं महेश्वरः आस्ते शूली महातेजा नानाभूतगणावृतः

umāsahāyo bhagavān yatra nityaṃ maheśvaraḥ āste śūlī mahātejā nānābhūtagaṇāvṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र रुद्राश् च साध्याश् च विश्वे ऽथ वसवस् तथा यमश् च वरुणश् चैव कुबेरश् च सहानुगः

tatra rudrāś ca sādhyāś ca viśve 'tha vasavas tathā yamaś ca varuṇaś caiva kuberaś ca sahānugaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूतानि च पिशाचाश् च नासत्याव् अश्विनाव् अपि गन्धर्वाप्सरसश् चैव यक्षा देवर्षयस् तथा

bhūtāni ca piśācāś ca nāsatyāv aśvināv api gandharvāpsarasaś caiva yakṣā devarṣayas tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आदित्या मरुतश् चैव यातुधानाश् च सर्वशः उपासन्ते महात्मानं बहुरूपम् उमापतिम्

ādityā marutaś caiva yātudhānāś ca sarvaśaḥ upāsante mahātmānaṃ bahurūpam umāpatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रमते भगवांस् तत्र कुबेरानुचरैः सह विकृतैर् विकृताकारैः क्रीडद्भिः पृथिवीपते श्रिया ज्वलन् दृश्यते वै बालादित्यसमद्युतिः

ramate bhagavāṃs tatra kuberānucaraiḥ saha vikṛtair vikṛtākāraiḥ krīḍadbhiḥ pṛthivīpate śriyā jvalan dṛśyate vai bālādityasamadyutiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न रूपं दृश्यते तस्य संस्थानं वा कथं चन निर्देष्टुं प्राणिभिः कैश् चित् प्राकृतैर् मांसलोचनैः

na rūpaṃ dṛśyate tasya saṃsthānaṃ vā kathaṃ cana nirdeṣṭuṃ prāṇibhiḥ kaiś cit prākṛtair māṃsalocanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नोष्णं न शिशिरं तत्र न वायुर् न च भास्करः न जरा क्षुत्पिपासे वा न मृत्युर् न भयं नृप

noṣṇaṃ na śiśiraṃ tatra na vāyur na ca bhāskaraḥ na jarā kṣutpipāse vā na mṛtyur na bhayaṃ nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य शैलस्य पार्श्वेषु सर्वेषु जयतां वर धातवो जातरूपस्य रश्मयः सवितुर् यथा

tasya śailasya pārśveṣu sarveṣu jayatāṃ vara dhātavo jātarūpasya raśmayaḥ savitur yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्ष्यन्ते ते कुबेरस्य सहायैर् उद्यतायुधैः चिकीर्षद्भिः प्रियं राजन् कुबेरस्य महात्मनः

rakṣyante te kuberasya sahāyair udyatāyudhaiḥ cikīrṣadbhiḥ priyaṃ rājan kuberasya mahātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मै भगवते कृत्वा नमः शर्वाय वेधसे रुद्राय शितिकण्ठाय सुरूपाय सुवर्चसे

tasmai bhagavate kṛtvā namaḥ śarvāya vedhase rudrāya śitikaṇṭhāya surūpāya suvarcase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कपर्दिने करालाय हर्यक्ष्णे वरदाय च त्र्यक्ष्णे पूष्णो दन्तभिदे वामनाय शिवाय च

kapardine karālāya haryakṣṇe varadāya ca tryakṣṇe pūṣṇo dantabhide vāmanāya śivāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याम्यायाव्यक्तकेशाय सद्वृत्ते शंकराय च क्षेम्याय हरिनेत्राय स्थाणवे पुरुषाय च

yāmyāyāvyaktakeśāya sadvṛtte śaṃkarāya ca kṣemyāya harinetrāya sthāṇave puruṣāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिकेशाय मुण्डाय कृशायोत्तारणाय च भास्कराय सुतीर्थाय देवदेवाय रंहसे

harikeśāya muṇḍāya kṛśāyottāraṇāya ca bhāskarāya sutīrthāya devadevāya raṃhase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उष्णीषिणे सुवक्त्राय सहस्राक्षाय मीढुषे गिरिशाय प्रशान्ताय यतये चीरवाससे

uṣṇīṣiṇe suvaktrāya sahasrākṣāya mīḍhuṣe giriśāya praśāntāya yataye cīravāsase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बिल्वदण्डाय सिद्धाय सर्वदण्डधराय च मृगव्याधाय महते धन्विने ऽथ भवाय च

bilvadaṇḍāya siddhāya sarvadaṇḍadharāya ca mṛgavyādhāya mahate dhanvine 'tha bhavāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वराय सौम्यवक्त्राय पशुहस्ताय वर्षिणे हिरण्यबाहवे राजन्न् उग्राय पतये दिशाम्

varāya saumyavaktrāya paśuhastāya varṣiṇe hiraṇyabāhave rājann ugrāya pataye diśām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पशूनां पतये चैव भूतानां पतये तथा वृषाय मातृभक्ताय सेनान्ये मध्यमाय च

paśūnāṃ pataye caiva bhūtānāṃ pataye tathā vṛṣāya mātṛbhaktāya senānye madhyamāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्रुवहस्ताय पतये धन्विने भार्गवाय च अजाय कृष्णनेत्राय विरूपाक्षाय चैव ह

sruvahastāya pataye dhanvine bhārgavāya ca ajāya kṛṣṇanetrāya virūpākṣāya caiva ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तीक्ष्णदंष्ट्राय तीक्ष्णाय वैश्वानरमुखाय च महाद्युतये ऽनङ्गाय सर्वाङ्गाय प्रजावते

tīkṣṇadaṃṣṭrāya tīkṣṇāya vaiśvānaramukhāya ca mahādyutaye 'naṅgāya sarvāṅgāya prajāvate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा शुक्राधिपतये पृथवे कृत्तिवाससे कपालमालिने नित्यं सुवर्णमुकुटाय च

tathā śukrādhipataye pṛthave kṛttivāsase kapālamāline nityaṃ suvarṇamukuṭāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महादेवाय कृष्णाय त्र्यम्बकायानघाय च क्रोधनाय नृशंसाय मृदवे बाहुशालिने

mahādevāya kṛṣṇāya tryambakāyānaghāya ca krodhanāya nṛśaṃsāya mṛdave bāhuśāline

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दण्डिने तप्ततपसे तथैव क्रूरकर्मणे सहस्रशिरसे चैव सहस्रचरणाय च नमः स्वधास्वरूपाय बहुरूपाय दंष्ट्रिणे

daṇḍine taptatapase tathaiva krūrakarmaṇe sahasraśirase caiva sahasracaraṇāya ca namaḥ svadhāsvarūpāya bahurūpāya daṃṣṭriṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिनाकिनं महादेवं महायोगिनम् अव्ययम् त्रिशूलपाणिं वरदं त्र्यम्बकं भुवनेश्वरम्

pinākinaṃ mahādevaṃ mahāyoginam avyayam triśūlapāṇiṃ varadaṃ tryambakaṃ bhuvaneśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिपुरघ्नं त्रिनयनं त्रिलोकेशं महौजसम् प्रभवं सर्वभूतानां धारणं धरणीधरम्

tripuraghnaṃ trinayanaṃ trilokeśaṃ mahaujasam prabhavaṃ sarvabhūtānāṃ dhāraṇaṃ dharaṇīdharam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईशानं शंकरं सर्वं शिवं विश्वेश्वरं भवम् उमापतिं पशुपतिं विश्वरूपं महेश्वरम्

īśānaṃ śaṃkaraṃ sarvaṃ śivaṃ viśveśvaraṃ bhavam umāpatiṃ paśupatiṃ viśvarūpaṃ maheśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विरूपाक्षं दशभुजं तिष्यगोवृषभध्वजम् उग्रं स्थाणुं शिवं घोरं शर्वं गौरीशम् ईश्वरम्

virūpākṣaṃ daśabhujaṃ tiṣyagovṛṣabhadhvajam ugraṃ sthāṇuṃ śivaṃ ghoraṃ śarvaṃ gaurīśam īśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शितिकण्ठम् अजं शुक्रं पृथुं पृथुहरं हरम् विश्वरूपं विरूपाक्षं बहुरूपम् उमापतिम्

śitikaṇṭham ajaṃ śukraṃ pṛthuṃ pṛthuharaṃ haram viśvarūpaṃ virūpākṣaṃ bahurūpam umāpatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणम्य शिरसा देवम् अनङ्गाङ्गहरं हरम् शरण्यं शरणं याहि महादेवं चतुर्मुखम्

praṇamya śirasā devam anaṅgāṅgaharaṃ haram śaraṇyaṃ śaraṇaṃ yāhi mahādevaṃ caturmukham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं कृत्वा नमस् तस्मै महादेवाय रंहसे महात्मने क्षितिपते तत् सुवर्णम् अवाप्स्यसि सुवर्णम् आहरिष्यन्तस् तत्र गच्छन्तु ते नराः

evaṃ kṛtvā namas tasmai mahādevāya raṃhase mahātmane kṣitipate tat suvarṇam avāpsyasi suvarṇam āhariṣyantas tatra gacchantu te narāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यास उवाच इत्य् उक्तः स वचस् तस्य चक्रे कारंधमात्मजः ततो ऽतिमानुषं सर्वं चक्रे यज्ञस्य संविधिम् सौवर्णानि च भाण्डानि संचक्रुस् तत्र शिल्पिनः

vyāsa uvāca ity uktaḥ sa vacas tasya cakre kāraṃdhamātmajaḥ tato 'timānuṣaṃ sarvaṃ cakre yajñasya saṃvidhim sauvarṇāni ca bhāṇḍāni saṃcakrus tatra śilpinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बृहस्पतिस् तु तां श्रुत्वा मरुत्तस्य महीपतेः समृद्धिम् अति देवेभ्यः संतापम् अकरोद् भृशम्

bṛhaspatis tu tāṃ śrutvā maruttasya mahīpateḥ samṛddhim ati devebhyaḥ saṃtāpam akarod bhṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तप्यमानो वैवर्ण्यं कृशत्वं चागमत् परम् भविष्यति हि मे शत्रुः संवर्तो वसुमान् इति

sa tapyamāno vaivarṇyaṃ kṛśatvaṃ cāgamat param bhaviṣyati hi me śatruḥ saṃvarto vasumān iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं श्रुत्वा भृशसंतप्तं देवराजो बृहस्पतिम् अभिगम्यामरवृतः प्रोवाचेदं वचस् तदा

taṃ śrutvā bhṛśasaṃtaptaṃ devarājo bṛhaspatim abhigamyāmaravṛtaḥ provācedaṃ vacas tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.